Supreme Court allows appeal against appellate court dismissal of merger-related suit due to lack of legal standing.
Greece (EL)
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court allowed the appeal against the Athens Court of Appeal's dismissal of the case, which had rejected the appeal on grounds of inadmissibility. The lower court had declared the appeal inadmissible because the original first-instance judgment was issued while the plaintiff company was legally non-existent due to a prior merger. The Supreme Court found this reasoning flawed, noting that the merger occurred after the lawsuit began and that the appellate court erred in deeming the judgment void. Consequently, the Supreme Court set aside the appellate decision and remanded the case for retrial by a newly constituted panel.
Legislator headnote
AI generatedArticles 75(1), 75(2) of Law 2190/1920; A merger following the initiation of litigation does not render a prior judgment void, and the successor entity retains the right to appeal.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Απόφαση 1954 / 2009 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1954/2009
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Α2' Πολιτικό Τμήμα
ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Δημήτριο Δαλιάνη, Αντιπρόεδρο, Ρένα Ασημακοπούλου, Ιωάννη Ιωαννίδη, Χαράλαμπο Ζώη και Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αρεοπαγίτες.
ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 27 Απριλίου 2009, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:
Των αναιρεσειόντων: 1. Ομόρρυθμης Εταιρείας με την επωνυμία "... ΟΕ" που εδρεύει στην ... Αττικής και εκπροσωπείται νόμιμα, 2. ..., και 3. .... Εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Εμμανουήλ Καρμπαθάκη.
Της αναιρεσίβλητης: Ανώνυμης εταιρείας Πετρελαιοδειδών με την επωνυμία "SHELL HELLAS AE Aνώνυμος Εταιρεία Πετρελαιοδειδών και Χημικών Προϊόντων" που εδρεύει στο Π. Φάληρο Αττικής και εκπροσωπείται νόμιμα, ως οιονεί καθολικής διαδόχου λόγω συγχωνεύσεως δι' απορροφήσεως Ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "ΑΣΤΡΟΝ ΟΙΛ ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΕΙΔΩΝ" (προηγούμενη επωνυμία "ΤΕΧΑΚΟ Ανώνυμη Ελληνική Εταιρεία Πετρελαίων"). Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Απόστολο Φανό.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 31-12-1993 αγωγή της ήδη α' αναιρεσείουσας, και με την από 5-5-1995 αγωγή της ήδη αναιρεσίβλητης που κατατέθηκαν στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών και συνεκδικάσθηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 8995/1996 προδικαστική, 278/2002 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 2671/2005 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 6-11-2007 αίτησή τους. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Αθανάσιος Κουτρομάνος ανέγνωσε την από έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης. Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος της αναιρεσίβλητης την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Κατά το άρθρο 75 παρ. 1, 2 του Ν. 2190/1920 Περί Ανωνύμων Εταιριών (προστεθέν με το άρθρο 12 ΠΔ 498/1987 Προσαρμογή της Ελληνικής Νομοθεσίας περί Ανωνύμων Εταιριών...προς το Κοινοτικό Δίκαιο...): "Από την καταχώρηση στο Μητρώο Ανωνύμων Εταιριών της εγκριτικής απόφασης της συγχώνευσης, που προβλέπεται από το άρθρο 74, επέρχονται αυτοδίκαια και ταυτόχρονα χωρίς καμία άλλη διατύπωση τόσο για τις συγχωνευόμενες εταιρίες όσο και έναντι των τρίτων τα ακόλουθα αποτελέσματα:
α) Η απορροφούσα εταιρία υποκαθίσταται σε όλα γενικά τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις της ή των απορροφούμενων εταιριών και η μεταβίβαση αυτή εξομοιώνεται με καθολική διαδοχή. β) Οι μέτοχοί της ή των απορροφούμενων εταιριών γίνονται μέτοχοι της απορροφούσας εταιρίας. γ) Οι απορροφούμενη ή απορροφούμενες εταιρίες παύουν να υπάρχουν.
Οι εκκρεμείς δίκες συνεχίζονται αυτοδικαίως από την απορροφούσα εταιρία ή κατ' αυτής χωρίς καμία ειδικότερη διατύπωση από μέρους της για τη συνέχιση και χωρίς να επέρχεται, λόγω της συγχώνευσης, βίαιη διακοπή της δίκης και χωρίς να απαιτείται δήλωση για την επανάληψή τους". Εξάλλου, από τη διάταξη του άρθρου 313 παρ. 1δ ΚΠολΔ προκύπτει ότι νομικώς ανύπαρκτη είναι (και) εκείνη η δικαστική απόφαση που εκδόθηκε σε δίκη διεξαχθείσα κατ' ανυπάρκτου φυσικού ή νομικού προσώπου, δηλαδή προσώπου, που είχε παύσει να υπάρχει πριν από την έναρξη της εκκρεμοδικίας (ΑΠ 1103/1993), την οποία, επί αγωγής, επιφέρει η κατάθεσή της (άρθρα 215 παρ. 1 και 221 παρ. 1α').
Αν το πρόσωπο έπαυσε να υπάρχει μετά την έναρξη της εκκρεμοδικίας και κατά τη διάρκειά της, μπορεί η δίκη, σε περίπτωση θανάτου του αρχικού διαδίκου, να διακοπεί (άρθρα 286 επ. ΚΠολΔ) ή, σε περίπτωση συγχωνεύσεως ανωνύμων εταιρειών με απορρόφηση, να συνεχισθεί από την - οιονεί καθολική διάδοχο της αρχικής διαδίκου εταιρείας - απορροφήσασα εταιρεία ή κατ' αυτής (άρθρο 75 ν. 2190/1920).
Η συνέχιση αυτή μπορεί να γίνει, είτε με τη σχετική προς τούτο κλήτευση της διαδόχου εταιρείας από τον αντίδικό της ή του τελευταίου από την πρώτη, είτε με την αυτόβουλη εμφάνιση και παράσταση της διαδόχου εταιρείας κατά τη σχετική διαδικαστική πράξη του δικαστηρίου. Αν όμως δεν συμβεί αυτό, εξαιτίας του ότι η κρίσιμη συγχώνευση δεν είχε περιέλθει σε γνώση ούτε του πληρεξουσίου δικηγόρου της απορροφηθείσας εταιρείας ούτε του αντιδίκου της ή εξαιτίας του ότι συνέτρεχε οποιοσδήποτε άλλος λόγος, τότε η απόφαση, που τυχόν θα εκδοθεί, θα είναι υποστατή και, σε περίπτωση τελεσιδικίας της, θα αναπτύσσει δεδικασμένο και εκτελεστότητα υπέρ και κατά της απορροφήσασας εταιρείας (άρθρα 325 παρ. 1 περ. 2 και 919 αριθ. 1 ΚΠολΔ).
Και τούτο, διότι το γεγονός της συγχωνεύσεως δεν καταργεί τη διαδικασία ούτε την έννομη σχέση της δίκης.
Στην προκειμένη περίπτωση, το Εφετείο, με την προσβαλλόμενη απόφασή του, δέχθηκε τα ακόλουθα: "Επί των: α) από 31.12.1993...αγωγής της ομόρρυθμης εταιρίας με την επωνυμία "... ΟΕ" κατά της ανώνυμης εταιρίας, με την επωνυμία "Τεξάκο Ανώνυμος Ελληνική Εταιρία Πετρελαίων" και β) από 5.5.1995..... αγωγής της ανώνυμης εταιρίας με την επωνυμία "Τεξάκο ανώνυμος Ελληνική Εταιρία Πετρελαίων" κατά της άνω ομόρρυθμης εταιρίας...
και των ομόρρυθμων εταίρων της ...... συνεκδικασθεισών από το Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών στις 11.10.1995..... εκδόθηκε η 8995/30.8.1996 απόφασή του, με την οποία τάχθηκαν αποδείξεις..... Μετά το πέρας τα διεξαγωγής των εμμαρτύρων αποδείξεων κατά την 13.1.1999 και συγκεκριμένα στις 21.11.2000 καταχωρήθηκε στο Μητρώο Ανωνύμων Εταιριών της αρμόδιας Νομαρχίας με αριθμό 27103/2000 απόφαση του οικείου Νομάρχη, με την οποία εγκρίθηκε...
η αλλαγή της επωνυμίας από την ανωτέρω εκτιθέμενη σε "Astron Oil Ανώνυμος Ελληνική Εταιρία Πετρελαίων"..... Η ανώνυμη εταιρία με την επωνυμία "Astron Oil Ανώνυμος Ελληνική Εταιρία Πετρελαίων" (πρώην Τεξάκο.....) συγχωνεύθηκε με απορρόφησή της από την ανώνυμη εταιρία με την επωνυμία "Shell Hellas AE" με την 61571/12.7.2001 πράξη του συμβολαιογράφου.....
και η συγχώνευση αυτή εγκρίθηκε με την 7452/27.7.2001 απόφαση του Νομάρχη Αθηνών...η οποία καταχωρήθηκε στο Μητρώο....... στις 27.7.2001. Ακολούθως, στις 10.10.2001 συζητούνται μετ' απόδειξη οι προαναφερόμενες αγωγές ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών. Κατά την μετ' απόδειξη συζήτηση παρίσταται ως καλούσα - εναγομένη - ενάγουσα δια της πληρεξουσίας της δικηγόρου......
το ανύπαρκτο πλέον νομικό πρόσωπο με την επωνυμία "Τεξάκο Ανώνυμος Ελληνική Εταιρία Πετρελαίων", ενώ παραστάθηκαν και οι ανωτέρω ομόρρυθμη εταιρία και οι εταίροι της.
Στη συνέχεια εκδόθηκε επί των παραπάνω αγωγών η 278/2002 οριστική απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, με την οποία έγιναν δεκτές κατά ένα μέρος οι αγωγές αυτές... Σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν στη μείζονα σκέψη, οι εκκαλούντες (σημ: ήτοι και οι δύο διάδικες πλευρές) δεν έχουν έννομο συμφέρον προς άσκηση των κρινόμενων εφέσεων, για την εξαφάνιση της προσβαλλόμενης απόφασης, δεδομένου ότι η τελευταία εκδόθηκε σε δίκη που είχε διεξαχθεί κατά ανύπαρκτου νομικού προσώπου και συνακόλουθα η εν λόγω απόφαση είναι ανύπαρκτη." Ακολούθως, απέρριψε τις ως άνω εφέσεις για έλλειψη σχετικού εννόμου συμφέροντος αμφοτέρων των διαδίκων πλευρών, ήτοι ως απαράδεκτες.
Με την κρίση του αυτή το Εφετείο παρά τον νόμο κήρυξε απαράδεκτο, αφού, κατά τις παραδοχές του, η μεταξύ των εν λόγω ανωνύμων εταιρειών συγχώνευση με απορρόφηση της αρχικής διαδίκου από την ήδη αναιρεσίβλητη εταιρεία έγινε μετά την έναρξη της εκκρεμοδικίας (μετά όχι μόνον την άσκηση των αγωγών αλλά και την έκδοση της παρεμπίπτουσας περί αποδείξεων αποφάσεως του πρωτοδικείου) και, ως εκ τούτου, η κατά τη μετ' απόδειξη συζήτηση (10.10.2001), κατά την οποία η ειρημένη συγχώνευση είχε πλέον ολοκληρωθεί, παράσταση της απορροφηθείσας και όχι της απορροφήσασας εταιρείας, ενόψει μάλιστα και της ελλείψεως παραδοχής του Εφετείου περί του ότι η συγχώνευση ήταν γνωστή κατά την εν λόγω συζήτηση (10.10.2001) στον παραστάντα πληρεξούσιο δικηγόρο της αρχικής διαδίκου ή στους αντιδίκους της, δεν κατέστησε, σύμφωνα με τα εκτιθέμενα στην πρώτη (μείζονα) πρόταση αυτού του συλλογισμού, ανύπαρκτη νομικώς την εκδοθείσα με αριθμό 278/2002 οριστική απόφαση του πρωτοδικείου.
Επομένως, ο εκ του άρθρου 559 αριθ. 14 ΚΠολΔ απορρέων δεύτερος λόγος του αναιρετηρίου, με τον οποίο καταλογίζεται στο Εφετείο η ανωτέρω πλημμέλεια, είναι βάσιμος και πρέπει, παρελκούσης της ερεύνης των λοιπών λόγων, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση για επανεκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, η σύνθεση του οποίου από άλλους δικαστές είναι δυνατή (άρθρο 580 παρ. 3 ΚΠολΔ).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Αναιρεί την 2671/2005 απόφαση του Εφετείου Αθηνών.
Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Δικαστήριο, που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές.
Επιβάλλει στην αναιρεσίβλητο την δικαστική δαπάνη των αναιρεσειόντων, την οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες (2000) ευρώ.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 12 Ιουνίου 2009.
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στις 3 Αυγούστου 2009.
Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ