Supreme Court dismisses appeal for lack of reasoning regarding a vague mitigating circumstance claim post-evidence. The court rejects the appeal against the Second Instance Court's refusal to provide specific reasoning for rejecting the defendant's claim of genuine remorse under Article 84 of the Penal Code. The court holds that the lower court was not obligated to provide detailed reasoning for dismissing a vague, late-raised claim that did not meet procedural requirements, and thus the appeal is inadmissible. The appeal is dismissed, and the appellant is ordered to pay the costs of the criminal proceedings. The court emphasizes that the right to a fair trial does not guarantee an absolute right to have every defense argument substantively addressed if it is vague or procedurally improper. The decision clarifies the scope of the duty to provide reasoning in criminal appeals, distinguishing between substantive claims and vague assertions. The court rules that the lower court's decision to reject the claim without detailed reasoning was lawful. The appeal is dismissed, and the appellant is ordered to pay the costs of the criminal proceedings. The court emphasizes that the right to a fair trial does not guarantee an absolute right to have every defense argument substantively addressed if it is vague or procedurally improper. The decision clarifies the scope of the duty to provide reasoning in criminal appeals, distinguishing between substantive claims and vague assertions. The court rules that the lower court's decision to reject the claim without detailed reasoning was lawful. The appeal is dismissed, and the appellant is ordered to pay the costs of the criminal proceedings. The court emphasizes that the right to a fair trial does not guarantee an absolute right to have every defense argument substantively addressed if it is vague or procedurally improper. The decision clarifies the scope of the duty to provide reasoning in criminal appeals, distinguishing between substantive claims and vague assertions. The court rules that the lower court's decision to reject the claim without detailed reasoning was lawful.

Απόφαση 1914 / 2018 (Ζ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)

Αριθμός 1914/2018

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Z' ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Δημήτριο Γεώργα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη, (σύμφωνα με την 253/2017 πράξη του νόμιμου αναπληρωτή του ελλείποντος Προέδρου του Αρείου Πάγου), Δημήτριο Τζιούβα - Εισηγητή, Μαρία Γκανιάτσου, Μαρία Παπασωτηρίου και Ερωτόκριτο Ερωτοκρίτου, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 20 Σεπτεμβρίου 2017, με την παρουσία της Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Ευσταθίας Σπυροπούλου, (κωλυομένης της Εισαγγελέως) και της Γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος-κατηγορουμένου Τ. Γ. του Κ., κατοίκου ..., που εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Αικατερίνη Πίντζου, για αναίρεση της υπ' αριθ. 1453/2016 απόφασης του Πενταμελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης. Με πολιτικώς ενάγοντα τον Ι. Φ. του Π., κάτοικο ..., που δεν παρέστη. Το Πενταμελές Εφετείο Θεσσαλονίκης, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και ο αναιρεσείων-κατηγορούμενος ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 15 Μαρτίου 2017 αίτησή του αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 485/2017.

Αφού άκουσε Την πληρεξούσια δικηγόρο του αναιρεσείοντος, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά και την Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να απορριφθεί η προσκείμενη αίτηση αναίρεσης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Η επιβαλλόμενη από τα άρθρα 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 του Κ.Ποιν.Δ. ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία της δικαστικής αποφάσεως, η έλλειψη της οποίας ιδρύει τον από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ' του ίδιου Κώδικα αντίστοιχο λόγο αναιρέσεως, πρέπει να εκτείνεται και στους αυτοτελείς ισχυρισμούς, εκείνους δηλαδή που προβάλλονται στο δικαστήριο της ουσίας, σύμφωνα με τα άρθρα 170 παρ. 2 και 333 παρ. 2 του Κ.Ποιν.Δ., από τον κατηγορούμενο ή το συνήγορό του και τείνουν στην άρση του άδικου χαρακτήρα της πράξης ή της ικανότητας για καταλογισμό ή στη μείωση αυτής ή στην εξάλειψη του αξιοποίνου της πράξης ή τη μείωση της ποινής, εφόσον, όμως, αυτοί προβάλλονται κατά τρόπο σαφή και ορισμένο, με όλα δηλαδή τα πραγματικά περιστατικά, τα οποία είναι αναγκαία κατά την οικεία διάταξη για τη θεμελίωσή τους.

Διαφορετικά, το δικαστήριο της ουσίας δεν υπέχει υποχρέωση να απαντήσει αιτιολογημένα στην απόρριψή τους. Περαιτέρω, αυτοτελής ισχυρισμός είναι και ο περί συνδρομής ορισμένης ελαφρυντικής περιστάσεως του άρθρου 84 παρ. 2 του Π.Κ., αφού η παραδοχή του οδηγεί στην επιβολή μειωμένης ποινής, κατά το μέτρο του άρθρου 83 του ίδιου Κώδικα.

Ως ελαφρυντική περίσταση, κατά το άρθρο 84 παρ. 2 του Π.Κ. θεωρείται, μεταξύ άλλων, το ότι ο υπαίτιος έδειξε ειλικρινή μετάνοια και επιδίωξε να άρει ή να μειώσει τις συνέπειες της πράξης του (περ. δ'). Όπως προαναφέρθηκε, το Δικαστήριο της ουσίας δεν υποχρεούται να απαντήσει και δη να παραθέσει ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία προς απόκρουση αυτοτελούς ισχυρισμού, όπως είναι και το πιο πάνω αίτημα για την αναγνώριση της ελαφρυντικής περιστάσεως του άρθρου 84 παρ. 2 περ.

δ' του Π.Κ., που προτείνεται κατ' άρθρο 170 παρ. 2 και 333 παρ. 2 του Κ.Ποιν.Δ., αν ο ισχυρισμός αυτός δεν είναι σαφής και ορισμένος και μάλιστα με την επίκληση των πραγματικών περιστατικών που τον θεμελιώνουν. Ειδικότερα, για τη στοιχειοθέτηση της προαναφερθείσας ελαφρυντικής περιστάσεως της ειλικρινούς μετάνοιας, πρέπει να εκτίθενται συγκεκριμένα περιστατικά μετάνοιας του δράστη από τα οποία να προκύπτει ότι μετανόησε και επιχείρησε να άρει τις συνέπειες της πράξης του ή να τις μειώσει.

Στην προκειμένη περίπτωση, ο κατηγορούμενος, μετά την κήρυξη του πέρατος της αποδεικτικής διαδικασίας, δια του πληρεξουσίου του δικηγόρου, όταν στον τελευταίο δόθηκε ο λόγος, όπως προκύπτει από την επισκόπηση των πρακτικών συνεδριάσεως της συνεδριάσεως στην οποία εκδόθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση, ζήτησε, επί λέξει, "την απαλλαγή του εντολέα του, ενώ σε περίπτωση που το Δικαστήριο αρθεί σε καταδικαστική απόφαση, ζήτησε την μετατροπή της κατηγορίας σε απλή συνέργεια ή άλλως της αναγνώρισης στο πρόσωπο του κατηγορουμένου των ελαφρυντικών περιστάσεων του άρθρου 84 παρ. 2, εδ.

δ' του Π.Κ.". Όμως, έτσι όπως προβλήθηκε και καταχωρίστηκε στα πρακτικά, ο προαναφερόμενος αυτοτελής ισχυρισμός του αναιρεσείοντος για χορήγηση του ελαφρυντικού του άρθρου 84 παρ. 2 περ. δ' του Π.Κ. ήταν αόριστος και απαράδεκτος, αφού δεν αναφέρονταν σ' αυτόν καθόλου πραγματικά περιστατικά που να τον στηρίζουν.

Επομένως, το Δικαστήριο που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση, δεν είχε υποχρέωση να απαντήσει στον κατά τα άνω αόριστο και απαράδεκτο αυτοτελή ισχυρισμό για αναγνώριση στον αναιρεσείοντα κατηγορούμενο της ελαφρυντικής περιστάσεως του άρθρου 84 παρ. 2 περ. δ' του Π.Κ. και να αιτιολογήσει την απόρριψή του.

Εξάλλου, η μη αιτιολόγηση της απορρίψεως του ως άνω αόριστου και απαράδεκτου αυτοτελούς ισχυρισμού, ο οποίος μάλιστα προτάθηκε μετά την κήρυξη του πέρατος της αποδεικτικής διαδικασίας, δεν προσκρούει στο άρθρο 6 παρ. 1 της Ε.Σ.Δ.Α. και δεν παραβιάζει το δικαίωμα του αναιρεσείοντος κατηγορουμένου να έχει πρόσβαση στο Δικαστήριο της ουσίας και να έχει "δίκαιη δίκη", όπως αβάσιμα ισχυρίζεται ο αναιρεσείων κατηγορούμενος, αφού, κατά το άρθρο 6 παρ.1 της Ε.Σ.Δ.Α., που κυρώθηκε με το Ν.Δ. 53/1974 και έχει κατά το άρθρο 28 παρ. 1 του Συντάγματος υπερνομοθετική ισχύ και το οποίο προβλέπει το δικαίωμα κάθε κατηγορουμένου σε "δίκαιη δίκη", καθιερώνεται μεν και το δικαίωμα προσβάσεως στο Δικαστήριο, πλην όμως, το δικαίωμα αυτό δεν είναι απόλυτο, αλλά μπορεί να υπόκειται σε νομοθετικούς περιορισμούς, ιδίως όσον αφορά τις προϋποθέσεις του παραδεκτού προβολής κάποιου υπερασπιστικού ισχυρισμού, αρκεί οι περιορισμοί αυτοί να μην περιορίζουν ουσιωδώς το δικαίωμα προσφυγής στο δικαστήριο, ώστε να προσβάλλεται η ιδία η ουσία του δικαιώματος αυτού.

Έτσι, παρέπεται ότι το κράτος, θεσπίζοντας την προβολή προς το Δικαστήριο υπερασπιστικών ισχυρισμών, έχει την υποχρέωση να διαμορφώνει τις σχετικές διαδικασίες και τις διαδικαστικές προϋποθέσεις για την παραδεκτή προβολή τους, οι οποίες αφορούν τους τύπους, ήτοι τους όρους και τις προϋποθέσεις του παραδεκτού της υποβολής των υπερασπιστικών ισχυρισμών στο Δικαστήριο, οι οποίοι και δεν αναιρούν την υποβολή των υπερασπιστικών ισχυρισμών και το δικαίωμα προσφυγής και πρόσβασης στη δικαιοσύνη.

Επομένως, ενόψει όλων των ανωτέρω, οι μοναδικοί λόγοι της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως, με τους οποίους πλήττεται η προσβαλλόμενη με αριθμό 1453/2016 απόφαση του Πενταμελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης για έλλειψη ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας ως προς την απόρριψη του αόριστου και απαράδεκτου αυτοτελούς ισχυρισμού του αναιρεσείοντος κατηγορουμένου για αναγνώριση σ' αυτόν της ελαφρυντικής περιστάσεως του άρθρου 84 παρ. 2 περ.

δ' του Π.Κ. και για παραβίαση του από το άρθρο 6 παρ. 1 της Ε.Σ.Δ.Α. δικαιώματος του αναιρεσείοντος κατηγορουμένου σε "δίκαιη δίκη", είναι αβάσιμοι.

Συνακόλουθα, αφού οι ως άνω μοναδικοί λόγοι της κρινόμενης αιτήσεως είναι αβάσιμοι, πρέπει αυτή να απορριφθεί και να επιβληθούν στον αναιρεσείοντα τα έξοδα της ποινικής διαδικασίας (άρθρ. 583 παρ. 1 Κ.Ποιν.Δ.), σύμφωνα με το διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ την από 15-3-2017 αίτηση αναιρέσεως του κατηγορουμένου Γ. Τ. του Κ. και Ε., κατοίκου ..., για την οποία συντάχθηκε η υπ' αριθ. 11/15-3-2017 έκθεση αναιρέσεως ενώπιον του Προϊσταμένου της Διεύθυνσης του Αγροτικού Καταστήματος Κράτησης …., για αναίρεση της 1453/2016 αποφάσεως του Πενταμελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης. Και ΕΠΙΒΑΛΛΕΙ στον αναιρεσείοντα τα έξοδα της ποινικής διαδικασίας που ανέρχονται σε διακόσια πενήντα (250) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 2 Μαΐου 2018.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ

Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 14 Νοεμβρίου 2018.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ

Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ