Supreme Court partially allows appeal on sentencing for insult, applying newer, more lenient law to the defendant.

Απόφαση 1905 / 2019 (ΣΤ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)Αριθμός 1905/2019

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α' ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΙΑΚΟΠΩΝ

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Μαρία Κουβίδου, Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτη (ως αρχαιότερο μέλος της συνθέσεως), Στυλιανό Δαρέλλη-Εισηγητή, 'Ολγα Σχετάκη-Μπονάτου, Αλεξάνδρα Σιούτη και Ζωή Κωστόγιαννη-Καλούση, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 16 Ιουλίου 2019, με την παρουσία του Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Ισίδωρου Ντογιάκου και της Γραμματέως Ευθυμίας Καλογεροπούλου, για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος - κατηγορουμένου Α. Α. του Α., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ανδρέα Μήτσαινα, για αναίρεση της υπ'αριθ. 352/2019 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης. Με πολιτικώς ενάγοντα τον Π. Α. του Βασιλείου, ο οποίος δεν παραστάθηκε.

Το Τριμελές Εφετείο Θεσσαλονίκης, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και o αναιρεσείων - κατηγορούμενος ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 12.04.2019 αίτησή του αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 740/2019.

Αφού άκουσε Τον Αντεισαγγελέα που πρότεινε να απορριφθεί, η από 12.04.2019 κρινόμενη αίτηση, για αναίρεση της απόφασης 352/2019 του Τριμελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης, η οποία ασκήθηκε με δήλωση που επιδόθηκε στην Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου στις 12.04.2019 και έλαβε αριθμό πρωτοκόλλου 4484/2019, να επιβληθούν τα δικαστικά έξοδα και τέλη της διαδικασίας στον αναιρεσείοντα και τον πληρεξούσιο δικηγόρο του αναιρεσείοντος, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Η από 12 Απριλίου 2019 με αριθμό 301/2019 αίτηση του Α. Α. για αναίρεση της υπ' αριθμ. 352/2019 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Πλημμελημάτων Θεσσαλονίκης με την οποία αυτός κηρύχθηκε ένοχος για τις αξιόποινες πράξεις της συκοφαντικής δυσφήμησης δια του τύπου κατ' εξακολούθηση και της εξύβρισης και καταδικάστηκε σε ποινή φυλάκισης οκτώ (8) μηνών και δύο (2) μηνών, αντίστοιχα, και συνολική ποινή φυλάκισης εννέα (9) μηνών, η εκτέλεση της οποίας ανεστάλη επί τριετία, ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα, καθ' όσον η προσβαλλόμενη απόφαση καταχωρήθηκε καθαρογραμμένη στο ειδικό βιβλίο την 29-03-2019 και η αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε την 12-04-2019 με δήλωση που επιδόθηκε στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου (άρθρα 473 παρ. 2, 3, 474 παρ. 1 και 2 ΚΠΔ, όπως ίσχυαν πριν τον Ν. 4620/2019, εφαρμόζονται όμως στην προκειμένη περίπτωση, κατά τα άρθρα 585 και 589 παρ. 3 του νέου ΚΠοινΔ, αφού η προσβαλλομένη απόφαση εκδόθηκε πριν την 1-7-2019), περιέχει δε ως λόγους αναίρεσης την έλλειψη ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας και την εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διάταξης (άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ.

Δ' και Ε' του ΚΠΔ). Να σημειωθεί δε ότι εν προκειμένω δεν εφαρμόζεται η διάταξη του άρθρου μόνου παρ. 3 του Ν 2243/1994. Σύμφωνα με την τελευταία αυτή διάταξη, πριν την κατάργησή της με το άρ. 586 περ. ε του νέου ΚΠΔ που κυρώθηκε με τον Ν. 4620/2019, στα εγκλήματα που διαπράττονται δια του τύπου, οι προβλεπόμενες στο Κώδικα Ποινικής Δικονομίας με ποινή ακυρότητας ή απαραδέκτου προθεσμίες που υπερβαίνουν τις πέντε ημέρες, συντέμνονται στο ήμισυ.

Το κλάσμα που τυχόν προκύπτει συμπληρώνεται ως την επόμενη ακέραιη μονάδα. Από τη διάταξη αυτή, προκύπτει ότι επί αναίρεσης (αλλά και κάθε άλλου ένδικου μέσου) κατά καταδικαστικής απόφασης για εγκλήματα που διαπράττονται δια του τύπου, η προς τούτο χορηγούμενη από το άρθρο 473 παρ. 1 και 2 ΚΠοινΔ προθεσμία των δέκα ημερών ή είκοσι ημερών (όταν ασκείται με δήλωση στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου), για αναίρεση από εκείνον που καταδικάστηκε, συντέμνεται στο ήμισυ, δηλαδή σε 5 και 10 ημέρες, αντίστοιχα, και αρχίζει από τότε που η τελεσίδικη απόφαση θα καταχωριστεί καθαρογραμμένη στο ειδικό βιβλίο που τηρείται από τη γραμματεία του ποινικού δικαστηρίου.

Κατά την αληθή έννοια της διάταξης αυτής, η κατά τα άνω σύντμηση της προθεσμίας στο ήμισυ εφαρμόζεται για πράξεις που τελούνται δια του τύπου όταν αυτές διώκονται αυτοτελώς. Όταν, όμως, η δια του τύπου τελούμενη παράβαση συρρέει με άλλη αξιόποινη πράξη ή συρρέει ως μερικότερη πράξη εξακολουθούντος εγκλήματος που δεν υπάγεται στις περί τύπου διατάξεις, και τα οποία εγκλήματα συνεκδικάσθηκαν και εκδόθηκε κοινή για όλα καταδικαστική απόφαση, τότε ως προς την προθεσμία άσκησης αναίρεσης κατά της απόφασης αυτής κατισχύει η γενική ρύθμιση του άρθρου 473 παρ. 1 ΚΠοινΔ.

Αντίθετη εκδοχή, ότι δηλαδή για καθένα από τα συρρέοντα εγκλήματα η προθεσμία αναίρεσης (όλων των ενδίκων μέσων) κατά της καταδικαστικής απόφασης λαμβάνεται αυτοτελώς, θα κατέληγε σε άτοπα και θα οδηγούσε σε φαλκίδευση των δικαιωμάτων του κατηγορουμένου ο οποίος είτε θα έπρεπε να ασκήσει αυτοτελώς αιτήσεις αναίρεσης (ένδικο μέσο) τηρώντας τη νόμιμη προθεσμία για καθένα από τα εγκλήματα που συνεκδικάσθηκαν, είτε για τα συρρέοντα και μη υπαγόμενα στις περί τύπου διατάξεις εγκλήματα θα έπρεπε να υποχρεωθεί να ασκήσει την αίτηση αναίρεσης εντός της βραχύτερης προθεσμίας (ΑΠ 554/2015).

Η υπό κρίση αίτηση αναίρεσης είναι επομένως τυπικά δεκτή και πρέπει να ερευνηθεί, περαιτέρω, κατ' ουσίαν.

Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 361, 362 και 363 ΠΚ (οι οποίες με τον νέο ΠΚ που κυρώθηκε με τον Ν. 4619/2019 δεν μεταβλήθηκαν ως προς τα στοιχεία της ειδικής υπόστασης), προκύπτει ότι για τη στοιχειοθέτηση του εγκλήματος της συκοφαντικής δυσφήμησης απαιτείται: α) ισχυρισμός ή διάδοση από τον υπαίτιο, με οποιονδήποτε τρόπο, ενώπιον τρίτου για κάποιον άλλον γεγονότος που θα μπορούσε να βλάψει την τιμή ή την υπόληψή του, β) το γεγονός αυτό να είναι ψευδές και ο δράστης να τελεί εν γνώσει της αναλήθειάς του και γ) δόλια προαίρεση, η οποία περιλαμβάνει τη γνώση του δράστη, ότι το ισχυριζόμενο ή διαδιδόμενο γεγονός είναι πρόσφορο να βλάψει την τιμή ή την υπόληψη του άλλου και τη θέληση να ισχυρισθεί ή διαδώσει αυτό το βλαπτικό γεγονός.

Εξάλλου, ως γεγονός, κατά την έννοια των παραπάνω διατάξεων, νοείται κάθε συγκεκριμένο περιστατικό του εξωτερικού κόσμου, που ανάγεται στο παρελθόν ή στο παρόν, υποπίπτει στις αισθήσεις και είναι δεκτικό απόδειξης, καθώς και κάθε συγκεκριμένη σχέση ή συμπεριφορά, αναφερόμενη στο παρελθόν ή στο παρόν που υποπίπτει στις αισθήσεις και αντίκειται στην ηθική και την ευπρέπεια.

Περαιτέρω, για την στοιχειοθέτηση της εξυβρίσεως απαιτείται: α) προσβολή της τιμής, δηλαδή αμφισβήτηση της ηθικής και κοινωνικής αξίας του προσώπου του παθόντος, είτε περιφρόνηση γι' αυτόν από το δράστη, εκτιμωμένων των σχετικών εκφράσεων "κατά την κοινή αντίληψη", β) η προσβολή να αφορά ζώντα φυσικά πρόσωπα ασχέτως με την κατάστασή των ή την ηλικία των, γ) εξωτερίκευση της προθέσεως εξυβρίσεως γραπτώς ή προφορικώς με λέξεις ή φράσεις ή με άλλο τρόπο που κατ' αντικειμενική κρίση περιέχουν προσβολή της τιμής, δ) δόλος του δράστη εγκείμενος στην πρόθεση αυτού για την τελευταία αυτή και γνώση ότι με τοιαύτη οικειοθελή ενέργεια προσβάλλεται η τιμή του άλλου.

Άλλωστε, η, κατά τα άρθρα 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 του Κ.Π.Δ, απαιτούμενη ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, η έλλειψη της οποίας ιδρύει τον κατ` άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ' του ίδιου Κώδικα λόγο αναίρεσης, υπάρχει, όταν, προκειμένου για καταδικαστική απόφαση, εκτίθενται σε αυτή με πληρότητα, σαφήνεια και χωρίς αντιφάσεις τα πραγματικά περιστατικά που προέκυψαν από την ακροαματική διαδικασία, στα οποία στηρίχθηκε η κρίση του δικαστηρίου για τη συνδρομή των αντικειμενικών και υποκειμενικών στοιχείων του εγκλήματος, για το οποίο καταδικάστηκε ο κατηγορούμενος, τα αποδεικτικά μέσα από τα οποία αποδείχθηκαν τα περιστατικά αυτά και οι νομικοί συλλογισμοί με τους οποίους έγινε η υπαγωγή των δεκτών γενόμενων πραγματικών περιστατικών στην ουσιαστική ποινική διάταξη που εφαρμόσθηκε στη συγκεκριμένη περίπτωση.

Η ύπαρξη του δόλου που απαιτείται, κατά το άρθρο 26 παρ. 1 ΠΚ, για τη θεμελίωση της υποκειμενικής υποστάσεως του εγκλήματος, δεν είναι κατ' αρχήν ανάγκη να αιτιολογείται ιδιαιτέρως, αφού ο δόλος ενυπάρχει στη θέληση παραγωγής των περιστατικών που συγκροτούν την αντικειμενική υπόσταση του εγκλήματος και εξυπακούεται ότι προκύπτει από την πραγμάτωση των περιστατικών τούτων.

Όταν όμως, όπως συμβαίνει επί των εγκλημάτων της ψευδούς καταμηνύσεως, της συκοφαντικής δυσφημήσεως, της ψευδορκίας μάρτυρα και της ηθικής αυτουργίας στις ανωτέρω πράξεις, αξιώνονται από το νόμο πρόσθετα στοιχεία για την υποκειμενική υπόσταση του εγκλήματος, όπως η "εν γνώσει" ορισμένου περιστατικού τέλεση της πράξεως ή η τέλεση της πράξεως με τον "σκοπό" προκλήσεως ορισμένου αποτελέσματος, δηλαδή άμεσος δόλος, η ύπαρξη αυτού πρέπει να αιτιολογείται ειδικά, με παράθεση των περιστατικών που δικαιολογούν, ότι υπήρχε το στοιχείο της γνώσης και τούτο διότι η γνώση ως ενδιάθετη βούληση επιβάλλεται να εξειδικεύεται και να συνοδεύεται από εκδηλώσεις του δράστη εις τρόπον ώστε να συνάγεται σαφώς, ότι το περιεχόμενο της καταμηνύσεως κ.λ.π ήταν αποτέλεσμα της ενσυνείδητης ενέργειάς του, διαφορετικά η απόφαση στερείται της ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας.

Υπάρχει, όμως, και στις περιπτώσεις αυτές η εν λόγω αιτιολογία, όταν, σύμφωνα με τις παραδοχές της αποφάσεως, ο σχετικός με το ψευδές γεγονός ισχυρισμός του δράστη, θεμελιώνεται σε προσωπική πεποίθηση ή αντίληψη του ιδίου ή σε δική του πράξη ή παράλειψη, οπότε είναι αυτονόητη η σχετική γνώση του δράστη, χωρίς να απαιτείται παράθεση άλλων, σχετικών με τη γνώση, περιστατικών (ΑΠ 1264/2016).

Ως προς τις αποδείξεις δε, αρκεί αυτές να αναφέρονται κατ` είδος, χωρίς να είναι απαραίτητο να διευκρινίζεται από ποιό ή ποιά αποδεικτικά μέσα αποδείχθηκε η κάθε παραδοχή. Για την ύπαρξη τέτοιας αιτιολογίας είναι παραδεκτή η αλληλοσυμπλήρωση του αιτιολογικού με το διατακτικό, τα οποία αποτελούν ενιαίο σύνολο.

Δεν αποτελούν, όμως, λόγους αναιρέσεως η εσφαλμένη εκτίμηση των αποδείξεων και ειδικότερα, η εσφαλμένη αξιολόγηση των καταθέσεων των μαρτύρων, η παράλειψη αναφοράς και αξιολόγησης κάθε αποδεικτικού μέσου χωριστά και η παράλειψη της αξιολογικής συσχετίσεως των αποδεικτικών μέσων, καθόσον στις περιπτώσεις αυτές, με την επίφαση της ελλείψεως αιτιολογίας, πλήττεται η αναιρετικά ανέλεγκτη περί τα πράγματα κρίση του Δικαστηρίου της ουσίας.

Κατά δε το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Ε' του ΚΠοινΔ, λόγο αναίρεσης της απόφασης συνιστά και η εσφαλμένη ερμηνεία ή εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διάταξης. Εσφαλμένη ερμηνεία τέτοιας διάταξης υπάρχει, όταν το δικαστήριο αποδίδει σ' αυτή διαφορετική έννοια από εκείνη που πραγματικά έχει, ενώ εσφαλμένη εφαρμογή υφίσταται, όταν το δικαστήριο δεν υπήγαγε ορθά τα πραγματικά περιστατικά, που δέχθηκε ότι αποδείχθηκαν, στην εφαρμοσθείσα διάταξη, αλλά και όταν η διάταξη αυτή παραβιάσθηκε εκ πλαγίου, για τον λόγο ότι έχουν εμφιλοχωρήσει στο πόρισμα της απόφασης, που περιλαμβάνεται στον συνδυασμό του διατακτικού προς το σκεπτικό και ανάγεται στα στοιχεία και την ταυτότητα του εγκλήματος, ασάφειες, αντιφάσεις ή λογικά κενά, με αποτέλεσμα να καθίσταται ανέφικτος ο έλεγχος από τον Άρειο Πάγο της ορθής ή μη εφαρμογής του νόμου, οπότε η απόφαση στερείται νόμιμης βάσης.

Επίσης κατά το άρθρο 10 παρ. 1 της ΕΣΔΑ (κύρωση με το Ν. 53/1974) "Παν πρόσωπον έχει δικαίωμα εις την ελευθερίαν εκφράσεως. Το δικαίωμα τούτο περιλαμβάνει την ελευθερίαν γνώμης ως και την ελευθερίαν λήψεως ή μεταδόσεως πληροφοριών ή ιδεών άνευ επεμβάσεως των δημοσίων αρχών και ασχέτως συνόρων". Το δικαίωμα, όμως, τούτο υπόκειται, σύμφωνα με το άρθρο 10 παρ. 2 της ΕΣΔΑ (και 19 παρ. 3 του Διεθνούς Συμφώνου για τα ατομικά και πολιτικά δικαιώματα που κυρώθηκε με το Ν. 2462/1997), σε περιορισμούς και κυρώσεις, που προβλέπονται από το νόμο και αποσκοπούν, εκτός άλλων, στην προστασία της υπολήψεως και των δικαιωμάτων τρίτων.

Περαιτέρω, δικαιολογημένο ενδιαφέρον κατά την διάταξη του άρθρου 367 ΠΚ που συνιστά λόγω άρσης του άδικου χαρακτήρα της δυσφήμησης είναι και αυτό που, σύμφωνα με τις ως άνω διατάξεις, πηγάζει από την προστατευόμενη από το Σύνταγμα (άρθρο 14), την ΕΣΔΑ (άρθρο 10) και του Διεθνούς Συμφώνου για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα (άρθρο 19) ελευθερία έκφρασης και την κοινωνική αποστολή του τύπου, το έχουν δε και τα πρόσωπα που συνδέονται με τη λειτουργία του (εκδότες, διευθυντές εφημερίδων, δημοσιογράφοι), για τη δημοσίευση ειδήσεων και σχολίων σχετικών με τις πράξεις και τη συμπεριφορά φυσικών ή νομικών προσώπων ή ομάδων προσώπων που παρουσιάζουν ενδιαφέρον για το κοινωνικό σύνολο.

Για αυτό μπορούν να δημοσιεύουν ειδήσεις και σχόλια για τη σχετική πληροφόρηση και ενημέρωση του κοινού και με οξεία ακόμα κριτική ή δυσμενείς χαρακτηρισμούς. Ο άδικος χαρακτήρας της εξυβριστικής εκδήλωσης παραμένει μόνο όταν από τον τρόπο εκδηλώσεως ή από τις περιστάσεις που τελέσθηκε αυτή προκύπτει σκοπός εξύβρισης, σκοπός δηλαδή που κατευθύνεται ειδικά σε προσβολή άλλου, με αμφισβήτηση της ηθικής ή κοινωνικής αξίας του προσώπου του ή με περιφρόνηση αυτού.

Ειδικός σκοπός εξύβρισης υπάρχει στον τρόπο εκδηλώσεως της προσβλητικής της τιμής του άλλου συμπεριφοράς όταν αυτός δεν ήταν αντικειμενικά αναγκαίος με τη δέουσα απόδοση του περιεχομένου της σκέψεως αυτού που φέρεται ότι ενεργεί για προστασία δικαιώματος του ή από δικαιολογημένο ενδιαφέρον, ο οποίος μολονότι αυτό το γνώριζε, χρησιμοποίησε τον τρόπο αυτό για να προσβάλλει την τιμή του άλλου.

Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από το σκεπτικό της υπ' αριθμ. 352/2019 απόφασης, το Τριμελές Εφετείο Πλημμελημάτων Θεσσαλονίκης, που δίκασε σε δεύτερο βαθμό, δέχθηκε ανελέγκτως για τον κατηγορούμενο ήδη αναιρεσείοντα τα ακόλουθα: O εκκαλών - κατηγορούμενος, Α. Α. του Α., ο οποίος διανύει ήδη το ογδοηκοστό έτος της ηλικίας του, δημοσιογραφεί, από πολλών ετών, στην ημερήσια εφημερίδα με τον τίτλο "...", που κυκλοφορεί εντός των διοικητικών ορίων του άλλοτε νομού …, ήδη της Περιφερειακής Ενότητας …της Περιφέρειας Κεντρικής …, δημοσιεύοντας άρθρα και σχολιάζοντας την εκάστοτε επικαιρότητα, παράλληλα δε παρουσιάζει την εκπομπή με τον τίτλο "...", που μεταδίδεται από τον τηλεοπτικό σταθμό "..." ενώ o εγκαλών ήδη πολιτικώς ενάγων, Π.

Α. του Β., είναι Δήμαρχος … από1-1-2… μέχρι σήμερα. Περαιτέρω, από τα ίδια παραπάνω αποδεικτικά μέσα προέκυψε ότι o εκκαλών - κατηγορούμενος την 24-6-2016 στο φύλλο της παραπάνω ημερήσιας εφημερίδας με τον τίτλο "...", στη σελίδα 8 αυτού, συνέταξε και καταχώρησε κείμενο, που αναφερόταν στον εγκαλούντα ήδη πολιτικώς ενάγοντας Π.

Α., που αυτολεξεί έχει ως εξής: "Για τον Προϊστάμενο γης Εισαγγελίας Εφετών Θεσσαλονίκης. Αξιότιμε κύριε Εισαγγελεύ Εφετών, στις …πραγματοποιήθηκε σύσκεψη των δημάρχων του Νομού μας υπό την προεδρία του δημάρχου ... κ. Μ. Γ., o οποίος είναι και πρόεδρος ... (...). Ο κ. Δήμαρχος … ως μη νομιμοποιούμενος διέταξε την αποβολή των ανθρώπων των Μ.Μ.Ε.

και η συζήτηση να γίνει "ΚΕΚΛΕΙΣΜΕΝΩΝ ΤΩΝ ΘΥΡΩΝ"! Τέτοια ενέργεια όζει ενεργείας άρχοντος "δεσποτικής τυραννίας". Με πληροφορούν ότι η φασίζουσα αυτή συμπεριφορά του δημάρχου … κ Π. Α., εγένετο διότι: Για να λειτουργήσει ο ΧΥΤΑ (Χώρος Υγειονομικής Ταφής Απορριμμάτων) … έπρεπε πρωτίστως να αποκαταστήσουν τις πρόχειρες ανεξέλεγκτες χωματερές (ΧΑΔΑ) στο Νομό, περίπου 18.

Όλοι οι δήμαρχοι προέβησαν, ως πληροφορούμαι, στην ενέργεια αυτή και έτυχον οικονομικών ωφελημάτων, "πλην ..., δηλαδή του αξιότιμου δημάρχου ... κ. Π. Α., ως λόγος κατέχει. Κατόπιν τούτου ο Δήμος .... για να υπαχθεί σε διάφορα προγράμματα εζήτησε, λέγεται από τον ... (...), οικονομική βοήθεια 2.500.000 ΕΥΡΩ, ποσό το οποίο θα επιβαρύνει τους δημότες του Δήμου ..., πράγμα παράνομον, ανήθικον και βάρος δυσβάστακτον, ως λέγουν ειδήμονες", περαιτέρω δε την 22-7-2016, στο φύλλο της ίδιας ως άνω ημερήσιας εφημερίδας με τον τίτλο "...", στη σελίδα 8 αυτού, συνέταξε και καταχώρησε κείμενο, που αναφερόταν επίσης στον εγκαλούντα, ήδη πολιτικώς ενάγοντα, Π.

Α., που αυτολεξεί έχει ως ακολούθως: "Δήμαρχε Π. Α., γιατί σιωπάς ενόχως σχετικά με την υπ' αριθμόν 79/2016 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης; Γιατί καλύπτεις τον εκ των αντιδημάρχων σου, Π. Γ., που θα μας "έφερνε" εδώ τον εξοχώτατο Πρόεδρο της Σερβικής Δημοκρατίας;". Τα ως άνω όμως δημοσιεύματα, το περιεχόμενο των οποίων έλαβε γνώση αόριστος αριθμός προσώπων και δη οι αναγνώστες της ανωτέρω εφημερίδος ευρείας κυκλοφορίας στην πόλη των ...

ήταν καθολοκληρίαν ψευδή, o εκκαλών - κατηγορούμενος δε τελούσε εν γνώσει της αναληθείας και του ψεύδους αυτών, καθόσον στην πραγματικότητα ο προαναφερόμενος εγκαλών και ήδη πολιτικώς ενάγων, Π. Α., ως Δήμαρχος ..., ουδέποτε συμπεριφέρθηκε ή ενήργησε κατά τον τρόπο που παρουσιάζεται σ' αυτά (δημοσιεύματα).

Ειδικότερα, καθόσον αφορά το ως άνω δημοσίευμα της 24-6-2016, η σύσκεψη που έγινε με πρωτοβουλία του προέδρου του ... (....), Μ. Γ., στις ... με τη διαχείριση των στερεών αποβλήτων στην Περιφερειακή Ενότητα ....., στα αντιμετώπισης του ζητήματος αυτού στο επίπεδο της Περιφέρειας Κεντρικής ...., ήταν πράγματι "κεκλεισμένων των θυρών", χωρίς την παρουσία δημοσιογράφων, αυτό όμως έγινε με απόφαση του προέδρου του ως άνω φορέα, M.

Γ., και όχι του εγκαλούντος, ήδη πολιτικώς ενάγοντος, Π. Α., ως Δημάρχου ..., περαιτέρω δε η αναφορά στο ίδιο δημοσίευμα ότι o τελευταίος, δηλαδή ο πολιτικώς ενάγων, Π. Α., δεν μερίμνησε, υπό την προαναφερθείσα ιδιότητά του, να αποκαταστήσει τους Χ.Α.Δ.Α, (χώρους ανεξέλεγκτης διάθεσης αποβλήτων) της περιφέρειας του Δήμου ....

με συνέπεια να απολέσει οικονομικά ωφελήματα ο τελευταίος (Δήμος ...), όπως έτυχαν άλλοι Δήμοι της Περιφερειακής Ενότητας ...., επίσης είναι ψευδής, καθόσον είχε ήδη από το έτος 2012 εγκριθεί η ένταξη της πράξης "αποκατάσταση ανενεργών Χ.Α.ΔΑ. του Καλλικρατικού Δήμου ...." στο επιχειρησιακό πρόγραμμα Περιβάλλον - Αειφόρος Ανάπτυξη και το έργο που αφορούσε την αποκατάσταση Χ.Α.Δ.Α.

της Δημοτικής Κοινότητας ..., ... και ... του Δήμου ...., εκτελέστηκε και παρελήφθη από την αρμόδια επιτροπή τον Οκτώβριο του 2014, στην περιφέρεια δε του Δήμου .... δεν υπήρχε Χ.Α.Δ.Α. που δεν αποκαταστάθηκε, περαιτέρω δε η αναφορά στο ίδιο παραπάνω δημοσίευμα ότι, λόγω της παράλειψης του εγκαλούντος, ήδη πολιτικώς ενάγοντος, να αποκαταστήσει τις πρόχειρες ανεξέλεγκτες χωματερές (Χ.ΑΔ.Α.), αναγκάστηκε ο Δήμος ....

για να υπαχθεί σε διάφορα προγράμματα αποκατάστασης των Χ.Α.Δ.Α. και Χ.Υ.Τ.Α. της περιφέρειάς του, και αναγκάστηκε να ζητήσει οικονομική βοήθεια ύψους δύο εκατομμυρίων πεντακοσίων χιλιάδων ευρώ (2.500.000,00 €) από τον ...., ποσό που θα επιβαρύνει τους δημότες του Δήμου ...., όπως αφήνεται να εννοηθεί στο ως άνω δημοσίευμα, επίσης είναι ψευδές, καθόσον ουδεμία βοήθεια ζήτησε ο Δήμος ...

από τον ..., αλλά ούτε και προσφέρθηκε από τον δεύτερο στον πρώτο, με αντάλλαγμα την ένταξή του σε προγράμματα αποκατάστασης ή Χ.Υ.ΤΑ. της περιφέρειας του Δήμου .... και μάλιστα, κατά το ως άνω δημοσίευμα, με επιβάρυνση των δημοτών του Δήμου ...., καθόσον, μετά τη σύσταση του ως άνω φορέα (....), η ευθύνη αποκατάστασης των Χ.Υ.Τ.Α, μεταφέρθηκε αυτοδικαίως από τον νόμο σ' αυτόν (...), γεγονός το οποίο όχι μόνον δεν επιβάρυνε οικονομικά τον Δήμο ....

αλλά αντίθετα τον ωφέλησε, καθόσον απαλλάχθηκε από το κόστος αποκατάστασης του .... που βρίσκεται στην περιφέρειά του (Δήμου .... και σταμάτησε να δέχεται απόβλητα από το έτος 2013, χωρίς να έχει αποκατασταθεί, το ψευδές δε του ως άνω δημοσιεύματος γνώριζε o εκκαλών - κατηγορούμενος, ως δημοσιογράφος, ασχολούμενος επισταμένως και αδιαλείπτως με τα ζητήματα του Δήμου ....

Εξάλλου, καθόσον αφορά το παραπάνω δημοσίευμα της 22-7-2016, ο εγκαλών και ήδη πολιτικώς ενάγων, Π. Α., ουδέποτε σιώπησε, αλλά ούτε και απέκρυψε οποιαδήποτε ευθύνη δική του ή του αντιδημάρχου ... Π. Γ., με σκοπό την συγκάλυψη παράνομων πράξεων που θα έπρεπε να είχαν λάβει γνώση οι δημότες του Δήμου ..., όπως αφήνεται να εννοηθεί ότι έπραξε με τη χρήση της έκφρασης "σιωπάς ενόχως", λαμβανομένου υπόψη ότι η ως άνω υπ' αρ. 79/2016 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης, το περιεχόμενο της οποίας ουδόλως αναφέρθηκε στο παραπάνω δημοσίευμα, αφορούσε περίπτωση οδικού τροχαίου ατυχήματος που έλαβε χώρα στη Θεσσαλονίκη, τον Απρίλιο του έτους 2013, δυνάμει της οποίας κρίθηκε συνυπαίτιος του εν λόγω ατυχήματος o αντιδήμαρχος ..., Γ.

Π. κατά την οδήγηση οχήματος που ανήκε στην ιδιοκτησία του Δήμου ..., Στο σημείο αυτό πρέπει να επισημανθεί ότι για την παραπάνω υπόθεση, για την οποία εκδόθηκε η ως άνω υπ' αρ. 79/2016 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης λήφθηκε απόφαση της αρμόδιας Οικονομικής Επιτροπής του Δήμου ..., προκειμένου να παρασταθεί στην αντίστοιχη δίκη, δε και υποστηρίξει τους ισχυρισμούς και τα επιχειρήματά του, ενώ από κανένα αποδεικτικό στοιχείο δεν προέκυψε ότι ο ως άνω εγκαλών και πολιτικώς ενάγων απέκρυψε ή επιχείρησε να αποκρύψει οτιδήποτε για την υπόθεση αυτή, όπως του αποδίδεται με το παραπάνω δημοσίευμα.

Όπως ήδη προαναφέρθηκε, τα ανωτέρω δημοσιεύματα, το περιεχόμενο των οποίων έλαβε γνώση αόριστος αριθμός προσώπων, συγκεκριμένα δε αναγνώστες της προαναφερθείσας εφημερίδος, ευρείας κυκλοφορίας στο νομό ..., ήταν εξ ολοκλήρου ψευδή, γεγονός το οποίο γνώριζε ο εκκαλών - κατηγορούμενος, μπορούσαν δε να βλάψουν και έβλαψαν την τιμή και την υπόληψη του εγκαλούντος, ήδη πολιτικώς ενάγοντος, Π.

Α., καθόσον παρουσίαζαν τον τελευταίο να συμπεριφέρεται απρεπώς, χωρίς φραγμούς και ηθικές αναστολές, να ενεργεί δε ιδιοτελώς, προς βλάβη των συμφερόντων του Δήμου ..., τα οποία, λόγω της ιδιότητάς του ως δημάρχου, είχε υποχρέωση να προασπίζεται και υπηρετεί, ενείχαν δε αμφισβήτηση της πολιτικής του εντιμότητας, καθώς και της προσωπικής και κοινωνικής του αξιοπρέπειας.

Τα ως άνω πραγματικά περιστατικά προέκυψαν από την συνεκτίμηση όλων των αποδεικτικών μέσων που προαναφέρθηκαν κατά την αρχή της ηθικής αποδείξεως (βλ. άρθρο 177 παρ. 1 του Κ.Ποιν.Δ.), ειδικότερα δε επιβεβαιώνονται από τη σαφή και λεπτομερή, χωρίς όρκο, κατάθεση του εγκαλούντος και ήδη πολιτικώς ενάγοντος στο ακροατήριο του Δικαστηρίου, ο οποίος περιέγραψε αναλυτικά τα επιμέρους στοιχεία που θεμελιώνουν το παραπάνω έγκλημα σε βάρος του, ιδίως δε την προσβολή της τιμής και της υπόληψής του, το ψεύδος και την γνώση αυτού του ψεύδους από τον εκκαλούντα κατηγορούμενο, καθώς και τον άμεσο δόλο του τελευταίου να πλήξει με τα γραπτά αυτά δημοσιεύματα την τιμή και την υπόληψή του, αποδίδοντας μάλιστα την συμπεριφορά του (εκκαλούντος κατηγορουμένου) ως "ανταπόδοση" προηγούμενων καταγγελιών του (εγκαλούντος - πολιτικώς ενάγοντος) στο Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης που είχαν ως αποτέλεσμα την επιβολή προστίμου στα Μ.Μ.Ε.

που δημοσιογραφεί αυτός (εκκαλών - κατηγορούμενος), χωρίς να αναιρούνται ή έστω αποδυναμώνονται από κάποιο άλλο αποδεικτικό στοιχείο. Περαιτέρω, όσον αφορά το ψεύδος του ως άνω δημοσιεύματος σχετικά με την δήθεν χρηματοδότηση του Δήμου ... από τον ...., με οικονομική επιβάρυνση των δημοτών του Δήμου ..., αυτό προέκυψε από την σαφή ένορκη κατάθεση στο ακροατήριο του Δικαστηρίου της μάρτυρα Μ.

Τ., περιβαλλοντολόγου, καθ' ύλην αρμόδιας υπαλλήλου του Δήμου ... και γνώστριας του της ένταξης του εν λόγω δήμου στο σύστημα περιβαλλοντικής αποκατάστασης των ανενεργών ΧΑ,ΔΑ. της περιφέρειάς του (Δήμου των ...), που επιβεβαίωσε, μετά λόγου γνώσεως, την πλήρη αποκατάσταση των ΧΑΛ.Α, στην περιφέρεια του Δήμου ..., καθώς και την ανυπαρξία χρηματοδότησης από τον του Δήμου ...

για την αποκατάσταση Χ.Α,Δ.Α, ή Χ.Υ.ΤΑ. της περιφέρειας του τελευταίου, ενώ ακόμη και η μάρτυρας υπερασπίσεως του εκκαλούντος - κατηγορουμένου, Β. Β., κατά την ένορκη εξέτασή της στο ακροατήριο, αποδέχθηκε ότι για την αποκατάσταση του Χ.Υ.Τ.Α. Μετοχίου από τον ... o Δήμος ... ωφελήθηκες αφού το κόστος και το οικονομικό βάρος για την αποκατάστασή του επωμίστηκαν και οι υπόλοιποι Δήμοι της Περιφερειακής Ενότητας ....

Με βάση τα παραπάνω πραγματικά περιστατικά που αποδείχθηκαν τις προαναφερθείσες σκέψεις, σε συνδυασμό με όσα έχουν εκτεθεί στην προηγηθείσα υπό στοιχείο Ι νομική σκέψη, στοιχειοθετείται στο πρόσωπο του εκκαλούντος κατηγορουμένου η αποδιδόμενη σ' αυτόν παράνομη και αξιόποινη πράξη της συκοφαντικής δυσφήμησης, δια του τύπου, κατ' εξακολούθηση, την οποία τέλεσε σε βάρος του εγκαλούντος, ήδη πολιτικώς ενάγοντος, Π.

Α., για την οποία, κατά την ομόφωνη κρίση των μελών της συνθέσεως του Δικαστηρίου, κατά παραδοχή και της προτάσεως του Εισαγγελέα, πρέπει να κηρυχθεί ένοχος, όπως και πρωτοδίκως, Περαιτέρω, κατά την γνώμη της πλειοψηφίας των μελών του Δικαστηρίου, συγκεκριμένα δε του Προεδρεύοντος Εφέτη, Ε. Σ., του αριστερού μέλους της συνθέσεως του Δικαστηρίου Δ.

Σ., Εφέτη, καθόσον αφορά την αποδιδόμενη στον εκκαλούντα - κατηγορούμενο παράνομη και αξιόποινη πράξη της εξυβρίσεως, από τα ίδια ως άνω αποδεικτικά μέσα, αποδείχθηκαν τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: Ο εκκαλών - κατηγορούμενος, Α. Α., την 20-5-2016, κατά τη διάρκεια της τηλεοπτικής εκπομπής με τίτλο "...", που μεταδιδόταν από τον τηλεοπτικό σταθμό "..." ως δημοσιογράφος - παρουσιαστής της ως άνω εκπομπής σχολιάζοντας την επίσκεψη του προέδρου της Σερβίας, Τόμισλαβ Νίκολιτς, στις ..., εκστόμισε σε βάρος του εγκαλούντος, ήδη πολιτικώς ενάγοντος, Π.

Α., τις κάτωθι εκφράσεις: "θέλω να σε ξεβρακώσω γιατί λες απατεωνιές στον ..... λαό,... δεν μπορώ να ανέχομαι να μας περνάς για βλάκες σε έχω πει τους ομοίους σου ναι, εμένα όχι. ...Ιδιωτική επίσκεψη έκανε εδώ (ο πρόεδρος της Σερβίας). Έτσι έχω τα χαρτιά και σε ξεβράκωσα... Όλα αυτά ήταν να πεις φιγούρα ότι ντεμέκ ήρθε ο πρόεδρος της Δημοκρατίας στις ...

και τον έφερες εσύ... Έφερες να μην πω... καλαβρέζικα τα λεν στην Ιταλία. Θα σε ξεβρακώσω τώρα, να δεις θα σε πω εγώ εσένα, όχι χίλιοι πρόεδροι να 'ρθουν εδώ πέρα μετά τιμής και εγώ θα τους κάνω το τραπέζι, αλλά μην μας πουλάς ότι έφερες Πρόεδρο, Είναι δυνατόν εσύ ένας δημαρχάκος, θεωρείται αυτό, βρισιά θεωρείται στο πρωτόκολλο...

Στις εφημερίδες βλέπω είπατε ένα σωρό ανοησίες... Είναι δυνατόν κ Δήμαρχε αρχιψευταρά... και για την άλλη φορά είπατε ψέματα στον .... λαό. Ήρθε καλώς ήρθε, ιδιωτικά, όχι δημόσια επίσκεψη, ιδιωτικά. Κατάλαβες κ Δήμαρχε. Τις εξυπνάδες θα τις λες στους ομοίους σου. Έλα τώρα, κι άλλη μια μπαρούφα να σε πω εδώ πέρα τι έκανες.

Εδώ ολόκληρο φάκελο έχω "Πρόεδρος της Σερβίας" για κάθε έναν αρχιψεύτη που θέλει να μας κάνει το μάγκα, άντε βγες στο τηλέφωνο αν τολμάς". Με τις παραπάνω εκφράσεις ο εκκαλών - κατηγορούμενος προσέβαλε την τιμή του εγκαλούντος, ήδη πολιτικώς ενάγοντος, Π. Α., αφού αυτές ενείχαν αμφισβήτηση της πολιτικής, προσωπικής και κοινωνικής του αξιοπρέπειας, περιήλθαν δε σε γνώση αόριστου αριθμού ακροατών της προαναφερθείσας εκπομπής και υπερβαίνουν το επιβαλλόμενο μέτρο της κριτικής, καθόσον αποκάλεσε τον εγκαλούντα πολιτικώς ενάγοντα "δημαρχάκο", για να τον υποτιμήσει ως δημοτικό άρχοντα, "αρχιψευταρά" και "αρχιψεύτη" για να τον προσβάλει ως πρόσωπο, ενώ η φράση "Έφερες να μην πω...

καλαβρέζικα τα λεν στην .....", σαφώς και είναι υποτιμητική για τον οποιονδήποτε, πολύ δε περισσότερο όταν απευθύνεται σε δημόσιο πρόσωπο, όπως ο εγκαλών - πολιτικώς ενάγων στην κρινόμενη υπόθεση. Με βάση τα παραπάνω πραγματικά περιστατικά που αποδείχθηκαν και τις προαναφερθείσες σκέψεις, σε συνδυασμό με όσα έχουν εκτεθεί στην προηγηθείσα υπό στοιχείο

ΙΙ νομική σκέψη, κατά την γνώμη της ως άνω πλειοψηφίας των μελών της συνθέσεως του Δικαστηρίου, συγκεκριμένα δε του Προεδρεύοντος Εφέτη, Ε. Σ., και του αριστερού μέλους της συνθέσεως του Δικαστηρίου Δ. Σ., Εφέτη, στοιχειοθετείται στο πρόσωπο του εκκαλούντος - κατηγορουμένου και η αποδιδόμενη σ' αυτόν παράνομη και αξιόποινη πράξη της εξύβρισης, την οποία τέλεσε σε βάρος του εγκαλούντος, ήδη πολιτικώς ενάγοντος, Π.

Α., την οποία, κατά την ως άνω πλειοψηφία των μελών της συνθέσεως του Δικαστηρίου, κατά παραδοχή και της προτάσεως του Εισαγγελέα, πρέπει να κηρυχθεί ένοχος όπως και πρωτοδίκως, [ακολουθεί η γνώμη της μειοψηφίας]..................... IV. Κατ' ακολουθίαν των προαναφερομένων ο εκκαλών - κατηγορούμενος πρέπει να κηρυχθεί ένοχος, ομοφώνως, για την πράξη της συκοφαντικής δυσφήμησης, δια του τύπου, κατ' εξακολούθηση, και κατά πλειοψηφία, για την πράξη της εξύβρισης, που τέλεσε σε βάρος του πολιτικώς ενάγοντος.

Τέλος, στον εκκαλούντα - κατηγορούμενο πρέπει να αναγνωριστεί το ελαφρυντικό του πρότερου έντιμου βίου, που προβλέπεται στη διάταξη του άρθρου 84 παρ. 2 περ. a' του Π,Κ., καθόσον έως την τέλεση των ως άνω πράξεών για τις οποίες κρίθηκε ένοχος, έζησε έντιμη ατομική, οικογενειακή, επαγγελματική και γενικά κοινωνική ζωή, ασχολούμενος με την ενημέρωση των πολιτών, ειδικότερα δε δραστηριοποιούμενος ως δημοσιογράφος, σε έντυπα και ηλεκτρονικά μέσα στην περιοχή ..., ελαφρυντικό άλλωστε που του αναγνωρίστηκε και από το πρωτοβάθμιο δικαστήριο, με συνέπεια να καθίσταται υποχρεωτική η αναγνώριση της ως άνω ελαφρυντικής περιστάσεως στο πρόσωπό του και από το παρόν δευτεροβάθμιο δικαστήριο (βλ Α.Π. 1348/2016, Τράπεζα Νομικών Πληροφοριών "ΙΣΟΚΡΑΤΗΣ", Α.Π. 778/2015, Βάση Νομικών Δεδομένων "ΝΟΜΟΣ").".

Στη συνέχεια, το Τριμελές Εφετείου Πλημμελημάτων Θεσσαλονίκης κήρυξε ένοχο τον αναιρεσείοντα ομοφώνως του ότι "στις ..., κατά τους κατωτέρω αναφερόμενους χρόνους με πράξεις τέλεσε περισσότερα αδικήματα, ειδικότερα δε: Α) Με περισσότερες πράξεις του, που συνιστούν εξακολούθηση του ίδιου εγκλήματος, χρησιμοποίησε τον τύπο για να διαπράξει το έγκλημα της συκοφαντικής δυσφήμησης δηλαδή να ισχυριστεί γραπτά ενώπιον τρίτων για κάποιον άλλον γεγονότα που μπορούσαν να βλάψουν την τιμή και την υπόληψη του, τα γεγονότα δε αυτά ήταν ψευδή και o ίδιος (εκκαλών - κατηγορούμενος) τελούσε εν γνώσει της αναλήθειάς τους, συγκεκριμένα δε: 1) την 22-7-2016 στο φύλλο της ημερήσιας εφημερίδας με τον τίτλο "...", που κυκλοφορεί εντός των διοικητικών ορίων του Νομού ...

και στη σελίδα 8 αυτού συνέταξε και καταχώρησε το εξής κείμενο, που αναφερόταν στον εγκαλούντα, πρώτο μάρτυρα κατηγορίας και πολιτικώς ενάγοντα, Π. Α.: "Δήμαρχε Π. Α., γιατί σιωπάς ενόχως σχετικά με την υπ' αριθμόν 79/2016 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης; Γιατί καλύπτεις τον εκ των αντιδημάρχων σου, Π.

Γ., που θα μας "έφερνε" εδώ τον εξοχώτατο Πρόεδρο της Σερβικής Δημοκρατίας;", και 2) την 24-6-2016 στο φύλλο της ημερήσιας εφημερίδας με τον τίτλο "..." που κυκλοφορεί εντός των ορίων του Νομού ... και στη σελίδα 8 αυτού συνέταξε και καταχώρησε το εξής κείμενο, που αναφερόταν στον εγκαλούνται πρώτο μάρτυρα κατηγορίας και πολιτικώς ενάγοντα, Π.

Α.: "Για τον Προϊστάμενο της Εισαγγελίας Εφετών Θεσσαλονίκης. Αξιότιμε κύριε Εισαγγελεύ Εφετών, στις ... πραγματοποιήθηκε σύσκεψη των δημάρχων του Νομού μας υπό την προεδρία του δημάρχου ... κ. M. Γ., ο οποίος είναι και πρόεδρος ... (...). Ο κ. Δήμαρχος ... ως μη νομιμοποιούμενος διέταξε την αποβολή των ανθρώπων των Μ.Μ.Ε.

και η συζήτηση να γίνει "ΚΕΚΛΕΙΣΜΕΝΩΝ ΤΩΝ ΘΥΡΩΝ"! Τέτοια ενέργεια όζει ενεργείας άρχοντος "δεσποτικής τυραννίας". Με πληροφορούν ότι η φασίζουσα αυτή συμπεριφορά του δημάρχου ... κ. Π. Α., εγένετο διότι: Για να λειτουργήσει ο ΧΥΤΑ (Χώρος Υγειονομικής Ταφής Απορριμμάτων) ... έπρεπε πρωτίστως να αποκαταστήσουν τις πρόχειρες ανεξέλεγκτες χωματερές (ΧΑΔΑ) στο Νομό, περίπου 18.

Όλοι οι δήμαρχοι προέβησαν, ως πληροφορούμαι, στην ενέργεια αυτή και έτυχον οικονομικών ωφελημάτων, "πλην ..., δηλαδή του αξιότιμου δημάρχου ... κ. Π. Α., ως λόγος κατέχει. Κατόπιν τούτου ο Δήμος ... για να υπαχθεί σε διάφορα προγράμματα εζήτησε, λέγεται από τον ... (...), οικονομική βοήθεια 2.500.000 ΕΥΡΩ ποσό το οποίο θα επιβαρύνει τους δημότες του Δήμου ..., πράγμα παράνομον, ανήθικον και βάρος δυσβάστακτον, ως λέγουν ειδήμονες", τα ως άνω όμως δημοσιεύματα, το περιεχόμενο των οποίων έλαβε γνώση αόριστος αριθμός προσώπων και δη των αναγνωστών της ανωτέρω εφημερίδος, ευρείας κυκλοφορίας, ήταν καθ' ολοκληρίαν ψευδή, και αυτός (εκκαλών - κατηγορούμενος) τελούσε εν γνώσει της αναλήθειάς τους - καθόσον στην πραγματικότητα ουδέποτε o ως άνω εγκαλών, πρώτος μάρτυρας κατηγορίας και πολιτικώς ενάγων, Π.

Α., συμπεριφέρθηκε κατά τέτοιο τρόπο, ειδικότερα δε: α) ουδέποτε σιώπησε έως την έκδοση δικαστικής απόφασης ουδέποτε απέκρυψε οποιαδήποτε ευθύνη δική του ή του αντιδημάρχου Γ. Π., με σκοπό την συγκάλυψη παράνομων πράξεων που θα έπρεπε να είχαν λάβει γνώση οι πολίτες του Δήμου ..., όπως αφήνεται να εννοηθεί ότι έπραξε με τη χρήση της έκφρασης "σιωπάς ενόχως", η δε εκδοθείσα υπ' αρ, 79/2016 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης - το περιεχόμενο της οποίας δεν αναφέρθηκε στο δημοσίευμα - αφορούσε την περίπτωση οδικού τροχαίου ατυχήματος που έλαβε χώρα στη ...., δυνάμει της οποίας κρίθηκε συνυπαίτιος του ατυχήματος ο αντιδήμαρχος Π.

Γ. κατά την οδήγηση οχήματος που ανήκε στην ιδιοκτησία του Δήμου ..., β) είχε ήδη από το έτος 2012 εγκριθεί η ένταξη της πράξης "αποκατάσταση ανενεργών ΧΑΔΑ του Καλλικρατικού Δήμου ..." στο επιχειρησιακό πρόγραμμα Περιβάλλον - Αειφόρος Ανάπτυξη και το έργο που αφορούσε την αποκατάσταση ΧΑΔΑ της δημοτικής κοινότητας ..., ...

και ... του Δήμου ..., εκτελέστηκε και παρελήφθη από την αρμόδια επιτροπή τον του έτους 2014, ενώ ουδεμία οικονομική επιβάρυνση δεν μεταφέρθηκε στους δημότες του Δήμου ..., όλα δε τα ανωτέρω δημοσιεύματα, το περιεχόμενο των οποίων έλαβε γνώση αόριστος αριθμός προσώπων και δη των αναγνωστών της προαναφερόμενης εφημερίδος, ευρείας κυκλοφορίας στο νομό ..., ήταν καθολοκληρίαν ψευδή και αυτός (εκκαλών - κατηγορούμενος) τελούσε εν γνώσει της αναλήθειάς τους, μπορούσαν δε να βλάψουν την τιμή και την υπόληψη του προαναφερόμενου εγκαλούντος, πρώτου μάρτυρα κατηγορίας και πολιτικώς ενάγοντος, Π.

Α., καθόσον τον εμφάνιζαν να συμπεριφέρεται απρεπώς, προς βλάβη των συμφερόντων του Δήμου ... και ενείχαν αμφισβήτηση της προσωπικής εντιμότητας και κοινωνικής του αξιοπρέπειας." και κατά πλειοψηφία του ότι "την 20-5-2016 πρόσβαλλε την τιμή άλλου με λόγο, συγκεκριμένα δε, κατά τη διάρκεια τηλεοπτικής εκπομπής με τίτλο "..." που μεταδιδόταν από τον τηλεοπτικό σταθμό "... - Νομού ...", ως δημοσιογράφος - παρουσιαστής της εκπομπής σχολιάζοντας την επίσκεψη του προέδρου της Σερβίας, Τόμισλαβ Νίκολιτς ..., εκστόμισε σε βάρος του εγκαλούντος, πρώτου μάρτυρα κατηγορίας και πολιτικώς ενάγοντος, Π.

Α., τις κάτωθι εκφράσεις: "θέλω να σε ξεβρακώσω γιατί λες απατεωνιές στον .... λαό... δεν μπορώ να ανέχομαι να μας περνάς για βλάκες, σε έχω πει τους ομοίους σου ναι, εμένα όχι... Ιδιωτική επίσκεψη έκανε εδώ (o πρόεδρος της Σερβίας). Έτσι έχω τα χαρτιά και σε ξεβράκωσα... Όλα αυτά ήταν να πεις φιγούρα ότι ντεμέκ ήρθε ο πρόεδρος της Δημοκρατίας στις ...

και τον έφερες εσύ... Έφερες να μην πω... καλαβρέζικα τα λεν στην ...... Θα σε ξεβρακώσω τώρα, να δεις θα σε πω εγώ εσένα, όχι χίλιοι πρόεδροι να 'ρθουν εδώ πέρα μετά τιμής και εγώ θα τους κάνω το τραπέζι, αλλά μην μας πουλάς ότι έφερες Πρόεδρο. Είναι δυνατόν εσύ ένας δημαρχάκος, θεωρείται αυτό, βρισιά θεωρείται στο πρωτόκολλο...

Στις εφημερίδες βλέπω είπατε ένα σωρό ανοησίες... Είναι δυνατόν κ. Δήμαρχε αρχιψευταρά... και για την άλλη φορά είπατε ψέματα στον σερραϊκό λαό. Ήρθε καλώς ήρθε, ιδιωτικά όχι δημόσια επίσκεψη, ιδιωτικά. Κατάλαβες κ. Δήμαρχε. Τις εξυπνάδες θα τις λες στους ομοίους σου. Έλα τώρα, κι άλλη μια μπαρούφα να σε πω εδώ πέρα τι έκανες.

Εδώ ολόκληρο φάκελο έχω "Πρόεδρος της Σερβίας" για κάθε έναν αρχιψεύτη που θέλει να μας κάνει το μάγκα, άντε βγες στο τηλέφωνο αν τολμάς", με τον τρόπο δε αυτό προσέβαλε την τιμή του ως άνω εγκαλούντος, πρώτου μάρτυρα κατηγορίας και πολιτικώς ενάγοντος, Π. Α., αφού οι ως άνω φράσεις ενείχαν αμφισβήτηση της προσωπικής και κοινωνικής του αξιοπρέπειας και περιήλθαν σε γνώση αορίστου αριθμού ακροατών της παραπάνω εκπομπής.".

Με αυτά που δέχθηκε, το Τριμελές Εφετείο Πλημμελημάτων Θεσσαλονίκης διέλαβε στην απόφαση του την απαιτούμενη από τα άρθρα 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 ΚΠΔ, ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, αφού εκτίθενται σ` αυτήν με σαφήνεια πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις ή λογικά κενά τα αποδειχθέντα από την ακροαματική διαδικασία πραγματικά περιστατικά, τα οποία συγκροτούν την αντικειμενική και υποκειμενική υπόσταση του εγκλήματος, για το οποίο κηρύχθηκε ένοχος ο κατηγορούμενος, οι αποδείξεις από τις οποίες αυτά προέκυψαν και οι νομικοί συλλογισμοί, με βάση τους οποίους υπήγαγε αυτά στις ουσιαστικές ποινικές διατάξεις των άρθρων 361, 362 και 363 του ΠΚ. Ειδικότερα αναφέρονται στην προσβαλλόμενη απόφαση τα πραγματικά περιστατικά που θεμελιώνουν την κρίση του Δικαστηρίου περί του ότι τα προαναφερθέντα δυσφημηστικά γεγονότα είναι ψευδή, ότι ο αναιρεσείων τελούσε σε γνώση της αναληθείας των, και ότι σκοπός του ήταν να πλήξει την τιμή και την υπόληψη του εγκαλούντος με αυτά, όσον αφορά δε στο έγκλημα της εξύβρισης, ομοίως, με πληρότητα και σαφήνεια αναφέρεται, η αμφισβήτηση της προσωπικής και κοινωνικής αξίας του προσώπου του εγκαλούντα μέσω της χρήσης συγκεκριμένων εκφράσεων σε βάρος του και η εξωτερίκευσή τους μέσω τηλεοπτικής εκπομπής.

Ειδικότερα, με τον πρώτο λόγο αναίρεσης ο αναιρεσείων ισχυρίζεται ότι η προσβαλλομένη απόφαση παρέλειψε να εκτιμήσει και να λάβει υπόψη του την με αριθμό 6539/2013 απόφαση του ασκούντος καθήκοντα Γενικού Γραμματέα της Αποκεντρωμένης Διοίκησης ... και το με αριθμό πρωτοκόλλου 26/27-1-2015 σχέδιο δράσης καθώς και άλλων, κατά τους ισχυρισμούς του εγγράφων που αορίστως αναφέρονται.

Ο λόγος αυτός πρέπει να απορριφθεί προεχόντως ως απαράδεκτος καθώς πλήττει την ανέλεγκτη περί τα πράγμα κρίση του δικαστηρίου της ουσίας αφού από την προσβαλλόμενη απόφαση σαφώς προκύπτει ότι λήφθηκαν υπόψη και συνεκτιμήθηκαν όλα τα αναγνωσθέντα έγγραφα, μεταξύ των οποίων και τα δύο ανωτέρω (αναφερόμενα στα πρακτικά της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης αναγνωστέα υπ' αριθμ. 4 από τα προσκομισθέντα από τον πολιτικώς ενάγοντα και 4 από τα προσκομισθέντα από τον κατηγορούμενο).

Ομοίως απορριπτέος, ως αβάσιμος, είναι και ο δεύτερος εκ των λόγων αναίρεσης περί έλλειψης αιτιολογίας ως προς το στοιχείο της γνώσης, καθώς στην προσβαλλομένη απόφαση πλήρως αιτιολογείται το στοιχείο του άμεσου δόλου β βαθμού (δόλος γνώσης) που πρέπει να συντρέχει για την πλήρωση της υποκειμενικής υπόστασης του εγκλήματος της συκοφαντικής δυσφήμησης ("το ψευδές δε του ως άνω δημοσιεύματος γνώριζε o εκκαλών - κατηγορούμενος, ως δημοσιογράφος, ασχολούμενος επισταμένως και αδιαλείπτως με τα ζητήματα του Δήμου ...").

Τέλος, ως τρίτο λόγο αναίρεσης, ο αναιρεσείων προβάλει την εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή των διατάξεων των άρθρων 363 και 361 ΠΚ σε συνδυασμό με το αρ. 10 ΕΣΔΑ και το δικαίωμα της ελεύθερης έκφρασης και της προστασίας που απολαμβάνει ο δημοσιογραφικός λόγος κατ' αρ. 10 ΕΣΔΑ. Με βάση την ερμηνεία του ΕΔΔΑ για το άρθρο 10 ΕΣΔΑ (βλ. αντί άλλων Παρασκευόπουλος κατά Ελλάδος, Αρ. προσ. 64184/11), και ενόψει του γεγονότος ότι η εφαρμογή των άρθρων 361, 363 και 367 ΠΚ συνιστούν προβλεπόμενη από τον νόμο παρέμβαση στο δικαίωμα της ελευθερίας έκφρασης του αναιρεσείοντος, κατά την έννοια του άρθρου 10 παρ. 2 ΕΣΔΑ, ερευνητέο είναι το εάν η καταδίκη του κατηγορουμένου συνιστά παρέμβαση "αναγκαία σε μία δημοκρατική κοινωνία". Κατ' αρχήν, η ελευθερία της έκφρασης αναφέρεται όχι μόνο στις "πληροφορίες" ή "ιδέες" που ευνοϊκά λαμβάνονται ή θεωρούνται ως αβλαβείς ή ως ζήτημα αδιαφορίας, αλλά επίσης σε εκείνα που προσβάλλουν, συγκλονίζουν ή ενοχλούν, υπόκειται δε σε εξαιρέσεις, οι πρέπει να ερμηνευτούν και εφαρμοσθούν αυστηρά.

Στην προκειμένη περίπτωση, οι δημόσιες δηλώσεις του αναιρεσείοντος κατηγορουμένου αναφέρονταν στην συμπεριφορά του εγκαλούντος υπό την ιδιότητά του ως δημάρχου, δηλαδή, ενός εκλεγμένου αντιπροσώπου της τοπικής αυτοδιοίκησης. Ως εκ τούτου, οι δραστηριότητές του ενδιέφεραν ένα ευρύ κοινό, στο οποίο εντασσόταν και το τηλεοπτικό κοινό τοπικού σταθμού ενώπιον του οποίου, κατά τις παραδοχές της προσβαλλομένης, τελέστηκε το έγκλημα της εξύβρισης, καθώς ο τρόπος με τον οποίο ένας τοπικός αξιωματούχος φέρνει σε πέρας τα επίσημα καθήκοντα του ή ζητήματα που θίγουν την προσωπική του ακεραιότητα του, είναι ζήτημα γενικού ενδιαφέροντος για την κοινότητα.

Σε τέτοια δε ζητήματα υπάρχει μικρό πεδίο εφαρμογής σύμφωνα με το άρθρο 10 παρ. 2 της Σύμβασης για περιορισμούς στον πολιτικό λόγο ή για διάλογο σε ζητήματα δημοσίου συμφέροντος. Δηλαδή, ο εγκαλών, ως εκλεγμένος τοπικός αξιωματούχος, αναπόφευκτα και εν γνώσει του υπέβαλε τον εαυτό του σε στενό εξονυχιστικό έλεγχο κάθε λέξης και πράξης του τόσο από τους δημοσιογράφους όσο και από το ευρύ κοινό και έπρεπε συνεπώς να επιδείξει έναν μεγαλύτερο βαθμό ανεκτικότητας.

Ωστόσο, και ένα πολιτικό πρόσωπο ασφαλώς δικαιούται σε προστασία της τιμής και υπόληψής του, ακόμα και όταν δεν ενεργεί ιδιωτικά, οπότε οι προϋποθέσεις της προστασίας αυτής πρέπει να σταθμίζονται απέναντι στα συμφέροντα της ανοικτής συζήτησης επί πολιτικών θεμάτων.

Εν προκειμένω, τα, κατά την ανέλεγκτη κρίση του δικαστηρίου της ουσίας, ψευδή γεγονότα τα οποία εν γνώσει της αναλήθειάς του διέδωσε ο αναιρεσείων σε βάρος του εγκαλούντος ασφαλώς δεν συνιστούν πραγμάτωση του δικαιώματος ελευθερίας της έκφρασης. Το καθήκον ενημέρωσης του κοινού αφορά αποκλειστικά τη διάδοση αληθινών πληροφοριών αφού μόνο αυτές ενισχύουν πραγματικά τον δημόσιο διάλογο και μπορούν να δικαιολογήσουν την υποχώρηση της προστασίας την τιμής και υπόληψης των προσώπων στα οποία αφορούν. Εξάλλου, οι φράσεις για τις οποίες καταδικάστηκε ο αναιρεσείων για το έγκλημα της εξύβρισης εντασσόμενες στο θέμα το οποίο αφορούσαν, δηλαδή τον ισχυρισμό του εγκαλούντος ότι ο πρόεδρος της Σερβίας επισκέφθηκε τις ... κατόπιν ενεργειών του και το εξ αυτού ζήτημα εάν ήταν τούτο αληθές ή η επίσκεψη ήταν ιδιωτική, υπερέβαιναν το ανεκτό μέτρο της πρόκλησης και της υπερβολής και δεν δικαιολογούνται, όπως ορθά έκρινε, κατά πλειοψηφία και το δικάσαν δικαστήριο. Ειδικότερα, οι λέξεις και φράσεις που χρησιμοποιήθηκαν δεν ήταν απλώς προκλητικές αλλά προφανώς υβριστικές, υπερβαίνουσες τα όρια του σεβασμού της υπόληψης και των δικαιωμάτων του εγκαλούντος, τα οποία προσέβαλε.

Συνεπώς, δεν υπήρξε παράβαση του άρθρου 10 της ΕΣΔΑ.

Επομένως, οι, από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ' και Ε' του ΚΠΔ λόγοι της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως, με τον οποίο αποδίδεται στην προσβαλλομένη απόφαση η πλημμέλεια της έλλειψης ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας και της εσφαλμένης ερμηνείας και εφαρμογής ουσιαστικής ποινικής διάταξη είναι αβάσιμοι και απορριπτέοι.

Κατά την έννοια του άρθρου 2 του ΠΚ, που προβλέπει την αναδρομική ισχύ του ηπιότερου νόμου, όταν από την τέλεση της πράξης έως την αμετάκλητη εκδίκασή της ίσχυσαν δύο ή περισσότεροι νόμοι, ως ηπιότερος νόμος θεωρείται εκείνος ο οποίος, όπως ίσχυσε, περιέχει τις ευμενέστερες για τον κατηγορούμενο διατάξεις, δηλαδή με την εφαρμογή του επέρχεται ευνοϊκότερη ποινική μεταχείριση του κατηγορουμένου.

Προς τούτο γίνεται σύγκριση των δύο ή περισσότερων διατάξεων στο σύνολο των προϋποθέσεων που προβλέπονται από κάθε μία και εάν από τη σύγκριση αυτή προκύψει ότι ο κατηγορούμενος επιβαρύνεται το ίδιο από αμφοτέρους ή όλους τους νόμους, τότε είναι εφαρμοστέος ο νόμος που ίσχυσε κατά τον χρόνο τελέσεως της αξιόποινης πράξης (ΑΠ 1348/2003).

Σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 361 ΠΚ, όπως ίσχυε πριν την αντικατάστασή του από το αντίστοιχο άρθρο του νέου ΠΚ που κυρώθηκε με τον Ν. 4619/2019 και τέθηκε σε ισχύ, κατά τη διάταξη του άρθρου 460 αυτού, από την 1η Ιουλίου 2019: "Όποιος, εκτός από τις περιπτώσεις της δυσφήμισης (άρθρα 362 και 363), προσβάλλει την τιμή άλλου με λόγο ή έργο ή με οποιονδήποτε άλλο τρόπο, τιμωρείται με φυλάκιση μέχρι ενός έτους ή με χρηματική ποινή.

Η χρηματική ποινή μπορεί να επιβληθεί και μαζί με την ποινή της φυλάκισης.". Εξάλλου, κατά το νέο άρθρο 361 παρ. 1 ΠΚ: "Όποιος, εκτός από τις περιπτώσεις της δυσφήμισης (άρθρα 362 και 363), προσβάλλει την τιμή άλλου με λόγο ή έργο ή με οποιονδήποτε άλλο τρόπο, τιμωρείται με φυλάκιση έως έξι μήνες ή με χρηματική ποινή.

Αν τελεί την πράξη δημόσια με οποιονδήποτε τρόπο ή μέσω διαδικτύου, επιβάλλεται φυλάκιση έως ένα έτος ή χρηματική ποινή.". Η νέα αυτή διάταξη του άρθρου 361 παρ. 1 ΠΚ, είναι επιεικέστερη ως προς την απειλούμενη στερητική της ελευθερίας ποινή έναντι της αντίστοιχης του άρθρου 361 παρ. 1 ΠΚ, που ίσχυσε μέχρι 30-6-2019, αφού με αυτήν για την εξύβριση απειλείται ποινή φυλάκισης με ανώτατο όριο τους έξι μήνες αντί του ανωτάτου ορίου του ενός έτους που απειλείτο με την παλαιά.

Να σημειωθεί δε ότι δεν μπορεί να εφαρμοστεί η διάταξη του δεύτερου εδαφίου της παρ. 1 του άρθρου 361 του νέου ΠΚ, αφού η εν λόγω διακεκριμένη μορφή εξύβρισης θεσπίστηκε το πρώτον με τον νέο ΠΚ που κυρώθηκε με τον Ν. 4619/2019 και δεν μπορεί να εφαρμοστεί για πράξεις που τελέστηκαν πριν τη θέσπισή του.

Περαιτέρω, από τη διάταξη του άρθρου 511 εδ. δ' του νέου ΚΠΔ που εφαρμόζεται στην προκειμένη υπόθεση κατά τα άρθρα 589 παρ. 3 και 590 παρ. 1 αυτού, αν εμφανιστεί ο αναιρεσείων και κριθεί παραδεκτή η αίτηση αναίρεσης, ο Άρειος Πάγος εφαρμόζει αυτεπαγγέλτως τον επιεικέστερο νόμο που ισχύει, μετά τη δημοσίευση της προσβαλλόμενης αποφάσεως (ΑΠ 219/2018). Στην προκειμένη περίπτωση, αφού η ένδικη αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε παραδεκτά και περιέχει λόγους αναίρεσης, σύμφωνα με όσα προαναφέρθηκαν, συντρέχει νόμιμη περίπτωση το παρόν Δικαστήριο του Αρείου Πάγου να εφαρμόσει αυτεπαγγέλτως της ισχύουσα μετά την έκδοση της προσβαλλόμενης απόφασης επιεικέστερη διάταξη του άρθρου 361 παρ. 1 εδ. α του νέου ΠΚ.

Συνεπώς, πρέπει να αναιρεθεί μερικώς η προσβαλλόμενη απόφαση ως προς τις διατάξεις της που αφορούν α) την επιβληθείσα ποινή για την πράξη της εξύβρισης και β) την επιμέτρηση της συνολικής ποινής, να παραπεμφθεί η υπόθεση, κατά το μέρος τούτο, για νέα συζήτηση στο ίδιο δικαστήριο, και αν είναι δυνατόν συγκροτούμενο από τους ίδιους δικαστές, αφού η απόφαση αναιρείται μόνο ως προς το σκέλος της ποινής (άρθρο 522 ΚΠΔ). Κατά τα λοιπά πρέπει να απορριφθεί η υπό κρίση αίτηση αναιρέσεως.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί μερικώς, την υπ' αριθμ. 352/2019 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Πλημμελημάτων Θεσσαλονίκης και μόνον ως προς τις διατάξεις της που αφορούν α) την επιβληθείσα ποινή για την πράξη της εξύβρισης και β) την επιμέτρηση της συνολικής ποινής.

Παραπέμπει την υπόθεση, κατά το ανωτέρω αναιρούμενο μέρος της για νέα συζήτηση, στο ίδιο δικαστήριο, που θα συγκροτηθεί, εφόσον τούτο είναι δυνατόν, από τους ίδιους δικαστές.

Απορρίπτει κατά τα λοιπά την από 12 Απριλίου 2019 αίτηση του Α. Α. του Α., κατοίκου ... (οδός ...), για αναίρεση της υπ' αριθμ. 352/2019 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Πλημμελημάτων Θεσσαλονίκης.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 4 Δεκεμβρίου 2019.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 30 Σεπτεμβρίου 2019.

Η ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΥΣΑ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ

H ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ