Supreme Court allows appeal against pension bonus calculation error under Law 3847/2010 for retirees over 60.

Απόφαση 1897 / 2013 (Β2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1897/2013

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

B2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Γιαννούλη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Δημήτριο Μουστάκα, Χριστόφορο Κοσμίδη, Νικόλαο Τρούσα και Ασπασία Καρέλλου, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 24 Σεπτεμβρίου 2013, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Νομικού Προσώπου Ιδιωτικού Δικαίου υπό τη μορφή ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΣΙΔΗΡΟΔΡΟΜΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ" που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Μιχαήλ Μανωλά και κατέθεσε προτάσεις.

Του αναιρεσιβλήτου: Σ. Α. του Β., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Χρυσάνθη Αποστόλου και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 20/3/2006 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 2321/2008 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 486/2012 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί το αναιρεσείον με την από 2/11/2012 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Ασπασία Καρέλλου ανέγνωσε την από 11/9/2013 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή του μοναδικού λόγου αναιρέσεως.

Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος του αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Επειδή, κατά τη διάταξη του άρθρου μόνου παρ. 1 και 6 του ν. 3847 / 2010 , η ισχύς των οποίων άρχισε από 1ης Ιουνίου 2010 (παρ. 10 ), τα επιδόματα εορτών Χριστουγέννων και Πάσχα και το επίδομα αδείας, που προβλέπεται από οποιαδήποτε γενική ή ειδική διάταξη νόμου ή κανονιστική πράξη για τους συνταξιούχους και βοηθηματούχους του Δημοσίου γενικά χορηγούνται εφόσον ο δικαιούχος έχει υπερβεί το 60° έτος της ηλικίας του και το συνολικό ποσό της μηνιαίας καταβαλλόμενης σύνταξης δεν υπερβαίνει τα δύο χιλιάδες πεντακόσια (2.500) ευρώ , το ύψος τους δε καθορίζεται ως εξής :

α) Το επίδομα εορτών Χριστουγέννων τετρακόσια ( 400 ) ευρώ. β ) Το επίδομα εορτών Πάσχα, διακόσια ( 200 ) ευρώ. γ) Το επίδομα αδείας, διακόσια ( 200 ) ευρώ (παρ. 1). Οι διατάξεις των προηγούμενων παραγράφων εφαρμόζονται αναλόγως και για τους υπαλλήλους των Ο.Τ.Α. και των άλλων Ν.Π.Δ.Δ. που διέπονται από το ίδιο με τους δημοσίους υπαλλήλους συνταξιοδοτικό καθεστώς ,είτε οι συντάξεις τους βαρύνουν το Δημόσιο, είτε τους οικείους φορείς , καθώς και για το προσωπικό του Οργανισμού Σιδηροδρόμων Ελλάδος και των υπαλλήλων των Ασφαλιστικών Ταμείων του προσωπικού των Σιδηροδρομικών Δικτύων ,που διέπονται από το καθεστώς του του ν.δ.3395/1955.

Εξάλλου, από τις διατάξεις των άρθρων 533 παρ. 2, 535 παρ. 1 και 536 παρ. 1 και 2 του Κ.πολ.Δ. προκύπτει ότι αν το δευτεροβάθμιο δικαστήριο κρίνοντας βάσιμο κάποιο λόγο εφέσεως, αφού εξαφανίσει την πρωτόδικη οριστική απόφαση και προβεί στην εκδίκαση της υπόθεσης κατ' ουσίαν, υποχρεούται να εφαρμόσει, για τη διάγνωση της νομικής και ουσιαστικής βασιμότητας της αγωγής, το νόμο που ισχύει κατά το χρόνο δημοσιεύσεως της αποφάσεως του είτε έχει αναδρομική δύναμη ( Ολ.Α.Π. 654 /1984 ), είτε δεν έχει αναδρομική δύναμη , εφόσον όμως στην τελευταία περίπτωση καταλαμβάνει ( χρονικά ) την επίδικη έννομη σχέση ( Ολ.

Α.Π. 7 / 2011 ).Τέλος, κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αρ.1 ΚΠολ.Δ αναίρεση επιτρέπεται μόνο αν παραβιάστηκε κανόνας ουσιαστικού δικαίου στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών 173 και 200 ΑΚ. Ο κανόνας δικαίου παραβιάζεται , αν δεν εφαρμοσθεί, ενώ συνέτρεχαν οι πραγματικές προϋποθέσεις για την εφαρμογή του, ή αν εφαρμοσθεί ,ενώ δεν συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις αυτές , καθώς και αν εφαρμοσθεί εσφαλμένα, η δε παραβίαση εκδηλώνεται είτε με ψευδή ερμηνεία, είτε με κακή εφαρμογή , δηλαδή με εσφαλμένη υπαγωγή ( Ολ.

Α.Π. 71 2006 Ολ.Α.Π. 4/2005 ). Στην προκείμενη περίπτωση το Εφετείο, επί εφέσεως του ενάγοντος κατά της αποφάσεως του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου με την οποία έγινε εν μέρει δεκτή η αγωγή του , με την οποία ιστορούσε , ότι προσλήφθηκε από την εναγομένη και ήδη αναιρεσείουσα στις 12/6/1968 ως τεχνίτης μεταλλικών κατασκευών και παρείχε σ' αυτή τις υπηρεσίες του μέχρι τις 2/12/1993, οπότε υπέστη εργατικό ατύχημα , το οποίο οφείλεται σε υπαιτιότητα των προστηθέντων από την εναγομένη υπαλλήλων και από το οποίο του προκλήθηκε μόνιμη ανικανότητα προς εργασία , όπως έχει ήδη κριθεί τελεσιδίκως και με την οποία ζητούσε , α) να υποχρεωθεί η εναγομένη να του καταβάλει ως αποζημίωση , από 1-1-2006 και εφ' όρου ζωής τη διαφορά μεταξύ της σύνταξης που θα ελάμβανε αποχωρώντας από την εναγομένη, λόγω ορίου ηλικίας , στις 31-12-2005 , αν δεν είχε συμβεί το εργατικό ατύχημα, και της σύνταξης που λαμβάνει ως απολυθείς ήδη στις 16-8-1996, λόγω ανικανότητας προς εργασία εξαιτίας του εργατικού ως άνω ατυχήματος , πλέον των αντίστοιχων διαφορών για επιδόματα εορ¬τών και αδείας και β) να αναγνωρισθεί ότι η εναγομένη υποχρεούται να του καταβάλει προσαύξηση επί της ανωτέρω σύνταξης με τις εκάστοτε αυξήσεις των αποδοχών ή συντάξεων του προσωπικού της, δέχθηκε και τα ακόλουθα :

Με προγενέστερη απόφαση ( 3580 / 1999 του Εφετείου Αθηνών) κρίθηκε με δύναμη δεδικασμένου ότι η εναγομένη και ήδη αναιρεσείουσα ευθύνεται σε αποζημίωση του ενάγοντος, κατά τις διατάξεις του κοινού δικαίου (άρθρο 914 επ. Α.Κ. ) , λόγω της ειδικής αμέλειας των οργάνων της, στην επέλευση του εργατικού ατυχήματος που αυτός υπέστη στις 3-12-1993 και του επιδικάσθηκε αποζημίωση και χρηματική ικανοποίηση επί της αρχικώς ασκηθείσας αγωγής του, ενώ με την 57221-2009 απόφαση του Εφετείου Αθηνών του επιδικάσθηκε αποζημίωση για μεταγενέστερο χρονικό διάστημα (μέχρι 31-12-2005).Ο ενάγων, ο οποίος γεννήθηκε στις 6-12-1945 και είναι έγγαμος με δύο τέκνα, δικαιούται , λόγω της αδικοπραξίας των οργάνων της εναγομένης, ως αποζημίωση και ειδικότερα ως διαφυγόν κέρδος, τη διαφορά μεταξύ της σύνταξης που λαμβάνει, ως απολυθείς από την υπηρεσία του, λόγω ανικανότητας προς εργασία εξαιτίας του ατυχήματος και της σύνταξης που θα ελάμβανε κατά τη συνηθισμένη πορεία των πραγμάτων, εάν δεν μεσολαβούσε το ένδικο εργατικό ατύχημα, όταν θα αποχωρούσε από την υπηρεσία του στην εναγομένη λόγω συμπληρώσεως του υποχρεωτικού ορίου ηλικίας.

Ειδικότερα, αποδείχθηκε, δέχθηκε το Εφετείο, ότι ο ενάγων όταν απολύθηκε πρόωρα στις 16-8-1996, έλαβε σύνταξη ως έγγαμος με δύο ενήλικα τέκνα από το Ταμείο Ασφαλίσεως Προσωπικού ΟΤΕ (ΤΑΠ - ΟΤΕ) σύμφωνα με το ν.δ. 1342/1973, με προϋπηρεσία η οποία ανερχόταν σε 30 έτη, 11 μήνες και 21 ημέρες και με το βαθμό του Αρχιτεχνίτη Γ.

Αν δεν μεσολαβούσε το ένδικο εργατικό ατύχημα ο ενάγων θα απολυόταν κατά τη συνηθισμένη πορεία των πραγμάτων, λόγω συνταξιοδοτήσεως με τον προαναφερόμενο βαθμό του Αρχιτεχνίτη Γ, στις 31-12-2005 ( όπως έχει ήδη κριθεί με δύναμη δεδικασμένου με τις ως άνω τελεσίδικες δικαστικές αποφάσεις), διότι τότε θα θεωρείτο ότι συμπληρώνεται το εξηκοστό (60°) έτος της ηλικίας του , το οποίο αποτελούσε το υποχρεωτικό όριο ηλικίας εξόδου από την υπηρεσία του κατά το Γενικό Κανονισμό Προσωπικού ( ΓΕΚΑΠ - ΟΣΕ ) της εναγομένης, οπότε τότε (31-12-2005) ο ενάγων θα είχε συμπληρώσει τριάντα επτά (37) έτη υπηρεσίας στην εναγομένη .

Ενόψει δε του ότι ο ενάγων προσλήφθηκε στις 12-6-1968 από το πρώην Ν.Π.Δ.Δ. "ΣΕΚ" και κατά την 1-1-1971 που μεταφέρθηκε ως προσωπικό του πρώην " ΣΕΚ " στον ΟΣΕ, δεν είχε συμπληρώσει δεκαπενταετή χρόνο πραγματικής συντάξιμης υπηρεσίας στους " ΣΕΚ " έγινε υπαγωγή του κατά το Ν.Δ. 1342 / 1972 στην ασφάλιση του ΤΑΠ-ΟΤΕ. Για τον προσδιορισμό, όμως, του ποσού της σύνταξής του σε ποσοστά επί του συντάξιμου μηνιαίου μισθού του, έχει εφαρμογή το άρθρο 8 του ν.δ. 3395 /1955 .

Ο ενάγων, ο οποίος είχε προσληφθεί στις 12-6-1968 και δη πριν την 1-1-1983 και κατά την έναρξη ισχύος του άρθρου 5 παρ. 3 του ν. 1902/1990 και συγκεκριμένα στις 17-10-1990 υπηρετούσε ακόμη στην εναγομένη, θα εξερχόταν δε από την υπηρεσία του μετά την ημεροχρονολογία αυτή της 17-10-1990 ,κατά τη συνηθισμένη πορεία των πραγμάτων, ήτοι στις 31 -12-2005 (και πριν την 31-12-2007) θα δικαιούταν μηνιαίας σύνταξης προσδιοριζόμενης σε ποσοστό 80% επί του συνταξίμου μηνιαίου μισθού του για 35 έτη υπηρεσίας του, καθώς και προσαύξησης επ' αυτού κατά 1/6%, για κάθε επιπλέον έτος υπηρεσίας του, ήτοι προσαύξηση επί του ποσοστού 80% κατά 1,6% για το 36° έτος και 1,6% για το 37° έτος της υπηρεσίας του και συνολικά 83, 2% επί των συνταξίμων μηνιαίων αποδοχών του.

Κατ' ακολουθίαν των παραδοχών αυτών το Εφετείο, αφού εξαφάνισε την πρωτόδικη απόφαση που είχε υπολογίσει το ποσό της σύνταξης του ενάγοντος σε ποσοστό 80% επί του μηνιαίου συνταξίμου μισθού ,δέχθηκε κατά ένα μέρος την αγωγή και υποχρέωσε την εναγομένη να καταβάλει στον ενάγοντα από την 1-1-2006 και εφ' όρου ζωής του στο μέλλον το ποσό των χιλίων εβδομήντα δύο ευρώ και ογδόντα οκτώ λεπτών (1.072,88) στην αρχή κάθε μήνα, με τα επιπλέον ανά έτος ποσά των χιλίων εβδομήντα δύο ευρώ και ογδόντα οκτώ λεπτών (1.072,88), για επίδομα Χριστουγέννων .πεντακοσίων τριάντα έξι ευρώ και σαράντα τεσσάρων λεπτών (536, 44), για επίδομα εορτών Πάσχα και πεντακοσίων τριάντα έξι ευρώ και σαράντα τεσσάρων λεπτών (536,44) για επίδομα αδείας, με το νόμιμο τόκο, κατά τις εις αυτή διακρίσεις.

Κρίνοντας έτσι το Εφετείο , εσφαλμένα δεν εφάρμοσε στην ένδικη υπόθεση τις διατάξεις ουσιαστικού δικαίου του άρθρου μόνου του ν.3847/2010, που ήταν εφαρμοστέες ,για το από 1-6-2010 κι' εντεύθεν χρονικό διάστημα, ενόψει του ότι κατά το χρόνο εκδίκασης κατ' ουσίαν της υπόθεσης από το Εφετείο (4-10-2011), μετά την εξαφάνιση της πρωτόδικης αποφάσεως , κατά παραδοχή της εφέσεως του ενάγοντος ήταν εφαρμοστέες οι ως άνω διατάξεις, στις οποίες ,κατά τις παραδοχές της προσβαλλόμενης αποφάσεως ,υπαγόταν ο αναιρεσίβλητος, ως συνταξιούχος της αναιρεσείουσας, ηλικίας άνω των 60 ετών, με μηνιαία σύνταξη που δεν υπερβαίνει το ποσό των 2.500 ευρώ, και οι οποίες προβλέπουν ότι από 1-6-2010, το επίδομα εορτών Χριστουγέννων καθορίζεται σε τετρακόσια (400) ευρώ, το επίδομα εορτών Πάσχα σε διακόσια (200) ευρώ και το επίδομα αδείας σε διακόσια (200) ευρώ.

Επομένως, ο μοναδικός λόγος αναιρέσεως από το άρθρο 559 αρ. 1 του Κ.Πολ.Δ. είναι βάσιμος και πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, κατά το κεφάλαιο των επιδομάτων Χριστουγέννων, Πάσχα και άδειας και να παραπεμφθεί η υπόθεση, κατά το μέρος αυτό προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, του οποίου η συγκρότηση από άλλους δικαστές είναι δυνατή (άρθρο 580 παρ. 3 Κ.Πολ.Δ.).Τα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας θα πρέπει να επιβληθούν κατά ένα μέρος σε βάρος του αναιρεσίβλητου, ανάλογα με την έκταση της νίκης και ήττας κάθε διαδίκου (άρθρα 178 παρ. 1 και 183 Κ.Πολ.Δ. )

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί, κατά το μέρος που στο σκεπτικό αναφέρεται, την 486/2012 απόφαση του Εφετείου Αθηνών

Παραπέμπει την υπόθεση, κατά το αναιρεθέν μέρος, στο ίδιο Δικαστήριο, το οποίο θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές.

Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο σε μέρος των δικαστικών εξόδων της αναιρεσείουσας, τα οποία ορίζει σε χίλια (1.000) ευρώ .

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 8 Οκτωβρίου 2013

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του στις 15 Οκτωβρίου 2013

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ