1895/2018 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1895 / 2018 (ΣΤ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)

Αριθμός 1895/2018

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

ΣΤ' Ποινικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Αρτεμισία Παναγιώτου, Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτης (σύμφωνα με την υπ' αριθμ. 231/2018 πράξη του Προέδρου του Αρείου Πάγου), Γεώργιο Αναστασάκο, Μαρία Γεωργίου, Ευφροσύνη Καλογεράτου - Ευαγγέλου και Σταματική Μιχαλέτου - Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημα του στις 18 Σεπτεμβρίου 2018, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Ιωάννη Κωνσταντινόπουλου, (κωλυομένης της Εισαγγελέως) και του Γραμματέως Χαράλαμπου Αθανασίου, για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος - κατηγορουμένου K. M. του I., κρατουμένου στο Γενικό Κατάστημα Κράτησης β' Τύπου … που εκπροσωπήθηκε από τη δικηγόρο Σταματία Μάρκου - Νικοπούλου, η οποία ορίστηκε δικηγόρος του με την υπ' αριθμ. 180/2018 πράξη του Προέδρου του Αρείου Πάγου, για αναίρεση της υπ' αριθμ. 106/2017 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων Θράκης.

Το Τριμελές Εφετείο Κακουργημάτων Θράκης, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και ο αναιρεσείων - κατηγορούμενος, ζητάει την αναίρεση της αποφάσεως αυτής για τους λόγους που αναφέρονται στην από 26 Απριλίου 2018 αίτησή του, που καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με αριθμό 631/2018.

Αφού άκουσε Την πληρεξούσια δικηγόρο του αναιρεσείοντος, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά και τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Η κρινόμενη υπ' αριθμ. 9/2018 από 26 Απριλίου 2018 αίτηση του Μ. K. του I., για αναίρεση της υπ' αριθμόν 106/2017 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων Θράκης, η οποία καταχωρήθηκε στο κατά το άρθρο 473§§1 και 3 εδ.α του ΚΠΔ, βιβλίο, στις 17 Απριλίου 2018, έχει ασκηθεί νόμιμα και εμπρόθεσμα, κατά το άρθρο 473 §§ 1 και 3 ΚΠΔ και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω.

Η επιβαλλόμενη από τα άρθρα 93 § 3 του Συντάγματος και 139 του ΚΠΔ ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία κάθε δικαστικής απόφασης, η έλλειψη της οποίας ιδρύει τον από το άρθρο 510 §1 στοιχ. Δ' του ίδιου ως άνω Κώδικα αντίστοιχο λόγο αναίρεσης, πρέπει να εκτείνεται και στους αυτοτελείς ισχυρισμούς, εκείνους δηλαδή που προβάλλονται ενώπιον του Δικαστηρίου της ουσίας, σύμφωνα με τα άρθρα 170 § 2 και 333§2 του ΚΠΔ, από τον κατηγορούμενο ή το συνήγορό του και τείνουν στην άρση του άδικου χαρακτήρα της πράξης ή της ικανότητας για καταλογισμό ή στη μείωση αυτής ή στην εξάλειψη του αξιοποίνου της πράξης ή τη μείωση της ποινής, εφόσον, όμως, αυτοί προβάλλονται κατά τρόπο σαφή και ορισμένο, με όλα δηλαδή τα πραγματικά περιστατικά, τα οποία είναι αναγκαία κατά την οικεία διάταξη για τη θεμελίωσή τους.

Σε αντίθετη περίπτωση, το Δικαστήριο της ουσίας δεν υπέχει υποχρέωση να απαντήσει αιτιολογημένα για την απόρριψή τους (ΟλΑΠ 2/2005). Τέτοιος αυτοτελής ισχυρισμός, η απόρριψη του οποίου πρέπει να αιτιολογείται ιδιαίτερα, είναι και ο ισχυρισμός του κατηγορούμενου περί συνδρομής στο πρόσωπο του ελαφρυντικής περίστασης από τις αναφερόμενες στο άρθρο 84 § 2 του ΠΚ, αφού η παραδοχή της συνδρομής και μίας εξ αυτών οδηγεί στην επιβολή μειωμένης, κατά το άρθρο 83 του ίδιου Κώδικα, ποινής, ενώ η συνδρομή περισσότερων ελαφρυντικών περιστάσεων δεν οδηγεί σε νέα μείωση της ποινής, αλλά το δικαστήριο λαμβάνει τούτο υπόψη του, μέσα στα όρια της ελαττωμένης ποινής, σύμφωνα με το άρθρο 85 του ΠΚ.

Αναγκαία πάντως σε κάθε περίπτωση προϋπόθεση τούτων είναι ο αυτοτελής ισχυρισμός περί συνδρομής των ελαφρυντικών περιστάσεων να προβλήθηκε κατά τον προαναφερόμενο σαφή και ορισμένο τρόπο. Εξάλλου, ως ελαφρυντική περίσταση, κατά το άρθρο 84§2 του ΠΚ, θεωρείται, μεταξύ άλλων, το ότι ο υπαίτιος έδειξε ειλικρινή μετάνοια και επεδίωξε να άρει ή να μειώσει τις συνέπειες της πράξης του (περ.δ'), για τη στοιχειοθέτηση της οποίας πρέπει η μετάνοια του υπαιτίου όχι μόνο να είναι ειλικρινής, αλλά και να εκδηλώνεται εμπράκτως, δηλαδή, να συνδυάζεται με συγκεκριμένα πραγματικά περιστατικά, τα οποία δείχνουν ότι αυτός μεταμελήθηκε και για το λόγο αυτό επιζήτησε ειλικρινά και όχι προσχηματικά, να άρει ή να μειώσει τις συνέπειες της πράξης του, χωρίς να αρκεί η απλή έκφραση συγγνώμης ή η ομολογία για την τέλεση της πράξης.

Στην προκειμένη περίπτωση, με την αναιρεσιβαλλόμενη υπ' αριθμόν 106/2017 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων Θράκης, το οποίο δίκασε ως δευτεροβάθμιο Δικαστήριο, ο αναιρεσείων-κατηγορούμενος κηρύχθηκε ένοχος παραλαβής λαθρομεταναστών από τα εσωτερικά σύνορα για προώθηση στο εσωτερικό της χώρας από κερδοσκοπία και κατά συρροή (παράβαση των άρθρων 30§§1εδ.β και 10 του Ν. 4251/ 2014), αναγνωρίστηκε ότι συντρέχει στο πρόσωπό του η ελαφρυντική περίσταση του πρότερου έντιμου βίου (άρθρο 84§2α του ΠΚ) και του επιβλήθηκε συνολική ποινή κάθειρξης σαράντα (40) ετών.

Όπως δε προκύπτει από την παραδεκτή επισκόπηση των πρακτικών της ως άνω απόφασης, μετά την απαγγελία της περί ενοχής απόφασης του Δικαστηρίου έλαβε το λόγο από την Πρόεδρο ο συνήγορος υπεράσπισης του κατηγορούμενου, ο οποίος ζήτησε κατά λέξη :"...την αναγνώριση στο πρόσωπο του εντολέα του των ελαφρυντικών περιστάσεων του άρθρου 84 § 2α ΠΚ (πρότερος έντιμος βίος) και 84 § 2 δ ΠΚ (ειλικρινούς μεταμέλειας)".

Στη συνέχεια μετά την απορριπτική των ως άνω αυτοτελών ισχυρισμών του κατηγορούμενου πρόταση του Εισαγγελέα, έλαβε και πάλι το λόγο ο συνήγορος υπεράσπισης του κατηγορούμενου και ζήτησε "να γίνουν δεκτοί οι αυτοτελείς ισχυρισμοί που προέβαλε περί αναγνωρίσεως ελαφρυντικών περιστάσεων του άρθρου 84 § 2α ή δ του ΠΚ".

Στη συνέχεια το Δικαστήριο, κατά το αιτιολογικό της προσβαλλόμενης απόφασης, έκρινε σχετικά με τον αυτοτελή ισχυρισμό περί συνδρομής στο πρόσωπο του αναιρεσείοντος - κατηγορούμενου της ελαφρυντικής περίστασης της ειλικρινούς μετάνοιας (άρθρο 84 § 2δ ΠΚ) ως εξής : "Ο αυτοτελής ισχυρισμός του κατηγορουμένου, περί συνδρομής στο πρόσωπό του της ελαφρυντικής περιστάσεως της ειλικρινούς μεταμέλειας πρέπει να απορριφθεί ως αόριστος, καθόσον ο συνήγορός του δεν επικαλέστηκε περιστατικά που να θεμελιώνουν κατά νόμο τα ελαφρυντικά της ως άνω ουσιαστικής ποινικής διατάξεως, σε κάθε δε περίπτωση και ως αβάσιμος, καθόσον ειλικρινής εν προκειμένω μετάνοια του κατηγορουμένου από κανένα αποδεικτικό στοιχείο προέκυψε, αφού δεν έλαβαν χώρα περιστατικά που να μαρτυρούν ειλικρινή προσπάθεια άρσης ή μείωσης των συνεπειών της πράξεώς του".

Με βάση τα προαναφερόμενα το Δικαστήριο της ουσίας, με την προσβαλλόμενη απόφασή του, κατά το διατακτικό αυτής, δέχτηκε ότι:"... ο κατηγορούμενος έζησε ως το χρόνο που έγινε το έγκλημα έντιμη ατομική, οικογενειακή και επαγγελματική και γενικά κοινωνική ζωή σε όλες τις μορφές της ανθρώπινης συμπεριφοράς του άρθρου 84 παρ. 2 α ΠΚ" και απέρριψε τον αυτοτελή ισχυρισμό περί αναγνώρισης της ελαφρυντικής περίστασης του άρθρου 84 § 2δ του ΠΚ.

Με τις παραπάνω, κατά το συνδυασμό αιτιολογικού και διατακτικού, παραδοχές του το Δικαστήριο της ουσίας δεν παραβίασε ούτε ευθέως ούτε εκ πλαγίου τη διάταξη του άρθρου 84§2δ του ΠΚ, απορρίπτοντας τον αυτοτελή ισχυρισμό περί συνδρομής στο πρόσωπο του αναιρεσείοντος - κατηγορούμενου της ελαφρυντικής περίστασης περί ειλικρινούς μετανοίας του, αφού σύμφωνα με τις προαναφερθείσες νομικές σκέψεις, ο ισχυρισμός αυτός προτάθηκε αορίστως με την επίκληση μόνον της νομικής διάταξης που προβλέπει την συγκεκριμένη ελαφρυντική περίσταση και τον χαρακτηρισμό με τον οποίον αυτή είναι γνωστή στη νομική ορολογία και το ως άνω Δικαστήριο, αν και λόγω της αοριστίας του δεν είχε υποχρέωση να απαντήσει και, κατά μείζονα λόγο, να αιτιολογήσει την απόρριψη του, ως εκ περισσού απάντησε και αιτιολογημένα κρίνοντας αυτόν και ως κατ' ουσίαν αβάσιμο τον απέρριψε.

Κατ' ακολουθίαν τούτων ο θεμελιούμενος στην διάταξη του άρθρου 510§1 περ. Δ' και Ε'του ΚΠΔ σχετικός λόγος αναιρέσεως, με τον οποίον πλήττεται η προσβαλλόμενη απόφαση, για έλλειψη αιτιολογίας και νόμιμης βάσης ως προς την απόρριψη του ως άνω ισχυρισμού, είναι αβάσιμος. Μετά ταύτα, ελλείψει άλλου λόγου αναίρεσης για έρευνα, η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης πρέπει να απορριφθεί και να καταδικασθεί ο αναιρεσείων στα δικαστικά έξοδα, κατ' άρθρο 583§1 ΚΠΔ, κατά τα οριζόμενα στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ

την υπ' αριθμ. 9/2018 από 26 Απριλίου 2018 αίτηση του Μ. K. του I., για αναίρεση της υπ' αριθμόν 106/2017 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων Θράκης. Και

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα, που ανέρχονται σε διακόσια πενήντα (250) ευρώ. ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 9 Οκτωβρίου 2018.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 13 Νοεμβρίου 2018.

Η ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΥΣΑ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ

Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ