1892/2016 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1892 / 2016 (ΣΤ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)Αριθμός 1892/2016

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

ΣΤ' ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Χρυσούλα Παρασκευά Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, (σύμφωνα με την υπ'αριθμ. 148/2016 πράξη της Προέδρου του Αρείου Πάγου), Αριστείδη Πελεκάνο, Αρτεμισία Παναγιώτου - Εισηγήτρια, Χρήστο Βρυνιώτη και Ιωάννη Μαγγίνα, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 8 Νοεμβρίου 2016, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Δημήτριου Παπαγεωργίου (γιατί κωλύεται η Εισαγγελέας) και του Γραμματέα Χαράλαμπου Αθανασίου, για να δικάσει την αίτηση των αναιρεσειόντων-κατηγορουμένων 1.P. N. του J., κατοίκου ... που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Αλέξιο Κούγια και 2. S. ή S. R. του A., κατοίκου ..., που δεν παρέστη, για αναίρεση της υπ'αριθ. 139/2015 απόφασης του Μικτού Ορκωτού Εφετείου Αθηνών. Mε πολιτικώς ενάγοντα τον Δ. Α., κάτοικο ..., που δεν παρέστη.

Το Μικτό Ορκωτό Εφετείο Αθηνών με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και οι αναιρεσείοντες-κατηγορούμενοι ζητούν την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 29 Ιανουαρίου 2016, κοινή αίτησή τους αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 164/2016.

Αφού άκουσε Τον πληρεξούσιο δικηγόρο του αναιρεσείοντος, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά και τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε: α) να απορριφθεί ως ανυποστήρικτη η από 29 Ιανουαρίου 2016 αίτηση αναίρεσης για τον απόντα κατηγορούμενο S. ή S. R. του A. και β) να απορριφθεί η ίδια ως άνω αίτηση αναίρεσης και για τον παρόντα κατηγορούμενο P. N. του J..

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Φέρεται προς συζήτηση η από 29-1-2016 (αριθ. εκθ. 2/2016) κοινή αίτηση των P. N. του J. και S. ή S. R. του A., κατοίκων Αλβανίας, για αναίρεση της με αριθ. 139/2015 καταδικαστικής απόφασης του Μικτού Ορκωτού Εφετείου Αθηνών.

Κατά το άρθρο 513 παρ. 1 εδ. γ' του ΚΓΙΔ, ο Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου κλητεύει τον αναιρεσείοντα και τους λοιπούς διαδίκους στο ακροατήριο του Δικαστηρίου του Αρείου Πάγου, ενώ, κατά το άρθρο 514 εδ. α' του ιδίου Κώδικα, εάν ο αιτών την αναίρεση δεν εμφανισθεί, η αίτησή του απορρίπτεται.

Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από το υπό ημερομηνία 1-4-2016 αποδεικτικό επιδόσεως της Επιμελήτριας της Εισαγγελίας του Αρείου Πάγου Α. Σ., ο εκ των αναιρεσειόντων S. ή S. R. του A., κάτοικος ..., κλητεύθηκε από την Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου νόμιμα και εμπρόθεσμα κατά τα διάταξη του άρθρου 273 παρ. Ιεδ. ε' του ως άνω Κώδικα, για να εμφανισθεί στη συνεδρίαση που αναφέρεται στην αρχή της παρούσας απόφασης, πλην όμως δεν εμφανίσθηκε κατ' αυτήν και κατά την εκφώνηση της υπόθεσης ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου. Κατά συνέπεια, η υπό κρίση αίτηση αναίρεσης ως προς αυτόν, πρέπει να απορριφθεί και να του επιβληθούν τα δικαστικά έξοδα [άρθρο 583 παρ. 1 ΚΠΔ].

Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 473 παρ. 1 και 507 παρ. 1 εδ. α' του ΚΠΔ, προκύπτει ότι η προθεσμία για την άσκηση του ένδικου μέσου της αναίρεσης, όταν ο κατηγορούμενος δεν είναι παρών κατά την απαγγελία τελεσίδικης απόφασης και διαμένει στην αλλοδαπή, είναι τριάντα ημέρες και αρχίζει από την καταχώριση της απόφασης καθαρογραμμένης στο ειδικό βιβλίο του άρθρου 473 παρ. 3 του πιο πάνω Κώδικα, αν αυτή είναι μεταγενέστερη από την επίδοση προς εκείνον της απόφασης, αλλιώς από την εν λόγω επίδοση.

Περαιτέρω, κατά το άρθρο 435 του ίδιου Κώδικα, ως αντικ. με το άρθρο 22 του ν. 3904/2010 "1. Αν ο κατηγορούμενος, που καταδικάστηκε κατά το άρθρο 432 παράγραφοι 2 και 3, από λόγους ανώτερης βίας ή από άλλα ανυπέρβλητα αίτια δεν μπόρεσε εγκαίρως να γνωστοποιήσει με οποιονδήποτε τρόπο στο δικαστήριο ανυπέρβλητο κώλυμα εμφάνισής του στη δίκη και να ζητήσει την αναβολή της συζήτησης (άρθρο 349), μπορεί να υποβάλει αίτηση για ακύρωση της διαδικασίας που πραγματοποιήθηκε χωρίς την παρουσία του ή την εκπροσώπησή του από συνήγορο.

Η αίτηση υποβάλλεται στον γραμματέα του δικαστηρίου που εξέδωσε την απόφαση μέσα σε ανατρεπτική προθεσμία δεκαπέντε ημερών από την έκδοσή της και αναφέρει τους λόγους ανώτερης βίας ή το ανυπέρβλητο κώλυμα. Νέα αίτηση για ακύρωση της ίδιας διαδικασίας είναι απαράδεκτη σε οποιουσδήποτε λόγους και αν στηρίζεται. 2.

Η αίτηση αυτή δεν αναστέλλει την εκτέλεση της απόφασης ... Η αίτηση για ακύρωση εισάγεται, χωρίς να κλητευθεί εκείνος που την υπέβαλε, στην πρώτη δικάσιμο του δικαστηρίου που δίκασε, το οποίο αποφασίζει αμετάκλητα ... Αν γίνει δεκτή η αίτηση, ακυρώνεται η απόφαση που προσβάλλεται και διατάσσεται η νέα συζήτηση της υπόθεσης σε ρητή δικάσιμο, κατά την οποία ο κατηγορούμενος οφείλει να προσέλθει χωρίς να κλητευθεί.

Η προθεσμία της έφεσης ή της αίτησης για αναίρεση της καταδικαστικής απόφασης αρχίζει μετά την πάροδο άπρακτης της ως άνω δεκαπενθήμερης προθεσμίας ή, σε περίπτωση υποβολής αίτησης ακυρώσεως, από την απόρριψή της". Με το τελευταίο αυτό εδάφιο της παρ. 2 του άρθρου 435 ΚΠΔ, ρυθμίζεται το ζήτημα της προθεσμίας άσκησης αναίρεσης κατά καταδικαστικής απόφασης που εκδόθηκε σε βάρος του κατηγορουμένου ερήμην και ωσεί παρόντος για κακούργημα και καθορίζεται ότι αυτή αρχίζει μετά την πάροδο άπρακτης της δεκαπενθήμερης προθεσμίας άσκησης αίτησης ακύρωσης της διαδικασίας ή, σε περίπτωση υποβολής εμπρόθεσμης αίτησης ακύρωσης της διαδικασίας, από την απόρριψή της.

Η τελευταία αυτή διάταξη, ως ειδική, κατισχύει της γενικής ως προς αυτήν προαναφερθείσας διάταξης του άρθρου 473 παρ. 1 ΚΠΔ. Έτσι, η προθεσμία άσκησης της αναίρεσης, μετά την υποβολή εμπρόθεσμης άσκησης αίτησης ακύρωσης της διαδικασίας και την απόρριψη αυτής, προκειμένου για διαμένοντα στην αλλοδαπή κατηγορούμενο είναι τριάντα ημέρες και αρχίζει από την επομένη της ημέρας απόρριψης της αίτησης ακύρωσης, χωρίς να απαιτείται και επίδοση της ερήμην εκδοθείσας απόφασης για την έναρξη της προθεσμίας αναίρεσης, αφού ο κατηγορούμενος που ασκεί αίτηση ακύρωσης σαφώς γνωρίζει την καταδικαστική σε βάρος του απόφαση.

Εξάλλου, κατά το άρθρο 476 παρ.1 του ΚΠΔ, το ένδικο μέσο κηρύσσεται απαράδεκτο, πλην άλλων, και όταν ασκήθηκε εκπρόθεσμα, ενώ, κατά το άρθρο 513 παρ. 1 εδ. α' ιδίου Κώδικα, αν υπάρχει περίπτωση απαραδέκτου κατά το άρθρο 476, το δικαστήριο του Αρείου Πάγου απορρίπτει την αίτηση αναιρέσεως ως απαράδεκτη. Περαιτέρω, κατά τη γενική αρχή του δικαίου, κατά την οποία ουδείς υποχρεούται στα αδύνατα, είναι επιτρεπτή η εκπρόθεσμη άσκηση του ενδίκου μέσου, όταν συντρέχει λόγος ανωτέρας βίας ή ανυπερβλήτου κωλύματος.

Στην περίπτωση όμως αυτή εκείνος που ασκεί το ένδικο μέσο οφείλει, όπως συνάγεται από τα άρθρα 474 παρ.2 και 509 του ΚΠΔ, να διαλάβει στη έκθεση ασκήσεώς του περιστατικά ανωτέρας βίας ή ανυπερβλήτου κωλύματος, τα οποία ήταν γνωστά σ' αυτόν όταν άσκησε την αναίρεση, καθώς και τα αποδεικτικά μέσα που αποδεικνύουν τα περιστατικά αυτά, διαφορετικά το ένδικο μέσο είναι εκπρόθεσμο και απορρίπτεται ως απαράδεκτο.

Ως ανωτέρα βία νοείται κάθε απρόβλεπτο και εξαιρετικό γεγονός είτε αντικειμενικό είτε σχετικό με το πρόσωπο του δικαιούχου, το οποίο στη συγκεκριμένη περίπτωση δεν μπορούσε να αποτραπεί ακόμη και με μέτρα εξαιρετικής επιμέλειας και συνέσεως. Ανυπέρβλητο δε κώλυμα θεωρείται εκείνο, το οποίο, οπωσδήποτε, δεν οφείλεται σε υπαιτιότητα του διαδίκου που ασκεί το ένδικο μέσο και δεν μπορούσε να υπερνικηθεί από αυτόν με κανένα τρόπο.

Στην κρινόμενη περίπτωση, η, προσβαλλομένη με την ένδικη από 29-1-2016 αίτηση αναίρεσης, υπ'αριθμ. 139/2015 απόφαση του Μικτού Ορκωτού Εφετείου Αθηνών εκδόθηκε ερήμην του εκ των αναιρεσειόντων P. N. του J. και καταδίκασε αυτόν για απόπειρα ανθρωποκτονίας, παράνομη οπλοφορία, οπλοχρησία και επικίνδυνη σωματική βλάβη από κοινού.

Κατά της απόφασης αυτής, η οποία εκδόθηκε στις 6-5-2015 και καταχωρήθηκε καθαρογραμμένη στο ειδικό βιβλίο στις 15-7-2015, ο εν λόγω κατηγορούμενος άσκησε εμπροθέσμως την από 20-5-2015 αίτηση ακύρωσης της διαδικασίας κατ'άρθρο 435 ΚΠΔ, η οποία (αίτηση ακύρωσης) απορρίφθηκε με την υπ'αριθμ. 424/21-12-2015 απόφαση του ΜΟΕ Αθηνών.

Κατά συνέπεια, σύμφωνα με όσα ειπώθηκαν στην μείζονα σκέψη, η προθεσμία ασκήσεως αναιρέσεως κατά της προσβαλλομένης υπ'αριθμ. 139/2015 καταδικαστικής αποφάσεως του ΜΟΕ Αθηνών άρχισε στην προκειμένη περίπτωση από την απόρριψη της αίτησης ακυρώσεως της διαδικασίας, ήτοι από τις 22-12-2015, δεν απαιτείτο δε για την έναρξη αυτής και επίδοση της προσβαλλομένης απόφασης, ως αβάσιμα υποστηρίζει ο ως άνω, παραστάς κατά τη συζήτηση ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου, αναιρεσείων P. N..

Η κρινόμενη όμως αίτηση αναιρέσεως ασκήθηκε ενώπιον του Γραμματέα του Εφετείου Αθηνών στις 29-1-2016 (βλ. 2/29-1-16 έκθεση), δηλαδή μετά την πάροδο της κατά νόμο (αρθρ. 473 παρ. 1 ΚΠΔ) προβλεπομένης για τον, διαμένοντα στην αλλοδαπή, εν λόγω αναιρεσείοντα 30ημερης προθεσμίας από την κατά τα άνω απόρριψη της προαναφερθείσας αίτησης ακυρώσεως της διαδικασίας, χωρίς αυτός να επικαλείται οποιοδήποτε λόγο ανωτέρας βίας ή άλλου ανυπέρβλητου κωλύματος, που τον εμπόδισε στην εμπρόθεσμη άσκησή της.

Κατ' ακολουθία των ανωτέρω, η κρινόμενη αίτηση αναιρέσεως, η συζήτηση της οποίας γίνεται σαν να ήταν παρόντες όλοι οι διάδικοι, καίτοι δεν εμφανίστηκε ο πολιτικώς ενάγων Δ. Α., παρότι νόμιμα και εμπρόθεσμα κλητεύθηκε (βλ. από 11-4-2016 αποδεικτικό επίδοσης του επιμελητή της Εισαγγελίας του Αρείου Πάγου Λ. Χ. -άρθρο 515 παρ.2 ΚΠΔ), πρέπει ως προς τον αναιρεσείοντα P. N. να απορριφθεί ως απαράδεκτη και να καταδικασθεί αυτός στα δικαστικά έξοδα (476 παρ. 1 και 583 παρ.1 ΚΠΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 29-1-2016 (αριθ. εκθ. 2/2016) αίτηση των P. N. του J. και S. ή S. R. του A., κατοίκων Αλβανίας, για αναίρεση της με αριθ. 139/2015 απόφασης του Μικτού Ορκωτού Εφετείου Αθηνών. Και

Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στα δικαστικά έξοδα, που ανέρχονται σε διακόσια πενήντα (250) ευρώ για τον καθένα.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 25 Νοεμβρίου 2016. Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 20 Δεκεμβρίου 2016.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ