Supreme Court dismisses appeal for inadmissibility due to lack of specific grounds and insufficient reasoning in lower court decision.

Απόφαση 1892 / 2009 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1892/2009

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Δημήτριο Κανελλόπουλο, Αντιπρόεδρο, Ελισάβετ Μουγάκου-Μπρίλλη, Μίμη Γραμματικούδη, Ιωάννη Σίδερη και Σπυρίδωνα Μιτσιάλη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 18 Μαρτίου 2009, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Τoυ αναιρεσείοντος: ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Κωνσταντίνο Κοτταρίδη. Του αναιρεσιβλήτου: Ελληνικού Δημοσίου, νομίμως εκπροσωπουμένου από τον Υπουργό Οικονομικών, που εδρεύει στην Αθήνα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιό του Παναγιώτη Αθανασούλη Πάρεδρο Ν.Σ.Κ με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 του ΚΠολΔ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 12-6-2002 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Λευκάδος. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 525/2004 του ίδιου Δικαστηρίου και 962/2007 του Εφετείου Πατρών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 27-12-2007 αίτησή του και με τους από 11-2-2009 πρόσθετους λόγους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Ιωάννης Σίδερης ανέγνωσε την από 9-3-2009 έκθεσή, του με την οποία εισηγήθηκε να απορριφθεί η αίτηση αναίρεσης ως και οι πρόσθετοι αυτής λόγοι. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και των προσθέτων λόγων αναιρέσεως και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι). Ως αίτηση αφεθείσα αδίκαστη νοείται κατά το άρθρο 559 αριθμ. 9 Κ.Πολ.Δ όχι οποιαδήποτε αίτηση, υποβληθείσα από τους διαδίκους κατά τη διαδρομή της δίκης, αλλά μόνο εκείνη που αναφέρεται σε ιδιαίτερο κεφάλαιο της δίκης και προκαλεί εκκρεμοδικία. Έτσι, η παράλειψη του δικαστηρίου της ουσίας να λάβει υπόψη του ενστάσεις, αντενστάσεις, ή να αποφανθεί επί κάθε είδους αυτοτελών ισχυρισμών που αποτελούν πράγματα υπό την έννοια του άρθρου 559 αριθ.8 του Κ.Πολ.Δ., δεν θεμελιώνει τον αναιρετικό λόγο του αριθμού 9 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, αλλά εκείνο του αριθμού 8 του ίδιου άρθρου. Επίσης δεν καθιδρύεται λόγος αναιρέσεως από τον αριθ. 9 αν η απόφαση περιέχει διάταξη στο διατακτικό, αλλά παραλείφθηκε η αιτιολογία (Α.Π.1486/1997, Α.Π. 956/1996).

Συνεπώς ο πρώτος λόγος αναιρέσεως από τον αριθ. 9 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ., με τον οποίο προβάλλεται ότι το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη τους επί μέρους λόγους της εφέσεως, αλλά και δεν διέλαβε στην απόφασή του επαρκή αιτιολογία ως προς την απόρριψη καθ' ενός απ' αυτούς και έτσι άφησε αίτησή του αδίκαστη, είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος.

II). Κατά το άρθρο 559 αριθ.11 περ. γ' ΚΠολΔ αναίρεση επιτρέπεται αν το δικαστήριο δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα που οι διάδικοι επικαλέστηκαν και προσκόμισαν. Κατά την έννοια της διάταξης για την ίδρυση του λόγου αναίρεσης αρκεί και μόνη η ύπαρξη αμφιβολιών για το αν πράγματι λήφθηκαν υπόψη από το δικαστήριο της ουσίας τα αποδεικτικά μέσα που προσκόμισαν και επικαλέστηκαν οι διάδικοι, τα οποία το δικαστήριο έχει υποχρέωση να λαμβάνει υπόψη του, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 335, 338, 339, 340 και 346 Κ.Πολ.Δ.

Εξάλλου, δεν θεμελιώνει λόγο αναίρεσης η παράλειψη του δικαστηρίου της ουσίας να μνημονεύσει στην απόφαση του ποια αποδεικτικά μέσα χρησιμοποιήθηκαν για άμεση και ποια για έμμεση απόδειξη ή να καθορίσει τη βαρύτητα που αποδόθηκε στο καθένα από αυτά ή τη σχέση και επιρροή του στα αποδεικτέα θέματα. Στην προκειμένη περίπτωση, με τον δεύτερο λόγο της αναίρεσης προβάλλεται αιτίαση από τον αριθ.11 περ.γ' αρθρ. 559 ΚΠολΔ., ότι το Εφετείο, καταλήγοντας στην κρίση περί απόρριψης της έφεσης του ήδη αναιρεσείοντος κατά της πρωτόδικης απόφασης, δεν έλαβε υπόψη του τα ακόλουθα έγγραφα, τα οποία είχε προσκομίσει και επικαλεστεί ο αναιρεσείων και ασκούσαν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης και συγκεκριμένα:

α) το 90350/5806/14.11.1990 έγγραφο του Υπουργού Γεωργίας, β) την από 22.1.1918 δήλωση του ... περί Εθνικών Επισκοπικών ή Εκκλησιαστικών γαιών, γ) το ... συμβόλαιο αγοράς της μητέρας του και δ) το ... συμβόλαιο αντικαταστάσεως προικός. Ο λόγος αυτός της αναίρεσης πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος διότι από την επισκόπηση του όλου περιερχομένου της προσβαλλόμενης απόφασης, όπου μάλιστα υπάρχει η ρητή διαβεβαίωση σύμφωνα με την οποία το δικαστήριο έλαβε υπόψη και όλα τα έγγραφα που νόμιμα προσκόμισαν και επικαλέστηκαν οι διάδικοι, καθίσταται αδιστάκτως βέβαιο ότι το Εφετείο, για το σχηματισμό του αποδεικτικού του πορίσματος, ότι ο ενάγων δεν έχει καταστεί κύριος και του ακινήτου που δεν περιλαμβάνεται στην έκταση των 65 στρεμμάτων, η οποία είχε παραχωρηθεί από το δημόσιο στους αναφερομένους απώτερους δικαιοπαρόχους του με το 94493/1940 παραχωρητήριο, έλαβε υπόψη και συνεκτίμησε με τις λοιπές αποδείξεις και όλα τα παραπάνω έγγραφα που διαλαμβάνονται στον κρινόμενο λόγο της αναίρεσης.

III). Από τις διατάξεις των άρθρων 118 αρ. 4, 566 παρ. 1, 577 παρ. 3 και 578 ΚΠολΔ συνάγεται ότι στον λόγο αναιρέσεως πρέπει να εκτίθεται κατά τρόπο σαφή, ορισμένο και ευσύνοπτο η νομική πλημμέλεια που αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση, ώστε να μπορεί να διαπιστωθεί αν και σε ποιο από τους περιοριστικώς αναφερομένους στο άρθρο 559 ΚΠολΔ λόγους εμπίπτει η προβαλλόμενη αιτίαση.

Ειδικότερα ως προς μεν τον εκ του άρθρου 559 αρ. 1 ΚΠολΔ λόγο αναιρέσεως, που συντρέχει όταν το δικαστήριο της ουσίας εφάρμοσε κανόνα ουσιαστικού δικαίου μη εφαρμοστέο ή παρέλειψε την εφαρμογή του εφαρμοστέου, είτε προσέδωσε στον εφαρμοσθέντα κανόνα έννοια διαφορετική από εκείνη την οποία έχει, για να είναι ορισμένος και κατά συνέπεια παραδεκτός, δεν αρκεί να μνημονεύονται ή και να παρατίθενται οι διατάξεις που φέρονται ότι παραβιάσθηκαν, και μάλιστα ενάριθμα, καθώς και η νομική κρίση του δικαστηρίου για την έννοια αυτών, αλλά απαιτείται επί πλέον να εκτίθενται σαφώς και τα πραγματικά γεγονότα που έγιναν δεκτά από το δικαστήριο της ουσίας και να αναφέρεται σε τι συνίσταται το σφάλμα της αποφάσεως περί την ερμηνεία ή την εφαρμογή του νόμου.

Ως προς δε τον εκ του άρθρου 559 αρ. 19 ΚΠολΔ λόγο αναιρέσεως, που ιδρύεται όταν η απόφαση του δικαστηρίου της ουσίας δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αντιφατικές ή ανεπαρκείς αιτιολογίες σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, για να είναι ορισμένος και κατά συνέπεια παραδεκτός ο λόγος αυτός, πρέπει, εκτός της παραθέσεως των παραδοχών του δικαστηρίου της ουσίας, να προσδιορίζεται σε τι συνίσταται η αποδιδόμενη στην προσβαλλόμενη απόφαση πλημμέλεια της ελλείψεως νόμιμης βάσεως (ΑΠ 57/1990, Α.Π 32/1996 Ολ).

Διαφορετικά ο λόγος της αναιρέσεως, κατ' αμφότερες τις ανωτέρω περιπτώσεις, είναι αόριστος, η αοριστία δε αυτή δεν δύναται να συμπληρωθεί με παραπομπή στο δικόγραφο της αγωγής ή της εφέσεως ή στις προτάσεις του αναιρεσείοντος. Κατά συνέπεια οι τρίτος του κυρίως δικογράφου και πρώτος των προσθέτων λόγοι της αναιρέσεως, με τους οποίους προσάπτονται αντίστοιχα στο Εφετείο οι από τους αριθμούς 1 και 19 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ.

πλημμέλειες, είναι απορριπτέοι, προεχόντως, ως απαράδεκτοι, λόγω της αοριστίας τους διότι στο αναιρετήριο δεν αναφέρονται με πληρότητα, παρά μόνο αποσπασματικά και με επιλεκτικές αναφορές, τα πραγματικά περιστατικά που, κατά τις απόψεις των αναιρεσειόντων, δέχτηκε το δικαστήριο, προκειμένου να στηρίξει την κρίση του περί συνδρομής των όρων των διατάξεων που εφάρμοσε, δεν εξειδικεύεται το σφάλμα του Εφετείου, αλλά ούτε και αναφέρονται οι αντιφατικές αιτιολογίες ή τα επί πλέον περιστατικά που έπρεπε να αναφέρονται για να είναι πλήρεις οι αιτιολογίες της αποφάσεως.

IV). Το άρθρο 578 ΚΠολΔ ορίζει ότι, αν το αιτιολογικό της προσβαλλόμενης απόφασης κρίνεται εσφαλμένα αλλά το διατακτικό της ορθό, ο Άρειος Πάγος απορρίπτει την αναίρεση. Από τη διάταξη αυτή συνάγεται ότι η βασιμότητα του λόγου αναίρεσης για παραβίαση ουσιαστικού κανόνα δικαίου κρίνεται αποφασιστικώς από το εσφαλμένο ή μη διατακτικό με βάση α) τις ουσιαστικές παραδοχές της απόφασης, αν με αυτή κρίθηκε κατ' ουσίαν η διαφορά η β) τα περιστατικά της αγωγής αν αυτή απορρίφθηκε ως μη νόμιμη.

Εντεύθεν η μεν παράλειψη διατύπωσης στην απόφαση μείζονας πρότασης, καθεαυτή, δεν ιδρύει λόγο αναίρεσης για παραβίαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου, ούτε άλλωστε προβλέπεται ως ιδιαίτερη πλημμέλεια από τις περιοριστικώς αναφερόμενες στα άρθρα 559 και 560 ΚΠολΔ, η ύπαρξη δε διάταξης ουσιαστικού δικαίου που με βάση τις παραδοχές της απόφασης ή τους αγωγικούς ισχυρισμούς αντίστοιχα, στηρίζει το διατακτικό της, καθιστά αβάσιμο τον από το άρθρο 559 αριθ.1 ΚΠολΔ λόγο αναίρεσης για παραβίαση διάταξης ουσιαστικού δικαίου λόγω εσφαλμένης ή ανύπαρκτης μείζονος προτάσεως του νομικού συλλογισμού, καθώς και τον από τον αριθ. 19 του ίδιου άρθρου λόγο για εκ πλαγίου παραβίαση διάταξης ουσιαστικού δικαίου.

Επομένως ο δεύτερος των προσθέτων λόγος αναιρέσεως, που προβάλλει κατά της προσβαλλόμενης απόφασης αιτιάσεις από τους αριθ.1 και 19 αρθρ. 559 ΚΠολΔ, για το λόγο ότι δεν διέλαβε μείζονα πρόταση πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 27.12.2007 αίτηση, ως και τους από 11.2.2009 προσθέτους λόγους, του ..., για αναίρεση της 962/2007 αποφάσεως του Εφετείου Πατρών. Και

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσιβλήτου την οποία ορίζει σε δύο τριακόσια (300) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 17 Ιουνίου 2009. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 21 Ιουλίου 2009.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ