188/2020 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)
Legislator summary
AI generatedΗ ένδικη διαφορά άρχισε με την από 9/8/2004 αγωγή της ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Πειραιώς. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 6431/2207 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 278/2009 του Εφετείου Πειραιώς. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζήτησε ο ήδη αναιρεσείων με την από 9/10/2009 αίτησή του επί της οποίας εκδόθηκε η 278/2011 απόφαση του Αρείου Πάγου που αναίρεσε την 278/2009 απόφαση του Εφετείου Πειραιώς και παρέπεμψε την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Δικαστήριο συντιθέμενο από άλλους δικαστές.
Legislator headnote
AI generated188/2020 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece): ΙV. Από τις διατάξεις των άρθρων 939, 941, 942 και 943 του ΑΚ, σε συνδυασμό προς εκείνες των άρθρων 936§3, 953§2 και 992§1 του ΚΠολΔ, προκύπτει ότι με αυτές χορηγείται ένδικο βοήθημα στους δανειστές προς διάρρηξη των επιβλαβών γι' αυτούς απαλλοτριωτικών πράξεων του οφειλέτη τους, εφόσον η υπολειπόμενη περιουσία του δεν επαρκεί για ικανοποίηση των κατ' αυτού απαιτήσεών τους.
Keywords
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Απόφαση 188 / 2020 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)ΑΡΙΘΜΟΣ 188/2020
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
A1' ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΤΜΗΜΑ
ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αλτάνα Κοκκοβού Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτη, Αγγελική Τζαβάρα, Θωμά Γκατζογιάννη, Χρήστο Τζανερρίκο και Γεώργιο Χριστοδούλου - Εισηγητή, Αρεοπαγίτες.
ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ δημόσια στο ακροατήριό του, στις 7 Οκτωβρίου 2019, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:
Του αναιρεσείοντος: Ε. Κ. του Ι., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ευτύχιο - Δημήτριο Καλαμίδα με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις.
Της αναιρεσιβλήτου: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "... Α.Ε.", που εδρεύει στην ... και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Παναγιώτα Ζερβομπεάκου και κατέθεσε προτάσεις.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 9/8/2004 αγωγή της ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Πειραιώς. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 6431/2207 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 278/2009 του Εφετείου Πειραιώς. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζήτησε ο ήδη αναιρεσείων με την από 9/10/2009 αίτησή του επί της οποίας εκδόθηκε η 278/2011 απόφαση του Αρείου Πάγου που αναίρεσε την 278/2009 απόφαση του Εφετείου Πειραιώς και παρέπεμψε την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Δικαστήριο συντιθέμενο από άλλους δικαστές.
Εκδόθηκε η 86/2018 απόφαση του ίδιου Δικαστηρίου, την αναίρεση της οποίας ζητεί ο ήδη αναιρεσείων με την από 2/4/2018 αίτησή του.
Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η πληρεξούσια της αναιρεσιβλήτου ζήτησε την απόρριψη της αιτήσεως και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Ι. Με την κρινόμενη από 2-4-2018 αίτηση αναίρεσης προσβάλλεται η αντιμωλία των διαδίκων κατά την τακτική διαδικασία εκδοθείσα υπ' αριθ. 86/2018 τελεσίδικη απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Πειραιώς, το οποίο δικάζοντας την έφεση του αναιρεσείοντος και τον πρόσθετο λόγο αυτής κατά της υπ' αριθ. 6431/2007 οριστικής απόφασης του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς, που είχε κάνει δεκτή την από 9-8-2014 αγωγή της αναιρεσίβλητης περί διάρρηξης ως καταδολιευτικής της αναφερόμενης δικαιοπραξίας μεταξύ των δύο πρώτων εναγομένων και αυτού (αναιρεσείοντος), απέρριψε την ως άνω έφεση και τον πρόσθετο λόγο αυτής. Επί της προαναφερόμενης έφεσης είχε αρχικά εκδοθεί η υπ' αριθ. 278/2009 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Πειραιώς, με την οποία απορρίφθηκε αυτή, μετά δε την άσκηση αναίρεσης με την υπ' αριθ. 278/2011 απόφαση του Αρείου Πάγου αναιρέθηκε η πιο πάνω τελεσίδικη απόφαση και παραπέμφθηκε η υπόθεση για νέα εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, το οποίο εξέδωσε την αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση. Η αίτηση αυτή αναίρεσης ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (άρθρα 552, 553, 556, 558, 564, 566 παρ. 1 ΚΠολΔ). Επομένως, είναι παραδεκτή (άρθρ. 577 παρ.1 ΚΠολΔ) και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω ως προς τους λόγους της (άρθρ. 577 παρ. 3 ΚΠολΔ).
ΙΙ. Kατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 18 ΚΠολΔ αναίρεση επιτρέπεται, αν το δικαστήριο της παραπομπής δεν συμμορφώθηκε προς την αναιρετική απόφαση. Ο λόγος αυτός αναίρεσης, όπως προκύπτει από την αμέσως πιο πάνω διάταξη, που τον προβλέπει, αφορά κάθε παράλειψη του δικαστηρίου της παραπομπής να συμμορφωθεί προς την αναιρετική απόφαση σχετικά με το νομικό ζήτημα που κρίθηκε με την απόφαση αυτήν, ανεξάρτητα από το αν το νομικό αυτό ζήτημα ανάγεται στο ουσιαστικό ή στο δικονομικό δίκαιο.
Και αυτό για να αποφευχθεί, για την ασφάλεια του δικαίου, να δοθεί από το δικαστήριο της παραπομπής λύση που δεν έδωσε ο Άρειος Πάγος ως Ακυρωτικό Δικαστήριο. Νομικό, όμως, ζήτημα δεν επιλύεται, αν η απόφαση του Αρείου Πάγου αναιρέσει την προσβαλλόμενη απόφαση για έλλειψη νόμιμης βάσης (άρθρο 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ) και ειδικότερα για το λόγο ότι τα πραγματικά περιστατικά, που έγιναν δεκτά απ' αυτήν, δεν καθιστούν δυνατή, λόγω της ανεπάρκειας των αιτιολογιών της, την υπαγωγή στον εφαρμοζόμενο κανόνα δικαίου, χωρίς να αμφισβητείται το εννοιολογικό περιεχόμενο αυτού (ΑΠ 758/2018, ΑΠ 1150/2017, ΑΠ 251/2016).
Στην προκειμένη περίπτωση ο αναιρεσείων, με τον πρώτο λόγο της αίτησης αναίρεσης από τον αριθ. 18 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, προσάπτει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια ότι δεν συμμορφώθηκε προς την δοθείσα με την ως άνω αναιρετική απόφαση του Αρείου Πάγου λύση ως προς το νομικό ζήτημα του χρόνου κατά τον οποίο πρέπει να υφίσταται η αφερεγγυότητα του οφειλέτη (δύο πρώτων εναγομένων) για την αιτούμενη διάρρηξη της δικαιοπραξίας και συγκεκριμένα ότι κρίσιμος χρόνος είναι αυτός της πώλησης του επιμάχου ακινήτου.
Με το περιεχόμενο αυτό ο πιο πάνω λόγος αναίρεσης είναι αβάσιμος, δεδομένου ότι η πιο πάνω υπ' αριθ. 278/2011 απόφαση του Αρείου Πάγου αναίρεσε την τότε ως άνω προσβαλλόμενη απόφαση κατ' άρθρ. 559 αριθ. 19 του ΚΠολΔ για ανεπαρκείς αιτιολογίες ως προς το ζήτημα των ακινήτων που είχαν στην κυριότητά τους οι οφειλέτες-πωλητές κατά το χρόνο πώλησης του επιδίκου ακινήτου και ως εκ τούτου δεν έκρινε για το αναφερόμενο νομικό ζήτημα, αλλά απλώς επανέλαβε την παραδοχή της τότε αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης στο σημείο αυτό για τα ακίνητα που είχαν στην ιδιοκτησία τους οι οφειλέτες-πωλητές (δύο πρώτοι εναγόμενοι) κατά τον ως άνω χρόνο.
ΙΙΙ. Από τη διάταξη του άρθρου 939 ΑΚ προκύπτει ότι προϋπόθεση για τη γέννηση της αξίωσης του δανειστή προς διάρρηξη της εκ μέρους του οφειλέτη γενόμενης "καταδολιευτικής απαλλοτριώσεως" αποτελεί (και) η αφερεγγυότητα του τελευταίου, δηλαδή η ανεπάρκεια της υπολειπόμενης περιουσίας του προς ικανοποίηση του πρώτου (δανειστή). Η αφερεγγυότητα αυτή πρέπει να υπάρχει κατά το χρόνο άσκησης της σχετικής αγωγής, δηλαδή κατά το χρόνο επίδοσής της κατ' άρθρ. 215 παρ. 1 ΚΠολΔ, οπότε και θα κριθεί το στοιχείο της βλάβης του δανειστή (Ολ ΑΠ 15/2012, ΑΠ 708/2017, ΑΠ 661/2015, ΑΠ 1937/2006). Στην προκειμένη περίπτωση το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφασή του δέχθηκε ότι κρίσιμος χρόνος για να κριθεί η αφερεγγυότητα των οφειλετών-πιστωτών (δύο πρώτων εναγομένων) είναι αυτός της άσκησης της ένδικης αγωγής. Έτσι που έκρινε το Εφετείο δεν παραβίασε με εσφαλμένη ερμηνεία την ως άνω ουσιαστικού δικαίου διάταξη του άρθρου 939 ΑΚ, αφού, όπως προαναφέρθηκε, σε περίπτωση διάρρηξης δικαιοπραξίας ως καταδολιευτικής, κρίσιμος χρόνος για την κρίση περί της αφερεγγυότητας του οφειλέτη είναι αυτός της άσκησης της σχετικής αγωγής, οπότε κρίνεται το στοιχείο της βλάβης του δανειστή. Επομένως, είναι αβάσιμος ο δεύτερος λόγος αναίρεσης από τον αριθμό 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, με τον οποίο προβάλλονται σχετικές αιτιάσεις.
ΙV. Από τις διατάξεις των άρθρων 939, 941, 942 και 943 του ΑΚ, σε συνδυασμό προς εκείνες των άρθρων 936§3, 953§2 και 992§1 του ΚΠολΔ, προκύπτει ότι με αυτές χορηγείται ένδικο βοήθημα στους δανειστές προς διάρρηξη των επιβλαβών γι' αυτούς απαλλοτριωτικών πράξεων του οφειλέτη τους, εφόσον η υπολειπόμενη περιουσία του δεν επαρκεί για ικανοποίηση των κατ' αυτού απαιτήσεών τους.
Η αγωγή για διάρρηξη, που αποτελεί άσκηση διαπλαστικού δικαιώματος, μπορεί να ασκηθεί κατά των προσώπων που έχουν συναλλαγεί καταδολιευτικά, δηλαδή κατά του οφειλέτη και του τρίτου. Κατά τις ως άνω διατάξεις για τη γένεση της αξίωσης προς διάρρηξη καταδολιευτικής δικαιοπραξίας απαιτείται η συνδρομή των κατωτέρω προϋποθέσεων:
α) απαίτηση του δανειστή κατά του οφειλέτη, γεννημένη κατά το χρόνο που ο τελευταίος επιχειρεί την απαλλοτρίωση, β) απαλλοτρίωση από τον οφειλέτη περιουσιακού στοιχείου, γ) πρόθεση βλάβης των δανειστών, δ) γνώση του τρίτου ότι ο οφειλέτης απαλλοτριώνει προς βλάβη των δανειστών και ε) αφερεγγυότητα του οφειλέτη, η οποία συντρέχει όταν η υπολειπόμενη εμφανής περιουσία τούτου δεν επαρκεί για την ικανοποίηση του δανειστή.
Επομένως, ο τελευταίος έχει αξίωση διάρρηξης απαλλοτρίωσης του οφειλέτη, εφόσον η υπολειπόμενη περιουσία του δεν επαρκεί για την ικανοποίησή του (ΑΠ 243/2019, ΑΠ 822/2017, ΑΠ 928/2014, ΑΠ 1284/2011). Στην προκειμένη περίπτωση από την παραδεκτή κατ' άρθρ. 561 παρ. 2 ΚΠολΔ επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης, προκύπτει ότι αυτή, μετά από εκτίμηση των προσκομισθεισών από τους διαδίκους αποδείξεων, δέχθηκε τα ακόλουθα: "Η ενάγουσα, είναι ανώνυμη εταιρία με αντικείμενο δραστηριότητας τη χονδρική εμπορία φαρμάκων και παραφαρμακευτικών προϊόντων.
Οι Ε. Σ. και ο Δ. Σ., 1η εναγομένη και 2ος εναγόμενος αντίστοιχα και μη διάδικοι στην παρούσα δίκη, μετέχουν ως μέλη, κατ' ισομοιρίαν, στο φαρμακείο με την επωνυμία "...". Στα πλαίσια της δραστηριότητας τους αυτής, κατά το χρονικό διάστημα από 2.5.2003 έως και 8.8.2003, κατήρτισαν μεταξύ τους περισσότερες, διαδοχικές συμβάσεις πώλησης φαρμάκων και διαφόρων προϊόντων, συνολικού τιμήματος 105.447,85 €.
Η έκταση της ανωτέρω συναλλαγής, καθώς και η πίστωση του τιμήματος συνηθίζεται μεταξύ φαρμακαποθηκών και φαρμακείων, λόγω της ποσότητας των εμπορευμάτων, της υψηλής τιμής τους, καθώς και των συνθηκών απόδοσης των οφειλομένων στα φαρμακεία από τους δημόσιους φορείς, συνήθως δε το τίμημα πιστώνεται για χρονικό διάστημα από 3 έως 5 μήνες.
Εξάλλου, στην ενάγουσα είχε δημιουργηθεί η εδραία πεποίθηση ότι οι 1η και 2ος εναγόμενοι, αν και βρίσκονταν σε προσωρινή οικονομική δυσχέρεια, λόγω της πρακτικής των δημόσιων ταμείων να αποδίδουν τα οφειλόμενα ποσά στα φαρμακεία με μεγάλη καθυστέρηση, εν τούτοις, θα εξοφλούσαν την ως άνω απαίτησή της, καθώς επρόκειτο για επιχείρηση με κύρος και αξιοπιστία, αποτελούσε δε ένα από τρία φαρμακεία στο νησί της ..., ιδρυθέν από τον πατέρα των δύο πρώτων εναγομένων, I.
Σ.. Προς τούτο η 1η εναγομένη, έπεισε το νόμιμο εκπρόσωπο της ενάγουσας, επίσης φαρμακοποιό, Β. Μ., ότι το φαρμακείο της είχε μεγάλο πελατολόγιο και υψηλά έσοδα.
Συνεπώς, η ενάγουσα είχε αποκτήσει την ιδιότητα της δανείστριας, καθώς είχε συμφωνήσει να προμηθεύει με φάρμακα και λοιπά προϊόντα την επιχείρηση φαρμακείου των δύο πρώτων εναγομένων και δεν ασκεί επιρροή ότι η απαίτηση της ήταν γεγενημένη αλλά δεν ήταν ληξιπρόθεσμη κατά το χρόνο της απαλλοτρίωσης, αφού, σύμφωνα με τα προαναφερθέντα στη μείζονα σκέψη της παρούσας, κατέστη ληξιπρόθεσμη κατά το χρόνο πρώτης συζήτησης της αγωγής.
Περαιτέρω, στις 6.6.2003, όταν η απαίτηση της ενάγουσας κατά των δύο πρώτων εναγομένων είχε ανέλθει στο ποσό των 45.007,45 € και δεν είχε εξοφληθεί παρά τις επανειλημμένες οχλήσεις της ενάγουσας, οι τελευταίοι, πώλησαν στον 3° εναγόμενο και ήδη εκκαλούντα, ένα ακίνητο τους στον Πειραιά. Το ύψος της απαίτησης της ενάγουσας στο τέλος του χρονικού διαστήματος των πωλήσεων, (Αύγουστος 2003) ανήλθε στο ποσό των 105.447,85 €.
Στη συνέχεια δε η ενάγουσα εισέπραξε για λογαριασμό των δύο πρώτων εναγομένων το ποσό των 5.974,31 € από τον Οίκο Ναύτου, ενώ κατασχέθηκαν εις χείρας τρίτου τα ποσά των 3.955,6 € από τον ΟΠΑΔ... 4.838,09 € στην Εθνική Τράπεζα... 444, 13 € στον ΟΓΑ. Τελικώς, όπως συνομολογεί η ενάγουσα, η απαίτηση της διαμορφώθηκε στο ποσό των 90.941,03 €.
Εξάλλου, κατά τον ανωτέρω χρόνο, οι δύο πρώτοι εναγόμενοι ήταν συγκύριοι κατ' ισομοιρίαν ενός οικοπέδου άρτιου και οικοδομήσιμου, ευρισκομένου εντός του εγκεκριμένου σχεδίου πόλεως του Δήμου ... και στη θέση "Μ.", ή "...", επί της οδού Σ. με οδικό αριθμό ..., άλλοτε ..., με εντός αυτού παλαιό ισόγειο κτίσμα επιφανείας 56 τ.μ., επιφανείας του οικοπέδου κατά μεν τους τίτλους κτήσης 226,81 τμ, κατά δε νεώτερη καταμέτρηση 195 τμ, συνορευόμενο ...
Το ανωτέρω ακίνητο οι δύο πρώτοι εναγόμενοι μεταβίβασαν, κατά πλήρη κυριότητα στον 3° εναγόμενο, συνταχθέντος του υπ' αριθ. .../6.6.2003 συμβολαίου πωλήσεως της συμβολαιογράφου ..., Μ. Μ. Γ., νομίμως μεταγραφέντος ... Η αντικειμενική αξία του ανωτέρω ακινήτου ανερχόταν στο ποσό των 83.824,45 €, ενώ το τίμημα, που καταβλήθηκε ενώπιον της ανωτέρω συμβολαιογράφου, ανερχόταν στο ποσό των 26.412 €.
Έτσι όμως, οι δύο πρώτοι εναγόμενοι, αποξενώθηκαν από το ανωτέρω περιουσιακό στοιχείο, αν και η υπόλοιπη εμφανής περιουσία τους κατά το χρόνο άσκησης της αγωγής, (9.9.2004), δεν επαρκούσε για την ικανοποίηση της απαίτησης της ενάγουσας, κατά δε το χρόνο μεταβίβασης γνώριζαν ότι είχαν δημιουργήσει χρέη μεγάλου ύψους στα οποία δεν μπορούσαν ν' ανταπεξέλθουν.
Απόδειξη αυτού είναι ότι πολύ σύντομα, εντός του ίδιου έτους, τα ακίνητά τους εκπλειστηριάστηκαν και σε κάθε περίπτωση δεν επαρκούσαν για την ικανοποίηση της απαίτησης της ενάγουσας. Ειδικότερα, οι 1η και 2ος εναγόμενος είχαν επιπλέον στην κυριότητα τους, κατ' ισομοιρίαν τα εξής ακίνητα : Μια οριζόντια ιδιοκτησία (διαμέρισμα) με τα στοιχεία ΒΗΤΑ-ΠΕΝΤΕ (Β-5) του δευτέρου (Β') πάνω από το ισόγειο ορόφου πολυκατοικίας, η οποία έχει κτιστεί σε οικόπεδο εκτάσεως μέτρων τετραγωνικών (647,81), κείμενο στον ..., εντός του εγκεκριμένου σχεδίου της πόλεως ...
της περιφερείας του Δήμου ... στη θέση ... και επί των οδών Μ., επί της οποίας φέρει τον αριθμό 101 και Π. επί της οποίας φέρει τον αριθμό 86, εμφαινόμενο με τα κεφαλαία αλφαβητικά γράμματα ΑΒΓΔΕΖΗΑ στο από μηνός Νοεμβρίου 1978 τοπογραφικό διάγραμμα του πολιτικού μηχανικού Δ. Θ., το οποίο έχει προσαρτηθεί στο υπ' αριθμόν .../1979 συμβόλαιο συστάσεως οριζοντίου ιδιοκτησίας και κανονισμού πολυκατοικίας του Συμβολαιογράφου ...
Γ. Δ. Π.... Το προαναφερόμενο διαμέρισμα αποτελείται από δύο (2) κύρια δωμάτια, διάδρομο, λουτρό μετ' αποχωρητηρίου, εξώστη και ιδιόχρηστη βεράντα...., συνορεύει..., έχει δε επιφάνεια μέτρα κυβικά (136,60). Το ανωτέρω διαμέρισμα περιήλθε στην Ε. I. Σ. και στον Δ. I. Σ..... Η συνολική αντικειμενική αξία του ανωτέρω διαμερίσματος ιδιοκτησίας των Ε.
I. Σ. και Δ. I. Σ. ανερχόταν την 6-6-2003 στο συνολικό ποσό των 21.361,64 €. Την 6-6-2003 το συγκεκριμένο ακίνητο βαρυνόταν με μια προσημείωση (εγγραφείσα την 28-5-2003) ποσού 18.700 € υπέρ της εταιρείας "... ΣΙΑ Ε.Ε.". Πλην όμως, το ακίνητο αυτό εκπλειστηριάστηκε (πριν από) την πρώτη συζήτηση της αγωγής (5.5.2007), στις 29/10/2003, όπως προκύπτει από τις υπ' αριθ. 1425 και 1426 από 12.11.2003 περιλήψεις κατακυρωτικής έκθεσης του συμβολαιογράφου ...
Γ. Κ., με συνολικό πλειστηρίασμα 32.195 €, για την ικανοποίηση οφειλών των δύο πρώτων εναγομένων προς την εταιρία "... Σια ΕΕ", ποσών α) 18.700 € βάσει προσημείωσης εγγραφείσας στις 28/5/2003, δυνάμει της υπ' αριθ. 392/2003 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς, β) 19.000 €, βάσει προσημείωσης, εγγραφείσας στις 8/7/2003, δυνάμει της υπ' αριθ. 871/2003 διαταγής πληρωμής του ίδιου ως άνω Δικαστηρίου, γ) 19.317,50 €, βάσει προσημείωσης, εγγραφείσας στις 22.9.2003, δυνάμει της υπ' αριθμ. 838/2003 διαταγής πληρωμής του ίδιου ως άνω Δικαστηρίου, καθώς και δύο αναγκαστικές κατασχέσεις ποσών 19.920,436 η κάθε μία, εγγραφείσες στις 18.7.2003 (βλ.
από 22/2/2016 υπ' αριθ 366 πιστοποιητικό Μεταγραφοφύλακα ...). Β) Μία οριζόντια ιδιοκτησία (διαμέρισμα) με τον αριθμό τρία (3) του πέμπτου πάνω από το ισόγειο ορόφου πολυκατοικίας, η οποία έχει ανεγερθεί επί οικοπέδου ολικής εκτάσεως μέτρων τετραγωνικών (407,40) κειμένου στη θέση "Μ." ή "Φ." του ... εντός του εγκεκριμένου σχεδίου της πόλεως ...
της περιφέρειας του ομώνυμου δήμου και επί της διασταυρώσεως των οδών Ν., επί της οποίας φέρει τον αριθμό δώδεκα (12) πρώην έντεκα (11) και Χ. επί της οποίας φέρει τους αριθμούς σαράντα και σαράντα δύο (40-42)... Το ως άνω διαμέρισμα με τον αριθμό τρία (3) του πέμπτου (Ε') πάνω από το ισόγειο ορόφου..., αποτελείται από δύο (2) κύρια δωμάτια, χωλλ, κουζίνα, λουτρό, διάδρομο και εξώστη, έχει επιφάνεια μέτρα τετραγωνικά (51,40)...
Το ανωτέρω διαμέρισμα περιήλθε στην Ε. I. Σ. και στον Δ. I. Σ..... Η συνολική αντικειμενική αξία του ανωτέρω διαμερίσματος ιδιοκτησίας των Ε. I. Σ. και Δ. I. Σ.υ ανερχόταν την 6-6-2003 στο συνολικό ποσό των 39.907,58 €. Την 6-6-2003 μάλιστα το συγκεκριμένο ακίνητο βαρυνόταν με την ίδια ως άνω προσημείωση (εγγραφείσα την 28-5-2003) ποσού 18.700 € υπέρ της εταιρείας "...
ΣΙΑ Ε.Ε.". Πλην όμως, το ακίνητο αυτό εκπλειστηριάστηκε πριν από πρώτη συζήτηση της αγωγής, (5.5.2007), στις 29/10/2003, όπως προκύπτει από τις υπ' αριθ. 1443 και 1444 από 21/11/2003 περιλήψεις κατακυρωτικής έκθεσης του ίδιου ως άνω συμβολαιογράφου, με συνολικό πλειστηρίασμα 61.700 Ε, για την ικανοποίηση οφειλών των δύο πρώτων εναγομένων προς την ίδια ως άνω δανείστρια εταιρία που αναφέρεται στο ακίνητο υπό στοιχ.
Α, ποσών : α) 18.700, βάσει της υπ' αριθ. 392/2003 ως άνω Διαταγής Πληρωμής εγγραφείσας στις 28/5/2003, β) 19.000€, βάσει της υπ' αριθ. 681/2003 Διαταγής Πληρωμής του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιά, εγγραφείσας στις 8/7/2003, γ) 38.635€, βάσει της υπ' αριθ. 838/2003 ως άνω Διαταγής Πληρωμής εγγραφείσας στις 22/9/203, καθώς και δύο αναγκαστικές κατασχέσεις, ποσών 19.920,43 € η κάθε μία, εγγραφείσες στις 18.7.2003...Γ) Του βορειοανατολικού τμήματος ενός οικοπέδου άρτιου και οικοδομήσιμου κείμενου εντός του εγκεκριμένου σχεδίου της πόλεως Α.
του Δήμου Α. ..., υπαγόμενου στο 21° ΟΤ εμφαινόμενο με τον αριθμό ένα (-1-) στο από Απριλίου 2002 διάγραμμα του τοπογράφου μηχανικού Ι. Α. και τα στοιχεία ΑΙ Α2 A3 Α6, με την, εντός αυτού ισόγεια κατοικία επιφανείας (128) μέτρων τετραγωνικών. Το οικόπεδο αυτό καταλαμβάνει επιφάνεια (494,12) μέτρων τετραγωνικών, υπάρχοντα όγκο κτίσματος (640) μέτρα κυβικά, μελλοντικό όγκο Π.219,40 μέτρα κυβικά και ποσοστό συνιδιοκτησίας επί του όλου οικοπέδου (500) χιλιοστά, συνορευόμενο....Το ανωτέρω ακίνητο περιήλθε στην Ε.
I. Σ. και στον Δ. I. Σ.....Η συνολική αντικειμενική αξία του ανωτέρω ακινήτου ιδιοκτησίας των Ε. I. Σ. και Δ. I. Σ. ανερχόταν την 6-6-2003 στο συνολικό ποσό των 66.284,66 Ε. Την 6-6-2003 το συγκεκριμένο ακίνητο ήταν παντελώς ελεύθερο βαρών, αλλά την 1.10.2003 εκπλειστηριάστηκε έναντι πλειστηριάσματος 70.000 Ε, συνταχθεισών των υπ' αριθ. 1391 και 1392/1.10.2003 εκθέσεων αναγκαστικού πλειστηριασμού του συμβολαιογράφου ...
Γ. Κ.... Δ) Δύο αυτοτελείς και ανεξάρτητες ιδιοκτησίες και συγκεκριμένα: α. Τμήμα οικοπέδου, το οποίο εμφαίνεται με τα στοιχεία ΕΨΙΛΟΝ κεφαλαίο αριθμός ΕΝΑ (ΕΙ) και τα περιμετρικά στοιχεία (Α-Ε-Ζ-Δ-Α) στο από Ιουλίου 2002 τοπογραφικό διάγραμμα του πολιτικού μηχανικού Γ. Π., με ποσοστό συνιδιοκτησίας στο όλο οικόπεδο-πεντακόσια χιλιοστά (500/1000) εξ αδιαιρέτου.
Το τμήμα αυτό έχει επιφάνεια διακόσια πενήντα (250,00) τμ ... β. Τμήμα οικοπέδου, το οποίο εμφαίνεται με τα στοιχεία ΕΨΙΛΟΝ κεφαλαίο αριθμός ΔΥΟ (Ε2) και τα περιμετρικά στοιχεία (Ε-Β-Γ-Ζ-Ε) στο ως άνω από Ιουλίου 2002 τοπογραφικό διάγραμμα του πολιτικού μηχανικού Γ. Π. με ποσοστό συνιδιοκτησίας στο όλο οικόπεδο πεντακόσια χιλιοστά (500/1000) εξ αδιαιρέτου.
Το τμήμα αυτό έχει επιφάνεια διακόσια πενήντα (250,00) τετραγωνικά μέτρα και συνορεύει ... Το όλο οικόπεδο άρτιο και οικοδομήσιμο βρίσκεται στη νήσο Σ., εντός του εγκεκριμένου σχεδίου και στην περιφέρεια της πρώην κοινότητας και ήδη Δήμου Α. ..., στο υπ' αριθμ. είκοσι ένα (21) οικοδομικό τετράγωνο και στην οδό Ε.
αριθμ. 79. Κατά τον τίτλο κτήσης, το οικόπεδο αυτό εμφαίνεται με τα κεφαλαία αλφαβητικά στοιχεία (Α-Β-Γ-Δ-Α) στο από Μαρτίου 1995 τοπογραφικό διάγραμμα του Πολιτικού Μηχανικού Ι. Μ., το οποίο προσαρτάται στο υπ' αριθμ. 39750/1995 συμβόλαιο του συμβολαιογράφου ... Π. Χ., έχει έκταση πεντακόσια (500,00) τετραγωνικά μέτρα ...
Κατά νεώτερη μέτρηση και σύμφωνα με το από Ιουλίου 2002 τοπογραφικό διάγραμμα του Πολιτικού Μηχανικού Γ. Π., το οικόπεδο αυτό εμφαίνεται με τα κεφαλαία αλφαβητικά στοιχεία (Α-Β-Γ-Δ-Α), έχει έκταση πεντακόσια (500,00) τετραγωνικά μέτρα ... Οι Ε. Σ. του Ι. και Δ. Σ. του Ι. απέκτησαν το ανωτέρω ακίνητο (το όλο οικόπεδο) ως εξής....Η συνολική αντικειμενική αξία των ανωτέρω υπό Δ)α και υπό Δ)β ιδιοκτησιών των Ε.
I. Σ. και Δ. I. Σ. ανερχόταν την 6-6-2003 στο συνολικό ποσό των 27.826,08€ (13.913,04 € εκάστη), δηλαδή δεν επαρκούσε για την ικανοποίηση της απαίτησης της ενάγουσας, χωρίς ν' ασκεί επιρροή το γεγονός ότι μέχρι την 6/10/2005 ήταν στην ιδιοκτησία των δύο πρώτων εναγομένων και ελεύθερο βαρών. Περαιτέρω, οι δύο πρώτοι εναγόμενοι, προέβησαν στην εν λόγω μεταβίβαση έχοντας πρόθεση κατά το χρονικό εκείνο σημείο να βλάψουν την ενάγουσα, αφού, όπως αποδείχθηκε, μολονότι γνώριζαν την ύπαρξη της απαίτησης της, προέβησαν στη μεταβίβαση του ως άνω ακινήτου της οδού Σ.
προς τον 3° εναγόμενο και μάλιστα, έναντι τιμήματος αδικαιολόγητα πολύ χαμηλότερου της αντικειμενικής του αξίας, καίτοι γνώριζαν ότι η λοιπή περιουσία τους, πολλαπλώς επιβαρυμένη, δεν θα επαρκούσε για την ικανοποίηση των δανειστών τους που είχαν ήδη επιληφθεί αυτής. Μάλιστα επέδειξαν σπουδή για την πώληση αυτή και απαίτησαν μετρητά χρήματα προκειμένου να αποξενωθούν από το ανωτέρω οικόπεδο της οδού Σ.
ώστε να πορισθούν μετρητά χρήματα, αλλά και να μην προσημειωθεί και αυτό, όπως επιβεβαιώνεται και από τις μαρτυρικές καταθέσεις.... Η σπουδή σχετικά με την ένδικη απαλλοτρίωση οφείλεται στο γεγονός ότι γνώριζαν την ύπαρξη χρεών και την αδυναμία τους ν' ανταπεξέλθουν σε αυτά, όπως άλλωστε αποδεικνύεται και από το γεγονός ότι τα τρία από τα ανωτέρω ακίνητα εκπλειστηριάστηκαν εντός του ίδιου έτους, δηλαδή πριν από την άσκηση της αγωγής στις 9.9.2004..., ενώ η ισχυριζόμενη από τον 3° εναγόμενο-εκκαλούντα, αντικειμενική αξία του τέταρτου (συνολικά 27.826,08 €), δεν αρκούσε για την ικανοποίηση της απαίτησης της ενάγουσας, αλλά και δεν αποδεικνύεται ότι παρέμειναν στην ιδιοκτησία των δύο πρώτων εναγομένων.
Επίσης, από κανένα στοιχείο, πολλώ δε μάλλον έγγραφο, δεν αποδείχτηκε η ισχυριζόμενη εμπορική αξία αυτού των 70.000 €. Η αφερεγγυότητα δε των δύο πρώτων εναγομένων, λόγω της εκπλειστηρίασης των τριών πρώτων ως άνω ακινήτων και της μη επάρκειας της αξίας του τέταρτου, υπήρχε κατά το χρόνο άσκησης της αγωγής, όπως και κατά το χρόνο πρώτης συζήτησης αυτής, αφού η εμφανής περιουσία τους δεν επαρκούσε για την ικανοποίηση της απαίτησης της ενάγουσας, με αποτέλεσμα να πληρούται το απαραίτητο, όπως προαναφέρθηκε ...
στοιχείο της ανεπάρκειας της περιουσίας τους και συνεπώς της αφερεγγυότητας τους και κατά τον κρίσιμο χρόνο της άσκησης της αγωγής αλλά και κατά την πρώτη συζήτηση αυτής. Εξάλλου, ο 3ος εναγόμενος, γνώριζε ότι οι δύο πρώτοι εναγόμενοι προβαίνουν στην ένδικη απαλλοτρίωση, επιδιώκοντας να ματαιώσουν την ικανοποίηση της, εις βάρος τους απαίτησης της ενάγουσας ...
Εν όψει όλων των ανωτέρω, το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο που έκανε δεκτή την αγωγή και ως κατ' ουσίαν βάσιμη και απήγγειλε τη διάρρηξη της προαναφερθείσας απαλλοτριωτικής δικαιοπραξίας στο σύνολό της, ορθά το νόμο εφάρμοσε και τις αποδείξεις εκτίμησε και πρέπει, μη υπάρχοντος άλλου λόγου έφεσης προς εξέταση, ν' απορριφθούν η κρινόμενη έφεση στο σύνολο της καθώς και ο συνεκδικαζόμενος με αυτήν πρόσθετος λόγος έφεσης ως, ως ουσιαστικά αβάσιμοι".
Έτσι που έκρινε και με αυτά που δέχθηκε το Εφετείο δεν παραβίασε με εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή τις ως άνω ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 939 και 943 του ΑΚ. Τούτο δε διότι οι παραδοχές του πληρούσαν το πραγματικό τους και δικαιολογούσαν την εφαρμογή τους, δεδομένου ότι συνέτρεχαν όλες οι ως άνω προϋποθέσεις για την (ολική) διάρρηξη της επίδικης αγοραπωλησίας του αναφερομένου ακινήτου, ενόψει του ότι κατά τον κρίσιμο χρόνο άσκησης της υπό κρίση αγωγής οι δύο πρώτοι εναγόμενοι (πωλητές-οφειλέτες) ήσαν συγκύριοι των ανωτέρω υπό στοιχεία Δ)α και Δ)β ακινήτων, των οποίων η συνολική αντικειμενική αξία ανερχόταν σε 27.826,08 ευρώ (13.913,04 ευρώ το καθένα) και ως εκ τούτου συνέτρεχε και η ως άνω απαιτούμενη προϋπόθεση της αφερεγγυότητας του οφειλέτη, αφού η εν λόγω υπολειπόμενη εμφανής περιουσία αυτών δεν επαρκούσε για την πλήρη ικανοποίηση της ως άνω απαίτησης της αναιρεσείουσας (ενάγουσας) δανείστριας, ύψους 90.941,03 ευρώ.
Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα εκτέθηκαν παραπάνω, δεν συνέτρεχε νόμιμος λόγος να ερευνήσει το Εφετείο την περίπτωση μερικής διάρρηξης της αναφερόμενης δικαιοπραξίας, λόγω της ύπαρξης στην περιουσία των ως άνω οφειλετών του πιο πάνω μικρότερης αξίας ακινήτου, αφού τούτο δεν επαρκούσε για την πλήρη ικανοποίηση της παραπάνω απαίτησης της αναιρεσείουσας δανείστριας.
Επομένως, είναι αβάσιμος ο από τον αριθμό 1α' του άρθρου 559 του ΚΠολΔ τρίτος λόγος της αίτησης αναίρεσης, με τον οποίο προβάλλονται αντίστοιχες αιτιάσεις. Κατόπιν αυτών και αφού δεν υπάρχει άλλος λόγος προς έρευνα, η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης πρέπει να απορριφθεί και να διαταχθεί η εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο, ενόψει της ήττας του αναιρεσείοντος (άρθρ. 495 παρ. 3 εδ.
ε' του ΚΠολΔ). Τέλος, πρέπει να καταδικαστεί ο αναιρεσείων στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, που κατέθεσε προτάσεις, κατά το νόμιμο και βάσιμο αίτημά της (άρθρ. 176, 183, 189 παρ.1, 191 παρ.2 ΚΠολΔ), όπως ορίζεται ειδικότερα στο διατακτικό.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ την από 2-4-2018 αίτηση του Ε. Κ. του Ι. για αναίρεση της υπ' αριθ. 86/2018 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Πειραιώς.
ΔΙΑΤΑΣΣΕΙ την εισαγωγή στο Δημόσιο Ταμείο του κατατεθέντος από τον αναιρεσείοντα παραβόλου. Και ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσιες (2.700) ευρώ.
Κρίθηκε αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 18 Νοεμβρίου 2019.
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στις 19 Φεβρουαρίου 2020.
ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΥΣΑ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ ΚΑΙ ΝΥΝ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ