Supreme Court dismisses appeal regarding property transfer where transferee acquired ownership via prescription and good faith possession.

Απόφαση 1882 / 2008 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1882/2008

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Δημήτριο Κανελλόπουλο, Αντιπρόεδρο, Ελισάβετ Μουγάκου-Μπρίλλη, Μίμη Γραμματικούδη, Ιωάννη Σίδερη και Σπυρίδωνα Μιτσιάλη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, την 1η Οκτωβρίου 2008, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Τψν αναιρεσειουσών: 1. Χ1 και 2. Χ2, οι οποίες παραστάθηκαν με τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Γρηγόριο Καραβά.

Του αναιρεσιβλήτου: Ψ, ο οποίος εκπροσωπήθηκε τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Απόστολο Γεροντίδη με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 ΚΠολΔ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 29-4-2002 αγωγή της ήδη πρώτης αναιρεσείουσας που κατατέθηκε στο Ειρηνοδικείο Επιδαύρου Λιμηράς. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 24/2004 του ίδιου Δικαστηρίου και 114/2005 του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Σπάρτης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείουσες με την από 12-6-2007 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Ιωάννης Σίδερης ανέγνωσε την από 22-9-2008 έκθεσή του με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης. Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειουσών ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

I). Κατά το άρθρο 225 ΚΠολΔ η επέλευση της εκκρεμοδικίας δεν στερεί τους διαδίκους από την εξουσία να μεταβιβάσουν το επίδικο πράγμα ή δικαίωμα. Η μεταβίβαση του επίδικου πράγματος ή δικαιώματος δεν επιφέρει καμιά μεταβολή στη δίκη, κατά του μεταβιβάσαντος δε αυτό ενάγοντος δεν μπορεί να προταθεί έλλειψη νομιμοποιήσεως. Όπως προκύπτει περαιτέρω από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 225 και 556 ΚΠολΔ. αναίρεση μπορούν να ασκήσουν αυτοτελώς και παραλλήλως τόσο ο μεταβιβάσας το πράγμα ή το δικαίωμα αρχικός διάδικος, όσο και ο προς ον η μεταβίβαση, εφόσον αυτός έγινε ειδικός διάδικος μετά την άσκηση της αγωγής.

Συνεπώς η υπό κρίση αίτηση αναίρεσης κατά της 114/2005 απόφασης του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Σπάρτης που δίκασε ως Εφετείο παραδεκτώς ασκήθηκε τόσο από την πρώτη, που ηττήθηκε στην κατ' έφεση δίκη όσο και από την δεύτερη των αναιρεσειουσών, δοθέντος ότι η πρώτη μεταβίβασε την ψιλή κυριότητα του επιδίκου στην δεύτερη αναιρεσείουσα, δυνάμει του νομίμως μεταγραφέντος ..... συμβολαίου γονικής ,παροχής της σ/φου Επιδαύρου Λιμήρας Μαρίας Σκουντάκη, ήτοι μετά την άσκηση της αγωγής.

II). Κατά το άρθρο 1033 ΑΚ, για τη μεταβίβαση της κυριότητας ακινήτου απαιτείται συμφωνία μεταξύ του κυρίου και εκείνου που την αποκτά, ότι μετατίθεται σ` αυτόν η κυριότητα για κάποια νόμιμη αιτία. Η συμφωνία γίνεται με συμβολαιογραφικό έγγραφο και υποβάλλεται σε μεταγραφή. Από τη διάταξη αυτή προκύπτει ότι μεταξύ των προϋποθέσεων που απαιτούνται για την απόκτηση της κυριότητας ακινήτου με σύμβαση είναι ότι ο μεταβιβάσας ήταν κύριος του ακινήτου που μεταβιβάσθηκε. Κατά δε το άρθρο 1045 ΑΚ, για την απόκτηση της κυριότητας πράγματος, κινητού ή ακινήτου, με έκτακτη χρησικτησία απαιτείται νομή, δηλαδή φυσική εξουσίαση του πράγματος με διάνοια κυρίου, συνεχώς και αδιαλείπτως επί εικοσαετία. Εξ' άλλου κατά το άρθρο 1051 του ίδιου κώδικα, εκείνος που απέκτησε τη νομή του πράγματος με καθολική ή ειδική διαδοχή μπορεί να συνυπολογίσει το δικό του χρόνο χρησικτησίας στο χρόνο χρησικτησίας του δικαιοπαρόχου του. Περαιτέρω κατά την πρώτη παράγραφο του άρθρου 560 του Κ.Πολ.Δ. (παρόμοια με εκείνη του άρθρου 559 παρ. 1 ΚΠολΔ) αναίρεση επιτρέπεται είτε για παράβαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου, δηλαδή κανόνα που ρυθμίζει τις βιοτικές σχέσεις, την κτήση των δικαιωμάτων και τη γένεση των υποχρεώσεων και επιβάλλει κυρώσεις, είτε για εφαρμογή κανόνα δικαίου που δεν ισχύει για οποιοδήποτε λόγο.

Εν προκειμένω, πως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, ο ως Εφετείο δικάσαν Πολυμελές Πρωτοδικείου Σπάρτης δέχθηκε ανελέγκτως τα ακόλουθα κρίσιμα πραγματικά περιστατικά: Το επίδικο ακίνητο, επιφάνειας 345,46 τ.μ., περιήλθε στην κυριότητα του αναιρεσιβλήτου - εναγομένου, ως τμήμα μείζονος εκτάσεως ακινήτου τεσσάρων στρεμμάτων, από την δικαιοπάροχο του Α, δυνάμει του νομίμως μεταγραφέντος .....

αγοραπωλητηρίου συμβολαίου της σ/φου Επιδαύρου Λιμηράς Γεωργίας Λάχη - Λίχας, στη δε δικαιοπάροχό του το επίδικο περιήλθε από τον πατέρα της Β, δυνάμει του ..... συμβολαίου γονικής παροχής της ιδίας συμβολαιογράφου, νομίμως επίσης μεταγραφέντος. Στον ως άνω Β το εν λόγω ακίνητο περιήλθε, δυνάμει της ..... δημόσιας διαθήκης της μητέρας του Γ που είχε συνταχθεί ενώπιον του τότε συμβολαιογράφου Μολάων Μιχαήλ Πετρέα, την κληρονομία της οποίας (Γ που απεβίωσε στις 27.2.1984) ο Β νομίμως αποδέχθηκε με τη νομίμως μεταγραφείσα .....

πράξη αποδοχής κληρονομίας της σ/φου Επιδαύρου Λιμηράς Γεωργίας Λάγγη - Λίχα. Στην απώτερη δε δικαιοπάροχο του αναιρεσιβλήτου - εναγομένου Γ το επίδικο περιήλθε, δυνάμει του νομίμως μεταγραφέντος ..... διανεμητηρίου συμβολαίου του συμβολαιογράφου Μολάων Γεωργίου Λύρη. Στο επίδικο ακίνητο, που αποτελούσε τμήμα του μείζονος ακινήτου που περιλαμβάνεται στους ως άνω τίτλους του αναιρεσιβλήτου, ως και των δικαιοπαρόχων του, πράξεις νομής και κατοχής με διάνοια κυρίου από του έτους 1949 τουλάχιστον ασκούσε η απώτερη δικαιοπάροχος του αναιρεσιβλήτου Γ, η οποία είχε φυτεύσει τέσσερις αμυγδαλιές, συνέλεγε τους καρπούς, όργωνε το επίδικο, και γενικώς περιφρουρούσε τα όριά του.

Ακολούθως και μετά τον θάνατό της την επίβλεψη του ακινήτου αυτού την είχαν, κατά τα προαναφερόμενα χρονικά διαστήματα, οι δικαιοπάροχοι του αναιρεσιβλήτου και στη συνέχεια από του έτους 2002 ο ίδιος ο αναιρεσίβλητος. Κατά τον τρόπο αυτό, προσμετρώντας στον χρόνο, που ο ίδιος ασκούσε πράξεις νομής στο ακίνητο, τον χρόνο νομής των δικαιοπαρόχων του, ο εναγόμενος έγινε κύριος του επίδικου αγροκτήματος παραγώγως, αλλά και με τα προσόντα της έκτακτης χρησικτησίας.

Με βάση αυτά το Πολυμελές Πρωτοδικείο Σπάρτης, απέρριψε στη συνέχεια την έφεση που είχε ασκήσει η πρώτη αναιρεσείουσα κατά της 27/2004 οριστικής αποφάσεως του Ειρηνοδικείου Επιδαύρου Λιμηράς, με την οποία είχε απορριφθεί, μετά από αποδοχή της ενστάσεως ιδίας κυριότητος του αναιρεσιβλήτου, η διεκδικητική αγωγή της.

Με αυτά που δέχθηκε και έτσι που έκρινε το ως Εφετείο δικάσαν Πολυμελές Πρωτοδικείο Σπάρτης, ορθώς ερμήνευσε και εφάρμοσε τις προαναφερθείσες διατάξεις των άρθρων 1033, 1045 και 1051 ΑΚ, αφού, κατά τις παραδοχές της προσβαλλόμενης αποφάσεως, οι δικαιοπάροχοι τού αναιρεσιβλήτου - εναγομένου, και όχι της πρώτης αναιρεσείουσας - ενάγουσας, είχαν τη νομή του επιδίκου από το έτος 1949 τουλάχιστον και επί χρόνο μεγαλύτερο της εικοσαετίας, ήτοι μέχρι της ασκήσεως της αγωγής και έτσι αυτή (νομή) προσπόρισε κυριότητα στην Γ, την οποία στη συνέχεια αυτή μεταβίβασε, κατά τον προεκτεθέντα νόμιμο τρόπο, στον εναγόμενο, με τα κτητικά προσόντα που και η ίδια την είχε και στη συνέχεια ο τελευταίος τη συνέχισε με τα ίδια προσόντα μέχρι την άσκηση της αγωγής (2002), ο δε περί του αντιθέτου μοναδικός λόγος της αιτήσεως, κατά το ένα τμήμα του, με τον οποίο αποδίδεται πλημμέλεια στην προσβαλλόμενη απόφαση από το άρθρο 560 αριθ.1 του Κ.Πολ.Δ., είναι απορριπτέος ως αβάσιμος.

Ο ίδιος λόγος, κατά το άλλο τμήμα του, με τον οποίο αποδίδεται πλημμέλεια ότι παραβιάστηκαν από το Πολυμελές Πρωτοδικείο " και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών και τα διδάγματα της κοινής πείρας", χωρίς την παράθεση αντίστοιχου πραγματικού, είναι αόριστος. Ο αυτός ως άνω λόγος της αιτήσεως, επίσης κατά άλλο τμήμα του, με τον οποίο πλήττεται περαιτέρω η προσβαλλόμενη απόφαση για εσφαλμένη απόρριψη του αιτήματος των αναιρεσειουσών για την διενέργεια πραγματογνωμοσύνης, είναι απορριπέος ως απαράδεκτος, καθ' όσον, προκειμένου για απόφαση Πολυμελούς Πρωτοδικείου, που εκδόθηκε κατ' αποφάσεως Ειρηνοδικείου, αναίρεση συγχωρείται, κατά το άρθρο 560 αριθμ.1 του Κ.Πολ.Δ.

μόνο αν παραβιάσθηκε κανόνας του ουσιαστικό δικαίου και όχι δικονομικού δικαίου, όπως είναι αυτός του άρθρου 368 του Κ.Πολ.Δ., με τον οποίο καθορίζονται οι προϋποθέσεις διορισμού πραγματογνωμόνων. Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω πρέπει να απορριφθεί η κρινομένη αίτηση αναιρέσεως.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 12.6.2007 αίτηση των Χ1, κ.λ.π για αναίρεση της 114/2005 αποφάσεως του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Σπάρτης.

Καταδικάζει τις αναιρεσείουσες στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου τα οποία ορίζει σε χίλια οκτακόσια (1.800) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 18 Νοεμβρίου 2008. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 3 Δεκεμβρίου 2008.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ