Supreme Court dismisses appeal and additional arguments regarding lease termination and procedural errors.

Απόφαση 1879 / 2007 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1879/2007

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αχιλλέα Νταφούλη, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (κωλυομένου του Αντιπροέδρου), Πλαστήρα Αναστασάκη, Αντώνιο Παπαθεοδώρου, Γεώργιο Πετράκη και Παναγιώτη Παρτσιλίβα, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 27 Απριλίου 2007, με την παρουσία και της Γραμματέως Μάρθας Ψαραύτη, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Χ1, ο οποίος παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Γεώργιο Σκούτα.

Του αναιρεσίβλητου: Ψ1, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Κωνσταντίνο Καραμανλή, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 20 Ιουνίου 2002 αγωγή του ήδη αναιρεσίβλητου, που κατατέθηκε στο Ειρηνοδικείο Κορίνθου. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 283/2003 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 68/2006 οριστική του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Κορίνθου. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 18 Μαϊου 2006 αίτησή του και το από 28-2-2007 δικόγραφο πρόσθετων λόγων, την αναίρεση δε και των δύο άνω αποφάσεων ο αναιρεσείων με τα από 11-7-2006 και 4-10-2006 δικόγραφα πρόσθετων λόγων και ο Χ με το από 29-8-2006 δικόγραφο πρόσθετων λόγων.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Παναγιώτης Παρτσιλίβας, ανέγνωσε την από 18 Απριλίου 2007 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή του πρώτου λόγου της αίτησης αναίρεσης και του πρώτου πρόσθετου καθενός των από 11-7-2006, 4-10-2006 και 28-2-2007 δικογράφων και την απόρριψη της αίτησης και των δικογράφων αυτών κατά τα λοιπά καθώς και την απόρριψη των πρόσθετων λόγων αναίρεσης, που ασκήθηκαν με το από 29-8-2006 δικόγραφο. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και των πρόσθετων λόγων αυτής και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Εισάγονται προς συζήτηση: α) η από 18.5.2006 αίτηση του Χ1, για αναίρεση της 68/2006 απόφασης του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Κορίνθου με την οποία απορρίφθηκαν κατ΄ ουσίαν έφεση και πρόσθετοι λόγοι αυτής, που άσκησε ο αναιρεσείων κατά της 283/2003 απόφασης του Ειρηνοδικείου Κορίνθου, με την οποία είχε γίνει δεκτή στην ουσία η από 20.6.2002 αγωγή του αναιρεσίβλητου κατ΄ εκείνου, ο οποίος υποχρεώθηκε να αποδώσει το σ΄ αυτή μίσθιο κατάστημα, β) το από 29.8.2006 δικόγραφο πρόσθετων λόγων του Χ, για αναίρεση των παραπάνω αποφάσεων, γ) το από 11.7.2006 δικόγραφο πρόσθετων λόγων του Χ1, για αναίρεση των αυτών αποφάσεων, δ) το από 4.10.2006 δικόγραφο πρόσθετων λόγων του Χ1, για αναίρεση των ίδιων αποφάσεων και ε) το από 28.2.2007 δικόγραφο πρόσθετων λόγων του Χ1 για αναίρεση της πρώτης ως άνω απόφασης.

ΙΙ. Όπως συνάγεται από το άρθρο 569 του Κ.Πολ.Δ. μόνο ο αναιρεσείων (δηλαδή αυτός που άσκησε ήδη αναίρεση) έχει το δικαίωμα να ασκήσει (και) πρόσθετους λόγους αναίρεσης. Τέτοιο δικαίωμα δεν έχει τρίτος έστω και αν ήταν προσθέτως παρεμβαίνων στη δίκη μετά την οποία εκδόθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση, εφόσον δεν έχει ασκήσει αυτός αναίρεση. Στην προκείμενη περίπτωση το άνω υπό στοιχ. β΄ από 29.8.2006 δικόγραφο πρόσθετων λόγων άσκησε, όπως εκτέθηκε παραπάνω, ο Χ(που δεν ήταν διάδικος στη δίκη μετά την οποία εκδόθηκαν οι προσβαλλόμενες αποφάσεις), την αίτηση όμως αναίρεσης άσκησε ο Χ1 και όχι εκείνος. Επομένως οι πρόσθετοι λόγοι οι ασκηθέντες με το δικόγραφο αυτό πρέπει να απορριφθούν ως απαράδεκτοι προεχόντως για την αιτία αυτή.

ΙΙΙ. Από τις διατάξεις του άρθρου 553 Κ.Πολ.Δ. προκύπτει, ότι αν η πρωτόδικη απόφαση προσβλήθηκε με έφεση, η οποία έγινε τυπικά δεκτή, σε αναίρεση υπόκειται μόνο η οριστική απόφαση του Εφετείου, διότι αν έγινε δεκτή κατ΄ ουσία η έφεση, η πρωτόδικη απόφαση εξαφανίστηκε και έπαψε να ισχύει, ενώ αν απορρίφθηκε η έφεση κατ΄ ουσία, ενσωματώθηκε στην εφετειακή.

Συνεπώς τα από 11.7.2006 και 4.10.2006 δικόγραφα πρόσθετων λόγων αναίρεσης κατά το μέρος που με αυτά διώκεται η αναίρεση της άνω απόφασης του Ειρηνοδικείου Κορίνθου, η οποία, ύστερα από ουσιαστική έρευνα της κατ΄ αυτής έφεσης και απόρριψής της από το Πολυμελές Πρωτοδικείο Κορίνθου, δικάσαντος ως εφετείου, επικυρώθηκε από την τελευταία στην οποία και ενσωματώθηκε, δεν υπόκειται πλέον σε αναίρεση κατ΄ άρθρο 553 Κ.Πολ.Δ. και πρέπει τα αμέσως άνω δικόγραφα να απορριφθούν ως απαράδεκτα.

IV. Κατά το άρθρο 569 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ., οι πρόσθετοι λόγοι αναίρεσης ασκούνται μόνο με δικόγραφο που κατατίθεται στη γραμματεία του Αρείου Πάγου, τριάντα τουλάχιστον πλήρεις ημέρες πριν από τη συζήτηση της αναίρεσης, κάτω από το οποίο συντάσσεται έκθεση, επιδίδεται δε στον αναιρεσίβλητο και τους άλλους διαδίκους πριν από την ίδια προθεσμία αντίγραφο του δικογράφου των προσθέτων λόγων.

Από τη διάταξη αυτή, συνδυαζόμενη και προς τις διατάξεις των άρθρων 568 παρ. 3 και 571 Κ.Πολ.Δ., οι οποίες προβλέπουν τον προσδιορισμό δικασίμου σε χρόνο που παρέχει επαρκή προθεσμία για επίδοση και προπαρασκευή της υποθέσεως, ως και την σύνταξη εκθέσεως από τον οριζόμενο εισηγητή, προκύπτει ότι ως ημέρα συζητήσεως για τον υπολογισμό της προθεσμίας καταθέσεως και επιδόσεως του δικογράφου των προσθέτων λόγων νοείται η αρχικώς ορισθείσα από τον Πρόεδρο του Αρείου Πάγου ή τον Πρόεδρο του οικείου Τμήματος, κατ΄ άρθρο 568 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ., όχι δε η ορισθείσα μετά από αναβολή, ματαίωση ή κήρυξη απαράδεκτης της συζητήσεως.

Η παράλειψη της καταθέσεως του δικογράφου των πρόσθετων λόγων αναίρεσης προ της άνω προθεσμίας ή η τοιαύτη της επιδόσεως αυτού (δικογράφου) προ της αυτής προθεσμίας, στην περίπτωση εμπροθέσμου αυτού καταθέσεως, επάγονται το απαράδεκτο αυτών, για έλλειψη προδικασίας και την εκ τούτου απόρριψή των και αυτεπαγγέλτως.

Στην προκείμενη περίπτωση το υπό στοιχ. ε΄ άνω από 28.2.2007 δικόγραφο πρόσθετων λόγων αναίρεσης κατατέθηκε μεν στη γραμματεία του Αρείου Πάγου εμπρόθεσμα, ήτοι την 1η-3-2007, προ τριάντα και πλέον ημερών πριν την ορισθείσα προς συζήτηση της αίτησης αναίρεσης δικάσιμο της 27.4.2007, όμως δεν αποδεικνύεται από κάποιο αποδεικτικό στοιχείο (δεν προσκομίζεται αποδεικτικό επίδοσης, ούτε γίνεται επίκληση αυτού) ότι επιδόθηκε στον αναιρεσίβλητο αντίγραφο του δικογράφου αυτού τουλάχιστον τριάντα ημέρες προ της 27.4.2007.

Επομένως οι πρόσθετοι λόγοι, οι ασκηθέντες με το αμέσως άνω δικόγραφο, είναι εκ τούτου απαράδεκτοι και εντεύθεν απορριπτέοι. V. Γίνεται δεκτό, ότι οι συμβαλλόμενοι στη μίσθωση μπορούν, σύμφωνα με το άρθρο 361 ΑΚ, να συμφωνήσουν με άτυπη συμφωνία ότι στη μισθωτική σχέση από ορισμένο χρονικό σημείο υπεισέρχεται ως μισθωτής άλλο πρόσωπο, ενώ διαρκεί η μίσθωση (ΑΠ 1510/1999).

Με την αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Κορίνθου, όπως προκύπτει από την επισκόπισή της, έγιναν δεκτά τα εξής: Με το από ...... ιδιωτικό συμφωνητικό, η δικαιοπάροχος του εφεσιβλήτου Ψ εκμίσθωσε στον εκκαλούντα ένα κατάστημα του ισογείου ορόφου της οικοδομής που βρίσκεται στο ......., στην οδό ........

αρ. ...., μ.τ. 37,40, αντί του σ΄ αυτή μηνιαίου μισθώματος. Παρέδωσε στον εκκαλούντα τη χρήση του προκειμένου να το χρησιμοποιήσει ο τελευταίος ως φαρμακείο, όπως πράγματι χρησιμοποιήθηκε. Η μίσθωση αυτή διέπεται από τις διατάξεις του ν.813/1978 (άρθρο 1 παρ. 1 εδ. α΄ του νόμου αυτού). Μετά από αναγκαστικές παρατάσεις, η μίσθωση παρατάθηκε εγγράφως, με το από ........

ιδιωτικό συμφωνητικό μέχρι τις 31.10.2004. Όταν αποβίωσε η αρχική εκμισθώτρια υπεισήλθε σιωπηρά στη μισθωτική σχέση ως εκμισθωτής ο εφεσίβλητος στον οποίον κατέβαλε πλέον το μίσθωμα ο εκκαλών, χωρίς να έχει έννομη σημασία εάν αυτός είναι κύριος του ακινήτου και αν από ουσιώδη πλάνη ο εκκαλών τον θεωρούσε κύριο.

Με την ένδικη αγωγή, που επιδόθηκε στο μισθωτή - εκκαλούντα στις 28.6.2002, ο εκμισθωτής - εφεσίβλητος κατάγγειλε τη μίσθωση για ιδιόχρηση και συγκεκριμένα προκειμένου να χρησιμοποιήσει ο γιός του υπερού η καταγγελία το μίσθιο κατάστημα ως φροντιστήριο. Ο τελευταίος, ο οποίος ήδη ασκεί το επάγγελμα του φροντιστή, έχει δυνατότητα και πρόθεση να χρησιμοποιήσει το μίσθιο κατάστημα ως φροντιστήριο, δεδομένου ότι ο ίδιος συγκεντρώνει τις προϋποθέσεις για να πραγματοποιήσει τη χρήση για την οποία έγινε η καταγγελία, αφού είναι μόλις 28 ετών και επιστήμονας φυσικός, στερούμενος άλλου ελεύθερου και καταλλήλου προς τούτο ακινήτου.

Ο ενάγων, αλλά και ο υπερού η καταγγελία, εκτός από την εκμετάλλευση του προαναφερόμενου καταστήματος για τη χρήση που προαναφέρθηκε, έχουν τη δυνατότητα να χρησιμοποιήσουν και τον εσωτερικό χώρο από το όμορο κατάστημα με μισθωτή τον Γ1, επιφανείας 14,57 τ.μ., προς διαμόρφωση ενιαίου επιχειρηματικού χώρου.

Κατά συνέπεια, συντρέχουν όλες οι τασσόμενες από τα άρθρα 16 και 18 του π.δ. 34/1995 ουσιαστικές προϋποθέσεις για την καταγγελία της μίσθωσης λόγω ιδιόχρησης, την οποία άσκησε ο εφεσίβλητος με την ένδικη αγωγή. Με τις παραδοχές αυτές της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης απορρίφθηκαν οι λόγοι της έφεσης (κύριοι και πρόσθετοι) για εσφαλμένη εκτίμηση των αποδείξεων και για παρά το νόμο απόρριψη ένστασης περί ελλείψεως ενεργητικής νομιμοποίησης του εφεσίβλητου, στον οποίο τάχα από ουσιώδη πλάνη καταβαλλόταν το μίσθωμα γιατί ο εκκαλών, κατά τους ισχυρισμούς τούτου, τον θεωρούσε κύριο και ως τέτοιο υπεισελθόντα στα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις της μισθωτικής ενοχικής σχέσης.

Για τη νομιμοποίησή του ο αναιρεσίβλητος - ενάγων επικαλέστηκε στην από 20.6.2002 αγωγή του, ότι το μίσθιο περιήλθε στην κυριότητα, νομή και κατοχή του, δυνάμει του ....... αγοραπωλητηρίου συμβολαίου του συμβολαιογράφου Λουτρακίου Νικ.Κανατά, που συντάχθηκε νόμιμα με αυτοσύμβαση και μεταγράφηκε στα οικεία βιβλία μεταγραφών.

Όμως η προσβαλλόμενη από τις αποδείξεις έκρινε, ότι μετά το θάνατο της δικαιοπαρόχου εκμισθώτριας υπεισήλθε σιωπηρά στη μισθωτική σχέση ως εκμισθωτής ο αναιρεσίβλητος στον οποίον ο αναιρεσείων πλήρωνε το μίσθωμα, χωρίς να έχει έννομη σημασία αν αυτός είναι κύριος του ακινήτου και αν από ουσιώδη πλάνη ο αναιρεσείων τον θεωρούσε κύριο.

Με τις αιτιολογίες αυτές το Πολυμελές Πρωτοδικείο Κορίνθου (ως εφετείο) απέρριψε τελικά στο σύνολό της την έφεση και τους προσθέτους λόγους αυτής που άσκησε ο αναιρεσείων κατά της άνω πρωτόδικης απόφασης, με την οποία είχε γίνει δεκτή ως βάσιμη κατ΄ ουσίαν η αγωγή. Έτσι που έκρινε το πρωτοδικείο, με την αναιρεσιβαλλόμενη απόφασή του, επικυρώνοντας την πρωτόδικη απόφαση, που είχε δεχθεί την αγωγή του αναιρεσίβλητου, δεν υπέπεσε στην πλημμέλεια του άρθρου 560 αριθ. 1 Κ.Πολ.Δ., διότι, δεχθέν ότι ο αναιρεσίβλητος υπεισήλθε σιωπηρά στη μισθωτική σχέση ως εκμισθωτής μετά το θάνατο της αρχικής εκμισθώτριας, ήτοι ότι κατέστη τοιούτος δυνάμει νέας ατύπως καταρτισθείσας συμφωνίας με τον αναιρεσείοντα περί συνεχίσεως της μίσθωσης μεταξύ αυτού ως εκμισθωτή και του αναιρεσείοντος ως μισθωτή και ότι ο αναιρεσίβλητος με αυτή την ιδιότητά του νομιμοποιείτο στην καταγγελία της μίσθωσης για τον πιο πάνω λόγο, δεν παραβίασε αλλά ορθώς ερμήνευσε και εφάρμοσε τις διατάξεις των άρθρων 1 παρ. 1 και 16 παρ. 1, 3 π.δ. 34/1995.

Συνεπώς οι περί του αντιθέτου πρώτος λόγος της αίτησης αναίρεσης, πρώτος του από 11.7.2006 και πρώτος του από 4.10.2006 δικογράφου πρόσθετων λόγων πρέπει να απορριφθούν ως αβάσιμοι. VI. Κατά το άρθρο 560 Κ.Πολ.Δ. κατά των αποφάσεων των ειρηνοδικείων, καθώς και των αποφάσεων των πρωτοδικείων, που εκδίδονται σε εφέσεις κατά των αποφάσεων των ειρηνοδικείων, επιτρέπεται αναίρεση, μόνο για τους περιοριστικώς στο άρθρο αυτό αναφερόμενους λόγους, οι οποίοι είναι: 1) η παραβίαση κανόνων ουσιαστικού δικαίου, στους οποίους περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών, 2) η μη νόμιμη συγκρότηση του δικαστηρίου, 3) η υπέρβαση από το δικαστήριο της δικαιοδοσίας των πολιτικών δικαστηρίων ή της καθ΄ ύλην αρμοδιότητάς του και 4) ο παράνομος αποκλεισμός της δημοσιότητας της διαδικασίας.

Επομένως και στην προκείμενη περίπτωση οι δεύτερος και τρίτος (τελευταίος) λόγοι της αίτησης αναίρεσης και οι λοιποί των δικογράφων πρόσθετων λόγων από 11.7.2006 και 4.10.2006, ως αναφερόμενοι σε εκ πλαγίου παραβίαση κανόνων ουσιαστικού δικαίου της προσβαλλόμενης, εκδοθείσας επί εφέσεως κατ΄ απόφασης ειρηνοδικείου, και μη προβλεπόμενους από το πιο πάνω άρθρο 560 Κ.Πολ.Δ., πρέπει να απορριφθούν ως απαράδεκτοι.

Κατ΄ ακολουθίαν των ανωτέρω πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναίρεσης και τα δικόγραφα πρόσθετων λόγων και καταδικαστούν οι ασκήσαντες αυτά (δηλαδή οι Χ1 και Χ, ως ηττημένοι εδώ) στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσιβλήτου, που κατέθεσε και προτάσεις (άρθρ. 176 και 183 Κ.Πολ.Δ.).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει: α) την από 18.5.2006 αίτηση και το από 28.2.2007 δικόγραφο πρόσθετων λόγων του Χ1, για αναίρεση της 68/2006 απόφασης του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Κορίνθου, β) τα από 11.7.2006 και 4.10.2006 δικόγραφα πρόσθετων λόγων του Χ1, για αναίρεση της ίδιας πιο πάνω απόφασης και της 283/2003 απόφασης του Ειρηνοδικείου Κορίνθου και γ) το από 29.8.2006 δικόγραφο πρόσθετων λόγων του Χ για αναίρεση των ίδιων πιο πάνω αποφάσεων. Και

Καταδικάζει τους ασκήσαντες τα ως άνω δικόγραφα (δηλαδή τους Χ1 και Χ) στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσίβλητου, την οποία ορίζει σε εφτακόσια εβδομήντα (770) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 26 Ιουλίου 2007.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στις 19 Οκτωβρίου 2007.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ O ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ