1865/2014 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1865 / 2014 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1865/2014

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Χρυσόστομο Ευαγγέλου, Γεράσιμο Φουρλάνο, Εμμανουήλ Κλαδογένη και Γεώργιο Κοντό, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 12 Μαϊου 2014, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Τoυ αναιρεσείοντος: Δ. Π., κατοίκου ..., ο οποίος παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Σπυρίδωνα Φυτράκη.

Του αναιρεσιβλήτου: Α. Μ. του Α., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο Απόστολο Κυριαζή, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 1-2-2006 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Πατρών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 333/2008 του ίδιου Δικαστηρίου και 6/2013 του Εφετείου Πατρών. Την αναίρεση των αποφάσεων ζητεί ο αναιρεσείων με την από 27-11-2013 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Χρυσόστομος Ευαγγέλου, ανέγνωσε την από 28-4-2014 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου του στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τα άρθρα 522, 552, 553 και 556 παρ. 2 ΚΠολΔ, με τα οποία καθορίζονται η έκταση του μεταβιβαστικού αποτελέσματος της έφεσης, οι αποφάσεις που υπόκεινται σε αναίρεση και τα της άσκησης αναίρεσης κατά πλειόνων αποφάσεων, προκύπτει ότι, αν ασκηθεί έφεση και κριθεί στην ουσία, η απόφαση του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου δεν υπόκειται σε αναίρεση ως προς τα κεφάλαια για τα οποία εξεκλήθη. Τούτο δε, διότι η απόφαση αυτή, σε περίπτωση μεν αποδοχής της έφεσης, εξαφανίζεται, σε περίπτωση δε απόρριψης της έφεσης κατ' ουσίαν, ενσωματώνεται στην απόφαση του δευτεροβαθμίου δικαστηρίου και, συνεπώς, σε αναίρεση υπόκειται μόνο η τελευταία (Ολ. ΑΠ 401/1996). Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, το Εφετείο έκρινε τυπικώς παραδεκτή την έφεση κατά της εδώ συμπροσβαλλόμενης πρωτόδικης απόφασης και απέρριψε αυτήν κατ' ουσίαν. Επομένως, η κρινόμενη αίτηση, κατά το μέρος που στρέφεται κατά της πρωτόδικης 333/2008 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πατρών, είναι απαράδεκτη.

Με την προσβαλλόμενη απόφαση έγιναν δεκτά τα εξής: " Ο πρώτος εναγόμενος είναι καλλιτέχνης - μουσικός, ο οποίος παρουσιάζει μουσικές παραστάσεις στην Αθήνα και σε άλλες πόλεις της Ελλάδας. Το καλλιτεχνικό του πρόγραμμα, μουσικό ως επί το πλείστον, αλλά και με στοιχεία πρόζας, χαρακτηρίζεται από έντονη σατιρική διάθεση και ο ίδιος έχει γίνει γνωστός σαν σατιρικός καλλιτέχνης.

Στις 28.2.2001 παρουσίαζε μια μουσική παράσταση στο κέντρο διασκέδασης της Πάτρας με την ονομασία "Χ.", το οποίο είναι ιδιοκτησίας της δεύτερης εναγομένης. Κάποια στιγμή προς το τέλος του προγράμματος, ζήτησε από τους θαμώνες του κέντρου διασκέδασης να του γνωρίσουν τους αριθμούς τηλεφωνικής κλήσης διαφόρων γνωστών τους, προκειμένου να επιδιώξει τηλεφωνική συνομιλία μαζί τους και μέσα από τους διάλογους να σατιρίσει καταστάσεις και γεγονότα, προκαλώντας με τον τρόπο αυτό τη διασκέδαση του κοινού του.

Κάποιος από το ακροατήριο γνωστοποίησε τότε σ' αυτόν τον αριθμό τηλεφωνικής κλήσης της οικίας του ενάγοντος, καθώς και ότι στο παρελθόν υπήρξε αστυνομικός. Σημειωτέον ότι στην οικία αυτή, που ευρίσκεται στο Μονοδένδρι Πατρών, εκτός από τον ενάγοντα, διαμένουν η σύζυγος του Π. και τα ενήλικα τέκνα τους Α.

και Α.. Ο ανωτέρω καλλιτέχνης ευρισκόμενος επί σκηνής κάλεσε τον παραπάνω αριθμό από μια τηλεφωνική συσκευή του καταστήματος, η οποία είχε συνδεθεί με το σύστημα ηχοληψίας και τα ηχεία αυτού, έτσι ώστε να είναι εφικτή η ανοικτή ακρόαση από τους θαμώνες. Την ώρα εκείνη (περίπου 01: 15') ο ενάγων με την οικογένειά του κοιμόντουσαν και στο άκουσμα και μόνον του τηλεφώνου ανησύχησαν.

Στην κλήση απάντησε η σύζυγος του ενάγοντος, αλλά ο πρώτος εναγόμενος ζητούσε επίμονα να συνομιλήσει με τον ενάγοντα, χωρίς ταυτόχρονα να γνωστοποιεί την ταυτότητά του. Μόλις ο ενάγων πήρε το ακουστικό και ζήτησε κι' αυτός να μάθει το όνομα του συνομιλητή του, ο πρώτος εναγόμενος του είπε "Εγώ είμαι Κούρδος, εσύ δεν ήσουν στην Αστυνομία;

Με θυμάσαι; Δώσε μου τη γυναίκα σου, θα σας τακτοποιήσω". Οι φράσεις αυτές ήταν πρόσφορες να προκαλέσουν φόβο και ταραχή στον ενάγοντα, ενόψει της ιδιότητας του αστυνομικού που είχε στο παρελθόν, ενώ δεν αντιλήφθηκε ότι επρόκειτο περί φάρσας, αφού ο πρώτος εναγόμενος, παρά τις επίμονες ερωτήσεις του, δεν του αποκάλυψε μέχρι το τέλος της συνομιλίας τους την ταυτότητά του και το σκοπό του τηλεφωνήματος του, ώστε να τον καθησυχάσει.

Πρέπει όμως γα λεχθεί ότι πρόθεση του πρώτου εναγομένου δεν ήταν να προκαλέσει φόβο και ταραχή στον ενάγοντα, αλλά να πραγματοποιήσει σάτιρα και να διασκεδάσει το κοινό, αφού η συνομιλία έγινε στα πλαίσια της μουσικής παράστασης. Άλλωστε οι δύο άνδρες δεν γνωρίζονταν, ούτε είχαν διαφορές από το παρελθόν, ώστε να θέλει ο πρώτος εναγόμενος να τον απειλήσει.

Προέβλεπε όμως αυτός ότι, ενόψει του προχωρημένου της ώρας που έγινε το τηλεφώνημα, των φράσεων που θα χρησιμοποιούσε και της παλαιότερης επαγγελματικής ιδιότητας του ενάγοντος, είναι δυνατό να περιέλθει ο τελευταίος σε φόβο και ανησυχία ενδεχόμενο το οποίο αποδέχθηκε. Η αποδοχή του αποτελέσματος αυτού συνάγεται εκ του ότι μέχρι τέλους της συνομιλίας τους αρνήθηκε να γνωστοποιήσει την ταυτότητά του, ούτε αληθεύει ότι αμέσως μετά ενημέρωσε τον ενάγοντα ότι το τηλεφώνημα ήταν μέρος της μουσικής παράστασης, όπως ο ίδιος υποστηρίζει, αφού το γεγονός αυτό δεν αποδείχθηκε από κάποιο αποδεικτικό μέσο.

Περαιτέρω, από την προεκτεθείσα παράνομη και υπαίτια συμπεριφορά του πρώτου εναγομένου, ο ενάγων υπέστη ηθική βλάβη, διότι προσβλήθηκε η προσωπικότητά του και διαταράχθηκε η ψυχική του ηρεμία, ώστε να δικαιολογείται η καταβολή προς αυτόν χρηματικού ποσού προς αποκατάσταση της ηθικής βλάβης που έπαθε από την προσβολή αυτή.

Το Δικαστήριο εκτιμώντας τις συνθήκες υπό τις οποίες τελέσθηκε η αδικοπραξία, την έκταση της προκληθείσας βλάβης, το βαθμό του πταίσματος του ανωτέρω εναγομένου, καθώς και την περιουσιακή και οικονομική κατάσταση των διαδίκων μερών (εκ των οποίων ο ενάγων είναι συνταξιούχος αστυνομικός, ο δε ανωτέρω εναγόμενος γνωστός μουσικός καλλιτέχνης κρίνει ότι πρέπει να επιδικασθεί στον ενάγοντα, ως χρηματική ικανοποίηση, το ποσό των 3.000 ΕΥΡΩ.

Το ποσό αυτό είναι εύλογο (άρθρο 932 ΑΚ), δηλαδή ανάλογο με τις ως άνω συγκεκριμένες περιστάσεις της ένδικης περίπτωσης, αλλά και σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας (άρθρο 25 παρ. 1 του Συντάγματος, 2, 9 παρ. 2 , 10 παρ.2 της ΕΣΔΑ), όπως η αρχή αυτή, χωρίς να έχει άμεση εφαρμογή στην περίπτωση, εξειδικεύεται με την πιο, πάνω διάταξη του άρθρου 932 ΑΚ για τον προσδιορισμό του ύψους της χρηματικής ικανοποίησης".

Έτσι που έκρινε το Εφετείο δεν παραβίασε με εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή τους κανόνες ουσιαστικού δικαίου των άρθρων 57, 59, 914, 932 Α.Κ., 5 παρ. 1, 14 παρ.1 και 16 παρ.1 του Συντάγματος. Επίσης δεν παραβίασε τη διάταξη ουσιαστικού δικαίου του άρθρου 25 του Συντάγματος που καθιερώνει την αρχή της αναλογικότητας, αφού το ποσό των 3.000 ευρώ που επιδίκασε ως χρηματική ικανοποίηση λόγω της ηθικής βλάβης που υπέστη ο ενάγων δεν υπερβαίνει το συνήθως επιδικαζόμενο σε όμοιες περιπτώσεις. Οι περί του αντιθέτου από το άρθρο 559 αριθ. 1 ΚΠολΔ πρώτος και δεύτερος λόγοι του αναιρετηρίου, είναι αβάσιμοι. Οι ίδιοι λόγοι κατά το μέρος που πλήττουν την προσβαλλόμενη απόφαση για εσφαλμένη εφαρμογή του άρθρου 367 παρ.1 γ' Π.Κ. είναι αβάσιμοι, διότι στηρίζονται στην εσφαλμένη προϋπόθεση, ότι το Εφετείο ερεύνησε και απέρριψε σχετικό από το άρθρο 367 απρ.1 γ' Π.Κ. αυτοτελή ισχυρισμό του αναιρεσείοντος, ενώ, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, τις προτάσεις του αναιρεσείοντος στον πρώτο βαθμό δικαιοδοσίας και την έφεσή του, τέτοιον ισχυρισμό δεν προέβαλε ο αναιρεσείων και δεν ερεύνησε το δικαστήριο.

Κατ' ακολουθίαν, πρέπει να απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης και να διαταχθεί η εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο, αφού η αίτηση απορρίπτεται (άρθρο 495 παρ.4 ΚΠολΔ, όπως η παρ. 4 προσετέθη με το άρθρο 12 παρ. 2 του ν. 4055/2012).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 27-11-2013 αίτηση του Δ. Π., κατοίκου ..., για αναίρεση των υπ' αριθ. 6/2013 και 333/2008 αποφάσεων του Εφετείου Πατρών και του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πατρών, αντίστοιχα.

Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο.

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων ( 2.700 ) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, την 1η Ιουλίου 2014.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 23 Σεπτεμβρίου 2014.

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ