1863/2011 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1863 / 2011 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1863/2011

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Ελισάβετ Μουγάκου-Μπρίλλη, Αντιπρόεδρο, Σπυρίδωνα Μιτσιάλη, Δημήτριο Μαζαράκη, Χαράλαμπο Αθανασίου και Νικόλαο Μπιχάκη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 12 Ιανουαρίου 2011, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1. Α. χας Α. Τ., κατοίκου ..., 2. Γ. Τ. του Α., κατοίκου ... και 3. Α. συζ. Γ. Ι., το γένος Α. Τ., κατοίκου ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Θεόδωρο Μπαλίδη, με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 του ΚΠολΔ.

Του αναιρεσίβλητου: Π. Μ. του Γ., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Μαργαρίτα Δαλαμάγκα.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 29-12-1999 αγωγή του ήδη αναιρεσίβλητου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 27.310/2000 μη οριστική, 875/2007 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 2482/2008 του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση των παραπάνω αποφάσεων ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 19-2-2009 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Νικόλαος Μπιχάκης ανέγνωσε την από 28-12-2010 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης.

Η πληρεξούσια του αναιρεσίβλητου ζήτησε την απόρριψη της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Επειδή, από τις διατάξεις των άρθρων 94 παρ.1, 96 παρ.1, 104 και 576 παρ.1-3 του ΚΠολΔ, προκύπτει, ότι, αν ο πληρεξούσιος κάποιου από τους διαδίκους εμφανίζεται στο ακροατήριο κατά τη συζήτηση της υπόθεσης, αλλά δεν αποδεικνύει την ύπαρξη ρητής πληρεξουσιότητας, που αυτεπαγγέλτως πλέον εξετάζει το δικαστήριο, ο διάδικος αυτός θεωρείται ως μη παριστάμενος. Στην περίπτωση αυτή αντίδικός του τότε ερευνάται αν ο μη παριστάμενος με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος διάδικος κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα και, σε καταφατική περίπτωση, προχωρεί στη συζήτηση παρά την απουσία εκείνου που έχει κλητευθεί. Εξάλλου, κατά τη διάταξη του άρθρου 226 παρ. 4 εδ. 3 και 4 ΚΠολΔ, αν η συζήτηση αναβληθεί, ο γραμματέας είναι υποχρεωμένος αμέσως μετά το τέλος της συνεδριάσεως να μεταφέρει την υπόθεση στη σειρά των υποθέσεων που πρέπει να συζητηθούν κατά τη δικάσιμο που ορίστηκε. Κλήση του διαδίκου κατά τη δικάσιμο αυτή δεν χρειάζεται και η αναγραφή της υποθέσεως στο πινάκιο ισχύει ως κλήτευση όλων των διαδίκων, εφόσον ο απολειπόμενος κατά τη μετ' αναβολή δικάσιμο διάδικος είχε κλητευθεί να παραστεί κατά τη δικάσιμο κατά την οποία αναβλήθηκε η συζήτηση ή είχε παραστεί νομίμως κατά την ίδια δικάσιμο και, επομένως, με τη νόμιμη παράσταση και μη εναντίωσή του καλύφθηκε η μη νόμιμη κλήτευση του κατά την αρχική δικάσιμο.

Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από τα πρακτικά συνεδριάσεως του Δικαστηρίου αυτού, ο αναιρεσίβλητος παραστάθηκε κατά τη συζήτηση της υπόθεσης στη δικάσιμο που αναφέρεται στην αρχή της παρούσας (της 12-1-2011),κατά την οποία η υπόθεση εκφωνήθηκε με τη σειρά της από το πινάκιο, εκπροσωπούμενος από την φερόμενη ως πληρεξουσία δικηγόρο του Μαργαρίτα Δαλαμάγκα, στην οποία όμως, όπως αποδεικνύεται από τα στοιχεία του φακέλου της δικογραφίας, δεν είχε δοθεί από αυτόν πληρεξουσιότητα για εκπροσώπησή του κατά τον παραπάνω χρόνο της συζήτησης της αίτησης αναιρέσεως, στις 12-1-2011, η δε παρασχεθείσα μετά τη συζήτηση της υπόθεσης, με το προσκομιζόμενο .../14-1-2011 πληρεξούσιο της συμβολαιογράφου Θεσσαλονίκης Ευαγγελίας Γεωρτζόγλου, πληρεξουσιότητα στερείται πλην εννόμου επιρροής.

Συνεπώς, ο αναιρεσίβλητος δεν έλαβε μέρος στην συζήτηση με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος και ως εκ τούτου θεωρείται μη παριστάμενος. Οι αναιρεσείοντες, όμως. Που επισπεύδουν τη συζήτηση, προσκομίζουν την 4846Α/27-4-2009 έκθεση επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή στο Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης ... από την οποία προκύπτει ότι ακριβές αντίγραφο της υπό κρίση αίτησης αναιρέσεως με την κάτω από αυτήν πράξη ορισμού δικασίμου για την αρχικά ορισθείσα δικάσιμο της 22-9-2010 και κλήση προς συζήτηση για τη δικάσιμο αυτή, κατά την οποία η συζήτηση της υπόθεσης αναβλήθηκε από το πινάκιο για τη σημερινή δικάσιμο επιδόθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα στον ήδη μη παραστάντα κανονικά, αναιρεσίβλητο, μη απαιτούμενης νέας κλήτευσής του για την μετ' αναβολή δικάσιμο. Επομένως, πρέπει η συζήτηση της υπόθεσης να προχωρήσει παρά την απουσία του.

Σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 553 ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται μόνο κατά των αποφάσεων που δεν μπορούν να προσληφθούν με ανακοπή ερημοδικίας και έφεση και περατώνουν όλη τη δίκη ή μόνο τη δίκη για την αγωγή ή την ανταγωγή. Από τη διάταξη αυτή προκύπτει, ότι, σε περίπτωση που η υπόθεση διήλθε και τους δύο βαθμούς δικαιοδοσίας, σε αναίρεση υπόκειται μόνο η απόφαση του Εφετείου, αφού, αν μεν η έφεση γίνει δεκτή, η πρωτόδικη απόφαση εξαφανίζεται, ενώ αν η έφεση απορριφθεί, η πρωτόδικη απόφαση επικυρώνεται και ενσωματώνεται στην εφετειακή (Ολ.ΑΠ 40/1996, Ολ.ΑΠ 16/1990). Η κρινόμενη, επομένως, αίτηση αναίρεσης, καθόσον απευθύνεται κατά της 27310/2006 μη οριστικής απόφασης και κατά της 875/2007 οριστικής απόφασης του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης, η κατά της τελευταίας έφεση, μετά από εξέταση της ουσίας, απορρίφθηκε με την προσβαλλόμενη 2482/2008 οριστική απόφαση του Εφετείου Θεσσαλονίκης, είναι απορριπτέα ως απαράδεκτη.

Από τις διατάξεις των άρθρων 118 αρ. 4 παρ. 1, 577 παρ. 3 ΚΠολΔ συνάγεται, ότι στον λόγο αναιρέσεως πρέπει να εκτίθεται κατά τρόπο σαφή,. ορισμένο και ευσύνοπτο η νομική που αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση, ώστε να μπορεί να διαπιστωθεί αν και σε ποιο από τους περιοριστικώς αναφερομένους στο άρθρο 559 ΚΠολΔ λόγους εμπίπτει η προβαλλόμενη αιτίαση. Ειδικότερα, ως προς μεν τον εκ του άρθρου 559 αρ. 1 ΚΠολΔ λόγο αναιρέσεως, που συντρέχει όταν το δικαστήριο της ουσίας εφάρμοσε κανόνα ουσιαστικού δικαίου μη εφαρμοστέο ή παρέλειψε την εφαρμογή του εφαρμοστέου, είτε προσέδωσε στον εφαρμοσθέντα κανόνα έννοια διαφορετική από εκείνη την οποία έχει, για να είναι ορισμένος και κατά συνέπεια παραδεκτός, δεν αρκεί να μνημονεύονται ή και να παρατίθενται οι διατάξεις που φέρονται ότι παραβιάσθηκαν, και μάλιστα ενάριθμα, καθώς και η νομική κρίση του δικαστηρίου για την έννοια αυτών, αλλά απαιτείται επί πλέον να εκτίθενται σαφώς και τα πραγματικά γεγονότα που έγιναν δεκτά από το δικαστήριο της ουσίας και σε τι συνίσταται το σφάλμα της αποφάσεως περί την ερμηνεία ή την εφαρμογή του νόμου. Διαφορετικά ο λόγος της αναιρέσεως, είναι αόριστος, η αοριστία δε αυτή δεν δύναται να συμπληρωθεί με παραπομπή στο δικόγραφο της αγωγής ή της εφέσεως ή στις προτάσεις του αναιρεσείοντος.

Στην προκειμένη περίπτωση, με τον πρώτο λόγο αναίρεσης προβάλλεται η από τον αρ. 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ αιτίαση, γιατί το Εφετείο παραβίασε τις διατάξεις των άρθρων 92 και 51 Εις. Ν. Α.Κ., αφού το Εφετείο αναγνώρισε τη συγκυριότητα του ενάγοντα και ήδη αναιρεσίβλητου κατά 1/2 εξ αδιαιρέτου σ' ένα κατάστημα ενώ τέτοια συγκυριότητα δεν είχε η δικαιοπάροχος τον ενάγοντα, εν όψει του ότι με τη δημοσιευθείσα το 1944 διαθήκη πριν τη μεταγραφή του .../1931 προικοσυμβολαίου του άλλοτε συμ/φου Θεσσαλονίκης Π.Φιλιππίδη, που έγινε το 1953, αυτή απέκτησε την κυριότητα του ακραίου καταστήματος εμβαδού 32 τ.μ., το οποίο αντάλλαξε με τον αδελφό της και έλαβε τμήμα 16 τ.μ.

επί της οδού ... από το κατάστημα των 64 τ.μ., που με τη διαθήκη περιείλθε σ' αυτόν. Επίσης με τον τρίτο, μέρος πρώτο, λόγο αναίρεσης προβάλλεται η ίδια αιτίαση, δηλ. η από του αριθμ. 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, γιατί το Εφετείο παραβίασε τις διατάξεις των άρθρων 281, 249 και 1045 ΑΚ και ειδικότερα παραβίασε τη διάταξη του άρθρου 281 ΑΚ, αφού οι αναιρεσείοντες δαπάνησαν για επισκευές του καταστήματος των 32 τ.μ.

το σημαντικό ποσό των 19.000.000 δραχμών και καμία συμμετοχή στις δαπάνες αυτές δεν είχαν ο ενάγων και ήδη αναιρεσίβλητος και η δικαιοπάροχός του, αλλά και τη διάταξη του άρθρου 249 ΑΚ, αφού τόσα χρόνια που υπερβαίνουν τα 50 καμία αξίωση δεν προβλήθηκε από τον αναιρεσίβλητο και τη δικαιοπάροχό του και, τέλος, τη διάταξη του άρθρου 1045 ΑΚ, αφού οι εναγόμενοι και ήδη αναιρεσείοντες είχαν στη νομή τους το κατάστημα των 32 τ.μ., που αρχικά ανήκε στη δικαιοπάροχο του ενάγοντα και ήδη αναιρεσίβλητου.

Οι εξεταζόμενοι λόγοι είναι απορριπτέοι ως αόριστοι, αφού μολονότι στο αναιρετήριο παρατίθενται οι πιο πάνω διατάξεις ουσιαστικού δικαίου, που φέρονται ότι παραβιάστηκαν, δεν εξειδικεύεται στο ίδιο το υπαγωγικό σφάλμα του Εφετείου δηλ. αν η παραβίαση καθεμιάς από τις προαναφερόμενες διατάξεις οφείλεται σε ψευδή ερμηνεία ή εσφαλμένη εφαρμογή της και δεν διαλαμβάνονται επίσης οι κρίσιμες ουσιαστικές παραδοχές της προσβαλλόμενης απόφασης, δηλ.

τα πραγματικά περιστατικά που δέχθηκε το Εφετείο, υπό τα οποία και συντελέστηκε η φερόμενη ως παραβίαση του νόμου, ώστε να μπορεί να ελεχθεί, αν οι αιτιάσεις που προβάλλονται στην προσβαλλόμενη απόφαση οδήγησαν σε εσφαλμένο διατακτικό. Ο λόγος αναίρεσης από την αριθμ. 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, ιδρύεται, όταν το δικαστήριο παρά το νόμο έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν ή δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης.

Επομένως, δεν θεμελιώνεται ο λόγος αυτός, αν το δικαστήριο που δίκασε έλαβε υπόψη τον προταθέντα ισχυρισμό και τον απόρριψε για οποιοδήποτε λόγο, τυπικό ή ουσιαστικό (ΟλΑΠ 12/1991).

Στην προκειμένη περίπτωση, και με τους δεύτερο και τον τρίτο, μέρος δεύτερο, λόγους αναίρεσης προσάπτεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η από τον αριθμ. 8 περ. β του άρθρου 559 ΚΠολΔ πλημμέλεια, γιατί το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη τους ισχυρισμούς των αναιρεσειόντων, α) "ότι η δικαιοπάροχος του αναιρεσίβλητου δεν είχε αποκτήσει ποτέ την κυριότητα του 1/2 εξ αδιαιρέτου του επιδίκου καταστήματος των 64 τ.μ., αλλά την κυριότητα του καταστήματος 32 τ.μ.

στο άκρο της οδού ... δηλ. ότι ισχύει η διαθήκη που δημοσιεύθηκε το 1944 και όχι το προικοσύμφωνο που είναι μεν προγενέστερο της διαθήκης, αλλά μεταγράφηκε το 1953" β) "ότι μετά το θάνατο του αρχικού δικαιοπαρόχου Γ. Τ., τα δύο αδέλφια συμφώνησαν και αντάλλαξαν κατά πλήρη κυριότητα τα δικά τους καταστήματα και η Μ.

Μ.-Τ. (δικαιοπάροχος του αναιρεσίβλητου) και ο σύζυγός της Π. Μ. ζήτησαν και πήραν από τον Α. Τ., δικαιοπάροχο των αναιρεσειόντων διαιρετό τμήμα του καταστήματος των 64 τ.μ., εμβαδού 16 τ.μ., με πρόσοψη επί της οδού τότε ... νυν ..., ενώ ο δικαιοπάροχος των αναιρεσειόντων Α. Τ. έλαβε το διπλάσιο σε έκταση κατάστημα επί της οδού ..., που ήταν υποβαθμισμένο" και γ) "ότι η άσκηση του δικαιώματός του από τον αναιρεσίβλητο είναι καταχρηστική, αφού οι αναιρεσείοντες δαπάνησαν το τότε σημαντικό ποσό των 19.000.000 δραχμών για την επισκευή στο ακραίο κατάστημα των 32 τμ.

χωρίς να έχει καμία συμμετοχή στις δαπάνες αυτές ο ενάγων αναιρεσίβλητος και η δικαιοπάροχός του". Οι λόγοι αυτοί είναι απορριπτέοι ως αβάσιμοι, αφού όπως ρητά διαλαμβάνεται και στο αναιρετήριο, αλλά και από την επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης προκύπτει, τους προβληθέντες πιο πάνω ισχυρισμούς από τους αναιρεσείοντες το Εφετείο τους έλαβε υπόψη και τους απέρριψε ρητά.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 19-2-2009 αίτηση των Α. χας Α. Τ. κλπ., για αναίρεση της 2482/2008 απόφασης του Εφετείου Θεσσαλονίκης καθώς και των 875/2007 οριστικής και 27310/2000 προδικαστικής αποφάσεων του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης.

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 5 Απριλίου 2011.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις16 Δεκεμβρίου 2011.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ