181/2018 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 181 / 2018 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 181/2018

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ιωάννη Γιαννακόπουλο, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Ελένη Διονυσοπούλου, Ευγενία Προγάκη, Ασπασία Μαγιάκου, και Πέτρο Σαλίχο, Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, την 1 Νοεμβρίου 2017, με την παρουσία και της γραμματέως Σπυριδούλας Τζαβίδη, για να δικάσει την εξής υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Γ. Μ. του Π., κατοίκου ..., που παραστάθηκε μετά του πληρεξούσιου δικηγόρου Εμμανουήλ-Μηνά Σταύρου.

Της αναιρεσίβλητης: Μ. συζ. Δ. Ζ., κατοίκου ..., που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο Γεώργιο Παπάζογλου.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 31-8-1974 αγωγή του δικαιοπαρόχου του ήδη αναιρεσείοντος, την από 8-4-1982 κύρια παρέμβαση του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκαν στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Κω και συνεκδικάσθηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 84/1983 οριστική του ιδίου Δικαστηρίου και 34/2015 του Εφετείου Δωδεκανήσου (Μεταβατική έδρα Κω).Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζήτησε ο αναιρεσείων με την από 22-7-2016 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε να γίνει δεκτή η αίτηση αναίρεσης, ο πληρεξούσιος της αναιρεσίβλητης να απορριφθεί, καθένας δε να καταδικασθεί το αντίδικο μέρος στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από την επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων της υπόθεσης κατ' άρθρο 561 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ., προκύπτουν τα ακόλουθα: Στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Κω, άσκησε ο Μ. Β. κατά της ήδη αναιρεσίβλητης την από 31-8-1974 αγωγή διεκδικητική κυριότητας ακινήτου, επί της οποίας εκδόθηκε η 103/1975 προδικαστική απόφαση αυτού, που διέταξε αποδείξεις κατά τη διάρκεια διεξαγωγής των οποίων μεταβίβασε (ο ενάγων) την κυριότητα του επιδίκου με αιτία την πώληση στον ήδη αναιρεσείοντα και μεταγενέστερα απεβίωσε.

Ο τελευταίος (αναιρεσείων) άσκησε κυρία παρέμβαση στην εκκρεμή δίκη, που συνέχισαν οι κληρονόμοι του θανόντος - ενάγοντος, ως ειδικός διάδοχος αυτού, η οποία συνεκδικάσθηκε κατά τη μετ' απόδειξη συζήτηση με την αγωγή και με την οποία ζήτησε να αναγνωρισθεί κύριος του επιδίκου και να υποχρεωθούν οι καθών να του το αποδώσουν.

Το Πρωτοβάθμιο δικαστήριο με την 84/1983 οριστική απόφασή του, απέρριψε την αγωγή και δέχθηκε κατ' ουσίαν την κυρία παρέμβαση. Κατά της απόφασης αυτής άσκησε έφεση η εναγόμενη-καθ' ης η κυρία παρέμβαση και ήδη αναιρεσίβλητη επί της οποίας εκδόθηκε η 191/1984 παρεμπίπτουσα απόφαση του Εφετείου Δωδεκανήσου, που διέταξε τη διενέργεια πραγματογνωμοσύνης, μετά τη διεξαγωγή της οποίας εκδόθηκε η 34/2015 απόφαση του ίδιου δικαστηρίου, αντιμωλία των διαδίκων, με την οποία, κατά το μέρος που ενδιαφέρει, έγινε κατ' ουσίαν δεκτή η έφεση κατά της εκκληθείσας πρωτοβάθμιας απόφασης, που εξαφανίσθηκε και απορρίφθηκε ως ουσιαστικά αβάσιμη η κυρία παρέμβαση.

Η τελευταία αυτή απόφαση προσβάλλεται με την ένδικη αναίρεση.

Επειδή από τις διατάξεις των άρθρων 335 και 338 έως 341 Κ.Πολ.Δ. προκύπτει ότι το δικαστήριο για να σχηματίσει τη δικανική πεποίθησή του ως προς τη βασιμότητα ή μη των προβαλλομένων από τους διαδίκους πραγματικών γεγονότων, τα οποία ασκούν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, υποχρεούται να λαμβάνει υπόψη όλα τα νόμιμα αποδεικτικά μέσα, τα οποία επικαλούνται και προσκομίζουν νομίμως οι διάδικοι για άμεση και έμμεση απόδειξη. Μεταξύ των αποδεικτικών μέσων είναι και η πραγματογνωμοσύνη κατ' άρθρο 339 Κ.Πολ.Δ., η οποία διεξήχθη με διαταγή του δικαστηρίου και αποτελεί ιδιαίτερο αποδεικτικό μέσον, που σαφώς διαστέλλεται από τα λοιπά αποδεικτικά μέσα.

Συνεπώς ο δικαστής οφείλει την πραγματογνωμοσύνη αυτή να την λάβει υπόψη και να τη συνεκτιμήσει με τις λοιπές αποδείξεις, κατά την αναφερόμενη στο άρθρο 387 Κ.Πολ.Δ. αποδεικτική της δύναμη, κάνοντας ειδική γιαυτήν μνεία στην απόφασή του. Η παράβαση της υποχρεώσεως αυτής ιδρύει λόγο αναιρέσεως από το άρθρο 559 παρ.11περγ' Κ.Πολ.Δ.

υπό την αποκλειστική προϋπόθεση ότι το πραγματικό γεγονός, το οποίο επικαλείται ο διάδικος, ασκεί ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, αφού μόνον ένα τέτοιο (ουσιώδες) γεγονός, καθίσταται αντικείμενο αποδείξεως (Ολ. Α.Π. 2/2008, Ολ. Α.Π. 14/2005). Εξάλλου, επί παραπόνου για μη λήψη υπόψη αποδεικτικών μέσων, που προσκομίσθηκαν με επίκληση, πρέπει για το παραδεκτό του λόγου αυτού, να εξειδικεύονται στο αναιρετήριο τα αποδεικτικά μέσα, να προσδιορίζεται το περιεχόμενό τους και το παραδεκτό της προσαγωγής τους να καθορίζεται δε ο ισχυρισμός το βάσιμο ή αβάσιμο του οποίου θα αποδεικνυόταν με τα αποδεικτικά αυτά μέσα, καθώς και οι λόγοι για τους οποίους ο ισχυρισμός αυτός ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης.

Με τον πρώτο λόγο της αίτησης αναίρεσης ο αναιρεσείων προβάλλει αιτιάσεις από τον αρ. 11γ του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ., ισχυριζόμενος ότι το Εφετείο για να καταλήξει στο αποδεικτικό του πόρισμα δεν έλαβε υπόψη και δε συνεκτίμησε τις 3 και 7/2014 εκθέσεις των τοπογράφων μηχανικών Δ. Γ. και Ε. Ο., που ορίσθηκαν με την προαναφερόμενη παρεμπίπτουσα απόφαση του Εφετείου Δωδεκανήσου, ως πραγματογνώμονες τις οποίες είχε επικαλεσθεί και προσκομίσει με τις προτάσεις του στο δικαστήριο της ουσίας προς απόδειξη της ουσιαστικής βασιμότητας της κυρίας παρέμβασης.

Από την παραδεκτή κατ' άρθρο 561 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ. επισκόπηση των προτάσεων του αναιρεσείοντος στο δικαστήριο της ουσίας, ως διαδικαστικού εγγράφου για την έρευνα της βασιμότητας του αναιρετικού λόγου, προκύπτει ότι επικαλέσθηκε και δήλωσε ότι προσκομίζει τις παραπάνω εκθέσεις των πραγματογνωμόνων. Το Εφετείο όμως, όπως προκύπτει από την προσβαλλομένη απόφαση, στο αποδεικτικό του πόρισμα κατέληξε αφού έλαβε υπόψη "τις ένορκες καταθέσεις των μαρτύρων, που περιλαμβάνονται στην προσκομιζόμενη και επικαλούμενη με αριθμό 20/1976 εισηγητική έκθεση του διορισθέντα δυνάμει της υπ' αριθμ. 103/1975 προδικαστικής αποφάσεως ως εντεταλμένου δικαστή, Ειρηνοδίκη Καλύμνου, και από όλα ανεξαιρέτως τα έγγραφα που προσκομίζουν και επικαλούνται οι διάδικοι" όχι δε και από τις εκθέσεις πραγματογνωμοσύνης, των οποίων δεν κάνει ιδιαίτερη μνεία στην απόφασή του, όπως έπρεπε εφόσον πρόκειται για ιδιαίτερα αποδεικτικά μέσα, σύμφωνα με όσα αναφέρονται στη νομική σκέψη που προηγήθηκε.

Ούτε άλλωστε, όπως προκύπτει από την προσβαλλομένη απόφαση, γίνεται επίκληση ή αντίκρουση του περιεχομένου των εκθέσεων αυτών. Επομένως δεν τις έλαβε υπόψη το δικαστήριο της ουσίας για το σχηματισμό της κρίσης του και ο αναιρετικός αυτός λόγος είναι βάσιμος. Κατ' ακολουθίαν τούτων πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλομένη απόφαση παρέλκει δε η έρευνα των λοιπών λόγων της, που καθίστανται πλέον αλυσιτελείς από την αναιρετική εμβέλεια του παραπάνω λόγου στο σύνολο αυτής, να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές πλην εκείνων, που εξέδωσαν την αναιρουμένη απόφαση.

Περαιτέρω πρέπει να διαταχθεί η επιστροφή του κατατεθέντος παραβόλου, σύμφωνα με το άρθρο 495 παρ. 4 εδε Κ.Πολ.Δ., που προστέθηκε με το άρθρο 12 παρ. 2 εδε του Ν.4055/2012, στον καταθέσαντα και να καταδικασθεί ο αναιρεσίβλητος, ως ηττηθείς διάδικος, στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσείοντος (άρθρα 176, 183 Κ.Πολ.Δ.)

Για τους λόγους αυτούς

Αναιρεί την 34/2015 απόφαση του Εφετείου Δωδεκανήσου.

Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, το οποίο θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές, πλην εκείνων που εξέδωσαν την αναιρουμένη απόφαση.

Διατάσσει την επιστροφή του παραβόλου στον καταθέσαντα αναιρεσείοντα.

Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσείοντος, την οποία ορίζει στο ποσόν των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 24 Ιανουαρίου 2018.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 25 Ιανουαρίου 2018.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ