Supreme Court annuls lower court verdict for denying defense lawyer speaking rights after prosecution.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court annulled a Kerkyra court verdict that convicted the defendant for unpaid social security contributions. The lower court violated procedural law by failing to grant the defense lawyer the right to speak after the prosecutor concluded their argument. The court ruled this omission caused absolute invalidity because it infringed upon the defendant's statutory right to defend themselves.
Legislator headnote
AI generatedArticles 369(1), 369(3), 171(1)(d), 510(1)(a) of the Code of Criminal Procedure; The failure to grant the accused or their counsel the right to speak after the prosecution violates the principle of equality of arms and renders the proceedings absolutely void.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Απόφαση 1817 / 2010 (Ε, ΠΟΙΝΙΚΕΣ) ΑΡΙΘΜΟΣ 1817/2010
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Ε' ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Μιχαήλ Θεοχαρίδη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Νικόλαο Ζαΐρη, Γεώργιο Αδαμόπουλο-Εισηγητή, Αικατερίνη Βασιλακοπούλου-Κατσαβριά και Κυριακούλα Γεροστάθη, Αρεοπαγίτες.
Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 8 Οκτωβρίου 2010, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Αναστάσιου Κανελλόπουλου (κωλυομένου του Εισαγγελέα) και της Γραμματέα Αικατερίνης Φωτοπούλου, για να δικάσει την αίτηση
της αναιρεσείουσας-κατηγορουμένης Χ, κατοίκου ..., η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Αριστοτέλη Φόρτωμα, περί αναιρέσεως της υπ' αριθμ. 1917/2009 αποφάσεως του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Κέρκυρας. Το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Κέρκυρας, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και η αναιρεσείουσα - κατηγορουμένη ζητά την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 17 Μαρτίου 2010 αίτησή της αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 574/2010.
Αφού άκουσε Τον πληρεξούσιο δικηγόρο της αναιρεσείουσας, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά και τον Εισαγγελέα, που πρότεινε να γίνει δεκτή η προκείμενη αίτηση αναίρεσης
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Κατά τη διάταξη του άρθρου 369 παρ. 1 του ΚΠΔ, "όταν τελειώσει η αποδεικτική διαδικασία, εκείνος που διευθύνει τη συζήτηση δίνει το λόγο στον εισαγγελέα ή τους εισαγγελείς (άρθρο 32 παρ. 2), έπειτα στον πολιτικώς ενάγοντα, ο οποίος πρέπει να αναπτύξει συγχρόνως και το θέμα που αφορά τις απαιτήσεις του, δεν μπορεί όμως να επεκταθεί στο θέμα της ποινής που πρέπει να επιβληθεί, ύστερα στον αστικώς υπεύθυνο και τέλος δίνει το λόγο στον κατηγορούμενο", ενώ, κατά την παράγραφο 3 του ίδιου άρθρου "ο κατηγορούμενος ή ο συνήγορός του έχει πάντοτε το δικαίωμα να μιλήσει τελευταίος".
Από τη διάταξη αυτή προκύπτει ότι είναι υποχρεωτικό να δοθεί ο λόγος από εκείνον που διευθύνει τη συζήτηση στον Εισαγγελέα και στους διαδίκους, σύμφωνα με την παραπάνω κανονισμένη σειρά, στο δε κατηγορούμενο ή στον συνήγορό του, στο τέλος και αν τούτο δεν ζητηθεί (Α.Π. 278/2009). Η παράβαση της διατάξεως αυτής, επιφέρει απόλυτη ακυρότητα, κατά το άρθρο 171 παρ. 1 εδ.
δ' του ΚΠΔ, γιατί αφορά στην υπεράσπιση του κατηγορουμένου και στην άσκηση των δικαιωμάτων που παρέχονται σε αυτόν και ρητά θεσπίζονται από το νόμο, για την οποία (παράβαση) ιδρύεται λόγος αναιρέσεως της απόφασης, σύμφωνα με το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α' του ΚΠΔ. Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από τα πρακτικά της προσβαλλόμενης 1917/ 2009 απόφασης του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Κέρκυρας, με την οποία η αναιρεσείουσα καταδικάστηκε για μη καταβολή εργοδοτικών και εργατικών εισφορών σε συνολική φυλάκιση δώδεκα μηνών, μετά το πέρας της αποδεικτικής διαδικασίας, η πρόεδρος του Δικαστηρίου έδωσε το λόγο στην Εισαγγελέα, προκειμένου να προτείνει επί της ενοχής ή μη της κατηγορουμένης χωρίς στη συνέχεια να δώσει το λόγο και στον εκπροσωπούντα την κατηγορουμένη πληρεξούσιο δικηγόρο της.
Στη συνέχεια η Πρόεδρος μετά την κήρυξη της αναιρεσείουσας ως ενόχου, ενώ και πάλι δόθηκε ο λόγος στην Εισαγγελέα, δεν δόθηκε στην συνέχεια ο λόγος στον εκπροσωπούντα την αναιρεσείουσα πληρεξούσιο δικηγόρο της. Έτσι, επήλθε απόλυτη ακυρότητα της διαδικασίας στο ακροατήριο, αφού έπρεπε να δοθεί ο λόγος στον πληρεξούσιο δικηγόρο της αναιρεσείουσας και στα δυο ως άνω στάδια της ποινικής διαδικασίας έστω, ως ελέχθη, και αν το λόγο δε ζήτησε ο εκπροσωπών αυτή πληρεξούσιος δικηγόρος της.
Συνεπώς, ο εκ του άρθρου 510 παρ. 1 στοιχ. Α' του ΚΠΔ πρώτος λόγος αναίρεσης είναι βάσιμος. Όθεν παρελκούσης της έρευνας των λοιπών λόγων της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση σε νέα συζήτηση ενώπιον του ιδίου Δικαστηρίου που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές (άρθρο 519 ΚΠΔ).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Αναιρεί την 1917/2009 απόφαση του Τριμελούς Πλημμε-λειοδικείου Κέρκυρας.
Παραπέμπει την υπόθεση για νέα συζήτηση στο ίδιο Δικαστήριο που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 27 Οκτωβρίου 2010.
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στις 19 Νοεμβρίου 2010.
Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ