1817/2006 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1817 / 2006 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1817/2006

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ΄ Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κρητικό, Αντιπρόεδρο, Αχιλλέα Νταφούλη, Ελένη Μαραμαθά, Πλαστήρα Αναστασάκη και Δημήτριο Πατινίδη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 22 Σεπτεμβρίου 2006, με την παρουσία και της Γραμματέως Μάρθας Ψαραύτη, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: ....., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Νικόλαο Σκλαβουνάκο.

Του αναιρεσίβλητου: ....., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Σπύρο Αποστολόπουλο, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 21 Ιανουαρίου 2002 αγωγή του ήδη αναιρεσίβλητου, που κατατέθηκε στο Ειρηνοδικείο Πειραιώς. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 166/2002 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 5462/2004 οριστική του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 12 Απριλίου 2005 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Δημήτριος Πατινίδης, ανέγνωσε την από 11 Σεπτεμβρίου 2006 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Στη διάκριση των διατάξεων της κοινωνίας (άρθρα 785 επόμ. ΑΚ), που διέπει τη μίσθωση, για τη ρύθμιση των εσωτερικών σχέσεων των εκμισθωτών στην περίπτωση εκμισθώσεως ολοκλήρου του επικοίνου ακινήτου, μεταξύ πράξεων διάθεσης (άρθρο 793 ΑΚ) και πράξεων διοίκησης- διαχείρησης (άρθρο 785 ΑΚ), στις τελευταίες, αναφορικά με τη μίσθωση, καταλέγεται και η άσκηση αγωγής αποδόσεως του μισθίου, που ενεργείται, κατά τις διατάξεις των άρθρων 788 και 789 ΑΚ, από όλους μαζί τους κοινωνούς ή από τους κοινωνούς που διαθέτουν την πλειοψηφία των μερίδων.

Εξάλλου, η εκμίσθωση ιδανικής μερίδας του μισθίου προς τρίτο δεν είναι επιτρεπτή, συνεπεία του χαρακτήρα της χρήσεως ως αδιαιρέτου δικαιώματος. Αν όμως το κοινό μίσθιο ανήκει σε δύο, οπότε εγκύρως ο συγκύριος - συγκοινωνός εκμισθώνει την ιδανική του μερίδα επ΄ αυτού προς τον άλλο συγκύριο - συγκοινωνό του κοινού ακινήτου, η μίσθωση αυτή αποτελώντας εκπλήρωση ομόφωνης απόφασης των κοινωνών για τον τρόπο διοικήσεως - διαχειρίσεως του κοινού ακινήτου, διατηρεί, ωστόσο, τον χαρακτήρα αυτοτελούς επώνυμης σύμβασης.

Ο συγκύριος - συγκοινωνός κατά ποσοστό 50% εξ αδιαιρέτου του κοινού ακινήτου νομιμοποιείται ενεργητικά να ασκήσει την αγωγή αποδόσεως του ιδανικού μεριδίου του, μη εφαρμοζομένων στην περίπτωση αυτή των περί κοινωνίας διατάξεων των άρθρων 785, 788 και 790 του ΑΚ, διότι ενάγει όχι ως κοινωνός αλλ΄ ως μοναδικός εκμισθωτής της ιδανικής μερίδας του, το μισθωτή αυτής, και δεν απαιτείται ο διορισμός διαχειριστή κατά το άρθρο 790 ΑΚ και η άσκηση της σχετικής αγωγής από αυτόν (ΑΠ 1193/1985(.

Στην περίπτωση αυτή, δηλαδή, δοθέντος ότι δυνάμει της μισθωτικής σχέσεως ο μισθωτής κατέχει το μη ανήκον σε αυτόν μερίδιο, θα διαταχθεί με την εκδοθησόμενη απόφαση να αποδώσει τη χρήση του μισθίου κατά το ανήκον στον εκμισθωτή ποσοστό και όχι όλο το μίσθιο, κατά παρέκκλιση της αρχής του αδιαιρέτου της χρήσεως του μισθίου.

Η ανωτέρω ρύθμιση δεν θίγεται από το γεγονός ότι ο μισθωτής του όλου ακινήτου απέκτησε, κατά τη διάρκεια της μίσθωσης, το υπόλοιπο ιδανικό από 50% εξ αδιαιρέτου μερίδιο από τους λοιπούς παλαιούς συνεκμισθωτές, καθόσον κατά το ποσοστό αυτό επέρχεται απόσβεση της μισθώσεως, λόγω συγχρήσεως (άρθρο 453 ΑΚ) (ΑΠ 644/1991).

Στην προκειμένη περίπτωση το ως εφετείο δικάσαν Πολυμελές Πρωτοδικείο, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, δέχθηκε, ανελέγκτως, τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά : Δυνάμει του από 2-9-1968 ιδιωτικού συμφωνητικού, ο πατέρας του αναιρεσίβλητου ..... εκμίσθωσε στην ομόρρυθμη εταιρεία με την επωνυμία ".....", δύο αποθήκες, επιφάνειας 389,40 τ.μ., μετά του παραπλεύρως αυτών ασκεπούς χώρου, επιφάνειας 288,70 τ.μ., που βρίσκονται στον Πειραιά και στην οδό .....

για χρονικό διάστημα πέντε (5) ετών, ήτοι από 1-10-1968 έως 30-9-1973, προκειμένου να χρησιμοποιηθεί ως εργοστάσιο στρωματοποιΐας, αντί μηνιαίου μισθώματος από 10.000 δραχμές. Ακολούθως, όπως δεν αμφισβητείται, με νόμιμο τρόπο, περιήλθε, κατά κυριότητα, το μίσθιο στον αναιρεσίβλητο και σε ποσοστό 50% εξ αδιαιρέτου, με διαδοχικές μεταβιβάσεις, που νόμιμα μεταγράφηκαν στα οικεία βιβλία μεταγραφών του Υποθηκοφυλακείου Πειραιώς, ενώ το άλλο 50% εξ αδιαιρέτου περιήλθε, ομοίως, νομίμως, στον αναιρεσείοντα και έτσι υπεισήλθαν στα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις της μίσθωσης κατά το ανωτέρω, από 50% εξ αδιαιρέτου, ποσοστό ο καθένας, που τους ανήκει.

Με το από 1-3-1974 ιδιωτικό συμφωνητικό η μίσθωση παρατάθηκε μέχρι τις 31-12-1977 και στη συνέχεια η μίσθωση παρατάθηκε σιωπηρά και ακολούθως αναγκαστικά σύμφωνα με το π.δ. 34/1995, μέχρι 31-8-2000, καθόσον παρήλθαν εννέα (9) μήνες από τη νόμιμη λήξη της στις 31-8-1996 και δεν ασκήθηκε αγωγή αποδόσεως του μισθίου. Συνεπώς, η μίσθωση είχε καταστεί πλέον αορίστου χρόνου διότι ο αναιρεσείων εξακολουθούσε να χρησιμοποιεί το μίσθιο, χωρίς ο αναιρεσίβλητος να εναντιώνεται (άρθρο 611 του ΑΚ).

Ο τελευταίος, όμως, με την από 21-1-2002 αγωγή του, που επιδόθηκε στον αναιρεσείοντα στις 30-1-2002, κατάγγειλε τη σύμβαση της μίσθωσης και επομένως η λήξη αυτής ισχύει, κατά το άρθρο 609 του ΑΚ, για το τέλος του ημερολογιακού μήνα μετά την παρέλευση 15 ημερών από την επίδοση, στις 30-1-2002, της αγωγής, ήτοι για τις 28-2-2002μ από τον οποίο χρόνο ο αναιρεσείων είναι υποχρεωμένος να αποδώσει στον αναιρεσίβλητο τη χρήση του ιδανικού του μεριδίου.

Ακολούθως, το Πολυμελές Πρωτοδικείο, δέχθηκε ότι, σύμφωνα με τις ανωτέρω παραδοχές, ο αναιρεσίβλητος έχει δικαίωμα, ως μοναδικός εκμισθωτής της ιδανικής, από 50% εξ αδιαιρέτου, μερίδας του να ζητήσει την απόδοση αυτής από τον αναιρεσείοντα - μισθωτή, δεδομένου ότι στην προκειμένη περίπτωση ο αναιρεσείων δεν ενεργεί ως κοινωνός, ώστε να εφαρμόζονται οι διατάξεις περί κοινωνίας του ΑΚ.

Μετά ταύτα, το ίδιο δικαστήριο, με βάση τις παραδοχές αυτές, δέχθηκε στην ουσία την έφεση του αναιρεσίβλητου, την στρεφομένη κατά της πρωτόδικης απόφασης, η οποία είχε απορρίψει στην ουσία την αγωγή αυτού, που ζήτησε την απόδοση στον ίδιο τη χρήση του από 50%, ιδανικού μεριδίου του μισθίου ακινήτου. Συνεπώς το Πολυμελές Πρωτοδικείο που εξήνεγκε τη μνημονευθείσα κρίση του, σωστά ερμήνευσε και εφάρμοσε τις ανωτέρω ουσιαστικού δικαίου διατάξεις και επομένως ο απορρέων από το άρθρο 560 περ. 1 ΚΠολΔ πρώτος λόγος αναιρέσεως, με τον οποίο υποστηρίζονται τα αντίθετα από τα ως άνω δεκτά γενόμενα, πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος.

Αλλά και ο δεύτερος λόγος αναίρεσης από το άρθρο 560 περ. 1 ΚΠολΔ είναι απορριπτέος ως αβάσιμος, καθόσον με αυτόν γίνεται επίκληση παραβάσεως του άρθρου 20 Π.Δ/τος 34/1995 για καταγγελία συνενωμένων μισθίων ακινήτων, που όπως προκύπτει από τη διάταξη αυτή, εφαρμόζεται μόνο στις περιπτώσεις των άρθρων 16 έως 17 του ιδίου Π.Δ/τος, οι οποίες αναφέρονται στην καταγγελία για ιδιόχρηση, ενώ στην προκειμένη περίπτωση δεν συντρέχει ο λόγος αυτός καταγγελίας, όπως δέχθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση.

Η ρύθμιση του άρθρου 62 Π.Δ/τος 34/1995, σύμφωνα με την οποία οι ρυθμίσεις για καταγγελία συνενωμένων μισθίων για ιδιόχρηση εφαρμόζονται και σε περίπτωση που η μίσθωση λήγει λόγω παρόδου του χρόνου κατά το άρθρο 7 παραγρ. 17 του ν. 2741/1999 και συνεπώς, εφόσον η αγωγή ασκήθηκε μετά την έναρξη ισχύος του ν. 2741/199, δεν έχει πλέον εφαρμογή η δια του νόμου αυτού καταργηθείσα διάταξη του άρθρου 62 Π.Δ/τος 34/1995.

Ακολούθως τούτων η κρινόμενη αίτηση αναιρέσεως πρέπει να απορριφθεί και να καταδικασθεί ο αναιρεσείων, λόγω της ήττας του (άρθρα 176 και 183 ΚΠολΔ) να πληρώσει στον αναιρεσίβλητο, που παραστάθηκε και κατέθεσε προτάσεις, τα δικαστικά έξοδα της δίκης.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 12-4-2005 αίτηση του ..... για αναίρεση της 5462/2004 αποφάσεως του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς. Και

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσίβλητου, την οποία ορίζει στο ποσό των επτακοσίων εβδομήντα (770) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 25 Οκτωβρίου 2006. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 17 Νοεμβρίου 2006.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ