Supreme Court dismisses appeal on civil procedure grounds regarding criminal liability and misinterpretation of prior judgment.

Απόφαση 1814 / 2014 (Β1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1814/2014

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Β1' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ανδρέα Δουλγεράκη, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (κωλυομένου του Αντιπροέδρου Αρείου Πάγου Βασιλείου Λυκούδη), Νικόλαο Πάσσο, Δημήτριο Κόμη, Στυλιανή Γιαννούκου και Μιχαήλ Αυγουλέα, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 6 Μαΐου 2014, με την παρουσία και του γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος - καθ' ου η πρόσθετη παρέμβαση: Λ. Ρ. του Σ., κατοίκου ..., ο οποίος παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Βασίλειο Γκουζάνη.

Των αναιρεσιβλήτων: 1) Ι. Σ., 2) Β. Π., 3) Η. Σ., κατοίκων ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από την πληρεξούσια δικηγόρο τους Αιμιλία Σπυροπούλου - Παπαφωτίου.

Της αναιρεσίβλητης - υπέρ ης η πρόσθετη παρέμβαση: Ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "ΤΡΑΠΕΖΑ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΑΕ", που εδρεύει στην ... και εκπροσωπείται νόμιμα, ως ειδικής διαδόχου της ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΕ", που έδρευε στην ... και εκπροσωπείτο νόμιμα και η οποία τέθηκε σε ειδική εκκαθάριση. Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Γεώργιο Λαμπρόπουλο.

Της προσθέτως παρεμβαίνουσας: Υπό ειδική εκκαθάριση (του άρθρου 68 του ν. 3601/2007) ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΕ", που εδρεύει στην ... και εκπροσωπείται νόμιμα από τον ειδικό εκκαθαριστή αυτής, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Κωνσταντίνο Ανδριόπουλο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 4-4-2007 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 2411/2008 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 2197/2012 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 18-4-2013 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Δημήτριος Κόμης διάβασε την από 28-4-2014 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως και την παραδοχή της υπέρ της τέταρτης αναιρεσίβλητης τραπεζικής εταιρείας, με την επωνυμία "ΤΡΑΠΕΖΑ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΑΕ", πρόσθετης παρεμβάσεως, που παραδεκτώς άσκησε η υπό εκκαθάριση τελούσα τραπεζική εταιρεία με την επωνυμία "ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ". Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, οι πληρεξούσιοι των αναιρεσιβλήτων και της προσθέτως παρεμβαίνουσας την απόρριψη της αιτήσεως και την παραδοχή της πρόσθετης παρέμβασης, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τις διατάξεις των άρθρων 335, 338, 339, 340 και 346 του ΚΠολΔ συνάγεται ότι το δικαστήριο, για να σχηματίσει την δικανική του πεποίθηση ως προς την βασιμότητα ή μη των προβαλλομένων από τους διαδίκους πραγματικών ισχυρισμών, που ασκούν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, υποχρεούται να λαμβάνει υπόψη όλα τα αποδεικτικά μέσα, τα οποία νόμιμα επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι για άμεση και έμμεση απόδειξη, χωρίς να είναι ανάγκη να γίνεται ειδική μνεία και χωριστή αξιολόγηση του καθενός από αυτά.

Βέβαια δεν αποκλείεται το δικαστήριο της ουσίας να μνημονεύει και να εξαίρει μερικά από τα αποδεικτικά μέσα, λόγω της κατά την ελεύθερη κρίση του μεγαλύτερης σημασίας τους, το γεγονός, όμως, αυτό δεν σημαίνει ότι δεν λήφθηκαν υπόψη τα υπόλοιπα, αρκεί να γίνεται αδίστακτα βέβαιο από το όλο περιεχόμενο της απόφασης ότι συνεκτιμήθηκαν όλα τα αποδεικτικά μέσα, που νόμιμα επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν οι διάδικοι.

Η παράβαση της υποχρεώσεως αυτής ιδρύει τον λόγο της αναίρεσης του άρθρου 559 αριθμός 11 περίπτωση γ' του ΚΠολΔ, ο οποίος στοιχειοθετείται, αν το δικαστήριο δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα που οι διάδικοι επικαλέστηκαν και προσκόμισαν, υπό την αποκλειστική, βέβαια, προϋπόθεση ότι το πραγματικό γεγονός που επικαλείται ο διάδικος ασκεί ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, αφού μόνο ένα τέτοιο (ουσιώδες) γεγονός καθίσταται αντικείμενο αποδείξεως.

Αρκεί δε για την ίδρυση του λόγου αυτού αναιρέσεως, καθόσον αφορά την παραπάνω περίπτωση, και μόνη η ύπαρξη αμφιβολιών για το αν το δικαστήριο της ουσίας έλαβε υπόψη συγκεκριμένο αποδεικτικό μέσο. Στην προκείμενη περίπτωση, με τον πρώτο λόγο της αιτήσεως αναιρέσεως, ο αναιρεσείων (ενάγων) Λ. Ρ. προσάπτει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια του άρθρου 559 αριθμ. 11 περ.

γ' του ΚΠολΔ, ισχυριζόμενος ότι το Εφετείο, για τον σχηματισμό του αποδεικτικού του πορίσματος, ότι το επίδικο εργατικό ατύχημα, που υπέστη αυτός στις 6-9-1999 κατά την εκτέλεση ηλεκτρολογικών εργασιών σε ανεγειρόμενη οικοδομή (τραπεζικό υποκατάστημα) στη ... και που είχε ως συνέπεια τον σοβαρό τραυματισμό του, οφείλεται σε αδικοπρακτική εξ αμελείας συμπεριφορά των αναιρεσιβλήτων (Ι.

Σ., εργολάβου του έργου και Β. Π., ηλεκτρολόγου, εργοδότη του παθόντος αναιρεσείοντος) και όχι σε δόλο (άμεσο ή ενδεχόμενο) αυτών, όπως υποστήριξε με την ένδικη αγωγή του, δεν έλαβε υπόψη του τα αναφερόμενα στο αναιρετήριο έγγραφα, τα οποία νομίμως είχε επικαλεσθεί και προσκομίσει, και συγκεκριμένα την υπ' αριθμ. 42476/2005 (και όχι 12476/2005 όπως εκ προφανούς παραδρομής αναφέρεται στο αναιρετήριο) απόφαση του Δ' Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών και την υπ' αριθμ.

πρωτ. 37466/30-11-2007 Βεβαίωση του Εθνικού Κέντρου Άμεσης Βοήθειας (Ε.Κ.Α.Β.). Από την περιεχόμενη, όμως, στην προσβαλλόμενη απόφαση ρητή βεβαίωση του Εφετείου, ότι στο προαναφερθέν αποδεικτικό του πόρισμα κατέληξε, αφού έλαβε υπόψη, πλην άλλων αποδεικτικών μέσων, και "όλα τα έγγραφα, που οι διάδικοι νόμιμα επικαλούνται και προσκομίζουν είτε προς άμεση απόδειξη, είτε προς συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων", σε συνδυασμό με το όλο περιεχόμενο της προσβαλλόμενης απόφασης, δεν καταλείπεται καμία αμφιβολία ότι το Εφετείο έλαβε υπόψη του και συνεκτίμησε, μαζί με τις υπόλοιπες αποδείξεις, και τα ως άνω φερόμενα ως μη ληφθέντα υπόψη έγγραφα, χωρίς να έχει υποχρέωση να κάνει ειδική μνεία και χωριστή αξιολόγηση ενός εκάστου από αυτά.

Πέραν του ότι, όπως προκύπτει από την προαναφερόμενη υπ' αριθμ. 42476/2005 απόφαση του Δ' Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών, με αυτήν ο κατηγορούμενος Β. Π. (δεύτερος εναγόμενος και ήδη δεύτερος αναιρεσίβλητος) κηρύχθηκε ένοχος και καταδικάσθηκε για την πράξη της απάτης σε βάρος του αναιρεσείοντος, που αφορούσε την εκ μέρους του (κατηγορουμένου) αποφυγή, με δόλιο και απατηλό τρόπο, πληρωμής στο ΙΚΑ των ασφαλιστικών εισφορών του εγκαλούντος (αναιρεσείοντος) Λ.

Ρ., για το χρονικό διάστημα που τον απασχολούσε ως βοηθό ηλεκτρολόγο στις εργασίες (τοποθέτηση ηλεκτρολογικών εγκαταστάσεων) που αναλάμβανε ο κατηγορούμενος, γεγονός, όμως, που δεν ασκεί έννομη επιρροή στην έκβαση της ένδικης διαφοράς, που αφορά την επιδίκαση στον ενάγοντα και ήδη αναιρεσείοντα αποζημιώσεως για περιουσιακή ζημία και χρηματικής ικανοποιήσεως για ηθική βλάβη, που υπέστη εξαιτίας του τραυματισμού του κατά το επίδικο εργατικό ατύχημα, οφειλομένου, κατά τα εκτιθέμενα στην αγωγή, σε αδικοπρακτική εκ δόλου συμπεριφορά των εναγομένων, ήδη αναιρεσιβλήτων.

Επομένως, μετά ταύτα, ο πρώτος λόγος της αναιρέσεως, από το άρθρο 559 αριθμ. 11 περ. γ' ΚΠολΔ, πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος, αλλά και ως αλυσιτελής.

Όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, το Εφετείο Αθηνών δέχθηκε ανελέγκτως, ότι στις 6-9-1999 ο ενάγων, ήδη αναιρεσείων, κατά την εκτέλεση ηλεκτρολογικών εργασιών σε ανεγειρόμενη οικοδομή (υποκατάστημα), στη ..., ιδιοκτησίας της τέταρτης εναγομένης τραπεζικής εταιρείας, με την επωνυμία "ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Α.Ε.", ειδική διάδοχος της οποίας κατέστη η τέταρτη αναιρεσίβλητη τραπεζική εταιρεία, με την επωνυμία "ΤΡΑΠΕΖΑ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Α.Ε.", τραυματίσθηκε σοβαρά (υπέστη κάταγμα Θ12 σπονδύλου με νευρολογική σημειολογία) και ότι ο τραυματισμός του αυτός, που επήλθε κάτω από τις περιγραφόμενες συνθήκες, αποτελεί εργατικό ατύχημα, το οποίο οφείλεται αποκλειστικά σε αμέλεια (μη τήρηση των ισχυουσών ειδικών διατάξεων για τους όρους ασφαλείας των εργαζομένων) των προστηθέντων από την ως άνω τέταρτη εναγομένη, κυρία του έργου, πρώτου εναγομένου, ήδη πρώτου αναιρεσιβλήτου, εργολάβου του έργου της κατασκευής του παραπάνω τραπεζικού υποκαταστήματος, ο οποίος είχε αναθέσει στον δεύτερο εναγόμενο, ήδη δεύτερο αναιρεσίβλητο, ως υπεργολάβο, την εκτέλεση των ηλεκτρολογικών εργασιών της οικοδομής, με δικό του συνεργείο, στο οποίο ανήκε και ο ενάγων, στον τραυματισμό του οποίου δεν συνετέλεσε και πταίσμα του τρίτου εναγομένου, ήδη τρίτου αναιρεσιβλήτου, Η.

Σ., μελετητή του έργου. Εφόσον, λοιπόν, το Εφετείο δέχθηκε, ότι ο τραυματισμός του αναιρεσείοντος, στις 6-9-1999, αποτελεί εργατικό ατύχημα, το οποίο οφείλεται σε αμέλεια των πρώτου και δεύτερου των αναιρεσιβλήτων, που είχαν προστηθεί από την τέταρτη εναγομένη στην εκτέλεση του ως άνω έργου, ενώ δεν αποδείχθηκε ότι τούτο οφείλεται σε δόλο των παραπάνω αναιρεσιβλήτων, ούτε αποδείχθηκε ότι αυτοί τέλεσαν σε βάρος του αναιρεσείοντος την αξιόποινη πράξη της έκθεσης, από την οποία προκλήθηκε στον παθόντα βαριά σωματική βλάβη (άρθρα 306 παρ. 2 περ.

α' και 310 ΠΚ), ο δεύτερος λόγος της αναιρέσεως, από τον αριθμό 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, με τον οποίο, όπως εκτιμάται, πλήττεται η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση για παραβίαση των παραπάνω, ουσιαστικού δικαίου, ποινικών διατάξεων, πρέπει να απορριφθεί, προεχόντως, ως στηριζόμενος σε εσφαλμένη προϋπόθεση, αφού, οι διατάξεις αυτές, λόγω των ως άνω παραδοχών του Εφετείου, βάσει των οποίων απέρριψε ως κατ' ουσίαν αβάσιμες τις ένδικες αγωγικές αξιώσεις του αναιρεσείοντος για αποζημίωση και χρηματική ικανοποίηση, στηριζόμενες σε αδικοπρακτική εκ δόλου συμπεριφορά των αντιδίκων του, δεν είχαν έδαφος εφαρμογής, αλλά ούτε εφαρμόσθηκαν.

Ο τρίτος (τελευταίος) λόγος της αναιρέσεως, από το άρθρο 559 αριθμ. 20 ΚΠολΔ, με τον οποίο προσάπτεται στο Εφετείο, ότι παραμόρφωσε το περιεχόμενο της ως άνω υπ' αριθμ. 42476/2005 αποφάσεως του Δ' Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών, πρέπει επίσης να απορριφθεί, προεχόντως, ως απαράδεκτος, διότι, υπό τα εκτιθέμενα στο αναιρετήριο, η αιτίαση αναφέρεται σε σφάλμα ως προς την εκτίμηση του περιεχομένου της εν λόγω αποφάσεως και όχι σε διαγνωστικό σφάλμα (λάθος στην ανάγνωση του κειμένου του εγγράφου) του δικάσαντος δικαστηρίου (Εφετείου), στο οποίο υποπίπτει το δικαστήριο της ουσίας, όταν αποδίδει σε αποδεικτικό έγγραφο περιεχόμενο καταδήλως διαφορετικό από εκείνο που πράγματι έχει, ακολούθως δε καταλήγει, στηριζόμενο σε τούτο μόνο, ή κυρίως σε αυτό, σε περίπτωση συνεκτιμήσεώς του με άλλα αποδεικτικά μέσα, σε επιζήμιο για τον διάδικο - αναιρεσείοντα αποδεικτικό πόρισμα για πράγματα που έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, οπότε και μόνο ιδρύεται ο θεσπιζόμενος με την διάταξη του άρθρου 559 αριθμ. 20 ΚΠολΔ λόγος αναιρέσεως.

Μετά από αυτά, πρέπει να απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση αναιρέσεως και, συνακόλουθα, πρέπει να απορριφθεί ως άνευ αντικειμένου και η υπέρ της τέταρτης αναιρεσίβλητης τραπεζικής εταιρείας, με την επωνυμία "ΤΡΑΠΕΖΑ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Α.Ε.", πρόσθετη παρέμβαση, που παραδεκτώς άσκησε η υπό εκκαθάριση τελούσα τραπεζική εταιρεία, με την επωνυμία "ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Α.Ε.". Ο αναιρεσείων, ως ηττώμενος, πρέπει να καταδικασθεί στη δικαστική δαπάνη των αναιρεσιβλήτων (άρθρα 176, 183 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 18-4-2013 αίτηση του Λ. Ρ. του Σ. για αναίρεση της υπ' αριθμ. 2197/2012 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών, καθώς και δέχεται την υπέρ της τέταρτης αναιρεσίβλητης τραπεζικής εταιρείας, με την επωνυμία "ΤΡΑΠΕΖΑ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Α.Ε.", πρόσθετη παρέμβαση της υπό εκκαθάριση τελούσας τραπεζικής εταιρείας, με την επωνυμία "ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Α.Ε.". Και

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στη δικαστική δαπάνη των αναιρεσιβλήτων, την οποία ορίζει σε χίλια διακόσια (1.200) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 17 Ιουνίου 2014.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 16 Σεπτεμβρίου 2014.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ