1811/2012 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1811 / 2012 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1811/2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Γιαννούλη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Γρηγόριο Κουτσόπουλο, Παναγιώτη Ρουμπή, Δημητρούλα Υφαντή, Μιλτιάδη Σπυρόπουλο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 21 Σεπτεμβρίου 2012, με την παρουσία και της Γραμματέως Ελένης Τσιουρή, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Του Νομικού Προσώπου Ιδιωτικού Δικαίου, με την επωνυμία "ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΑΣΦΑΛΙΣΕΩΣ ΕΥΘΥΝΗΣ ΑΠΟ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΩΝ", που εδρεύει στην …, νομίμως εκπροσωπουμένου ως ειδικού καθολικού διαδόχου της ασφαλιστικής εταιρείας, με την επωνυμία "ΕΓΝΑΤΙΑ ΑΕΓΑ", της οποίας ανακλήθηκε η άδεια λειτουργίας της, υποκατασταθέντος νομίμως στα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις της, το οποίο παραστάθηκε δια της πληρεξουσίας δικηγόρου του Μαρίκας Καζιτώρη και κατέθεσε προτάσεις.

Του αναιρεσιβλήτου: Μ. Π. του Χ., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε δια του πληρεξουσίου δικηγόρου του Μιχαήλ Νικολιδάκη και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 6-8-2004 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 6274/2004 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 1574/2008 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί το αναιρεσείον με την από 14-9-2009 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης, Μιλτιάδης Σπυρόπουλος, ανέγνωσε την από 9-8-2012 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της αιτήσεως αναιρέσεως.

Η πληρεξούσια του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος του αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τις διατάξεις των άρθρων 297, 330 και 914 ΑΚ προκύπτει, ότι προϋποθέσεις ευθύνης προς αποζημίωση είναι η υπαιτιότητα του υποχρέου, το παράνομο της πράξης ή παράλειψης αυτού και η ύπαρξη ουσιώδους συνάφειας μεταξύ της πράξης ή παράλειψης και της επελθούσας ζημίας. Συνυπαιτιότητα υπάρχει, κατά το άρθρο 300 ΑΚ, όταν ο ζημιωθείς συντέλεσε από δικό του πταίσμα στη ζημία και στην έκταση αυτής, οπότε το δικαστήριο μπορεί να μην επιδικάσει αποζημίωση ή να μειώσει το ποσό αυτής. Στην περίπτωση αυτή, η μεν κρίση του δικαστηρίου της ουσίας για τη συνδρομή ή όχι πταίσματος του ζημιωθέντος, η οποία είναι κρίση σχετική με νομική έννοια, υπόκειται σε αναιρετικό έλεγχο, κατά τις διατάξεις του άρθρου 559 αριθ.1 και 19 ΚΠολΔ, η κρίση όμως για τον καθορισμό του ποσοστού συνυπαιτιότητας κατά το οποίο πρέπει να μειωθεί η αποζημίωση, δεν υπόκειται στον έλεγχο αυτό, γιατί αφορά εκτίμηση πραγμάτων (ΑΠ 301/2009, ΑΠ 605/2008).

Στην προκειμένη περίπτωση, με τον πρώτο λόγο αναίρεσης, από το άρθρο 559 αριθ.19 ΚΠολΔ, πλήττεται, κατ' εκτίμηση, η προσβαλλόμενη 1514/2008 απόφαση του Εφετείου Αθηνών, για ανεπάρκεια αιτιολογιών, αναφορικά με το συντρέχον πταίσμα του ενάγοντος (αναιρεσιβλήτου) στην έκταση της ζημίας από τον βαρύτατο τραυματισμό του στο κεφάλι, επειδή δεν φορούσε προστατευτικό κράνος, διότι καθορίστηκε η συνυπαιτιότητα αυτού για την έλλειψη αυτή, κατά το ελάχιστο ποσοστό 20%, ενώ έπρεπε να καθοριστεί κατά ποσοστό τουλάχιστον 80%, κατά το οποίο έπρεπε να μειωθούν αντιστοίχως τα επιδικασθέντα κονδύλια των άρθρων 929, 931 και 932 ΑΚ. Το Εφετείο όμως δεν στέρησε την απόφασή του από νόμιμη βάση και δεν υπέπεσε στην αποδιδόμενη πλημμέλεια από το άρθρο 559 αριθ.19 ΚΠολΔ, αφού η κρίση για τον καθορισμό του ποσοστού κατά το οποίο έπρεπε να μειωθεί η αποζημίωση και η χρηματική ικανοποίηση δεν υπόκειται στον αναιρετικό έλεγχο, κατά τα αναφερόμενα στη μείζονα σκέψη και συνακόλουθα ο ανωτέρω πρώτος λόγος αναίρεσης, με τον οποίο υποστηρίζονται τα αντίθετα, είναι απορριπτέος, ως αβάσιμος.

Ο προβλεπόμενος από το άρθρο 559 αριθ.20 ΚΠολΔ λόγος αναιρέσεως για παραμόρφωση του περιεχομένου εγγράφου ιδρύεται, όταν το δικαστήριο της ουσίας υπέπεσε σε διαγνωστικό λάθος, αναγόμενο δηλαδή στην ανάγνωση του εγγράφου με την παραδοχή ότι περιέχει περιστατικά προδήλως διαφορετικά από εκείνα που πράγματι περιλαμβάνει, όχι δε και όταν από το περιεχόμενο του εγγράφου, το οποίο σωστά διέγνωσε, συνάγει αποδεικτικό πόρισμα διαφορετικό από εκείνο που ο αναιρεσείων θεωρεί ορθό. Πράγματι, στην τελευταία περίπτωση πρόκειται για παράπονο αναφερόμενο στην εκτίμηση πραγματικών γεγονότων, η οποία εκφεύγει από τον αναιρετικό έλεγχο. Πάντως για να θεμελιωθεί ο προαναφερόμενος λόγος αναιρέσεως θα πρέπει το δικαστήριο της ουσίας να έχει στηρίξει το αποδεικτικό του πόρισμα αποκλειστικά ή κατά κύριο λόγο στο έγγραφο, το περιεχόμενο του οποίου φέρεται ότι παραμορφώθηκε, όχι δε όταν το έχει συνεκτιμήσει απλώς, μαζί με άλλα αποδεικτικά μέσα, χωρίς να εξαίρει το έγγραφο, αναφορικά με το πόρισμα στο οποίο κατέληξε για την ύπαρξη ή μη του αποδεικτέου γεγονότος (Ολομ.ΑΠ 2/2008).

Στην προκειμένη περίπτωση, από την επισκόπηση του αιτιολογικού της προσβαλλόμενης απόφασης (σελ.4,5), προκύπτει ότι λήφθηκαν υπόψη πλέον της εκθέσεως αυτοψίας και του σχεδιαγράμματος της τροχαίας και οι προανακριτικές και στα πρακτικά της 54953/2006 απόφασης του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών, καταθέσεις, του αυτόπτου μάρτυρα Θ., αστυνομικού και της επιβαίνουσας στο ταξί, καθώς και η απολογία του κατηγορουμένου (οδηγού ταξί), που αρνήθηκε τις κατηγορίες, χωρίς να αποδίδει κάποιο πταίσμα στον οδηγό της μοτοσυκλέτας. Επομένως, το Εφετείο κατέληξε στο αποδεικτικό του πόρισμα, από τη συνεκτίμηση απλώς του φερομένου, κατά το αναιρεσείον, ως παραμορφωθέντος εγγράφου, μαζί με τα λοιπά αποδεικτικά μέσα, χωρίς να εξαίρει το έγγραφο αυτό.

Επομένως, ο δεύτερος λόγος αναίρεσης, από το άρθρο 559 αριθ.20 ΚΠολΔ, για παραμόρφωση περιεχομένου εγγράφου, ήτοι του από 7-8-2003 σχεδιαγράμματος της τροχαίας, είναι απορριπτέος, ως αβάσιμος. Επειδή, ο εκ του άρθρου 559 αρ. 8 Κ.Πολ.Δ., λόγος αναιρέσεως, ιδρύεται αν το δικαστήριο έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν ή δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Ως "πράγματα" νοούνται οι αυτοτελείς ισχυρισμοί που τείνουν στη θεμελίωση, κατάλυση ή παρακώλυση του ασκουμένου με την αγωγή, ένσταση ή αντένσταση ουσιαστικού ή δικονομικού δικαιώματος (Ολομ. ΑΠ 9/1997, ΑΠ 625/2008, ΑΠ 328/2008). Δεν αποτελούν "πράγματα" και άρα δεν ιδρύεται ο ως άνω λόγος αναιρέσεως αν δεν ληφθούν υπόψη οι ισχυρισμοί που αποτελούν απλή ή αιτιολογημένη άρνηση της αγωγής, καθώς και οι ισχυρισμοί που συνιστούν επιχειρήματα ή συμπεράσματα των διαδίκων ή του δικαστηρίου από την εκτίμηση των αποδείξεων (ΑΠ 371/2011, ΑΠ 625/2008, ΑΠ 558/2008).

Στην προκειμένη περίπτωση, με τον τρίτο λόγο αναίρεσης, από το άρθρο 559 αριθ.8 ΚΠολΔ, πλήττεται η απόφαση του Εφετείου, επειδή δεν έλαβε υπόψη "πράγματα" που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης και ειδικότερα "ουδόλως έλαβε υπόψη το αποδειχθέν (εκ του σχεδιαγράμματος) πράγμα και συγκεκριμένα ότι υπήρχε μεγάλος χώρος μεταξύ του ταξί και της στροφής προς την οδό Κερασούντος, από τον οποίο χώρο ο καθένας μπορούσε να εισέλθει, αν ήθελε να στρίψει προς την οδό αυτή, χωρίς να υπάρχει φόβος ή υποψία συγκρούσεως και έτσι ενώ από το σχεδιάγραμμα αποδείχθηκαν τα ανωτέρω, δεν έλαβε υπόψη ουδόλως τους ισχυρισμούς αυτού (ήδη αναιρεσείοντος), καίτοι είχαν προταθεί, χωρίς καμία αναφορά, ούτε διάταξη περί αυτών". Όμως, οι ισχυρισμοί αυτοί του αναιρεσείοντος συνιστούν επιχειρήματα και συμπεράσματα αυτού από την εκτίμηση των αποδείξεων και όχι πράγμα κατά την έννοια του αρθρ.559 αριθ.8 ΚΠολΔ. Επομένως, ο ως άνω τρίτος, από το άρθρο 559 αριθ.8 ΚΠολΔ, αντίθετος λόγος αναίρεσης, είναι απορριπτέος, ως αβάσιμος.

Κατ' ακολουθίαν όλων των ανωτέρω, πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναίρεσης και καταδικασθεί το αναιρεσείον, που ηττάται, στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσιβλήτου (άρθρα 176 και 183 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 14-9-2009 αίτηση του Επικουρικού Κεφαλαίου, για αναίρεση της 1574/2008 απόφασης του Εφετείου Αθηνών. Και

Καταδικάζει το αναιρεσείον στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσιβλήτου Μ. Π. του Χ., τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 2 Νοεμβρίου 2012. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 19 Δεκεμβρίου 2012.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ