Supreme Court allows appeal against joint drug possession conviction due to violation of presumption of innocence and lack of specific reasoning.

Απόφαση 1806 / 2019 (ΣΤ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)Αριθμός 1806/2019

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

ΣΤ' Ποινικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Αρτεμισία Παναγιώτου, Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτη, (σύμφωνα με την υπ' αριθμ. 194/2019 πράξη του Προέδρου του Αρείου Πάγου), Γεώργιο Αναστασάκο, Ευφροσύνη Καλογεράτου - Ευαγγέλου, Πηνελόπη Παρτσαλίδου - Κομνηνού και Νικόλαο Βεργιτσάκη - Εισηγητή, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημα του την 1η Οκτωβρίου 2019, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Γεωργίου Γεράκη, (κωλυομένου του Εισαγγελέως) και του Γραμματέως Χαράλαμπου Αθανασίου, για να δικάσει τις αιτήσεις των αναιρεσειόντων - κατηγορουμένων 1. Μ. Π. του Ι., κατοίκου ... και 2. S. Z. του B., κατοίκου ..., που εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Δημήτριο Νινόπουλο, για αναίρεση της υπ' αριθμ. 204/2018 αποφάσεως του Πενταμελούς Εφετείου Πειραιά.

Το Πενταμελές Εφετείο Πειραιά, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και οι αναιρεσείοντες - κατηγορούμενοι, ζητάει την αναίρεση της αποφάσεως αυτής για τους λόγους που αναφέρονται στις υπ' αριθμ. πρωτ. 164 και 165/7.1.2019, αντίστοιχα, αιτήσεις αναίρεσης, που καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με αριθμό 466/2019.

Αφού άκουσε Τον Εισαγγελέα ο οποίος πρότεινε να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και δη στο σύνολό της για τον κατηγορούμενο S. Z. και εν μέρει για τον κατηγορούμενο Μ. Π., ήτοι όσον αφορά την πράξη της κατοχής ναρκωτικών από κοινού και τις διατάξεις της περί επιβολής για την πράξη αυτή ποινής και επιβληθείσης συνολικής ποινής, απορριπτόμενης αυτής κατά τα λοιπά και να παραπεμφθεί η υπόθεση κατά το αναιρούμενο μέρος για νέα συζήτηση και τον πληρεξούσιο δικηγόρο των αναιρεσειόντων, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Οι κρινόμενες από 4-01-2019 (αριθμ. γεν. πρωτ.164 και 165/7-1-2019) αιτήσεις για αναίρεση, που ασκήθηκαν με δήλωση και επίδοσή τους την 7.1.2019 στην Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, των, (1) Π. Μ. του Ι. και (2) Z. S. του B., κατά της υπ' αριθμ. 204/27-6-2018 καταδικαστικής απόφασης του Πενταμελούς Εφετείου Πειραιώς, , με την οποία καταδικάστηκαν, ο 1ος αναιρεσείων σε συνολική ποινή φυλάκισης πέντε (5) ετών με αναστολή για δύο έτη, υπό τον όρο της 2ετους επιτήρησης από επιμελητή δικαστικής αρωγής, για τις αξιόποινες πράξεις της συμμορίας και της κατοχής ναρκωτικών από κοινού, και ο 2ος αναιρεσείων σε ποινή φυλάκισης δύο (2) ετών και έξι (6) μηνών, ανασταλείσα επί τριετία, για την πράξη της απλής συνέργειας σε κατοχή ναρκωτικών από κοινού, έχουν ασκηθεί νομότυπα και εμπρόθεσμα. Επομένως, είναι παραδεκτές και, συνεκδικαζόμενες ως συναφείς, πρέπει να εξεταστούν περαιτέρω ως προς τη βασιμότητα των λόγων τους.

ΙΙ. Με τον ισχύοντα νόμο περί ναρκωτικών 4139/20.3.2013, "νόμος περί εξαρτησιογόνων ουσιών και άλλες διατάξεις", (με το άρθρο 100 του οποίου καταργήθηκε από την έναρξη της ισχύος του (20.3.2013), ο ν. 3459/2006, εκτός από τα άρθρα 1 παρ.2, 58 και 61 αυτού) ρυθμίζονται οι παραβάσεις διακίνησης ναρκωτικών με νέες διατάξεις και ειδικότερα διατηρείται το ενδιαφέρον στη συγκεκριμένη ένδικη υπόθεση άρθρο 20 με τον ίδιο αριθμό. Έτσι με το άρθρο 20 παρ. 1 του νέου αυτού νόμου που ως ευνοϊκότερη της προηγούμενης διάταξης του άρθρου 20 του ν.3459/2006 (ΚΝΝ) εφαρμόζεται κατ'αρθρθ 2 παρ.1 του ΠΚ , και για τις πράξεις που τελέστηκαν πριν από την έναρξη εφαρμογής της, τυποποιείται ως βασικό έγκλημα η παράνομη διακίνηση ναρκωτικών, ως τέτοιας νοούμενης, κατά την παράγραφο 2, κάθε πράξης με την οποία συντελείται η κυκλοφορία ναρκωτικών ουσιών ή πρόδρομων ουσιών, που αναφέρονται στους πίνακες της παραγράφου 2 του άρθρου 1 αυτού. Ειδικότερα, κατά το άρθρο 20 παρ. 1 του παραπάνω ν. 4139/2013, " όποιος, εκτός από τις περιπτώσεις που προβλέπονται στα άρθρα 21, 22 και 23, διακινεί παράνομα ναρκωτικά, τιμωρείται με κάθειρξη τουλάχιστον οκτώ (8) ετών και με χρηματική ποινή μέχρι τριακόσιες χιλιάδες (300.000) ευρώ". Με την παράγραφο 2 καθορίσθηκαν ενδεικτικά οι τρόποι τέλεσης, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται η εισαγωγή, αγορά, κατοχή, μεταφορά και πώληση.

Η κατοχή ναρκωτικών ουσιών, ως έγκλημα, είναι η φυσική εξουσίασή τους από τον δράστη, κατά τρόπο ώστε να μπορεί σε κάθε στιγμή να διαπιστώνει την ύπαρξη τους και κατά τη δική του βούληση να τις διαθέτει πραγματικά, είναι δε αναγκαίος ο προσδιορισμός του προσώπου που έχει την πραγματική εξουσία διαθέσεως της ναρκωτικής ουσίας.

Εξ άλλου, κατά τη διάταξη του άρθρου 45 του Π.Κ., αν δύο ή περισσότεροι τέλεσαν από κοινού αξιόποινη πράξη, καθένας τιμωρείται ως αυτουργός. Με τον όρο "από κοινού" νοείται υποκειμενικά δόλος, δηλαδή ότι ο κάθε συναυτουργός θέλει ή αποδέχεται την πραγμάτωση της αντικειμενικής υποστάσεως του διαπραττομένου εγκλήματος γνωρίζοντας ότι και οι λοιποί συμμέτοχοι πράττουν με δόλο τελέσεως του ιδίου εγκλήματος.

Η σύμπραξη στην εκτέλεση μπορεί να συνίσταται ή στο ότι καθένας πραγματώνει την όλη αντικειμενική υπόσταση του εγκλήματος ή στο ότι το έγκλημα πραγματώνεται με συγκλίνουσες επί μέρους πράξεις των συμμετόχων, ταυτόχρονες ή διαδοχικές, χωρίς να είναι αναγκαίο να αναφέρονται στην απόφαση του δικαστηρίου και οι επιμέρους υλικές ενέργειες καθενός από τους συναυτουργούς, αλλά αρκεί να αναφέρονται τα πραγματικά περιστατικά βάσει των οποίων το δικαστήριο δέχθηκε ότι ο δράστης συμμετείχε στην τέλεση σε καθένα από τα εγκλήματα αυτά ως συναυτουργός, άποψη με την οποία συντάσσεται και η από 1-7-2019 ισχύουσα διάταξη του άρθ. 45 του νέου ΠΚ σύμφωνα με την οποία, "αν δύο ή περισσότεροι πραγμάτωσαν από κοινού εν όλω ή εν μέρει τα στοιχεία της περιγραφόμενης στο νόμο αξιόποινης πράξης καθένας τους τιμωρείται ως αυτουργός".

Ειδικότερα, η συγκατοχή ναρκωτικών υπάρχει όταν υφίσταται μεταξύ των δραστών κοινός δόλος φυσικής εξουσιάσεως της συγκεκριμένης ποσότητας ναρκωτικής ουσίας, η οποία πρέπει να είναι σαφώς προσδιορισμένη και να υφίσταται η δυνατότητα σε όλους τους συναυτουργούς ασκήσεως της φυσικής αυτής εξουσιάσεως με τη δυνατότητα διαθέσεως και διαπιστώσεως οποτεδήποτε της υπάρξεως αυτής.

Περαιτέρω, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 47 παρ.1 Π.Κ., όποιος εκτός από την περίπτωση της παρ.1 στοιχ. β' του προηγουμένου άρθρο, παρέσχε με πρόθεση σε άλλον οποιαδήποτε συνδρομή πριν από την τέλεση ή κατά την τέλεση της αδίκου πράξεως που διέπραξε, τιμωρείται ως συνεργός με ποινή ελαττωμένη. Κατά την έννοια της διατάξεως αυτής απλή συνέργεια συνιστά οποιαδήποτε συνδρομή υλική ή ψυχική, θετική ή αποθετική η οποία παρέχεται στον αυτουργό, χωρίς να είναι άμεση, εφόσον εκείνος που την παρέχει γνωρίζει ότι ο αυτουργός διαπράττει ορισμένο έγκλημα.

Για την πράξη της απλής συνέργειας υποκειμενικά απαιτείται δόλος του συνεργού, που συνίσταται στη γνώση του για την από τον αυτουργό τέλεση ορισμένης άδικης πράξεως που αντικειμενικά συνιστά έγκλημα και τη βούλησή του να συμβάλλει υλικά ή ψυχικά στην τέλεση αυτής από τον αυτουργό. Ο χρόνος τελέσεως της απλής συνέργειας τελεί σε συνάρτηση με αυτόν της κύριας πράξεως αφού η απλή συνδρομή παρέχεται αποκλειστικώς είτε πριν από την κυρία πράξη είτε κατά τη διάρκειά της.

IV. Περαιτέρω, η καταδικαστική απόφαση, έχει την απαιτούμενη κατά τα άρθρα 93 παρ.3 του Συντάγματος και 139 του Κ.Ποιν.Δ., ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, η έλλειψη της οποίας ιδρύει τον από το άρθρο 510 παρ.1 στοιχ.Δ' του ιδίου Κώδικα λόγο αναιρέσεως, όταν αναφέρονται σ' αυτήν με σαφήνεια, πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις ή λογικά κενά τα πραγματικά περιστατικά που προέκυψαν από την αποδεικτική διαδικασία, στα οποία στηρίχθηκε η κρίση του δικαστηρίου για τη συνδρομή των αντικειμενικών και υποκειμενικών στοιχείων του εγκλήματος, οι αποδείξεις που τα θεμελιώνουν και οι νομικές σκέψεις υπαγωγής των περιστατικών αυτών στην ουσιαστική ποινική διάταξη που εφαρμόστηκε.

Για την ύπαρξη τέτοιας αιτιολογίας είναι παραδεκτή η αλληλοσυμπλήρωση του αιτιολογικού με το διατακτικό, που αποτελούν ενιαίο σύνολο, ενώ κατά το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Ε' του ΚΠΔ, λόγο αναιρέσεως της αποφάσεως αποτελεί και η εσφαλμένη ερμηνεία ή εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διατάξεως. Εσφαλμένη ερμηνεία τέτοιας διατάξεως υπάρχει όταν το δικαστήριο αποδίδει σ' αυτήν διαφορετική έννοια από εκείνη που πραγματικά έχει, εσφαλμένη δε εφαρμογή συντρέχει όταν το δικαστήριο δεν υπήγαγε σωστά τα πραγματικά περιστατικά, που δέχθηκε ότι προέκυψαν από την αποδεικτική διαδικασία, στη διάταξη που εφάρμοσε.

Περίπτωση εσφαλμένης εφαρμογής ουσιαστικής ποινικής διατάξεως υπάρχει και όταν η διάταξη αυτή παραβιάζεται εκ πλαγίου, πράγμα που συμβαίνει όταν στο πόρισμα της αποφάσεως που περιλαμβάνεται στο συνδυασμό του διατακτικού με το σκεπτικό αυτής και ανάγεται στα στοιχεία και στην ταυτότητα του οικείου εγκλήματος, έχουν εμφιλοχωρήσει ασάφειες, αντιφάσεις ή λογικά κενά, με αποτέλεσμα να καθίσταται ανέφικτος ο έλεγχος της ορθής ή μη εφαρμογής του νόμου, οπότε η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση (Ολ.ΑΠ 3/2008).

Τέλος, κατά το άρθρο 171 παρ.1, ως ίσχυε κατά το χρόνο εκδόσεως της προσβαλλομένης απόφασης (άρθ.590 παρ.1 ΚΠΔ), ακυρότητα που λαμβάνεται και αυτεπαγγέλτως υπόψη από το δικαστήριο σε κάθε στάδιο της διαδικασίας και στον Άρειο Πάγο ακόμη προκαλείται: αν δεν τηρηθούν οι διατάξεις που καθορίζουν α) ... δ)την εμφάνιση, την εκπροσώπηση και την υπεράσπιση του κατηγορουμένου και την άσκηση των δικαιωμάτων που του παρέχονται από το νόμο, την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για την προάσπιση των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών και το Διεθνές Σύμφωνο για τα ατομικά και πολιτικά Δικαιώματα, όπως η περίπτωση δ' αντικαταστάθηκε από το άρθρο 11 παρ.2 του ν.3904/2010.

Ενώ κατά το άρθρο 6 παρ.2 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για την προάσπιση των δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΣΔΑ) η οποία κυρώθηκε με το Ν.Δ. 53/1974 και έχει υπερνομοθετική ισχύ, κατά το άρθρο 28 παρ.1 του Συντάγματος, "Πάν πρόσωπον κατηγορούμενος επί αδικήματος τεκμαίρεται ότι είναι αθώος μέχρι νομίμου αποδείξεως της ενοχής του".

Εξάλλου, σύμφωνα με το άρθρο 14 παρ.2 του Διεθνούς Συμφώνου για τα ατομικά δικαιώματα (Δ.Σ.Α.Π.Α.) που κυρώθηκε από την Ελλάδα με το ν. 2462/1997 "Κάθε πρόσωπο που κατηγορείται για ποινικό αδίκημα τεκμαίρεται ότι είναι αθώο εωσότου η ενοχή του αποδειχθεί σύμφωνα με το νόμο". Από τις ως άνω διατάξεις προκύπτει ότι, όταν πρόκειται για ποινικές υποθέσεις στην έννοια της δίκαιης δίκης κατοχυρώνεται επί πλέον και το δικαίωμα κάθε κατηγορουμένου να θεωρείται (τεκμαίρεται) αθώος εωσότου η ενοχή του αποδειχθεί νομίμως.

Η παραβίαση του ανωτέρω δικαιώματος δημιουργεί την ακυρότητα που αναφέρθηκε η οποία είναι απόλυτη και ελέγχεται με τον αναιρετικό λόγο του άρθρου 510 παρ.1 στοιχ. 1Α' ΚΠΔ.

V. Στην προκείμενη περίπτωση, όπως προκύπτει από τα επισκοπούμενα παραδεκτώς για τις ανάγκες του αναιρετικού ελέγχου πρακτικά της προσβαλλόμενης υπ' αριθμό 204/2018 απόφασης, το Πενταμελές Εφετείο Πειραιώς, δικάζοντας κατ' έφεση, δέχθηκε, κατά την αναιρετικά ανέλεγκτη περί τα πράγματα κρίση του, μετά από εκτίμηση και αξιολόγηση των κατ' είδος αναφερόμενων στην εν λόγω απόφαση αποδεικτικών μέσων (καταθέσεις μαρτύρων κατηγορίας και υπεράσπισης, πρακτικά πρωτοβάθμιας δίκης, αναγνωσθέντα έγγραφα και απολογία των κατηγορουμένων ), ότι αποδείχθηκαν, τ' ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: "Οι κατηγορούμενοι, Μ.

Π. και η T. D. T. V. ( η οποία δεν άσκησε αναίρεση) κατά το τελευταίο εξάμηνο του 2013, στην ευρύτερη περιοχή της ...., είχαν ενωθεί για την διάπραξη του ειδικότερα περιγραφόμενου πιο κάτω εγκλήματος της διακίνησης ναρκωτικών ουσιών (συμμορία). Πιο συγκεκριμένα, α) ο πρώτος κατηγορούμενος Μ. Π., στον ...στην ...και στην ....

κατείχε από κοινού με την δεύτερη κατηγορουμένη, με την έννοια της φυσικής εξουσίασης και της κατά βούληση διάθεσης, με σκοπό την εμπορία τις ακόλουθες ποσότητες ναρκωτικών ουσιών: Α) ποσότητα ακατέργαστης κάνναβης, συνολικού μικτού βάρους τριάντα οκτώ χιλιάδων οκτακόσιων σαράντα τεσσάρων γραμμαρίων (38.844 γραμ.) συσκευασμένη σε τριάντα πέντε αυτοσχέδιες νάιλον συσκευασίες, οι οποίες ήταν τοποθετημένες μέσα σε είκοσι δύο μαύρες αεροστεγώς κλεισμένες νάιλον σακούλες, που βρέθηκε και κατασχέθηκε εντός του υπ' αριθμ.

κυκλοφορίας ...96 ΙΧΕ αυτοκινήτου, τύπου VOLKWAGEN ΡΑSSΑΤ, το οποίο οδηγούσε, κατά τον ως άνω χρόνο, πλησίον της λαχαναγοράς του ..., ο τρίτος εκ των κατηγορουμένων, Ζ. S. του Β. και ανήκει στην ιδιοκτησία της Σ. Μ. του Ι., Β1) ποσότητα φυτικών αποσπασμάτων ακατέργαστης κάνναβης, συνολικού μικτού βάρους τετρακοσίων οκτώ γραμμαρίων (408), συσκευασμένη σε δύο (2) αυτοσχέδιες νάιλον συσκευασίες, Β2) ποσότητα ακατέργαστης κάνναβης, εμποτισμένη με νερό, συνολικού μικτού βάρους χιλίων επτακοσίων δεκαπέντε γραμμαρίων (1.715), η οποία ήταν τοποθετημένη εντός πλαστικής φιάλης, Β3) δύο χιλιάδες γραμμάρια (2.000) φύλλα κορφάδες δενδρυλλίων περιεχόμενα εντός μιας νάιλον συσκευασίες, Γ1) ποσότητα φυτικών αποσπασμάτων ακατέργαστης κάνναβης, συνολικού μικτού βάρους τεσσάρων χιλιάδων τετρακοσίων είκοσι τεσσάρων γραμμαρίων (4.424), συσκευασμένη σε τέσσερις (4) αυτοσχέδιες νάιλον συσκευασίες, Δ1) ποσότητα φυτικών αποσπασμάτων ακατέργαστης κάνναβης, συνολικού μικτού βάρους πέντε χιλιάδων πεντακοσίων είκοσι τεσσάρων γραμμαρίων (5.524), συσκευασμένη σε δύο (2) αυτοσχέδιες νάιλον συσκευασίες.

Ενόψει όμως του ότι από το Πρωτοβάθμιο Δικαστήριο κρίθηκε αθώος της αποδιδομένης σε αυτόν πράξεως της καλλιέργειας των 307 δενδρυλλίων κάνναβης που βρέθηκαν και κατασχέθηκαν α) στη Γλυφάδα επί της οδού ..., β) 607 δενδρυλλίων κάνναβης επί της οδού ... και γ) 589 δενδρυλλίων επί της οδού ..., δεν νοείται ότι είχε στην κατοχή του, δενδρύλλιά που δεν καλλιεργούσε και πρέπει να κηρυχθεί αθώος της κατοχής των εν λόγω δενδρυλλίων.

Στον ως άνω κατηγορούμενο, πρέπει να αναγνωρισθεί, όπως αναγνωρίσθηκε με την εκκαλουμένη, το ελαφρυντικό του 27 παρ. 1 του ν. 4139/2013." Την δεύτερη κατηγορούμενη T. D. T. V. (μη ασκήσασα αναίρεση) την κήρυξε ένοχη, για τις πράξεις (1') της καλλιέργειας 1.503 ήτοι (307+607+589), δενδρυλλίων ινδικής υδροπονικής καλλιέργειας, (2') της συμμορίας και (3') (α) της κατοχής ακατέργαστης κάνναβης συνολικής ποσότητας 38,844 γραμμαρίων, που βρέθηκε συσκευασμένη και τοποθετημένη εντός του υπ' αριθμ.

κυκλοφορίας ...96 ΙΧΕ αυτοκινήτου, το οποίο οδηγούσε ο τρίτος κατηγορούμενος και ήδη β'ανεραισείων και (β) Β1) ποσότητα φυτικών αποσπασμάτων ακατέργαστης κάνναβης, συνολικού μικτού βάρους τετρακοσίων οκτώ γραμμαρίων (408) , συσκευασμένη σε δύο (2) αυτοσχέδιες νάιλον συσκευασίες, Β2) ποσότητα ακατέργαστης κάνναβης, εμποτισμένη με νερό, συνολικού μικτού βάρους χιλίων επτακοσίων δεκαπέντε γραμμαρίων (1.715 ), η οποία ήταν τοποθετημένη εντός πλαστικής φιάλης, Β3) δύο χιλιάδων γραμμαρίων [2.000] φύλλων κορφάδων δενδρυλλίων περιεχόμενα εντός μίας νάιλον συσκευασίας Γ1) ποσότητα φυτικών αποσπασμάτων ακατέργαστης κάνναβης, συνολικού μικτού βάρους τεσσάρων χιλιάδων τετρακοσίων είκοσι τεσσάρων γραμμαρίων (4.424 ), συσκευασμένη σε τέσσερεις (4) αυτοσχέδιες νάιλον συσκευασίες, Β4) τριακόσιων επτά (307) δενδρυλλίων κάνναβης, υδροπονικής καλλιέργειας, τα οποία ήταν τοποθετημένα εντός τριακοσίων ενός (301) γλαστρών με χώμα, που βρέθηκαν και κατασχέθηκαν εντός του κειμένου, επί της οδού ...

στην ... διαμερίσματος του δευτέρου ορόφου, το οποίο είχε μισθώσει αυτή, Γ2) εξακοσίων επτά (607) δενδρυλλίων κάνναβης, υδροπονικής καλλιέργειας, τα οποία ήταν τοποθετημένα εντός διακοσίων εβδομήντα τριών (273) γλαστρών με χώμα, που βρέθηκαν και κατασχέθηκαν εντός των κειμένων επί της οδού ... στην ..., διαμερισμάτων του δευτέρου και τρίτου ορόφου, τα οποία μίσθωσε αυτή, Δ1) ποσότητας φυτικών αποσπασμάτων ακατέργαστης κάνναβης, συνολικού μικτού βάρους πέντε χιλιάδων πεντακοσίων είκοσι τεσσάρων γραμμαρίων(5,524) συσκευασμένη σε δύο αυτοσχέδιες νάιλον συσκευασίες και Δ2) πεντακοσίων ογδόντα εννέα (589) δενδρυλλίων κάνναβης, υδροπονικής καλλιέργειας, τα οποία ήταν τοποθετημένα εντός τετρακοσίων εβδομήντα επτά (477) γλαστρών με χώμα, που βρέθηκαν και κατασχέθηκαν εντός της κείμενης επί της οδού ..., μονοκατοικίας, την οποία μίσθωσε αυτή.

Περαιτέρω, το δικαστήριο δέχτηκε ότι οι ως άνω κατηγορούμενοι είχαν ενωθεί για να διαπράττουν τις προ εκτιθέμενες κακουργηματικές πράξεις συγκροτώντας έτσι συμμορία και καταδίκασε αυτήν σε συνολική ποινή καθείρξεως δέκα (10) ετών και έξι (6) μηνών. Εξάλλου ως προς τον τρίτο κατηγορούμενο, δέχτηκε κατά την ανέλεγκτη ως προς τα πράγματα κρίση του ότι, κατείχε ακατέργαστη κάνναβη βάρους 38.444 γραμμαρίων που ήταν συσκευασμένη και τοποθετημένη εντός του με αριθμ.

κυκλοφορίας ...96 ΙΧΕ αυτοκινήτου, το οποίο οδηγούσε ο ίδιος, μεταβαίνοντας στην λαχαναγορά του ..., όπου υπήρχαν οι υποτιθέμενοι αγοραστές "των ως άνω ναρκωτικών ουσιών, βοηθώντας έτσι τους λοιπούς ως άνω κατηγορουμένους κατά τη διακίνηση των ως άνω ναρκωτικών ουσιών όπως δέχθηκε και το Πρωτοβάθμιο Δικαστήριο και πρέπει να κηρυχθεί ένοχος απλής συνέργειας στην κατοχή της ως άνω ποσότητας ναρκωτικών ουσιών ".

Aκολούθως, το Δικαστήριο κήρυξε αθώο τον πρώτο αναιρεσείοντα Μ. Π. για την πράξη της κατοχής από κοινού αριθμού δενδρυλλίων κάνναβης, υδροπονικής καλλιέργειας και ένοχο με το ελαφρυντικό του άρθρου του 27 Ν. 4139/2013 για το ότι: " Στους παρακάτω αναφερόμενους τόπους και χρόνους, χωρίς να έχει αποκτήσει την έξη της χρήσης ναρκωτικών ουσιών ενεργώντας με πρόθεση με περισσότερες από μία πράξεις διέπραξε τα ακόλουθα εγκλήματα, τα οποία προβλέπονται από το νόμο και τιμωρούνται με στερητικές της ελευθερίας ποινές και με χρηματική ποινή:

Α] Στον ... και στην ευρύτερη περιοχή της ..., κατά το τελευταίο τουλάχιστον εξάμηνο μέχρι και την 26/1/2013, με πρόθεση ενώθηκε με τους λοιπούς συγκατηγορούμενους του για να διαπράξει το παρακάτω κακούργημα (συμμορία] και συγκεκριμένα, στους ανωτέρω τόπους και κατά το ανωτέρω χρονικό διάστημα, δρώντας από κοινού με τους συγκατηγορούμενούς του ενώθηκαν για να διαπράξουν το εξής κακούργημα και ειδικότερα της κατοχής για πώληση μεγάλων ποσοτήτων ακατέργαστης κάνναβης, όπως αυτά περιγράφονται κατωτέρω στις υπό στοιχείο Β και Γ του παρόντος κατηγορητηρίου πράξεις, παρέμειναν δε στην ομάδα αυτή, έως της συλλήψεως του, ήτοι μέχρι την 25/1/2013.

Β] Στον ..., στην .... και την ... του ...., την 26/1/2013, από κοινού ενεργών με τους συγκατηγορούμενούς του, κατόπιν συναπόφασης και συνεκτέλεσης απάντων των ως άνω κατηγορουμένων, διέπραξαν το έγκλημα της κατοχής ναρκωτικών ουσιών με σκοπό την εμπορία.

Ειδικότερα, κατά τον προαναφερόμενο χρόνο και στους ανωτέρω τόπους, με πρόθεση, κατείχαν από κοινού ποσότητες ακατέργαστης κάνναβης υδροπονικής καλλιέργειας, οι οποίες δεν προσδιορίστηκαν ακριβώς κατά την ανάκριση μέχρι σήμερα, μέρος των οποίων αποτελούν οι κατασχεθείσες την 26/1/2013 ποσότητες, ήτοι Α) ποσότητα ακατέργαστης κάνναβης, συνολικού μικτού βάρους τριάντα οκτώ χιλιάδων οκτακόσιων σαράντα τεσσάρων γραμμαρίων (38.844) , συσκευασμένη σε τριάντα πέντε (35) αυτοσχέδιες νάιλον συσκευασίες, οι οποίες ήταν τοποθετημένες μέσα σε είκοσι δύο μαύρες αεροστεγώς κλεισμένες νάιλον σακούλες, που βρέθηκε και κατασχέθηκε εντός του υπ1 αριθ.

κυκλοφορίας ...96 ΙΧΕ αυτοκινήτου, τύπου VOLKWAGEN ΡΑSSΑΤ , το οποίο οδηγούσε, κατά τον ως άνω χρόνο, πλησίον της λαχαναγοράς του ..., ο 3ος εκ των κατηγορουμένων, Ζ. S. του Β. και ανήκει στην ιδιοκτησία της Σ. Μ. του Ι., Β1) ποσότητα φυτικών αποσπασμάτων ακατέργαστης κάνναβης, συνολικού μικτού βάρους τετρακοσίων οκτώ γραμμαρίων (408) , συσκευασμένη σε δύο (2) αυτοσχέδιες νάιλον συσκευασίες, Β2) ποσότητα ακατέργαστης κάνναβης, εμποτισμένη με νερό, συνολικού μικτού βάρους χιλίων επτακοσίων δεκαπέντε γραμμαρίων (1.715 ), η οποία ήταν τοποθετημένη εντός πλαστικής φιάλης, Β3) δύο χιλιάδες γραμμάρια [2.000] φύλλα κορφάδες δενδρυλλίων περιεχόμενα εντός μίας νάιλον συσκευασίας Γ1) ποσότητα φυτικών αποσπασμάτων ακατέργαστης κάνναβης, συνολικού μικτού βάρους τεσσάρων χιλιάδων τετρακοσίων είκοσι τεσσάρων γραμμαρίων (4.424 ), συσκευασμένη σε τέσσερεις (4) αυτοσχέδιες νάλον συσκευασίες, Δ1) ποσότητα φυτικών αποσπασμάτων ακατέργαστης κάνναβης, συνολικού μικτού βάρους πέντε χιλιάδων πεντακοσίων είκοσι τεσσάρων γραμμαρίων (5.524), συσκευασμένη σε δύο (2) αυτοσχέδιες νάιλον συσκευασίες ".

V. Με τις παραδοχές της αυτές, η προσβαλλόμενη απόφαση δεν διέλαβε την από τις διατάξεις των άρθρων 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 Κ.Π.Δ. ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, αφού δεν εκτίθενται σ' αυτήν τα πραγματικά περιστατικά που συγκροτούν την αντικειμενική και υποκειμενική υπόσταση του εγκλήματος, της από κοινού κατοχής ινδικής κάνναβης για το οποίο κήρυξε ένοχο τον αναιρεσείοντα και ως προς το οποίο και μόνο προσβάλλεται με την ένδικη αίτηση.

Και τούτο διότι, ούτε στο σκεπτικό ούτε στο διατακτικό της προσβαλλόμενης απόφασης εκτίθενται με σαφήνεια και πληρότητα πραγματικά περιστατικά, από τα οποία να προκύπτει κατά την προεκτεθείσα έννοια, κοινός δόλος φυσικής εξουσιάσεως της συγκεκριμένης ποσότητας ναρκωτικής ουσίας, με τη δυνατότητα διαθέσεως, των ανωτέρω ποσοτήτων ναρκωτικών από τον πρώτο αναιρεσείοντα κατηγορούμενο.

Ειδικότερα δεν αναφέρεται αν ο α' αναιρεσείων είχε και σε θετική περίπτωση, ποια σχέση και τυχόν συνεργασία με τον β'αναιραισείοντα συγκατηγορούμενο του Z. S., που οδηγούσε στη λαχαναγορά του ... το υπ' αρ...96 ΙΧΕ αυτοκίνητο, τύπου VOLKWAGEN ΡΑSSΑΤ, στο οποίο βρέθηκε και κατασχέθηκε ποσότητα κάνναβης συνολικού βάρους 38.844 γραμμαρίων, και πως προκύπτει η φυσική εξουσίασή του με τη δυνατότητα διαθέσεως της, από τον α'αναιρεσείοντα -συγκατηγορούμενο.

Ακόμη δεν αναφέρεται πού βρέθηκαν και κατασχέθηκαν οι λοιπές ως άνω ποσότητες κάνναβης και σε κάθε περίπτωση, ενόψει του ότι στην ως άνω πρωτόδικη απόφαση και στη διάταξη αυτής περί ενοχής του για την πράξη της κατοχής αυτών, εκτίθεται ότι βρέθηκαν στα πιο πάνω αναφερθέντα διαμερίσματα και στη μονοκατοικία, δεν αναφέρεται όμως αν ο πρώτος αναιρεσείων είχε οποιαδήποτε σχέση με τα ως άνω διαμερίσματα και την μονοκατοικία, ενόψει και του ότι αυτός αθωώθηκε για την πράξη της συγκαλλιέργειας των ανευρεθέντων σ'αυτά ως άνω δενδρυλλίων από το πρωτόδικο δικαστήριο και για την πράξη της συγκατοχής αυτών, αθωώθηκε με την προσβαλλόμενη απόφαση.

Επίσης, δεν αιτιολογείται αν οι ποσότητες αυτές ήταν ή όχι παράγωγα συγκαλλιέργειας και συγκατοχής δενδρυλλίων, πράξεις για τις οποίες ο α'αναιρεσείων είχε κηρυχθεί αθώος. Η δε ανυπαρξία των περιστατικών αυτών, καθιστά πρόδηλον ότι δεν ερμηνεύθηκε ορθώς και συνακόλουθα και ότι δεν εφαρμόσθηκε επίσης ορθώς η προαναφερόμενη ουσιαστική ποινική διάταξη του άρθρου 20 του Ν.4139/2013 (διακίνηση ναρκωτικών).

Κατά συνέπεια, οι από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ' και Ε' Κ.Ποιν.Δ. προβαλλόμενοι λόγοι της αίτησης (δήλωσης) αναίρεσης του α'αναιρεσείοντος, με τους οποίους αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια της έλλειψης ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας και εκ πλαγίου παραβίασης των προαναφερθεισών διατάξεων του ουσιαστικού δικαίου, είναι βάσιμοι και πρέπει να γίνουν δεκτοί, να αναιρεθεί ως προς αυτόν εν μέρει η προσβαλλόμενη απόφαση, ήτοι όσον αφορά την πράξη της κατοχής ναρκωτικών από κοινού και τις διατάξεις της περί επιβολής για την πράξη αυτή ποινής και συνακόλουθα συνολικής ποινής. Ακολούθως πρέπει να παραπεμφθεί η υπόθεση, κατά το αναιρούμενο ποιο πάνω μέρος για νέα συζήτηση στο ίδιο Δικαστήριο, που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως (άρθρο 519 Κ.Π.Δ).

VΙΙ. Περαιτέρω, αναφορικά με τον δεύτερο αναιρεσείοντα S. Ζ. του Β., το Δικαστήριο με βάση το προαναφερθέν σκεπτικό κήρυξε αυτόν ένοχο απλής συνέργειας σε κατοχή ναρκωτικών από κοινού και τον καταδίκασε σε ποινή φυλάκισης δύο (2) ετών και έξι (6) μηνών, ανασταλείσα επί τριετία, με το ακόλουθο διατακτικό: " Στον ..., στην … και την …του …, την 26/1/2013, διέπραξε το έγκλημα της απλής συνέργειας στην πράξη της κατοχής ναρκωτικών ουσιών με σκοπό την εμπορία.

Ειδικότερα, κατά τον προαναφερόμενο χρόνο και στους ανωτέρω τόπους, με πρόθεση, παρείχε οποιαδήποτε συνδρομή σε κατοχή από κοινού από τους συγκατηγορουμένους του τόσο πριν, όσο και κατά την τέλεση της κύριας πράξεως ( των αυτουργών ) ποσοτήτων ακατέργαστης κάνναβης και αριθμό δενδρυλλίων κάνναβης, υδροπονικής καλλιέργειας, οι οποίες δεν προσδιορίστηκαν ακριβώς κατά την ανάκριση μέχρι σήμερα, μέρος των οποίων αποτελούν οι κατασχεθείσα την 26/1/2013 ποσότητες, ήτοι :

Α) ποσότητα ακατέργαστης κάνναβης, συνολικού μικτού βάρους τριάντα οκτώ χιλιάδων οκτακόσιων σαράντα τεσσάρων γραμμαρίων (38.844) , συσκευασμένη σε τριάντα πέντε (35) αυτοσχέδιες νάιλον συσκευασίες, οι οποίες ήταν τοποθετημένες μέσα σε είκοσι δύο μαύρες αεροστεγώς κλεισμένες νάιλον σακούλες, που βρέθηκε και κατασχέθηκε εντός του υπ' αριθ.

κυκλοφορίας ...96 ΙΧΕ αυτοκινήτου, τύπου VOLKWAGEN ΡΑSSΑΤ , το οποίο οδηγούσε, κατά τον ως άνω χρόνο, πλησίον της λαχαναγοράς του ..., ο 3ος εκ των κατηγορουμένων, S. Ζ. του V. και ανήκει στην ιδιοκτησία της Σ. Μ. . Την προαναφερόμενη ποσότητα ακατέργαστης κάνναβης κατείχε από κοινού ενεργών με τους συγκατηγορούμενούς του, αφού ασκούσαν από κοινού τη φυσική εξουσία επ'αυτών, λόγω του ότι είχαν τη δυνατότητα ανά πάσα στιγμή να διαπιστώσουν άπαντες την ύπαρξη τους και κατά τη δική τους βούληση να διαθέτουν πραγματικά ".

Με αυτά που δέχθηκε το Δικαστήριο, δεν διέλαβε στην απόφασή του την επιβαλλόμενη από τις προαναφερόμενες διατάξεις ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, αλλά διέλαβε τοιαύτη ελλιπή, ασαφή και με αντιφάσεις. Ειδικότερα ενώ στο σκεπτικό αναφέρεται ότι ο β' αναιρεσείων κατείχε κάνναβη βάρους 38.444 γραμμαρίων στο υπ' αρ...96 ΙΧΕ αυτοκίνητο που οδηγούσε ο ίδιος, μεταβαίνοντας στη λαχαναγορά του ...

και ότι έπρεπε να κηρυχθεί ένοχος απλής συνέργειας κατ'άρθ. 47 ΠΚ, σε συγκατοχή άλλων, ποσότητος 38.844 γραμ. κάνναβης, ότι δηλαδή παρείχε οποιαδήποτε συνδρομή σε κατοχή από κοινού από τους συγκατηγορουμένους του, της ως άνω ποσότητας, στο διατακτικό αναφέρεται ότι ο αναιρεσείων παρέσχε οποιαδήποτε συνδρομή σε κατά συναυτουργία κατοχή από τους συγκατηγορουμένους του, πριν και κατά την τέλεση της κύριας πράξης, ποσοτήτων ακατέργαστης κάνναβης και αριθμού δενδρυλλίων κάνναβης υδροπονικής καλλιέργειας, οι οποίες δεν προσδιορίσθηκαν κατά την ανάκριση, μέρος των οποίων αποτελεί η ποσότητα των 38.444 γραμμαρίων που βρέθηκε στο υπ' αρ...96 ΙΧΕ αυτοκίνητο ιδιοκτησίας της Μ.

Σ. και το οποίο οδηγούσε ο ίδιος πλησίον της λαχαναγοράς, και ότι την ανωτέρω ποσότητα ακατέργαστης κάνναβης κατείχε ο β'αναιρεσείων από κοινού με τους συγκατηγορουμένους του. Ούτε προσδιορίζεται στην προσβαλλόμενη απόφαση αν ο β' αναιρεσείων, γνώριζε την τέλεση της κύριας πράξης, από τους αυτουργούς συγκατηγορουμένους του και θέλησε να συμβάλει με τη συνδρομή του υλικά ή ψυχικά στην πραγμάτωση αυτής.

Επισημαίνεται ότι ο β' αναιρεσείων, όπως προκύπτει από την υπ' αρ. 268/2014 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων Πειραιώς, κηρύχθηκε αθώος για την πράξη της από κοινού καλλιέργειας των ως άνω δενδρυλλίων, για την οποία κηρύχθηκε αθώος και ο α' αναιρεσείων Μ. Π., καθώς και για τις πράξεις της συγκρότησης εγκληματικής οργάνωσης και της από κοινού κατοχής των δενδρυλλίων και των λοιπών ως άνω ποσοτήτων ακατέργαστης κάνναβης, πλην της ως άνω ποσότητας κάνναβης των 38.444 γραμμαρίων.

Εξ άλλου, εφόσον, όπως αναφέρθηκε στην προσβαλλόμενη απόφαση, δεν είναι δυνατή η συρροή καλλιέργειας δενδρυλλίων ινδικής κάνναβης με κατοχή των αυτών δενδρυλλίων, δεν νοείται και η κατοχή των αυτών δενδρυλλίων για την καλλιέργεια των οποίων αθωώθηκε ο συγκατηγορούμενος του. Καταδικάζοντας τον δε ως συγκάτοχο από κοινού, του προσέδωσε έστω και εμμέσως, βαρυτέρα μορφή συμμετοχής υπό ευρεία έννοια στο συγκεκριμένο έγκλημα, παραβιάζοντας έτσι ρητή διάταξη της ΕΣΔΑ ( άρθ. 6 § 2) και συγκεκριμένα το τεκμήριο αθωότητός του.

Επομένως οι σχετικοί από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α', Δ' και Ε' ΚΠΔ λόγοι αναίρεσης με τους οποίους πλήττεται η προσβαλλόμενη απόφαση για απόλυτη ακυρότητα της διαδικασίας, λόγω παραβίασης του τεκμηρίου αθωότητας, για έλλειψη ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας και για εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διάταξης, είναι βάσιμοι και πρέπει να γίνουν δεκτοί. Μετά από αυτά, πρέπει η κρινόμενη αίτηση αναιρέσεως του αναιρεσείοντος, Z. S. να γίνει δεκτή, να αναιρεθεί ως προς αυτόν η προσβαλλόμενη απόφαση, και να παραπεμφθεί η υπόθεση και ως προς αυτόν για νέα συζήτηση στο ίδιο Δικαστήριο, συγκροτούμενο κατά τα προεκτεθέντα.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

ΑΝΑΙΡΕΙ ως προς τους αναιρεσείοντες , την υπ' αριθμό 204/2018 απόφαση του Πενταμελούς Εφετείου Πειραιώς και δη στο σύνολο της όσον αφορά τον κατηγορούμενο, Z. S., και εν μέρει όσον αφορά τον κατηγορούμενο, Μ. Π., ήτοι όσον αφορά την πράξη της κατοχής ναρκωτικών από κοινού και τις διατάξεις της περί επιβολής για την πράξη αυτή ποινής και επιβληθείσας συνολικής ποινής.

ΠΑΡΑΠΕΜΠΕΙ την υπόθεση, ως προς το αναιρούμενο μέρος της για νέα εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, το οποίο θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 6 Νοεμβρίου 2019.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 19 Νοεμβρίου 2019.

Η ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΥΣΑ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ

Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ