1806/2008 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1806 / 2008 (Β1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1806/2008

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Β1' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ηλία Γιαννακάκη, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Αθανάσιο Θεμέλη, Ειρήνη Αθανασίου, Βαρβάρα Κριτσωτάκη και Παναγιώτη Κομνηνάκη, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 7 Οκτωβρίου 2008, με την παρουσία και του γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) Χ1, 2) Χ2, 3) Χ3, 4) Χ4, 5) Χ5, 6) Χ6, 7) Χ7, 8) Χ8, 9) Χ9, 10) Χ10, 11) Χ11, 12) Χ12, 13) Χ13, 14) Χ14 και 15) Χ15. Εκπροσωπήθηκαν όλοι από την πληρεξούσια δικηγόρο τους Μαρία Σωτηροπούλου - Πηλιχού.

Της αναιρεσίβλητης: Ανώνυμης εταιρίας με την επωνυμία "ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ (ΔΕΗ Α.Ε.)", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Κωνσταντίνο Παπαδημητρίου.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 20-12-2000 αγωγή των ήδη αναιρεσειόντων, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 1106/2002 του ίδιου Δικαστηρίου και 6160/2005 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 25-10-2006 αίτησή τους. Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Αθανάσιος Θεμέλης, διάβασε την από 23-10-2007 έκθεση του κωλυομένου να μετάσχει στη σύνθεση του Δικαστηρίου αυτού Αρεοπαγίτη Αλέξανδρου Νικάκη, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή της αιτήσεως αναιρέσεως. Η πληρεξούσια των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος της αναιρεσίβλητης την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Επειδή το προσωπικό της ΔΕΗ, σύμφωνα με το άρθρο 2 του Κανονισμού Καταστάσεως Προσωπικού της, που διαλαμβάνεται στην από 4-10-1973 ειδική συλλογική σύμβαση, η οποία δημοσιεύθηκε με την υπ' αριθ. 2842/422/1973 απόφαση του Υπουργού Απασχολήσεως στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως (ΦΕΚ Β' 1274) και έχει ισχύ νόμου, γιατί κυρώθηκε αναδρομικώς με το άρθρο 2 του ΝΔ 210/1974, διακρίνεται σε τακτικό και έκτακτο.

Έκτακτο προσωπικό, είναι το προσλαμβανόμενο με σύμβαση εργασίας ορισμένου ή αορίστου χρόνου προς κάλυψη εκτάκτων ή πρόσκαιρων αναγκών της επιχειρήσεως και δύναται σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 42 § 1 του Κανονισμού να ενταχθεί μετά από διετή υπηρεσία στο τακτικό προσωπικό, με απόφαση του Διοικητού, ύστερα από γνώμη του Πρωτοβαθμίου Συμβουλίου κρίσεως.

Κατά το άρθρο 3 §§ 1 και 2 του ίδιου Κανονισμού, το τακτικό προσωπικό, κατατάσσεται στα μισθολογικά κλιμάκια Α', Β', 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13 και 14 και η κατάταξη αυτή αποτελεί αποκλειστικώς μισθολογική διαβάθμιση του προσωπικού, η οποία δεν παρέχει στο ίδιο δικαίωμα ασκήσεως καθηκόντων ορισμένης θέσεως στη διάρθρωση των υπηρεσιών της ΔΕΗ.

Περαιτέρω, το τακτικό προσωπικό της, με βάση το άρθρο 4 §§1, 2, 3 και 4 του ανωτέρω Κανονισμού, κατατάσσεται σε κλάδους, οι οποίοι υποδιαιρούνται σε κατηγορίες που μπορεί επίσης να υποδιαιρεθούν σε βαθμίδες, στις οποίες αντιστοιχούν μισθολογικά κλιμάκια και αριθμός οργανικών θέσεων. Ο κάθε μισθωτός εντάσσεται σε μισθολογικό κλιμάκιο, βαθμίδα, κατηγορία και κλάδο για την πλήρωση οργανικής θέσεως.

Οι κλάδοι αποτελούν γενικές διακρίσεις του προσωπικού κατά το είδος της απασχολήσεως αυτού και ορίζονται σε κλάδους : α) στελεχών γενικών θέσεων, β) τεχνικών (Τ), γ) διοικητικό-οικονομικών (ΑΟ), δ) δικηγόρων (Ν), ε) Υγειονομικών (Υ) και στ') μισθωτών γενικών υπηρεσιών (ΓΥ). Ο κλάδος διοικητικοικονομικού προσωπικού περιλαμβάνει δύο κατηγορίες, ήτοι την κατηγορία ΔΟ1-πτυχιούχοοι και την ΔΟ2-λοιποί διοικητικοοικονομικοί.

Η κατηγορία ΔΟ1 -Πτυχιούχοι έχει πέντε βαθμίδες (α, β, γ, δ και ε) και εννέα μισθολογικά κλιμάκια. Ως τυπικόν προσόν, για την ένταξη σ' αυτήν και μισθολογική εξέλιξη απαιτείται πτυχίο Ανωτάτης Σχολής συναφούς με τις Διοικητικοοικονομικές και Εμπορικές Επιστήμες κατεύθυνσης ή ισότιμο αλλοδαπής. Η κατηγορία ΔΟ2 έχει πέντε βαθμίδες και ένδεκα μισθολογικά κλιμάκια.

Ως τυπικό προσόν για την ένταξη και την μισθολογική εξέλιξη απαιτείται απολυτήριο εξαταξίου Σχολής Μέσης Εκπαίδευσης ημεδαπής ή ισότιμον αλλοδαπής. Με το άρθρο 5 του Κανονισμού ορίζεται μεταξύ άλλων ότι η ένταξη του έκτακτου προσωπικού γίνεται σε μισθολογικό της κατώτερης βαθμίδας κάθε κατηγορίας, κατόπιν αποφάσεως του Διοικητικού Συμβουλίου της αναιρεσίβλητης ύστερα από εισήγηση του Διοικητή της.

Περαιτέρω, κατά το άρθρο 6 του Κ.Κ.Π./Δ.Ε.Η., ο χρόνος υπηρεσίας του μισθωτού που προηγήθηκε της εντάξεως του στο τακτικό προσωπικό, θεωρείται ως χρόνος δοκιμαστικής υπηρεσίας και συνυπολογίζεται στο χρόνο ο οποίος κατά το άρθρο 22 απαιτείται για την πρώτη, μετά την ένταξη, μισθολογική προαγωγή, λογιζόμενος ότι διανύθηκε στο μισθολογικό κλιμάκιο εντάξεως.

Εξάλλου, με την από 28-2-1990 ΕΣΣΕ "περί των όρων αμοιβής και εργασίας του, προσωπικού της ΔΕΗ", η οποία δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. (ΦΕΚ Β' 227/1990) έγινε ανακλιμάκωση των μισθολογικών κλιμακίων εξελίξεως του προσωπικού της εναγομένης, ορίσθηκε ότι εισαγωγικό κλιμάκιο της ΔΟ1 κατηγορίας είναι το 7 μ.κ.

ενώ της ΔΟ2 κατηγορίας το 10 μ.κ. και με την παράγραφο 4.1 αυτής, χορηγήθηκε από 1-10-1991, στο τακτικό προσωπικό μισθολογική προαγωγή ενός μισθολογικού κλιμακίου πέρα του κατεχομένου και με την παράγραφο 4.3 ορίσθηκε ότι στην περίπτωση αυτή ο χρόνος που έχει διανυθεί στο ήδη κατεχόμενο κατά την 30-9-1991 μισθολογικό κλιμάκιο, θεωρείται ως διανυθείς στο νέο μισθολογικό κλιμάκιο, για τον καθορισμό της ημερομηνίας μελλοντικής κρίσης για προαγωγή στο επόμενο μισθολογικό κλιμάκιο.

Από τις προαναφερόμενες διατάξεις προκύπτει ότι για την ένταξη αυτή, η οποία από της προσλήψεως του μισθωτού αποτελεί υποχρέωση της Δ.Ε.Η. που έχει ως γενεσιουργό λόγο τις ανωτέρω διατάξεις του Κανονισμού, δεν προβλέπονται, εκτός από τις οριζόμενες στην παρ. 5 του άρθρου 5 τυπικές προϋποθέσεις, τις οποίες πρέπει να συγκεντρώνει ο μισθωτός, ειδικώς ορισμένες προϋποθέσεις και έτσι επί της εντάξεως θα εφαρμοσθεί ο κανόνας του άρθρου 288 Α.Κ., σύμφωνα με τον οποίο ο οφειλέτης υποχρεούται να εκπληρώσει την παροχή όπως απαιτεί η καλή πίστη, αφού ληφθούν υπόψη και τα συναλλακτικά ήθη.

Επομένως τα αρμόδια όργανα της Δ.Ε.Η., προκειμένου να εντάξουν το προσωπικό, πρέπει να λάβουν υπόψη το είδος της απασχολήσεώς του μέχρι την ένταξη και όχι τα κατά τους τίτλους των σπουδών που τυχόν συντελούντο κατά το χρόνο της προσλήψεώς του υπέρτερα τυπικά προσόντα του. Στην προκειμένη περίπτωση το Εφετείο, όπως προκύπτει από τη ν προσβαλλόμενη απόφασή του, δέχθηκε ανελέγκτως τα εξής :

Οι ενάγοντες (ήδη αναιρεσείοντες), οι οποίοι είναι πτυχιούχοι Ανωτάτων Σχολών Διοικητικοινομικής κατεύθυνσης, προσλήφθηκαν από την εναγομένη (ήδη αναιρεσίβλητη) ως έκτακτο προσωπικό, αρχικά με διαδοχικές συμβάσεις μικρής διάρκειας, οι οποίες την 14-9-1993 μετετράπησαν για τους 1η, 3η, 4η, 5ο, 6η, 7η, 10η, 12η, 13η, 14η και 15η σε συμβάσεις ορισμένου χρόνου ετήσιας διάρκειας και αορίστου χρόνου για τους υπόλοιπους, πλην της 2ης η οποία είχε τοποθετηθεί κατά τις διατάξεις του ν. 1648/1986 με αόριστου χρόνου, για να καλύψουν εποχικές περιοδικές ή έκτακτες ανάγκες της αναιρεσίβλητης στα καθήκοντα της κατηγορίας ΔΟ2- Λοιποί Διοικητικοικονομικοί, στα ίδια δε καθήκοντα απασχολήθηκαν και μετά την ως άνω μετατροπή των συμβάσεών τους, με μηνιαίο μισθό του μ.κ. 10.

Την 4-5-1994 όλοι οι αναιρεσείοντες, πλην της δεύτερης, απολύθηκαν, κατ' εφαρμογή του άρθρου 28Α του ν. 2190/1994 και με την 14/1997 απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου της αναιρεσίβλητης επαναπροσλήφθηκαν, πλην της 2ης, ως έκτακτο προσωπικό με τα ίδια καθήκοντα και τις ίδιες αποδοχές. Ακολούθως, με αποφάσεις του Πρωτοβάθμιου Συμβουλίου Κρίσεως, εντάχθηκαν, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 5, 6, 22 του Κ.Κ.Π./Δ.Ε.Η.

και 9 της από 5-10-1989 Ε.Σ.Σ.Ε. στο τακτικό προσωπικό στην κατηγορία ΔΟ2-Λοιποί Διοικητικοοικονομικοί, στο μ.κ. 10 και με την προσμέτρηση του χρόνους της προϋπηρεσίας τους στη Δ.Ε.Η. στο μ.κ. 9. Την ένταξή τους αυτή οι αναιρεσείοντες αποδέχθηκαν ανεπιφύλακτα με έγγραφες δηλώσεις τους. Στη συνέχεια οι αναιρεσείοντες, σε εκτέλεση της 147/1997 απόφασης του Δ.Σ.

της Δ.Ε.Η., εγκρίθηκε, κατά τις εκεί ημεροχρονολογίες του έτους 1998, η μετάταξή τους στην κατηγορία ΔΟ1-Πτυχιούχοι και στο μ.κ. 7, που είναι το εισαγωγικό για τον καθένα. Οι αναιρεσείοντες με την ένδικη αγωγή, ισχυρίσθηκαν ότι, με βάση τις αρχές της καλής πίστεως και των συναλλακτικών ηθών, η αναιρεσίβλητη όφειλε να τους εντάξει στην κατηγορία ΔΟ1-Πτυχιούχοι και το μ.κ. 7, με ταυτόχρονη μισθολογική προαγωγή στο μ.κ.

από τη εντάξεώς τους στο τακτικό προσωπικό και όχι από τη χρονολογία της μετατάξεώς τους. Οι αναιρεσείοντες, όμως, όπως προεκτέθηκε, είχαν προσληφθεί με συμβάσεις ορισμένου ή αορίστου χρόνου ως έκτακτο προσωπικό για να απασχοληθούν σε καθήκοντα της κατηγορίας ΔΟ2 προς κάλυψη των υπηρεσιακών αναγκών της αναιρεσίβλητης.

Ότι από τις προεκτεθείσες διατάξεις του Κ.Κ.Π./Δ.Ε.Η. προκύπτει ότι η ένταξη του έκτακτου προσωπικού στο τακτικό προσωπικό της αναιρεσίβλητης γίνεται με βάση της περί προσλήψεως αυτού ως έκτακτου προσωπικού σύμβαση εργασίας, δηλαδή με βάση την ιδιότητα με την οποία είχε προσληφθεί ως έκτακτο και επομένως επιτρέπεται η ένταξή του στο τακτικό προσωπικό μόνο σε κλάδο και κατηγορία, που περιλαμβάνει την ιδιότητα με την οποία είχε προσληφθεί.

Ότι, αντίθετη ερμηνεία, για την ένταξη του έκτακτου προσωπικού στο τακτικό τοιούτο, δεν γίνεται με βάση την περί προσλήψεώς του ως έκτακτου προσωπικού σύμβαση εργασίας προς κάλυψη ορισμένων υπηρεσιακών αναγκών της αναιρεσίβλητης, αλλά αρκεί κατά το χρόνο ένταξης οι μισθωτοί να διαθέτουν τα απαιτούμενα κατά τις διατάξεις του Κ.Κ.Π./Δ.Ε.Η.

τυπικά προσόντα του κλάδου και της κατηγορίας στην οποία θέλουν να ενταχθούν, θα οδηγούσε σε καταστρατήγηση των διατάξεων του Κ.Κ.Π./Δ.Ε.Η. περί προσλήψεως του προσωπικού, το οποίο δεν προσλαμβάνεται απευθείας ως τακτικός (άρθρ. 5 παρ. 1). Στη συέχεια το Εφετείο έκρινε ότι η αναιρεσίβλητη δεν είχε συμβατική υποχρέωση να εντάξει τους αναιρεσείοντες στην κατηγορία ΔΟ1 (αντί της κατηγορίας ΔΟ2 που τους είχε εντάξει) και δεν ενήργησε εναντίον της καλής πίστεως και των χρηστών ηθών.

Με βάση τις παραδοχές αυτές το Εφετείο απέρριψε την έφεση των αναιρεσειόντων κατά της πρωτόδικης απόφασης, η οποία είχε απορρίψει την αγωγή. 'Ετσι που έκρινε το Εφετείο εφόσον δέχθηκε ότι, οι αναιρεσείοντες απασχολήθηκαν, κατά τον κρίσιμο χρόνο, σε καθήκοντα της κατηγορίας ΔΟ2 και όχι της κατηγορίας ΔΟ1, δεν παραβίασε τις παραπάνω ουσιαστικού δικαίου διατάξεις του Κ.Κ.Π/Δ.Ε.Η καθώς και εκείνη του άρθρου 288 Α.Κ., τις οποίες ορθά ερμήνευσε και εφάρμοσε.

Επομένως πρέπει να απορριφθεί ως κατ' ουσίαν αβάσιμος ο μοναδικός από το άρθρο 559 αρ. 1 λόγος αναίρεσης.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 25-10-2006 αίτηση για αναίρεση της 6160/2005 απόφασης του Εφετείου Αθηνών. Και

Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στη δικαστική δαπάνη της αναιρεσίβλητης, την οποία ορίζει στα χίλια διακόσια (1.200) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 21 Οκτωβρίου 2008. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 18 Νοεμβρίου 2008.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ