1793/2012 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1793 / 2012 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1793/2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

A1' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Βασίλειο Λυκούδη, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Ιωάννη Σίδερη, Νικόλαο Λεοντή, Γεώργιο Γεωργέλλη και Μιχαήλ Αυγουλέα, Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του στις 17 Σεπτεμβρίου 2012, με την παρουσία και της Γραμματέως Χριστίνας Σταυροπούλου, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: α) Κ. Ρ. του Β. χήρα Μ. Ρ. (σύζυγος), β) Ι. Μ. Ι. (υιός) και γ) Α. Γ. Β. (νύφη-σύζυγος Ι.), ατομικά ο Ι., και ο Ι. και Α. ως ασκούντες την γονική μέριμνα και την επιμέλεια για λογαριασμό του ανήλικου τέκνου τους Χ. Ι. Μ. (εγγονός), δ) Β. Μ. Ι. (υιός) και ε) Γ. Τ. Τ. (νύφη) ατομικά ο Β., και ο Β. και Γ. ως ασκούντες την γονική μέριμνα και επιμέλεια για λογαριασμό του ανήλικου τέκνου τους Ν. Γ. Ν. (εγγονή) στ) Ρ. Μ. Ρ. (θυγατέρα) και ζ) Β. Ι. Τ. (γαμπρός), για τον εαυτό της η Ρ., και η Ρ. και Β. ως ασκούντες την γονική μέριμνα και επιμέλεια για λογαριασμό του ανήλικου τέκνου τους Γ. Β. Τ. (εγγονή), κάτοικοι ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Εμμανουήλ Βλάχο και η) Ί. Κ. Κ. (μητέρα), η οποία απεβίωσε στις 8 Ιουλίου 2011.

Στο σημείο αυτό ο δικηγόρος Εμμανουήλ Βλάχος δήλωσε την βίαιη διακοπή της δίκης ως προς την τελευταία των αναιρεσειόντων και προσεκόμισε το από 9.4.2012 αντίγραφο-απόσπασμα από ληξιαρχική πράξη θανάτου της Δημοκρατίας της Βουλγαρίας.

Της αναιρεσίβλητης: Ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "Διαχειριστής του Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενάργειας Α.Ε." και διακριτικό τίτλο "ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε.", που εδρεύει στην ... ως καθολικής διαδόχου του αποσχισθέντος κλάδου Διανομής της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ Α.Ε." και το διακριτικό τίτλο ΔΕΗ Α.Ε., σύμφωνα με το άρθρο 123 του ν. 4001/2011, όπως εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ελευθέριο Καστρήσιο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 9 Σεπτεμβρίου 2003 αγωγή των ήδη αναιρεσειόντων, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Ρόδου. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 161/2005, 65/2008 μη οριστικές, 80/2009 οριστική του ιδίου δικαστηρίου και 249/2010 του Εφετείου Δωδεκανήσου. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 4 Ιουλίου 2011 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης, Μιχαήλ Αυγουλέας, ανέγνωσε την από 7 Σεπτεμβρίου 2012 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της αιτήσεως αναιρέσεως.

Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως αναιρέσεως, ο πληρεξούσιος της αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου του στη δικαστική δαπάνη του.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τις διατάξεις των άρθρων 286 περ. α' 287, 290, 291 και 292 ΚΠολΔ, που εφαρμόζονται, κατά το άρθρο 573 παρ. 1 του ίδιου Κώδικα, και στη διαδικασία της δίκης για την αναίρεση, σε συνδυασμό με τις διατάξεις των άρθρων 1846 και 1847 ΑΚ προκύπτει, ότι η δίκη διακόπτεται και όταν μετά την άσκηση της αίτησης αναίρεσης και μέχρι να τελειώσει η προφορική συζήτηση, μετά την οποία εκδίδεται η οριστική απόφαση του Αρείου Πάγου, αποβιώσει κάποιος διάδικος (έστω και απλός ομόδικος), με αποτέλεσμα την ακυρότητα κάθε διαδικαστικής πράξης που ενεργείται μετ' αυτήν και πριν την επανάληψή της, εκτός αν την ενεργήσει ο διάδικος υπέρ του οποίου επήλθε η διακοπή.

Η διακοπή επέρχεται από τη γνωστοποίηση του λόγου της διακοπής προς τον αντίδικο με επίδοση δικογράφου ή με προφορική δήλωση στο ακροατήριο ή εκτός ακροατηρίου κατά την επιχείρηση διαδικαστικής πράξης από εκείνον που έχει το δικαίωμα να επαναλάβει τη δίκη ή και από εκείνον που μέχρι την επέλευση του θανάτου ήταν πληρεξούσιος του θανόντος.

Ως διάδικος υπέρ του οποίου επήλθε η διακοπή της δίκης, στην περίπτωση θανάτου του αρχικού διαδίκου, νοείται ο καθολικός του διάδοχος (κληρονόμος του). Η επανάληψη δε της δίκης, που έχει διακοπεί μπορεί να είναι είτε εκούσια, με ρητή ή σιωπηρή δήλωση του διαδίκου υπέρ του οποίου επήλθε η διακοπή, (όχι όμως και του ομοδίκου του), είτε και αναγκαστική με πρόσκληση του αντιδίκου ή του ομοδίκου που πρέπει να γίνει με κοινοποίηση δικογράφου.

Οι διάδικοι αυτοί μπορούν να προκαλέσουν την επανάληψη και χωρίς να έχει προηγηθεί γνωστοποίηση του λόγου της διακοπής, μη επικαλούμενοι την έλλειψη της γνωστοποιήσεως και θεωρώντας ότι η διακοπή έχει επέλθει, η πρόσκληση όμως αυτή δεν μπορεί να επιδοθεί στον κληρονόμο του αποβιώσαντος διαδίκου πριν από την παρέλευση της προθεσμίας για την αποποίηση της κληρονομιάς, η οποία κατ' άρθρο 1847 εδ.

α' ΑΚ, είναι τετράμηνη και αρχίζει από την επαγωγή της κληρονομιάς. Πιο συγκεκριμένα, ο θάνατος του διαδίκου, που επιφέρει τη βίαιη διακοπή της δίκης, καθώς και η εκούσια επανάληψη αυτής από τους κληρονόμους του, μπορούν να γνωστοποιηθούν διαδοχικά με ενιαία δήλωση στο ακροατήριο κατά την εκφώνηση της υπόθεσης προς συζήτηση, εφόσον δεν υπάρξει αμφισβήτηση της ιδιότητάς τους ως κληρονόμων, οπότε ακολουθεί η άμεση συζήτηση της υπόθεσης.

Αν όμως, κατά τη συζήτηση της υπόθεσης, στην οποία γνωστοποιήθηκε, από εκείνον που έχει δικαίωμα, ο θάνατος κάποιου από τους απλούς ομοδίκους και δεν παρίσταται ο κληρονόμος του τελευταίου, για να δηλώσει ότι επαναλαμβάνει τη δίκη, τότε η δίκη διακόπτεται, διαφορετικά προκαλείται, όπως αναφέρθηκε πιο πάνω, ακυρότητα κάθε διαδικαστικής πράξης που ενεργείται μετά από αυτήν.

Περαιτέρω, από τις διατάξεις του άρθρου 576 παρ. 1, 2 και 3 ΚΠολΔ προκύπτει ότι, αν κάποιος από τους διαδίκους δεν εμφανισθεί κατά τη συζήτηση της υπόθεσης ή εμφανισθεί και δεν λάβει μέρος με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, ο Άρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως ποιος επισπεύδει τη συζήτηση. Αν την επισπεύδει ο απολειπόμενος διάδικος, η υπόθεση συζητείται σαν να ήταν παρόντες οι διάδικοι, αν όμως την επισπεύδει ο αντίδικος του, τότε ερευνάται, αν ο απολειπόμενος ή ο μη παριστάμενος με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος διάδικος κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα και σε καταφατική περίπτωση προχωρεί στη συζήτηση παρά την απουσία εκείνου που έχει κλητευθεί.

Στην προκειμένη περίπτωση όπως προκύπτει από τα πρακτικά της δημόσιας συνεδρίασης του δικαστηρίου, κατά την αναφερομένη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο και την παραδεκτή επισκόπηση όλων των εγγράφων που περιέχονται στο φάκελο της δικογραφίας, με την κρινόμενη αίτηση αναιρέσεως, η συζήτηση της οποίας ορίστηκε με την επιμέλεια των αναιρεσειόντων, οι οποίοι δια του πληρεξουσίου δικηγόρου τους, Εμμ.

Βλάχου, επέσπευσαν τη συζήτηση, διώκεται η αναίρεση της 249/2010απόφασης του Εφετείου Δωδεκανήσου. Κατά τη συζήτηση της ως άνω αιτήσεως, εμφανίστηκε ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων και δήλωσε ότι η από τους αναιρεσείοντες Ί. Κ. Κ. απεβίωσε στις 8-7-2011. Προς τούτο προσκόμισε, σε επίσημη μετάφραση το από 9-7-2011 απόσπασμα ληξιαρχικής πράξης θανάτου του ληξιάρχου του Δήμου Μαγκλίζ της περιφέρειας Στάρα Ζαγορά της Δημοκρατίας της Βουλγαρίας.

Ζήτησε δε να διακοπεί γι' αυτήν η δίκη, ενώ δήλωσε ότι παρίσταται για τους υπόλοιπους των αναιρεσειόντων τους οποίους εκπροσωπεί και ζήτησε να γίνει δεκτή η κρινόμενη αίτηση για λογαριασμό τους, δηλαδή ζήτησε να συνεχιστεί η αναιρετική δίκη γι' αυτούς. Όμως, δεν προκύπτει ότι οι λοιποί ομόδικοι, ως είναι οι παριστάμενοι αναιρεσείοντες στην προκειμένη περίπτωση της θανούσης αναιρεσείουσας ή η αναιρεσίβλητη κλήτευσαν τον ή τους κληρονόμους αυτής για να παραστούν, κατά τη συζήτηση της κρινόμενης αίτησης.

Επομένως, σύμφωνα με τα πιο πάνω αναφερόμενα, η επελθούσα διακοπή της προκείμενης αναιρετικής δίκης, ως προς την πιο πάνω αναιρεσείουσα, λόγω του θανάτου της και της μη συνέχισης από τους κληρονόμους της, μη κλητευθέντων για να παραστούν κατά τη συζήτηση της υπόθεσης, επιφέρει ακυρότητα της επ' ακροατηρίου συζητήσεως, η οποία πρέπει να κηρυχθεί απαράδεκτη ως προς όλους τους διαδίκους.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

ΚΗΡΥΣΣΕΙ απαράδεκτη τη συζήτηση για την από 4-7-2011 αίτηση, για αναίρεση της 249/2010 αποφάσεως του Εφετείου Δωδεκανήσου.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 15 Οκτωβρίου 2012.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 18 Δεκεμβρίου 2012.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ