Supreme Court allows appeal against lower court failure to consider evidence regarding compensation value changes.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court allowed the appeal against the First Instance Court's decision regarding compensation for expropriation. The appellant argued that the lower court failed to examine specific evidence proving value increases caused by urban planning changes after the expropriation declaration. The Court found the lower court committed procedural errors by not considering these documents despite clear submissions, violating mandatory rules on evidence examination.
Legislator headnote
AI generatedArt. 13(2) of Law 2881/2001; Art. 559(11)(c) & (8) of the Code of Civil Procedure: The court must examine all lawfully submitted evidence upon clear claim; failure to do so constitutes a procedural error warranting the annulment of the decision.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Απόφαση 1788 / 2009 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1788/2009
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Δ' Πολιτικό Τμήμα
ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Βασίλειο Ρήγα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη, Αθανάσιο Πολυζωγόπουλο, Ελευθέριο Μάλλιο, Γεωργία Λαλούση και Ευτύχιο Παλαιοκαστρίτη, Αρεοπαγίτες.
ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 3 Απριλίου 2009, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη για να δικάσει μεταξύ:
Του αναιρεσείοντος: Δήμου Ηρακλείου, που εδρεύει στο Ηράκλειο και εκπροσωπείται νόμιμα, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Χαράλαμπο Πυροβολάκη με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις.
Των αναιρεσιβλήτων: 1) Ανώνυμης Εταιρίας με την επωνυμία "JUMBO Α.Ε." (πρώην Μπέιμπυ Λαντ Παιγνίδια ΑΕ), που εδρεύει στην ... και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ιωάννη Οικονόμου και κατέθεσε προτάσεις, 2) Κεντρικής Κλαδικής Συνεταιριστικής Ένωσης Σουλτανίνας (ΚΣΟΣ), που εδρεύει στην ... και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία δεν εκπροσωπήθηκε από πληρεξούσιο δικηγόρο.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 19/10/2006 αίτηση του ήδη αναιρεσείοντος και την από 15/1/2007 ανταίτηση της πρώτης των ως άνω αναιρεσιβλήτων για καθορισμό οριστικής τιμής μονάδος αποζημιώσεως, που κατατέθηκαν στο Εφετείο Κρήτης και συνεκδικάστηκαν. Εκδόθηκε η 500/2007 απόφαση του ίδιου Δικαστηρίου, την αναίρεση της οποίας ζητεί ο αναιρεσείων με την από 22/8/2008 αίτησή του.
Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Ευτύχιος Παλαιοκαστρίτης, ανέγνωσε την από 2/4/2009 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την μερική παραδοχή του πρώτου από το άρθρο 559 αριθμό 11 του ΚΠολΔ και τρίτου από το άρθρο 559 αριθμό 8 ΚΠολΔ λόγων της αναίρεσης και την απόρριψη του δεύτερου λόγου.
Ο πληρεξούσιος της παραστάσας αναιρεσιβλήτου ζήτησε την απόρριψη της αιτήσεως και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Κατά τη διάταξη του άρθρου 13 παρ. 2 του Ν. 2881/2001 (Κ.Α.Α.Α), ενδεχόμενη μεταβολή της αξίας του απαλλοτριουμένου μετά τη δημοσίευση της πράξης της απαλλοτρίωσης και μόνο εξαιτίας της δεν λαμβάνεται υπόψη. Επίσης δεν υπολογίζεται ανατίμηση προερχόμενη από ενέργειες του ιδιοκτήτη στο απαλλοτριούμενο που έγιναν μετά την οριζόμενη στο άρθρο 3 ανακοίνωση της απαλλοτρίωσης και μόνο εξαιτίας αυτής .
Εξάλλου κατά το άρθρο 559 αριθμ 11 περ. γ Κ.Πολ.Δ. αναίρεση επιτρέπεται και αν το δικαστήριο δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα τα οποία οι διάδικοι επικαλέστηκαν και προσκόμισαν . Από τη διάταξη αυτή συνδυαζόμενη και με εκείνες των άρθρων 106, 237 παρ. 1 στοιχ. β', 453, και 524 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ., προκύπτει ότι το δικαστήριο οφείλει να λάβει υπόψη του τα νομίμως προσκομισθέντα αποδεικτικά μέσα, εφόσον γίνεται σαφής και ορισμένη επίκληση αυτών από τον διάδικο.
Ιδρύεται δε ο ανωτέρω λόγος και αν από όλο το περιεχόμενο της απόφασης δεν καθίσταται αδιστάκτως βέβαιο, ότι για το σχηματισμό της δικανικής πεποίθησης του δικαστηρίου, επί ενός ουσιώδους ζητήματος λήφθηκαν υπόψη τα αποδεικτικά μέσα τα οποία με επίκληση προσκομίστηκαν. Στην προκειμένη περίπτωση, ο αναιρεσείων με την από 3-11-2006 αίτηση του ενώπιον του Εφετείου Κρήτης για τον καθορισμό οριστικής τιμής μονάδας αποζημίωσης, ζήτησε εκτός των άλλων να μην υπολογιστεί η ανατίμηση των επικειμένων των ιδιοκτησιών των αναιρεσιβλήτων που απαλλοτριώθηκαν για την εφαρμογή του σχεδίου πόλεως Ηρακλείου, λόγω των μεταβολών που έγιναν σε αυτά μετά την κήρυξη της απαλλοτριώσεως και εξαιτίας αυτών.
Προς απόδειξη του ισχυρισμού του αυτού επικαλέστηκε και προσκόμισε: 1)την υπ' αριθμ. ... έκθεση αυτοψίας αυθαιρέτου, την υπ αριθμ. ... έκθεση αυτοψίας αυθαιρέτου και υπεύθυνη δήλωση εκπροσώπου της α' αναιρεσίβλητης 2) την αίτηση της πρώτης αναιρεσίβλητης ενώπιον του ΣτΕ για ακύρωση της απαλλοτριώσεως του ακινήτου της, 3) την από 16-11-1998 επιστολή της α' αναιρεσίβλητης προς τον Δήμο ..., 4) φύλλα υπολογισμού για το οικόπεδο και τα κτίσματα του Κ.Φ ...
ακινήτου, 5) το υπ αριθμ.. ... συμβόλαιο αγοράς του απαλλοτριωθέντος από την αναιρεσίβλητη, 6) την από 23-5-2005 τεχνική έκθεση της Δ/νσης Τεχνικών Υπηρεσιών για την αξία των απαλλοτριωθέντων. 'Οπως προκύπτει από την επισκόπηση της προσβαλλομένης απόφασης, σε αυτήν περιέχεται η διαβεβαίωση ότι το δικαστήριο έλαβε υπόψη την απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου με την οποία έγινε ο προσωρινός καθορισμός την τιμής μονάδας αποζημίωσης και όλα τα έγγραφα τα οποία προσκομίζουν και επικαλούνται οι διάδικοι στα οποία περιλαμβάνονται και οι τεχνικές εκθέσεις από το περιεχόμενο όμως της αποφάσεως δεν προκύπτει αδίστακτα ότι λήφθηκαν υπόψη και τα ανωτέρω έγγραφα, εφόσον αφενός μεν δεν γίνεται καμία ειδική αναφορά σ' αυτά, αφετέρου δε ο ισχυρισμός προς απόδειξη του οποίου προσκομίστηκαν δεν ερευνήθηκε .
Κατά συνέπεια το Εφετείο υπέπεσε στην πλημμέλεια από το άρθρο 559 αριθμ. 1 Κ.Πολ.Δ. που αποδίδεται από τον αναιρεσείοντα με τον πρώτο λόγο της αναίρεσης και πρέπει ο λόγος αυτός να γίνει δεκτός ως βάσιμος στην ουσία . Με τον τρίτο λόγο της αναίρεσης αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια από το άρθρο 559 αριθμ. 8 Κ.Πολ.Δ.
με την αιτίαση ότι το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη τον ισχυρισμό του αναιρεσείοντος ότι για τον καθορισμό της αποζημίωσης δεν έπρεπε να ληφθεί υπόψη η ανατίμηση που επήλθε εξαιτίας των μεταβολών που πραγματοποιήθηκαν στα απαλλοτριωθέντα μετά την κήρυξη της απαλλοτριώσεως, κακοβούλως. Ο ισχυρισμός αυτός αν και προβλήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα και είναι ουσιώδης για την έκβαση της δίκης δεν ερευνήθηκε από το Εφετείο και συνακόλουθα αυτό υπέπεσε στην ως άνω πλημμέλεια από το άρθρο 559 αριθμ..8 Κ.Πολ.Δ και πρέπει και ο λόγος αυτός να γίνει δεκτός ως βάσιμος στην ουσία .
Κατόπιν αυτών παρέλκει η εξέταση των υπολοίπων λόγων της αναίρεσης και πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να καταδικαστούν οι αναιρεσίβλητοι στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος λόγω της ήττας τους (αρθρ. 176 και 183 Κ.Πολ.Δ.)
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Αναιρεί την 500/2007 απόφαση του Εφετείου Κρήτης.
Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο Αθηνών το οποίο θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως.
Καταδικάζει τους αναιρεσίβλητους στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει στο ποσόν των δύο χιλιάδων (2.000) ευρώ.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 28 Μαΐου 2009.
Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 13 Ιουλίου 2009.
Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ