1776/2007 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1776 / 2007 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1776/2007

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Βασίλειο Νικόπουλο, Αντιπρόεδρο, Γεώργιο Καπερώνη, Ιωάννη Ιωαννίδη, Μίμη Γραμματικούδη και Λεωνίδα Ζερβομπεάκο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις18 Απριλίου 2007, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: ..... , ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ευθύμιο Αναγνώστου.

Των αναιρεσίβλητων: 1. ...., 2. ....., 3. ....., 4. ....., 5. ....., 6. ....., 7. .....και 8. ..... . Η 1η παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Νικόλαο Σταυρίδη, ο 3ος παραστάθηκε αυτοπροσώπως με την ιδιότητα του δικηγόρου, οι 2η, 4ος, 6η 7η και 8ος εκπροσωπήθηκαν από τον ανωτέρω πληρεξούσιο δικηγόρο και η 5η δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο και όπως προκύπτει από την από 7-3-2007 προσκομισθείσα Γνωστοποίηση-Δήλωση-Πρόσκληση του ανωτέρω αναιρεσιβλήτου-δικηγόρου, αυτή απεβίωσε στις 22-3-2005 και κληρονομήθηκε από τους 6η, 7η και 8ο αναιρεσιβλήτους, που συνεχίζουν την βιαίως διακοπείσα δίκη και εκπροσωπούνται από αυτόν τον ίδιο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 24-12-2001 αγωγή των ήδη αναιρεσίβλητων, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 23904/2003 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 3298/2004 του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά ο αναιρεσείων με την από 20-5-2005 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Γεώργιος Καπερώνης ανέγνωσε την από 12-4-2007 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, οι πληρεξούσιοι των αναιρεσίβλητων την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Επειδή, κατά μεν τη διάταξη του άρθρου 249 ΑΚ, εφόσον δεν ορίζεται διαφορετικά, οι αξιώσεις παραγράφονται σε είκοσι χρόνια, κατά δε τη διάταξη του άρθρου 251 ΑΚ, η παραγραφή αρχίζει από τότε, που γεννήθηκε η αξίωση και είναι δυνατή η δικαστική επιδίωξή της. Εξάλλου, κατά τη διάταξη του άρθρου 261 ΑΚ, την παραγραφή διακόπτει η έγερση της αγωγής.

Η παραγραφή, που διακόπηκε με τον τρόπο αυτό αρχίζει και πάλι από την τελευταία διαδικαστική πράξη των διαδίκων ή του δικαστηρίου. Από τις ανωτέρω διατάξεις προκύπτουν τα ακόλουθα: Α) Η αξίωση από την διεκδικητική αγωγή παραγράφεται σε είκοσι χρόνια, Β) η παραγραφή αυτή αρχίζει από την στιγμή, που προσβάλλεται το δικαίωμα της κυριότητας, με τη δημιουργία καταστάσεως αντιτιθέμενης σ' αυτό και επέρχεται από μόνη την παράλειψη του δικαιούχου να ασκήσει το δικαίωμα, χωρίς να ερευνάται το είδος της νομής ή κατοχής, που ασκεί ο προσβολέας και αν η νομή αυτή μπορεί να οδηγήσει σε κτήση κυριότητας με χρησικτησία και Γ) η διακοπή της πιο πάνω παραγραφής επέρχεται με την άσκηση αγωγής, που μπορεί, υπό προϋποθέσεις, να είναι και απλώς αναγνωριστική, προς την αγωγή δε εξομοιούνται και: 1) η αίτηση προς έκδοση διαταγής πληρωμής, 2) η ανταγωγή, 3) η κυρία παρέμβαση, εφόσον απευθύνεται κατά του οφειλέτη και 4) η προσεπίκληση στην μετ' άλλου δίκη, εφόσον στρέφεται κατά του οφειλέτη, δεν εξομοιούνται δε και συνεπώς δεν διακόπτουν την παραγραφή:

α) Η αίτηση λήψεως ασφαλιστικών μέτρων στις περί διακατοχής διαφορές, διότι μ' αυτή διώκεται απλώς η προσωρινή ρύθμιση της αξιώσεως περί νομής, β) η εκτέλεση της εκδοθείσας, επί της αιτήσεως ασφαλιστικών μέτρων, αποφάσεως, γ) πράξεις, που συνιστούν άμυνα κατά του δικαιώματος, όπως άρνηση αντίθετης αγωγής και άσκηση ενδίκου μέσου κατ' αποφάσεως, που δέχθηκε τέτοια αγωγή και δ) η πρόσθετη παρέμβαση.

Στην έννοια δε της τελεσίδικης αποφάσεως του άρθρου 268 ΑΚ δεν περιλαμβάνονται οι αποφάσεις ασφαλιστικών μέτρων. Εξάλλου, κατά τις διατάξεις των αριθ. 1 και 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔ αναίρεση επιτρέπεται αφενός αν παραβιάσθηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών, αδιάφορο αν πρόκειται για νόμο ή έθιμο, ελληνικό ή ξένο, εσωτερικού ή διεθνούς δικαίου και αφετέρου αν το δικαστήριο παρά το νόμο έλαβε υπόψη πράγματα, που δεν προτάθηκαν ή δεν έλαβε υπόψη πράγματα, που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης.

Ως πράγματα δε, κατά τη δεύτερη αυτή διάταξη νοούνται οι αυτοτελείς πραγματικοί ισχυρισμοί, που τείνουν στη θεμελίωση, κατάλυση ή παρακώλυση του ασκουμένου με την αγωγή, ανταγωγή, ένσταση ή αντένσταση ουσιαστικού ή δικονομικού δικαιώματος (Ολ. ΑΠ 3/1997). Στην προκειμένη περίπτωση, από την επισκόπηση της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως και των σχετικών διαδικαστικών εγγράφων (των προτάσεων των διαδίκων στα δικαστήρια της ουσίας και του δικογράφου της εφέσεως των νυν αναιρεσιβλήτων), προκύπτει ότι το Εφετείο, αφού έκρινε ως νόμιμη και παραδεκτή την ένσταση του εναγομένου και ήδη αναιρεσείοντος περί παραγραφής της αξιώσεως των εναγόντων-αναιρεσιβλήτων προς διεκδίκηση του επιδίκου ακινήτου, στη συνέχεια απεφάνθη ότι η παραγραφή αυτή διακόπηκε αφενός "με την 1279/14-6-1982 αίτηση λήψεως ασφαλιστικών μέτρων και την επ' αυτής 1775/1983 απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης, που επιδόθηκε στον αναιρεσείοντα" και αφετέρου "με την αναγνώριση της αξιώσεως αυτής (από το άρθρο 1094 ΑΚ) των αναιρεσιβλήτων από τον αναιρεσείοντα".

Μετά ταύτα το Εφετείο δέχθηκε κατ' ουσία τόσο την, από 20 Οκτωβρίου 2003, έφεση, όσο και την, από 24 Δεκεμβρίου 2001, διεκδικητική αγωγή των αναιρεσιβλήτων κατά του αναιρεσείοντος. Με αυτά, που δέχθηκε και έτσι, που αποφάσισε το δευτεροβάθμιο Δικαστήριο υπέπεσε στις, προβλεπόμενες από τις προαναφερόμενες διατάξεις (άρθρο 559 αριθ. 1 και 8 ΚΠολΔ), πλημμέλειες.

Ειδικότερα, αφενός ερμήνευσε και εφάρμοσε εσφαλμένως, σύμφωνα με τα αναφερόμενα στη μείζονα σκέψη της παρούσας, τις διατάξεις των άρθρων 261, 264 και 268 ΑΚ και αφετέρου δέχθηκε την, από τη διάταξη του άρθρου 260 ΑΚ, προβλεπομένη αντένσταση διακοπής της παραγραφής, χωρίς αυτή να έχει προβληθεί και μάλιστα ορισμένως και σαφώς από τους αναιρεσιβλήτους στα δικαστήρια της ουσίας.

Συνακόλουθα, πρέπει να γίνουν δεκτοί και κατ' ουσία οι, σ' αυτές τις πλημμέλειες, στηριζόμενοι πρώτος και δεύτερος λόγοι αναιρέσεως, να αναιρεθεί η προσβαλλομένη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση στο ίδιο Εφετείο προς περαιτέρω εκδίκαση, αφού είναι δυνατή η σύνθεσή του από άλλους δικαστές (άρθρο 580 παρ. 3 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ ΑΝΑΙΡΕΙ την 3298/2004 απόφαση του Εφετείου Θεσσαλονίκης.

ΠΑΡΑΠΕΜΠΕΙ την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, το οποίο θα αποτελείται από άλλους δικαστές. Και ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ τους αναιρεσιβλήτους στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει σε χίλια πεντακόσια (1500,00) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίσθηκε, στην Αθήνα, στις 15 Μαϊου 2007.Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ, στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο, στις 16 Ιουλίου 2007.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ