Supreme Court allows appeal against bus company's dividend cut due to insufficient reasoning in lower court decision.

Απόφαση 1775 / 2008 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1775/2008

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Πετράκη, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (κωλυομένου του Αντιπροέδρου), Αθανάσιο Πολυζωγόπουλο, Ελευθέριο Μάλλιο, Γεωργία Λαλούση και Ευτύχιο Παλαιοκαστρίτη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 19 Σεπτεμβρίου 2008, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Χ, ο οποίος παραστάθηκε μετά του πληρεξουσίου δικηγόρου του Παρασκευά Τζίφα και κατέθεσε προτάσεις.

Της αναιρεσιβλήτου: Ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "ΚΤΕΛ Υπεραστικών Γραμμών Νομού Μαγνησίας Α.Ε.", ως καθολικής διαδόχου του ΝΠΔΔ με την επωνυμία "ΚΤΕΛ Υπεραστικών Γραμμών Νομού Μαγνησίας" κατόπιν μετατροπής λόγω υπαγωγής στις ρυθμίσεις του Ν.2963/2001, που εδρεύει στο Βόλο και εκπροσωπείται νόμιμα από τον Ψ, ο οποίος παραστάθηκε μετά του πληρεξουσίου δικηγόρου Θεόφιλου Κώτσιου και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 22/8/2003 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Βόλου. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 211/2005 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 220/2007 οριστική του Εφετείου Λάρισας. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 19/7/2007 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Ελευθέριος Μάλλιος, ανέγνωσε την από 1/9/2008 έκθεση του τότε Αρεοπαγίτη και νυν Aντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Γεωργίου Πετράκη, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη των λόγων της αίτησης αναίρεσης και την παραδοχή του προτεινόμενου από τον Εισηγητή αναιρετικού λόγου. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος της αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 281 του ΑΚ το δικαίωμα ασκείται καταχρηστικά κι επομένως ανεπίτρεπτα, όταν η άσκησή του υπερβαίνει προφανώς τα όρια, που επιβάλλουν η καλή πίστη ή τα χρηστά ήθη ή ο κοινωνικός ή οικονομικός σκοπός του δικαιώματος. Εξάλλου έλλειψη νόμιμης βάσης της απόφασης, η οποία στοιχειοθετεί τον προβλεπόμενο από τη διάταξη του αριθμού 19 του ίδιου άνω άρθρου λόγο αναίρεσης, συντρέχει, όταν στο αιτιολογικό της απόφασης, που αποτελεί την ελάσσονα πρόταση του δικανικού συλλογισμού, δεν περιέχονται καθόλου ή δεν αναφέρονται με σαφήνεια, πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις τα πραγματικά περιστατικά, στα οποία το δικαστήριο της ουσίας στήριξε την κρίση του επί ζητήματος με ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης κι έτσι δεν μπορεί να ελεγχθεί, αν στη συγκεκριμένη περίπτωση συνέτρεχαν οι όροι του κανόνα ουσιαστικού δικαίου, που εφαρμόστηκε ή δεν συνέτρεχαν οι όροι εκείνου, που δεν εφαρμόστηκε.

Στην προκείμενη περίπτωση το Εφετείο, όπως προκύπτει από την αναιρεσιβαλλόμενη απόφασή του, δέχθηκε, κατά την εξέταση του λόγου ακυρότητας της απόφασης της γενικής συνέλευσης των μετόχων της αναιρεσίβλητης για τον καθορισμό της μηνιαίας χορηγίας στον αναιρεσείοντα ως καταχρηστικής κατά το άρθρο 281 του ΑΚ, τα ακόλουθα: "Κατά τον ενάγοντα η καταχρηστικότητα της απόφασης της Γενικής Συνέλευσης των μετόχων της εναγομένης συνίσταται στο ότι, ενώ με την .....

απόφασή της είχε οριστεί η μηνιαία χορηγία του στο ποσό των 220.332 δρχ., ήτοι στο ποσό των 646,61 ευρώ κατ' εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 7 παρ. 4 του Ν. 2801/2000, η οποία καθόριζε το ύψος της μηνιαίας χορηγίας όχι μικρότερο από το εξήντα στα εκατό (60%) του μισθού του λογιστή χωρίς πτυχίο, έγγαμου, χωρίς παιδιά και με εικοσαετή προϋπηρεσία, για όσα ΚΤΕΛ έχουν στη δύναμή τους ενταγμένα πάνω από πενήντα (50) λεωφορεία, με την προσβαλλόμενη απόφαση καθορίστηκε στο προσβλητικό γι' αυτόν ποσό των δέκα (10) ευρώ μηνιαίως, χωρίς να συντρέχει οποιοσδήποτε ουσιαστικός λόγος, όπως μείωση κερδοφορίας του ΚΤΕΛ, χειροτέρευση της οικονομικής του θέσης.

Όπως προεκτέθηκε, μετά τον ανωτέρω Ν. 2801/2000 ψηφίστηκε ο Ν. 2963/2001, ο οποίος με το άρθρο 28 παρ. 3 όρισε ότι το ύψος της μηνιαίας χορηγίας, που θα λαμβάνουν οι διατελέσαντες μετά την 31η Δεκεμβρίου 1977 πρόεδροι του Διοικητικού Συμβουλίου κάθε υπεραστικού ΚΤΕΛ, θα καθορίζεται με απόφαση της Γενικής Συνέλευσης των μετόχων του ΚΤΕΛ.

Στην προκειμένη περίπτωση, η Γενική Συνέλευση των μετόχων της εκκαλούσης, εφαρμόζοντας την ως άνω διάταξη του άρθρου 28 παρ. 3 του Ν. 2963/2001, καθόρισε το ύψος της μηνιαίας χορηγίας του ενάγοντος στο ποσό των δέκα (10) ευρώ, κατά πλειοψηφία των ψήφων που εκπροσωπούσαν οι παρόντες μέτοχοι, ήτοι κατά πλειοψηφία 3.970 ψήφων επί 4.220 ψήφων, που εκπροσωπούσαν οι παρόντες μέτοχοι.

Η απόφαση δε αυτή της Γενικής Συνέλευσης δεν είναι καταχρηστική, καθόσον λήφθηκε κατόπιν επιταγής του νόμου, ο οποίος όρισε ότι το ύψος της μηνιαίας χορηγίας θα καθορίζεται με απόφαση της ΓΣ των μετόχων των ΚΤΕΛ. Η λήψη δε αυτής της απόφασης πρωτίστως αποτελεί εκπλήρωση νομικής υποχρέωσης των μετόχων της εκκαλούσης και για το λόγο αυτό δεν μπορεί να θεωρηθεί, ότι λήφθηκε καταχρηστικώς".

Έτσι, που έκρινε το Εφετείο, στέρησε την απόφασή του νόμιμης βάσης, διότι διέλαβε σ' αυτή ανεπαρκείς αιτιολογίες ως προς το ουσιώδες ζήτημα της μη καταχρηστικής άσκησης του δικαιώματος κατά τη λήψη της πιο πάνω απόφασης της γενικής συνέλευσης των μετόχων του αναιρεσιβλήτου ΚΤΕΛ. Καθόσον, ενώ δέχεται την ύπαρξη προηγούμενης απόφασης της ίδιας γενικής συνέλευσης, που ίσχυε από διετία και με την οποία είχε καθοριστεί η μηνιαία χορηγία στον αναιρεσείοντα στο ελάχιστο νόμιμο ποσό των 646,61 ευρώ και ενώ δεν δέχεται ότι μεσολάβησε μείωση της κερδοφορίας της αναιρεσίβλητης και χειροτέρευση της οικονομικής του κατάστασης, δεν παραθέτει τους λόγους που επέβαλαν την ανάκληση της ανωτέρω απόφασης και τη σημαντική μείωση της χορηγούμενης μηνιαίας παροχής, ούτε εξηγεί γιατί ο καθορισμός με τη νέα απόφαση της γενικής συνέλευσης των μετόχων της μηνιαίας χορηγίας στο ασήμαντο σε σχέση με το προηγούμενο ποσό των 10 ευρώ δεν αντίκειται στην καλή πίστη και στα συναλλακτικά ήθη.

Ως εκ τούτου, το Εφετείο παραβίασε εκ πλαγίου τη διάταξη του άρθρου 281 του ΑΚ. Επομένως, στοιχειοθετείται ο λόγος αναίρεσης από το άρθρο 559 αριθ. 19 του ΚΠολΔ, κατά το βάσιμο τέταρτο, κατά το σχετικό μέρος, λόγο της αίτησης αναίρεσης, όπως συμπληρώνεται από τον Εισηγητή, σύμφωνα με το άρθρο 562 παρ. 4 του ίδιου Κώδικα.

Συνακόλουθα πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, να παραπεμφθεί η υπόθεση, για περαιτέρω εκδίκαση, στο ίδιο Εφετείο, διότι είναι δυνατή η συγκρότησή του από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως (άρθρο 580 παρ.3 ΚΠολΔ), και να καταδικαστεί η αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 176 και 183 ΚΠολΔ.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί τη 220/2007 απόφαση του Εφετείου Λάρισας.

Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκασή της στο ίδιο Εφετείο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως. Και

Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες (2.000) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 7 Οκτωβρίου 2008. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 11 Νοεμβρίου 2008.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ