1753/2014 · 1753/2014 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1753 / 2014 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1753/2014

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

A2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Χρυσόστομο Ευαγγέλου, Γεράσιμο Φουρλάνο, Εμμανουήλ Κλαδογένη και Ιωσήφ Τσαλαγανίδη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 10 Φεβρουαρίου 2014, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Ελληνικού Δημοσίου που εκπροσωπείται νόμιμα από τον Υπουργό Οικονομικών, που κατοικοεδρεύει στην Αθήνα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο Ευθύμιο Τσάκα, πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.

Της αναιρεσιβλήτου: Ομόρρυθμης Εταιρείας με την επωνυμία "Σ. Χ. και Σ. Ο.Ε.", που εδρεύει στο ... και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία δεν εκπροσωπήθηκε στο ακροατήριο .

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 25-7-2003 ανακοπή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Κερκύρας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 15/2005 του ίδιου Δικαστηρίου και 67/2010 του Εφετείου Κερκύρας. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά το αναιρεσείον με την από 20-2-2012 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Γεράσιμος Φουρλάνος, ανέγνωσε την από 30-1-2014 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

I. Eισάγεται αίτηση αναίρεσης απόφασης δευτεροβαθμίου δικαστηρίου, η οποία έκρινε επι ανακοπής κατά της εκτέλεσης, κατά την οποία το ήδη αναιρεσείων Ελληνικό Δημόσιο ζήτησε να μεταρρυθμιστεί ο πίνακας κατάταξης υπαλλήλου επι του πλειστηριασμού, ώστε να καταταγεί αυτό για συγκεκριμένο ποσό, στη θέση της αντιδίκου του.

ΙΙ. Όπως προκύπτει, από την υπ'αριθμ. ... έκθεση της Δικαστικής Επιμελήτριας Κέρκυρας Ν. Δ., ακριβές επικυρωμένο αντίγραφο της κρινόμενη αίτησης (με κλήση για παράσταση κατά τη δικάσιμο που σημειώνεται στην αρχή της παρούσας) επιδόθηκε, με επιμέλεια του αναιρεσείοντος στην αναιρεσίβλητη. Αφού δε, δεν εμφανίστηκε αυτή, όταν η υπόθεση εκφωνήθηκε, κατά τη σειρά της, από το οικείο πινάκιο, ούτε εκπροσωπήθηκε από πληρεξούσιο δικηγόρο, κατά το άρθρο 242 § 2 Κ.Πολ.Δ, πρέπει η συζήτηση να χωρήσει, παρά την απουσία της (άρθρ. 576 § 2 Κ.Πολ.Δ.).

ΙΙΙ. Κατά το άρθρο 559 αρ. 1 Κ.Πολ.Δ., αναίρεση επιτρέπεται, αν παραβιάστηκε κανόνας ουσιαστικού δικαίου. Ο λόγος αυτός υπάρχει, όταν εχώρησε ψευδώς ερμηνεία ή κακή εφαρμογή κανόνα ουσιαστικού δικαίου. Εσφαλμένη, κατ'ακρίβειαν, εφαρμογή υπάρχει, όταν αποδόθηκε μεν στη μείζονα πρόταση του δικανικού συλλογισμού, ορθά, η έννοια του εφαρμοστέου κανόνα δικαίου, στη συνέχεια, όμως, δεν εφαρμόστηκε ο ίδιος στην κρινόμενη περίπτωση, αν και τα περιστατικά που δέχτηκε, ανέλεγκτα, ο δικαστής της ουσίας, υπάγονταν στον κανόνα αυτού, ή αντίστροφα, εφαρμόστηκε ο κανόνας αυτός, αν και τα περιστατικά δεν υπάγονταν σ'αυτόν (ολ.ΑΠ 36/1988, ΟλΑΠ 4/2006, ΑΠ 159/2004). Ειδικότερα, οι διαδικαστικές προυποθέσεις της συνδρομής του έννομου συμφέροντος και της νομιμοποίησης του διαδίκου συνιστούν ουσιαστικές προϋποθέσεις για την παροχή δικαστικής προστασίας και, άρα, οι εντεύθεν παραβιάσεις στηρίζουν τον από το άρθρο 559 αρ. 1 Κ.Πολ.Δ. αναιρετικό λόγο (ΑΠ 337/2010, ΑΠ 1622/2009) και όχι εκείνον του αριθμ.14. Ο τελευταίος ιδρύεται, μόνον όταν στο δικόγραφο της αγωγής (και για την ταυτότητα του νομικού λόγου και της έφεσης), δεν εκτίθενται τα στοιχεία, τα οποία θεμελιώνουν τη νομιμοποίηση και δικαιολογούν το έννομο συμφέρον για την άσκησή της (Ολ ΑΠ 25/2008, Ολ ΑΠ 15/2005, ΑΠ 326/2009, ΑΠ 112/2008). Εξ άλλου, το κατ' άρθρο 68 Κ.Πολ.Δ. έννομο συμφέρον ερευνάται αυτεπαγγέλτως από το δικαστήριο, η δε έλλειψή του συνεπάγεται την απόρριψη της αίτησης, ως απαράδεκτης (ΑΠ 1326/2008, ΑΠ 463/2007, ΑΠ 557/2006). Ακόμη, κατ' άρθρο 516 § 2 Κ.Πολ.Δ., έφεση έχει δικαίωμα να ασκήσει και ο διάδικος που νίκησε, εφόσον έχει έννομο συμφέρον. Ειδικότερα, ο νικήσας διάδικος έχει το δικαίωμα να ασκήσει έφεση, μόνο στην περίπτωση, κατά την οποία υφίσταται βλάβη από την απόφαση, πράγμα το οποίο, κατά κανόνα, κρίνεται όχι από το αιτιολογικό, αλλά από το διατακτικό της εκκαλούμενης απόφασης, πρέπει δε να προκύπτει αμέσως από την προσβαλλόμενη απόφαση και μόνο. Τέτοια βλάβη, είναι η παραγωγή δυσμενούς δεδικασμένου (ΑΠ 139/2001), ή δυσμενών αιτιολογιών, όταν αυτές αποτελούν στοιχεία του δικαιώματος που κρίθηκε στη δίκη και, συνεπώς, έχουν τα προσόντα διατακτικού και δημιουργούν δυσμενές δεδικασμένο.

Στην υπο κρίση περίπτωση: α) το ήδη αναιρεσείον Ελληνικό Δημόσιο ήσκησε ανακοπή κατά πίνακα κατάταξης, με την οποία ζητούσε να καταταγεί οριστικά και προνομιακά σε βάρος της καθ'ης η ανακοπή (αναιρεσίβλητης) για το ποσό των 11.373.33 ευρώ β) το πρωτοβάθμιο δικαστήριο την έκανε δεκτή, απέβαλε την καθ'ης και κατέταξε στη θέση της, οριστικά το ανακόπτον - αναιρεσείον για το πιο πάνω ποσό γ) κατά της απόφασης αυτής ασκήθηκαν, στο δευτεροβάθμιο δικαστήριο, από αμφότερα τα διάδικα μέρη εφέσεις, από τις οποίες απερρίφθη με την προσβαλλόμενη απόφαση, η έφεση του αναιρεσείοντος και έγινε δεκτή εκείνη της αναιρεσίβλητης. Συγκεκριμένα, η τελευταία, ως προς την έφεση του νικήσαντος - αναιρεσείοντος έκρινε τα ακόλουθα "... σύμφωνα με την προαναφερθείσα νομική σκέψη, το νικήσαν εκκαλούν στην έφεσή του, ουδόλως επικαλείται βλάβη του από τις αιτιολογίες της εκκαλούμενης από τις οποίες προκλήθηκε εις βάρος του δυσμενές δεδικασμένο, ούτε και το έννομο συμφέρον του προκειμένου αυτές (αιτιολογίες) να αντικατασταθούν. Συνακόλουθα, πρέπει η έφεσή του ν'απορριφθεί, ως απαραδέκτως ασκηθείσα...". 'Ηδη το αναιρεσείον προβάλλει, όπως ο σχετικός αναιρετικός λόγος εκτιμάται, ότι "... το πρωτοβάθμιο δικαστήριο δεν εξέτασε καθόλου τον πρώτο λόγο της ανακοπής μου, αλλά προχώρησε κατευθείαν σε εξέταση του τρίτου λόγου αυτής, τον οποίο και δέχτηκε ... αν είχε εξετάσει τον πρώτο λόγο της ανακοπής μου θα είχε κάνει αυτόν δεκτό, με αποτέλεσμα να κρίνει, ότι η κατάταξη της καθ' ης η ανακοπή ήταν εσφαλμένη για περισσότερους από έναν λόγους γεγονός που θα ενίσχυε τη δική μου θέση ... δεν απαιτείτο να αναφέρω σε τι ακριβώς συνίστατο το έννομο συμφέρον μου και η βλάβη που υφιστάμην θα κρίνονταν κατά τη συζήτησή της ενώπιον του δευτεροβάθμιου δικαστηρίου ...". Σύμφωνα με τα προεκτεθέντα: α) συνομολογείται ήδη, πως ουδέν ανεφέρθη στο δικόγραφο της έφεσης για το έννομο συμφέρον του αναιρεσείοντος για την άσκησή της, ως νικήσαντος διαδίκου β) όμως το θέμα της βλάβης δεν είναι θέμα προκύπτον από την "συζήτηση", αλλά στοιχείο του δικογράφου της έφεσης, σύμφωνα, με τα νομικά δεδομένα που προαναφέρθηκαν. Σε κάθε περίπτωση, δεν συνιστά έννομο συμφέρον ή βλάβη το ήδη προβαλλόμενο "για ενίσχυση της θέσης ..." του αναιρεσείοντος. 'Αλλωστε, ουδέν αναφέρεται στο επισκοπούμενο δικόγραφο της έφεσης του αναιρεσείοντος αναφορικά με την ύπαρξη δυσμενούς σε βάρος του, δεδικασμένου. Κατά ταύτα, ο πρώτος λόγος της αναίρεσης ο οποίος προβάλλει την από το άρθρο 559 αρ. 1 Κ.Πολ.Δ. πλημμέλεια, είναι αβάσιμος.

ΙΙΙ. Με τον δεύτερο λόγο της αναίρεσης, το Ελληνικό Δημόσιο, (όπως αυτός εκτιμάται), εκθέτει, ότι, κακώς το Εφετείο δέχτηκε, πως η απαίτηση της αντιδίκου του, μετά την δεύτερη επίδοση της ένδικης διαταγής πληρωμής και τη μη άσκηση κατ' αυτής ανακοπής ήταν ενεργός, γιατί εφόσον αυτή (διαταγή πληρωμής), επιδόθηκε με βάση επιταγή, μεταξύ των δύο επιδόσεων (8.10.1996 και 26.5.2003) παρήλθε χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των έξη μηνών και, επομένως, η απαίτηση είχε υποκύψει στην από το άρθρο 52 του Ν. 5960/1933 εξάμηνη παραγραφή, εφ'όσον η παραπάνω επιταγή είχε εκδοθεί στις 30.8.1996. Όμως: α) ουδόλως αναφέρεται στο αναιρετήριο, πως ο σχετικός ισχυρισμός είχε προβληθεί από μέρος του αναιρεσείοντος ενώπιον του δικαστηρίου της ουσίας β) η έφεση του αναιρεσείοντος που προσκομίζεται στο παρόν στάδιο της διαδικασίας και νόμιμα (άρθρ. 562 § 2 Κ.Πολ.Δ.) επισκοπείται, ουδέν αναφέρει σχετικά γ) από τις προσκομιζόμενες ενώπιον του δικαστηρίου τούτου προτάσεις του αναιρεσείοντος στο δευτεροβάθμιο δικαστήριο, προκύπτει, πως τα παραπάνω ουδόλως εκτίθενται σε σχέση με την έφεση του αναιρεσείοντος, αλλά σε σχέση με την έφεση του αντιδίκου του, η οποία απερρίφθη, στην ουσία. Ουδόλως δε και αυθις εκτίθεται, με βάση ποιο έννομο συμφέρον το αναρεσείον επαναφέρει προς κρίσιν τους σχετικούς ισχυρισμούς του, ως νικήσας διάδικος, στο δεύτερο βαθμό, αναφορικά με την έφεση της ήδη αναιρεσίβλητης. Το αυτό πρέπει να γίνει δεκτό, αν ήθελε εκτιμηθεί, πως ο σχετικός ισχυρισμός (λόγος) εισάγει προς κρίση αιτίαση, ως προς το ότι, παρατύπως έγινε δεκτό, πως η προσημείωση που αναφέρεται στην προσβαλλόμενη απόφαση, ετράπη σε υποθήκη, αν και είχε διενεργηθεί ο πλειστηριασμός. Σε κάθε περίπτωση δε, το Εφετείο δέχτηκε, ότι " η τροπή της προσημείωσης σε υποθήκη λογίζεται ως γενομένη την ημέρα της εγγραφής της, δηλαδή την 17η.1.1997... από την οποία και οι έννομες συνέπειές της ..." (πρβλ. και ΑΠ 1098/1996). Κατά της παραδοχής αυτής δε, δεν υφίσταται ειδικό παράπονο. Κατά ταύτα, ο δεύτερος αναιρετικός λόγος, από το άρθρο 559 αρ. 1 και 16 Κ.Πολ.Δ. (εσφαλμένη εφαρμογή των άρθρων 41 Εις. Ν.ΑΚ, 1257 επ., 1268, 1272, 1276, 1277, 1279 και 1323 ΑΚ) και 321, 632 § 1, 633 § 2, 724, 978 και 1007 § 1 Κ.Πολ.Δ. είναι απαράδεκτος.

IV. Με τον τρίτο λόγο της αιτήσεώς του, το αναιρεσείον προβάλλει, πως το Εφετείο παραβίασε τις διατάξεις των άρθρων 975, 976, 977 και 1007 Κ.Πολ.Δ., το άρθρ. 61 του ΚΕΔΕ, όπως αυτό ισχύει μετά την τροποποίησή του από το άρθρο 24 § 1 του Ν. 2093/1992 και το άρθρο 38 § 2 του Ν.Δ. 356/74 (ΚΕΔΕ). Όμως: α) ουδόλως, ωσαύτως, εκθέτει, ως εδει ποτε και πως τους πρόβαλε τον σχετικό ισχυρισμό στο εφετείο, όπως ήδη προαναφέρθηκε β) ουδόλως παραθέτει τις σχετικές παραδοχές του δευτεροβάθμιου δικαστηρίου γ)στηρίζει το παράπονό του, σε παράθεση σκέψεων, εκτιμήσεων και παραδοχών με αναφορές και κρίσεις σε θέματα ουσίας (συλλογισμοί με βάση πιστοποιητικό βαρών του Υποθηκοφύλακος Επιλιμνίων Κερκύρας, με αναφορά σε προσημειώσεις, υποθήκες, της δεκαετίας του 1990, με παραπομπές σε βιβλία κατασχέσεων και τα αναφερόμενα σ'αυτές), τα οποία ήδη, απαραδέκτως εκτίθενται (άρθρ. 561 § 1 Κ.Πολ.Δ.). 'Αλλωστε, σε κάθε περίπτωση, άπαντα τα αναφερόμενα στο αναιρετήριο έγγραφα, ουδόλως προσκομίζονται. Εξ άλλου: α) από τις πιο πάνω προτάσεις του αναιρεσείοντος - εκκαλούντος, που αναφέρονται στον ανωτέρω λόγο ανακοπής εξάγεται, πως το παράπονο αφορά την αποδοχή του λόγου αυτού της ανακοπής " παρελκομένης της εξετάσεως των λοιπών λόγων ανακοπής ...". Εν όψει δε των προαναφερθέντων, ως προς τον πρώτο αναιρετικό λόγο και ο λόγος αυτός από το άρθρο 559 αρ. 1 Κ.Πολ.Δ., είναι απαράδεκτος. Μετά ταύτα, πρέπει ν'απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 20.2.2012 αίτηση του Ελληνικού Δημοσίου προς αναίρεση της 67/2010 απόφασης του Εφετείου Κερκύρας.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 10 Ιουλίου 2014.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 3 Σεπτεμβρίου 2014.

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ