Legislator Case Law & Legislation
170/2022 AI generated

170/2022 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Case Number 170/2022
Court / Authority
Jurisdiction Greece (EL)
Decision Date

Legislator summary

AI generated

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ευστάθιο Νίκα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (λόγω κωλύματος της Αντιπρόεδρου Κωστούλας Φλουρή - Χαλεβίδου), Μαρία Βάρκα, Άννα Αγγελάτου - Βασιλείου, Γεωργία Κατσιμαγκλή και Αλεξάνδρα Αποστολάκη, Αρεοπαγίτες.

Legislator headnote

AI generated

170/2022 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece): Η πιο πάνω νέα διάταξη του Συντάγματος (άρθρο 17 παρ. 2 εδ. γ'), σύμφωνα με τη διάταξη του κεφαλαίου Δ' του Ψηφίσματος, τέθηκε σε ισχύ από τη δημοσίευση αυτού στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, ήτοι από 18-04-2001, έχει δε εφαρμογή, ως συνταγματική και επί αναγκαστικών απαλλοτριώσεων, που κηρύχθηκαν πριν από την έναρξη της ισχύος του.

Keywords

AI generated
price of land agricultural prices pricing policy agricultural rent control common flat-rate scheme for farmers planning value threshold
AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Απόφαση 170 / 2022 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 170/2022

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ευστάθιο Νίκα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (λόγω κωλύματος της Αντιπρόεδρου Κωστούλας Φλουρή - Χαλεβίδου), Μαρία Βάρκα, Άννα Αγγελάτου - Βασιλείου, Γεωργία Κατσιμαγκλή και Αλεξάνδρα Αποστολάκη, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 24 Σεπτεμβρίου 2021, με την παρουσία και του Γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:

Των καλούντων: 1) Ρ. Π. του Ν., 2) Α. συζ. Τ. Α., το γένος ... κατοίκων Σκοπέλου Μαγνησίας, 3) Ι. Τ. του Ν. και 4) Α. - Ρ. Τ. του Ν., κατοίκων Αθηνών, εκ των οποίων η 3η παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Σπυρίδωνα Λάλα και οι λοιποί εκπροσωπήθηκαν από τον ίδιο πληρεξούσιο δικηγόρο τους Σπυρίδωνα Λάλα.

Των καθ' ων η κλήση: 1) Σ. Χ. του Φ., κατοίκου Βόλου, 2) Ζ. Χ. του Φ., κατοίκου Αγ. Ονουφρίου Μαγνησίας και 3) Δ. Χ. του Φ., κατοίκου Βόλου, οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Στέφανο Βέρροιο με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 16-1-2006 αίτηση καθορισμού οριστικής τιμής μονάδος αποζημίωσης απαλλοτρίωσης του ΝΠΔΔ με την επωνυμία "ΔΗΜΟΣ ΒΟΛΟΥ", μη διαδίκου στην παρούσα δίκη (μετά την έκδοση της 123/2005 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Βόλου που καθόρισε προσωρινή τιμή μονάδος αποζημίωσης), που κατατέθηκε στο Εφετείο Λάρισας και συνεκδικάστηκε με την από 18-1-2006 αίτηση των ήδη 1ου και 2ης των καλούντων και άλλων προσώπων, μη διαδίκων στην παρούσα δίκη, με τις αιτήσεις άλλων προσώπων, επίσης μη διαδίκων στην παρούσα δίκη, καθώς και με τις ασκηθείσες διά των προτάσεων ανταιτήσεις και παρεμβάσεις των εκεί διαδίκων.

Εκδόθηκε η 382/2007 απόφαση του Εφετείου Λάρισας, κατά της οποίας ασκήθηκαν αιτήσεις αναιρέσεως και εκδόθηκαν οι 736/2009, 889/2009, 977/2010, 1366/2010, όπως αυτή διορθώθηκε με την 1010/2011, και 1739/2011 αποφάσεις του Αρείου Πάγου, με τις οποίες αναιρέθηκε εν μέρει η ως άνω εφετειακή απόφαση και παραπέμφθηκαν οι υποθέσεις για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο συγκροτούμενο από άλλους δικαστές. Ακολούθως εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 91/2015 μη οριστική και 107/2017 οριστική του Τριμελούς Εφετείου Λάρισας. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζήτησαν μεταξύ άλλων και οι καλούντες με την από 23-3-2018 αίτησή τους.

Εκδόθηκε η 340/2020 απόφαση του Αρείου Πάγου, η οποία, αφού διέταξε τον χωρισμό της υπόθεσης ως προς κάποιους διαδίκους για τους οποίους κήρυξε απαράδεκτη τη συζήτηση, αναίρεσε την ως άνω εφετειακή απόφαση ως προς τους ήδη καλούντες, κράτησε την υπόθεση στο Δικαστήριο του Αρείου Πάγου και την παρέπεμψε για περαιτέρω κατ' ουσίαν εκδίκαση στο ίδιο τμήμα, σε ιδιαίτερη συζήτηση. Η υπόθεση επανέρχεται για συζήτηση με την από 15-7-2020 κλήση των καλούντων.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω και ορίστηκε Εισηγήτρια η Αρεοπαγίτης Αλεξάνδρα Αποστολάκη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Με την από 15-07-2020 κλήση των αναιρεσειόντων και ήδη καλούντων φέρεται προς συζήτηση, ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου, η κρινόμενη υπόθεση, μετά την έκδοση της υπ' αριθμ. 340/2020 απόφασης του Αρείου Πάγου (Δ' Πολιτικού Τμήματος), με την οποία αναιρέθηκε εν μέρει η υπ' αριθμ. 107/2017 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Λάρισας και κρατήθηκε η υπόθεση προς εκδίκαση επί της ουσίας, κατ' εφαρμογήν της διάταξης του άρθρου 580 παρ. 3 του ΚΠολΔ, όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 12 παρ. 4 του ν. 4055/2012, ενόψει του ότι επρόκειτο για παραδοχή δεύτερης αναίρεσης.

Κατά το άρθρο 17 παρ. 1 και 2 του Συντάγματος του 1975, όπως ισχύει μετά την αναθεώρησή του: "1. Η ιδιοκτησία τελεί υπό την προστασία του Κράτους, τα δικαιώματα όμως που απορρέουν από αυτή δεν μπορούν να ασκούνται σε βάρος του γενικού συμφέροντος. 2. Κανένας δεν στερείται την ιδιοκτησία του, παρά μόνο για δημόσια ωφέλεια που έχει αποδειχθεί με τον προσήκοντα τρόπο, όταν και όπως ο νόμος ορίζει και πάντοτε αφού προηγηθεί πλήρης αποζημίωση, που να ανταποκρίνεται στην αξία την οποία είχε το απαλλοτριούμενο κατά το χρόνο της συζήτησης στο δικαστήριο για τον προσωρινό προσδιορισμό της αποζημίωσης.

Αν ζητηθεί απευθείας ο οριστικός προσδιορισμός της αποζημίωσης, λαμβάνεται υπόψη η αξία κατά το χρόνο της σχετικής συζήτησης στο δικαστήριο. 3. Η ενδεχόμενη μεταβολή της αξίας του απαλλοτριουμένου μετά τη δημοσίευση της πράξης απαλλοτρίωσης, και μόνο εξαιτίας της, δεν λαμβάνεται υπόψη". Με την αναθεώρηση των συνταγματικών διατάξεων, που έγινε με το από 06-04-2001 Ψήφισμα της Ζ' Αναθεωρητικής Βουλής των Ελλήνων, στην παραπάνω παράγραφο 2 του άρθρου 17 προστέθηκε τρίτο εδάφιο, το οποίο ορίζει ότι "αν η συζήτηση για τον οριστικό προσδιορισμό της αποζημίωσης διεξαχθεί μετά την παρέλευση έτους από τη συζήτηση για τον προσωρινό προσδιορισμό, τότε για τον προσδιορισμό της αποζημίωσης λαμβάνεται υπόψη η αξία κατά το χρόνο της συζήτησης για τον οριστικό προσδιορισμό".

Η πιο πάνω νέα διάταξη του Συντάγματος (άρθρο 17 παρ. 2 εδ. γ'), σύμφωνα με τη διάταξη του κεφαλαίου Δ' του Ψηφίσματος, τέθηκε σε ισχύ από τη δημοσίευση αυτού στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, ήτοι από 18-04-2001, έχει δε εφαρμογή, ως συνταγματική και επί αναγκαστικών απαλλοτριώσεων, που κηρύχθηκαν πριν από την έναρξη της ισχύος του.

Τα ίδια ορίζονται και στο άρθρο 13 παρ. 1 εδ. α' και β' του ν. 2882/2001 (Κ.Α.Α.Α.), στο οποίο περαιτέρω ορίζεται, στο εδάφιο γ', ότι ως κριτήριο για την εκτίμηση της αξίας του απαλλοτριωμένου ακινήτου λαμβάνονται υπόψη, ιδίως, η αξία που έχουν κατά τον κρίσιμο χρόνο παρακείμενα και ομοειδή ακίνητα, που προσδιορίζεται κυρίως από την αντικειμενική αξία, τα τιμήματα σε συμβόλαια μεταβίβασης κυριότητας ακινήτων, τα οποία συντάχθηκαν κατά το χρόνο της κήρυξης της απαλλοτρίωσης, καθώς και η πρόσοδος του απαλλοτριωμένου.

Περαιτέρω, κατά τη διάταξη του άρθρου 15 παρ. 6 εδ. δ' ιδίου νόμου, που προστέθηκε με την παρ. 8 του άρθρου 76 του ν. 4146/2013 (ΦΕΚ Α' 90/18.4.2013) και εφαρμόζεται και στις κηρυχθείσες απαλλοτριώσεις, για τις οποίες δεν έχει συζητηθεί η αίτηση καθορισμού προσωρινής ή οριστικής αποζημίωσης (άρθρο 76 παρ. 8 του ν. 4146/2013). "Το δικαστήριο υποχρεούται να αιτιολογεί ειδικά την τυχόν απόκλιση της προσδιοριζομένης από το ίδιο αξίας του ακινήτου τόσο από την προκύπτουσα κατά το αντικειμενικό σύστημα αξία του, όσο και από την προκύπτουσα από την έκθεση της εκτιμητικής επιτροπής της παραγράφου 1 του παρόντος ή του ανεξάρτητου εκτιμητή της παρούσας παραγράφου".

Επίσης, με το άρθρο 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της Ευρωπαϊκής Σύμβασης, για την προστασία των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των θεμελιωδών ελευθεριών (Ε.Σ.Δ.Α.), που κυρώθηκε (μαζί με τη Σύμβαση) με το ν.δ. 57/1974 και έχει αυξημένη έναντι των κοινών νόμων ισχύ (άρθρο 28 παρ. 1 του Συντάγματος), ορίζεται ότι "κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο δικαιούται σεβασμού της περιουσίας του.

Κανένας δεν μπορεί να στερηθεί της περιουσίας του, ειμή δια λόγους δημόσιας ωφέλειας και υπό τους προβλεπόμενους από το νόμο και τις γενικές αρχές του διεθνούς δικαίου όρους. Οι προαναφερόμενες διατάξεις δεν θίγουν το δικαίωμα κάθε κράτους να θέσει σε ισχύ νόμους τους οποίους ήθελε κρίνει αναγκαίους για ρύθμιση της χρήσεως αγαθών σύμφωνα με το δημόσιο συμφέρον ή για εξασφάλιση της καταβολής φόρων ή άλλων εισφορών ή προστίμων".

Από τις διατάξεις αυτές συνάγεται, ότι για τον υπολογισμό της αξίας των απαλλοτριωμένων ακινήτων λαμβάνεται υπόψη η αξία αυτών κατά το χρόνο συζήτησης για τον οριστικό προσδιορισμό στο Εφετείο, αν η συζήτηση αυτή διεξαχθεί μετά από ένα έτος από τη συζήτηση για τον προσωρινό προσδιορισμό της αποζημίωσης και ότι τα δικαστήρια, κατά τον καθορισμό τιμής μονάδας αποζημίωσης ακινήτου, που εμπίπτει στο ισχύον σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού της αξίας του, υποχρεούνται να λαμβάνουν υπόψη και την αντικειμενική αξία αυτού, καθώς και των ομόρων και ομοειδών προς αυτό ακινήτων, κατά τον κρίσιμο χρόνο, ως ασφαλές και αντικειμενικό μέτρο κρίσης για την εξεύρεση της πραγματικής αξίας του απαλλοτριωμένου ακινήτου, η οποία πάντως σε καμιά περίπτωση δεν δεσμεύει τη δικαστική κρίση για την πραγματική αξία του.

Κατά την έννοια της προαναφερόμενης διάταξης του άρθρου 13 παρ. 1 εδ. α' και β' του ν. 2882/2001 τα διαγραφόμενα από αυτήν κριτήρια δεν είναι αποκλειστικά και υποχρεωτικά για το δικαστήριο για τη διάγνωση της πραγματικής αξίας του απαλλοτριωμένου, κατά τον κρίσιμο χρόνο, έτσι ώστε να θεωρείται, ότι παραβιάζεται στην περίπτωση που το δικαστήριο δεν τα λάβει υπόψη του ή θα λάβει υπόψη άλλα τέτοια.

Το δικαστήριο μπορεί να στηρίζει την κρίση του για την πραγματική αξία του απαλλοτριουμένου ακινήτου, ενόψει της χρησιμοποιούμενης στην παραπάνω διάταξη λέξης "ιδίως", σε κάθε πρόσφορο συγκριτικό στοιχείο, αφού το αξιολογήσει κατάλληλα. Μεταξύ των κριτηρίων, τα οποία μπορεί να λάβει υπόψη του το δικαστήριο είναι και οι υπάρχουσες, κατά τον ανωτέρω χρόνο, οικονομικές και νομισματικές συνθήκες, χωρίς να είναι υποχρεωμένο να τις αναλύει διεξοδικά, όταν αυτές είναι πασίγνωστες και οι οποίες λαμβάνονται υπόψη αυτεπαγγέλτως και χωρίς απόδειξη (άρθρο 336 παρ. 1 του ΚΠολΔ).

Ωστόσο, μετά την προσθήκη της παρ. 6 του άρθρου 15 του ν. 2882/2001, με την παρ. 8 του άρθρου 76 του ν. 4146/2013, τα δικαστήρια κατά τον καθορισμό της τιμής μονάδας αποζημιώσεως ακινήτου, που εμπίπτει στο ισχύον σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού της αξίας του, υποχρεούνται να λαμβάνουν υπόψη και την αντικειμενική αξία αυτού, καθώς και την αξία σύμφωνα με την έκθεση της Επιτροπής Προεκτιμήσεως, κατά τον κρίσιμο χρόνο, ως ασφαλές και αντικειμενικό μέτρο κρίσης για την εξεύρεση της πραγματικής αξίας του απαλλοτριωμένου ακινήτου.

Και ναι μεν η αντικειμενική αξία, καθώς και η έκθεση της Επιτροπής Προεκτιμήσεως δεν δεσμεύουν την δικαστική κρίση για την πραγματική αξία του ακινήτου, πλην όμως, αν το Δικαστήριο αποκλίνει από αυτήν ή από την τιμή της αρμόδιας Επιτροπής, τότε θα πρέπει να αιτιολογεί ειδικά με την κρίση του τους παράγοντες που το οδήγησαν στην εκτίμηση της ανώτερης αυτής πραγματικής αξίας.

Τέλος, κατά το άρθρο 579 παρ. 1 του ΚΠολΔ: "Αν αναιρεθεί η απόφαση, οι διάδικοι επανέρχονται στην κατάσταση που υπήρχε πριν από την απόφαση που αναιρέθηκε και η διαδικασία πριν από την απόφαση αυτή ακυρώνεται μόνο, εφόσον στηρίζεται στην παράβαση για την οποία έγινε δεκτή η αναίρεση. Κάθε απόφαση που στηρίζεται σ' αυτήν που αναιρέθηκε αναιρείται, εφόσον οι λόγοι της αναίρεσης αναφέρονται και σ' αυτήν". Από τη διάταξη αυτή προκύπτει, ότι μετά την παραδοχή της αίτησης αναίρεσης οι διάδικοι επανέρχονται στην κατάσταση που υπήρχε πριν από τη συζήτηση, επί της οποίας εκδόθηκε η αναιρεθείσα απόφαση, δηλαδή αναβιώνει η αίτηση παροχής έννομης προστασίας. Η απόφαση αναιρείται κατά το μέτρο παραδοχής της αναίρεσης, δηλαδή ως προς τα πληγέντα κεφάλαιά της, όχι δε ως προς άλλα, εκτός αν τα τελευταία συνάπτονται αρρήκτως με τα αναιρεθέντα, οπότε συναναιρούνται. Κατά συνέπειαν, αν η αίτηση για τον καθορισμό της οριστικής αποζημίωσης επαναφέρεται ενώπιον του Εφετείου μετά από αναίρεση, τότε ως κρίσιμος χρόνος θεωρείται εκείνος της (νέας) ενώπιόν του συζήτησης, μετά την αναίρεση και όχι ο χρόνος της προγενέστερης (αρχικής) συζήτησης (ΟλΑΠ 2/2015, ΑΠ 524/2010, ΑΠ 721/2009).

Στην προκειμένη περίπτωση, η αναιρεθείσα με την 340/2020 απόφαση του Αρείου Πάγου υπ' αριθμ. 107/2017 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Λάρισας, που εκδόθηκε κατά την ειδική διαδικασία των άρθρων 19 παρ. 5, 7 έως 9 και 20 του ν. 2882/2001 "Κώδικας Αναγκαστικών Απαλλοτριώσεων Ακινήτων" (Κ.Α.Α.Α.), αποτελεί κατάληξη της ακόλουθης διαδικαστικής διαδρομής:

Οι αιτούντες - καλούντες άσκησαν με άλλους αιτούντες, μη διαδίκους στην παρούσα δίκη, ενώπιον του Εφετείου Λάρισας, την υπ' αριθμ. κατάθ. 85/20-1-2006 αίτησή τους, με την οποία ζήτησαν, μεταξύ άλλων, να καθοριστεί οριστική τιμή μονάδας αποζημίωσης ποσού 10.000, 4.000 και 10.000 €/τ.μ., για τα περιγραφόμενα σ' αυτήν (αίτηση) υπ' αριθμ. 4, 14 και 16 οικόπεδα αντίστοιχα, συνιδιοκτησίας τους, που κηρύχθηκαν αναγκαστικά απαλλοτριωτέα για την κατασκευή της πλατείας Πανεπιστημίου στην πόλη του Βόλου, με την αναφερόμενη απόφαση του Νομάρχη Μαγνησίας.

Επί της αίτησης αυτής, η οποία συνεκδικάσθηκε με άλλες αιτήσεις, που δεν αφορούν στην παρούσα υπόθεση, εκδόθηκε η 382/2007 απόφαση του παραπάνω Δικαστηρίου, με την οποία έγινε εν μέρει δεκτή η αίτηση των αιτούντων και ήδη καλούντων και καθορίστηκε η οριστική τιμή μονάδας αποζημίωσης στα ακίνητα των αιτούντων α) στο ποσό των 6.390,66 €/τ.μ.

για το υπ' αριθμ. 4 οικόπεδο, β) στο ποσό των 1.936,62 €/τ.μ. για το υπ' αριθμ. 14 οικόπεδο και γ) στο ποσό των 5.809,85 €/τ.μ. για το υπ' αριθμ. 16 οικόπεδο. Κατά της απόφασης αυτής ασκήθηκε από τους καθ' ων η αίτηση και ήδη καθ' ων η κλήση, η από 10-12-2007 αίτηση αναίρεσης, επί της οποίας εκδόθηκε η υπ' αριθμ. 1739/2011 απόφαση του Αρείου Πάγου, με την οποία αναιρέθηκε εν μέρει η προσβαλλομένη απόφαση, λόγω πλημμελούς αιτιολογίας σχετικά με το ζήτημα του καθορισμού της αξίας των απαλλοτριωθέντων ακινήτων, για τα οποία είναι υπόχρεοι προς αποζημίωση οι καθ' ων η αίτηση, και παραπέμφθηκε η υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, που την εξέδωσε, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές.

Ακολούθως, η υπ' αριθμ. κατάθ. 85/20-1-2006 αίτηση επανήλθε προς συζήτηση στο παραπάνω Δικαστήριο μαζί με άλλες αιτήσεις, μη διαδίκων στην παρούσα δίκη, με τις οποίες συνεκδικάστηκε, και εκδόθηκε η υπ' αριθμ. 107/2017 απόφασή του, με την οποία έγινε μερικά δεκτή η αίτηση και καθορίστηκε η οριστική τιμή μονάδας αποζημίωσης των απαλλοτριωθέντων ακινήτων α) ως προς το υπ' αριθμ. 4 οικόπεδο στο ποσό των 950 €/τ.μ., β) ως προς το υπ' αριθμ. 14 οικόπεδο στο ποσό των 650 €/τ.μ.

και γ) ως προς το υπ' αριθμ. 16 οικόπεδο στο ποσό των 950 €/τ.μ. Κατά της τελευταίας αυτής απόφασης οι αιτούντες και ήδη καλούντες άσκησαν την από 23-03-2018 αίτηση αναίρεσης και επ' αυτής εκδόθηκε η υπ' αριθμ. 340/2020 απόφαση του Αρείου Πάγου, με την οποία αναιρέθηκε εν μέρει η προσβαλλομένη απόφαση, για τον προβλεπόμενο από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ λόγο (ανεπαρκείς αιτιολογίες) και, όπως προαναφέρθηκε, κρατήθηκε η υπόθεση από τον Άρειο Πάγο για να δικαστεί κατ' ουσίαν, σε ιδιαίτερη συζήτηση, ενώπιον του αναιρετικού τμήματος, εφόσον πρόκειται περί δεύτερης αναίρεσης, ήδη δε με την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας απόφασης από 15-07-2020 κλήση των αιτούντων νόμιμα φέρεται προς συζήτηση η υπ' αριθμ.

κατάθ. 85/20-1-2006 αίτησή τους.

Συνεπώς και εφόσον, μετά την αναίρεση οι διάδικοι επανέρχονται δικονομικώς στην κατάσταση που υπήρχε πριν από τη συζήτηση, μετά την οποία εκδόθηκε η αναιρεθείσα απόφαση (άρθρο 579 παρ. 1 του ΚΠολΔ), η δε υπόθεση στο Δικαστήριο της παραπομπής συζητείται εντός των ορίων, που διαγράφονται με την αναιρετική απόφαση (άρθρο 581 παρ. 2 του ΚΠολΔ), πρέπει η υπ' αριθμ. κατάθ. 85/20-1-2006 αίτηση των αιτούντων και ήδη καλούντων να ερευνηθεί περαιτέρω κατ' ουσίαν εντός των ορίων αυτών, δεδομένου ότι με τη μη αναιρεθείσα κατά τούτο 107/2017 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Λάρισας, κρίθηκε ότι είναι νόμιμη και ότι τηρήθηκε η κατά τη διάταξη του άρθρου 17 του Κ.Α.Α.Α. προβλεπόμενη διαδικασία.

Κατά τη σημερινή συζήτηση της αίτησης αυτής (24-09-2021) οι καθ' ων η αίτηση και ήδη καθ' ων η κλήση άσκησαν ανταίτηση, με τις προτάσεις που παραδεκτά κατέθεσαν στις 16-09-2021 (βλ. την από 16-09-2021 σχετική επισημείωση του γραμματέα της έδρας επί του δικογράφου των προτάσεων), με την οποία ζήτησαν τον καθορισμό της οριστικής τιμής μονάδας αποζημίωσης για τα απαλλοτριούμενα ακίνητα, στα αναφερόμενα στο δικόγραφό τους ποσά.

Η ανταίτηση ασκήθηκε παραδεκτά και εμπρόθεσμα, εντός της οριζόμενης από τη διάταξη του άρθρου 20 παρ. 5 του Κ.Α.Α.Α. προθεσμίας των πέντε (5) ημερών πριν από τη σημερινή συζήτηση της ένδικης αίτησης και πρέπει, συνεκδικαζόμενη με την αίτηση (άρθρο 246 του ΚΠολΔ), να ερευνηθεί περαιτέρω κατ' ουσίαν. Από τις ένορκες καταθέσεις των μαρτύρων, που περιέχονται στα υπ' αριθμ. 382/2007 πρακτικά συνεδρίασης του Τριμελούς Εφετείου Λάρισας, όλα ανεξαιρέτως τα έγγραφα, που οι διάδικοι επικαλούνται και προσκομίζουν νομίμως είτε ως αυτοτελή αποδεικτικά μέσα, είτε για να χρησιμεύσουν για τη συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων, και τις φωτογραφίες, των οποίων η γνησιότητα δεν αμφισβητείται, την υπ' αριθμ.

εκθ. κατάθ. 50/16-05-2007 γνωμοδότηση του πραγματογνώμονα Ν. Β., που διορίσθηκε με προφορική ανακοίνωση, που καταχωρήθηκε στα ίδια ανωτέρω πρακτικά, την έκθεση του τεχνικού συμβούλου ... που διόρισαν οι αιτούντες, τις λοιπές προσκομιζόμενες τεχνικές εκθέσεις από τους καθών η αίτηση - ανταιτούντες, καθώς και την από 18-02-2016 έκθεση της Εκτιμητικής Επιτροπής αποδείχθηκαν τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά:

Δυνάμει της από 12.5.1986 απόφασης του Νομάρχη Λάρισας σε συνδυασμό με την υπ' αριθμ. 2932/2000 απόφαση του Γ.Γ.Π. Θεσσαλίας, που δημοσιεύτηκαν αντίστοιχα στα ΦΕΚ υπ' αριθμ. 799/12.9.1986/Δ' και 943/29.12. 2000/Δ', τροποποιήθηκε το ρυμοτομικό σχέδιο της πόλης του Βόλου στα υπ' αριθμ. 392 και 393 οικοδομικά τετράγωνα για τη δημιουργία της πλατείας Πανεπιστημίου, σε χώρο μεταξύ των οδών Π.

Μελά, Ερμού, Μακεδονομάχων και Δημητριάδος. Ακολούθως, εκδόθηκε από την Πολεοδομία Δήμου Βόλου η υπ' αριθμ. 2 ΔΒ/2001 πράξη τακτοποιήσεως, προσκυρώσεως και αναλογισμού αποζημιώσεων, η οποία συνοδεύεται από το με ημερομηνία 10.6.2002 τοπογραφικό διάγραμμα της τοπογράφου - μηχανικού Α. Κ.. Η ανωτέρω πράξη κυρώθηκε νόμιμα με την υπ' αριθμ. 10/2003 απόφαση του Νομάρχη Μαγνησίας.

Όλες οι προαναφερόμενες διοικητικές πράξεις έχουν μεταγραφεί νόμιμα στα οικεία βιβλία του Υποθηκοφυλακείου Βόλου (τόμος 474 και αριθμός 77). Η περιοχή, όπου βρίσκονται τα απαλλοτριούμενα ακίνητα, που εξετάζονται εν προκειμένω, με αριθμούς 4, 14 και 16, είναι στο κέντρο του Βόλου, στην καρδιά της εμπορικής ζώνης.

Στην περιοχή αυτή αναπτύσσεται κάθε είδους εμπορική δραστηριότητα με μεγάλα καταστήματα, όλες τις τράπεζες απέχουν 100 μέτρα, λειτουργούν πολλά γραφεία και ιατρεία, ασφαλιστικές και χρηματοοικονομικές υπηρεσίες κ.α. Είναι προφανές, ότι η περιοχή ενδείκνυται για κατασκευή κτιρίων προς εμπορική εκμετάλλευση και όχι για κατοικίες.

Στα ισόγεια των οικοδομών κατασκευάζονται καταστήματα μεγάλης εμπορικής αξίας, ενώ στους ορόφους γραφεία παροχής υπηρεσιών. Όπως είναι φυσικό, η αξία των ένδικων οικοπέδων επηρεάζεται άμεσα από τη χρήση αυτή, πολλαπλασιαζόμενη, μάλιστα, λόγω της εμπορικής δραστηριότητας που αναπτύσσεται στην περιοχή.

Η μεγάλη εμπορικότητα της περιοχής βασίζεται στα εξής αντικειμενικά στοιχεία: 1. Η θέση των οικοπέδων αυτών που είναι κυριολεκτικά στην καρδιά του εμπορικού κέντρου του πολεοδομικού συγκροτήματος του Βόλου. 2. Η ύπαρξη στην περιοχή κάθε είδους εμπορικής δραστηριότητας. Υπάρχουν, όπως προαναφέρθηκε, μεγάλα καταστήματα, όλες οι τράπεζες πολύ κοντά, γραφεία ασφαλιστικών και χρηματοοικονομικών υπηρεσιών κ.α. 3.

Η πολύ μικρή απόσταση από το εμπορικό και επιβατικό λιμάνι του Βόλου. 4. Πολλές δημόσιες υπηρεσίες είναι κοντά, όπως το Δημαρχείο του Βόλου, τα Δικαστήρια, η Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου. 5. Η περιοχή είναι γεμάτη από κέντρα εστίασης και ψυχαγωγίας. Στα δύο οικοδομικά τετράγωνα και σε όλα τα οικόπεδα που απαλλοτριώθηκαν υπήρχαν από ετών εμπορικά κτίσματα, στα οποία στεγάζονταν εμπορικά καταστήματα (στη γωνία των οδών Ερμού και Ι.

το κατάστημα SEPHORA και στις δύο γωνίες των ίδιων οδών τα καταστήματα GLOU και BSB). Κάποια από αυτά δεν ήταν συντηρημένα σε καλή κατάσταση, πράγμα που εξηγείται από το γεγονός ότι, από το 1986 που εξαγγέλθηκε η απαλλοτρίωση και τα ακίνητα αυτά ουσιαστικά "δεσμεύτηκαν", οι ιδιοκτήτες τους απέφυγαν να κάνουν βελτιώσεις και ανακαινίσεις.

Είναι ενδεικτικό, ότι από το 1986 μέχρι σήμερα καμία πράξη μεταβίβασης δεν έγινε στην περιοχή των απαλλοτριωθέντων. Ο ισχύων στην περιοχή αυτή συντελεστής δόμησης είναι 2,7, μέγιστο ύψος 22 μέτρων και μέγιστη κάλυψη 70%, η δε περιοχή ανήκει στον τομέα I. Ας σημειωθεί, ότι για την ανοικοδόμηση στην περιοχή επιβάλλεται από τη πολεοδομική νομοθεσία η εφαρμογή του "ιδεατού στερεού" που πρέπει να θεωρηθεί μειονέκτημα, γιατί μειώνει τις κατόψεις και επηρεάζει την οικοδομησιμότητα.

Επιβάλλεται δηλαδή η διάταξη των οικοδομών σε εσοχές, αρχίζοντας μετά τον 1° όροφο για τις οδούς Ηπείρου και Μακεδονομάχων και μετά το 2° όροφο για τις οδούς Ερμού και Π. Μελά. Λόγω της μοναδικότητας των οικοπέδων το ποσοστό αντιπαροχής κυμαίνεται κατά μέσο όρο σε 45%. Η δυνατότητα αντιπαροχής και το υψηλό ποσοστό της είναι βασικά στοιχεία που καθορίζουν την αξία των απαλλοτριούμενων ως οικοπέδων.

Ειδικότερα για τα ακίνητα (οικόπεδα), που ενδιαφέρουν εν προκειμένω: Το ΑΚΠ 4 ακίνητο, εμβαδού 69,70 τ.μ. περίπου, είναι γωνιακό οικόπεδο, με πρόσωπο στις οδούς Ερμού και Ηπείρου, το ΑΚΠ 14 ακίνητο, εμβαδού 128,51 τ.μ. περίπου, είναι μεσαίο οικόπεδο με πρόσωπο στην οδό Μακεδονομάχων, που είναι κάθετος στην οδό Ερμού και απέχει από αυτήν λίγα μόλις μέτρα (περίπου 10 μέτρα), και το ΑΚΠ 16 ακίνητο, εμβαδού 89,10 τ.μ.

περίπου, είναι μεσαίο οικόπεδο με πρόσωπο στην οδό Ερμού, ενώ και τα τρία οικόπεδα είναι άρτια και οικοδομήσιμα. Επίσης, επί των οικοπέδων αυτών υπήρχαν κτίσματα που συναπαλλοτριώθηκαν και έχουν ήδη αποζημιωθεί από το Δήμο Βόλου. Η αρμόδια Επιτροπή με την υπ' αριθμ. ... έκθεσή της προεκτίμησε την αξία των απαλλοτριούμενων οικοπέδων στο ύψος της αντικειμενικής τους αξίας, που τότε ανερχόταν στα μεν οικόπεδα 4 και 16 σε 506,35 €/τ.μ., στο δε οικόπεδο 14 σε 384 €/τ.μ.

Με την υπ' αριθμ. 123/2005 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Βόλου η προσωρινή τιμή μονάδας αποζημίωσης καθορίσθηκε για τα οικόπεδα 4 και 16 σε 950 €/τ.μ. και για το οικόπεδο 14 σε 695 €/τ.μ. Η Εκτιμητική Επιτροπή με την από 18-2-2016 έκθεση εκτίμησής της προσδιόρισε τις τιμές των ακινήτων, με βάση την αντικειμενική αξία τους, σε 243,82 €/τ.μ.

για το 4 οικόπεδο, σε 298,47 €/τ.μ. για το 14 οικόπεδο και σε 225,75 €/τ.μ. για το 16 οικόπεδο. Ο πραγματογνώμονας Ν. Β. με την υπ' αριθμ. εκθ. κατ. 50/16.5.2007 πραγματογνωμοσύνη του, αφού έλαβε υπόψη του, εκτός από τα συγκριτικά στοιχεία που του προσκόμισαν οι διάδικοι, α) τους συντελεστές εμπορικότητας των οδών της περιοχής από το 1988 μέχρι το χρόνο σύνταξης της έκθεσής του και β) την ιδιαίτερη αξία που προσδίδει στα ακίνητα αυτά η δυνατότητα ανοικοδόμησής τους με αντιπαροχή, όπως τα μερικότερα στοιχεία αυτών των υπολογισμών αναλύονται συνδυαστικά στην έκθεση πραγματογνωμοσύνης, καθόρισε τις αξίες ως εξής:

α) αξία οικοπέδου 4: 6.390,66 €/τ.μ, β) αξία οικοπέδου 14: 1.936,62 €/τ.μ και γ) αξία οικοπέδου 16: 5.809,85 €/τ.μ. Επισήμανε δε, ότι ο Συντελεστής Εμπορικότητας των απαλλοτριωθέντων ακινήτων επί της οδού Ερμού (υπ' αριθμ. 4 και 16 οικόπεδα) ανερχόταν σε 3,00 από τις 24-10-1995 έως το χρόνο σύνταξης της πραγματογνωμοσύνης του, με μία προσαύξηση της αξίας των γωνιακών οικοπέδων κατά 10%, ήτοι πολλαπλασιάζοντας επί 1,10 (όπως το υπ' αριθμ. 4), ενώ ο Συντελεστής Εμπορικότητας του υπ' αριθμ. 14 οικοπέδου ανερχόταν σε 2,20.

Ο τεχνικός σύμβουλος των αιτούντων Ν. Π., Πολιτικός Μηχανικός, με την από 9-5-2007 έκθεσή του, εκτίμησε την αξία των επιδίκων οικοπέδων ως εξής: α) του υπ' αριθμ. 4 οικοπέδου στο ποσό των 8.596 €/τ.μ., β) του υπ' αριθμ. 14 οικοπέδου στο ποσό των 5.090 €/τ.μ. και γ) του υπ' αριθμ. 16 οικοπέδου στο ποσό των 8.278 €/τ.μ. Από την άλλη πλευρά, οι καθών - ανταιτούντες, οι οποίοι, μεταξύ άλλων παρόδιων ιδιοκτητών, είναι υπόχρεοι προς αποζημίωση των αιτούντων, ανέθεσαν στον Δ.

Χ., Πολιτικό Μηχανικό, να συντάξει για λογαριασμό τους τεχνική έκθεση. Ο τελευταίος, με την από 10-08-2010 τεχνική έκθεσή του, αφού παρέθεσε την αντικειμενική αξία των απαλλοτριούμενων οικοπέδων, η οποία στις 12-1-2007 ανερχόταν 1) για το 4 οικόπεδο στο ποσό των 1.035,11 €/τ.μ., 2) για το 14 οικόπεδο στο ποσό των 525,44 €/τ.μ.

και 3) για το 16 οικόπεδο σε 958,44 €/τ.μ., προσδιόρισε την πραγματική αξία των απαλλοτριούμενων ακινήτων ως ακολούθως: α) αξία οικοπέδου Νο 4 περίπου 1.650 €/ τ.μ., β) αξία οικοπέδου No 16 περίπου 1.950 €/τ.μ., γ) αξία οικοπέδου Νο 14, περίπου 1.050 €/τ.μ. Περαιτέρω, ο πολιτικός μηχανικός Α. Δ., ο οποίος ορίσθηκε από το T.E.E. Μαγνησίας ως πραγματογνώμονας, κατόπιν του από 7-9-2004 αιτήματος του Δήμου Βόλου, με σκοπό να συντάξει τεχνική έκθεση, που να αφορά στην αποτίμηση της πραγματικής αξίας των ακινήτων, εκτίμησε, ότι αυτή (αξία) ισούται με την αντικειμενική αξία των απαλλοτριούμενων και συγκεκριμένα:

α) αξία οικοπέδου Νο 4 περίπου 506,35 €/τ.μ., β) αξία οικοπέδου No 16 περίπου 506,35 €/τ.μ., γ) αξία οικοπέδου Νο 14 περίπου 384 €/τ.μ. Τέλος, ο Τ. Π., Αρχιτέκτων Μηχανικός, πιστοποιημένος εκτιμητής του Υπουργείου Οικονομικών, με την από Ιουλίου 2015 έκθεσή του, την οποία εκπόνησε κατ' εντολή των καθ' ων η αίτηση, προσδιόρισε την τιμή μονάδας 1) του Νο 4 οικοπέδου στο ποσό των 298 €/τ.μ., 2) του Νο 14 οικοπέδου στο ποσό των 433 €/τ.μ.

και 3) του Νο 16 οικοπέδου στο ποσό των 348€/τ.μ. Με την 382/2007 εν μέρει αναιρεθείσα απόφαση του Εφετείου Λάρισας έγινε πλήρως αποδεκτή η εκτίμηση του πραγματόγνωμονα Ν. Β. και καθορίσθηκε η οριστική τιμή μονάδας αποζημίωσης στα ακίνητα των αιτούντων στα προεκτιθέμενα ποσά των α) 6.390,66 €/τ.μ. για το υπ' αριθμ. 4 οικόπεδο, β) 1.936,62 €/τ.μ.

για το υπ' αριθμ. 14 οικόπεδο και γ) 5.809,85 €/τ.μ. για το υπ' αριθμ. 16 οικόπεδο. Στο σημείο αυτό επισημαίνεται ότι, όπως ισχυρίζονται οι αιτούντες και δεν αμφισβητούν οι καθ' ων, η 382/2007 απόφαση του Εφετείου Λάρισας αναιρέθηκε εν μέρει ως προς τους παρόντες διαδίκους, πλην όμως κατέστη αμετάκλητη ως προς τους λοιπούς υπόχρεους καταβολής αποζημίωσης των επιδίκων εδαφικών εκτάσεων, αλλά και ως προς την αποζημίωση των επικειμένων, την οποία κατέβαλε ο Δήμος Βόλου.

Περαιτέρω, οι αιτούντες προσκομίζουν με επίκληση ως συγκριτικά στοιχεία: α) το υπ' αριθμ. ... συμβόλαιο αγοραπωλησίας του Συμβολαιογράφου Βόλου Ιωάννου Παπαδόπουλου, δυνάμει του οποίου η εταιρεία ... και το διακριτικό τίτλο ... αγόρασε ένα οικόπεδο στη συμβολή της λεωφόρου Δημητριάδος με την οδό Σκενδεράνη, εμβαδού 285,72 τ.μ., με παλιά ισόγεια οικοδομή, συνολικού εμβαδού 282,67 τ.μ., αντί 1.683.000 ευρώ (αντικειμενική αξία: 611.931,92 ευρώ), ήτοι 5.953,93 €/τ.μ., β) το 46293/17-12-2004 συμβόλαιο αγοραπωλησίας της Συμβολαιογράφου Αθηνών Μαρίας Πουλαντζά, δυνάμει του οποίου η εταιρεία ...

αγόρασε ένα ισόγειο κατάστημα στη συμβολή των οδών Ε. και Ε. Β. (πρώην Ι.), εμβαδού 127,15 ευρώ, αντί 1.555.000 ευρώ (αντικειμενική αξία: 275.249,02 ευρώ), ήτοι 12.229,65 €/τ.μ., γ) το από 20-1-2006 ιδιωτικό συμφωνητικό μίσθωσης, με το οποίο μισθώθηκε ισόγειο κατάστημα επί της οδού Ερμού 105, εμβαδού 75 τ.μ., με πατάρι, εμβαδού 75 τ.μ., αντί αρχικού μηνιαίου μισθώματος 5.000 ευρώ και δ) το από 05-05-2005 μισθωτήριο, με το οποίο μισθώθηκαν τρία (3) συνενωμένα ισόγεια καταστήματα στη συμβολή των οδών Δ. 9 και Κ. (πεζόδρομος), συνολικού εμβαδού 165,95 τ.μ.

με πατάρι 82.97 τ.μ., αντί αρχικού μηνιαίου μισθώματος 5.800 ευρώ. Μετά την καθίζηση της αξίας των ακινήτων λόγω της πρόσφατης, πολυετούς οικονομικής κρίσης στη χώρα μας, ήδη από το έτος 2018 άρχισε να ανακάμπτει η αγορά των ακινήτων, η οποία ανάκαμψη συνεχίζεται μέχρι σήμερα, παρουσιάζοντας, σταδιακά, αλλεπάλληλες σημαντικές αυξήσεις πανελλαδικά, αλλά και ειδικότερα στην πόλη του Βόλου, τόσο στα τιμήματα των αγοραπωλησιών ακινήτων, όσο και στα μισθώματα καταστημάτων και γραφείων.

Όπως, μάλιστα, προκύπτει από το υπ' αριθμ. 37.046/16-02-2020 φύλλο της ημερήσιας πρωϊνής εφημερίδας ΘΕΣΣΑΛΙΑ, στις μισθώσεις καταστημάτων στην οδό Ερμού του Βόλου, πέραν της μεγάλης αύξησης των μισθωμάτων, καταβάλλονται πλέον μεγάλα χρηματικά ποσά για την άυλη εμπορική αξία ("αέρα"). Με βάση όλα τα ανωτέρω πραγματικά περιστατικά αποδείχθηκε, ότι η αγοραία αξία των επιδίκων οικοπέδων, λόγω της προνομιακής θέσης τους στο εμπορικό κέντρο της πόλης του Βόλου, είναι πολλαπλάσια της αντικειμενικής αξίας τους και δεν υπολείπεται πέραν του 5% από την αντίστοιχη αγοραία αξία των ίδιων οικοπέδων κατά το έτος 2007.

Αντίθετα, είναι αναπόδεικτος ο ισχυρισμός των καθών - ανταιτούντων, οι οποίοι αβασίμως υποστηρίζουν, ότι τα επίδικα απαλλοτριωθέντα ακίνητα είναι μειονεκτικά, διότι αφενός μεν, αν και είναι κοντά στο εμπορικό κέντρο της πόλης του Βόλου, βρίσκονται σε σαφώς υποβαθμισμένη περιοχή αυτού (εμπορικού κέντρου), που παρέμειναν αναξιοποίητα και δεν αναπτύχθηκαν καθ' όλη τη διάρκεια του 20ού αιώνα, αφετέρου δε το μικρό εμβαδόν των εν λόγω οικοπέδων σε συνδυασμό με τους στενούς δρόμους, που τα περιβάλλουν - η οδός Ηπείρου είχε πλάτος 3,00 μ και η οδός Μακεδονομάχων είχε πλάτος 2,85 μ - επέβαλαν την πολεοδομική εφαρμογή του "ιδεατού στερεού", που περιορίζει αναλόγως την ανοικοδόμησή τους, επιτείνοντας τη μειονεκτικότητά τους.

Ενόψει τούτων, η αγοραία αξία των απαλλοτριωθέντων οικοπέδων κατά τον κρίσιμο χρόνο της συζήτησης της υπό κρίση αίτησης (24-09-2021), με βάση τις υπάρχουσες οικονομικές και νομισματικές συνθήκες, χωρίς όμως να υπολογίζεται η τυχόν ανατίμηση ή υποτίμησή της, λόγω της εξαγγελίας της απαλλοτρίωσης και μόνο εξ αιτίας αυτής και, συνεπώς, η πλήρης οφειλόμενη για την ίδια έκταση αποζημίωση, δηλαδή, εκείνη με την οποία οι αιτούντες μπορούν να αντικαταστήσουν τα απαλλοτριούμενα με άλλα ισάξια ακίνητα, ανέρχεται στα ακόλουθα ποσά:

α) του υπ' αριθμ. 4 οικοπέδου σε (6.390,66 χ 95%) 6.071,13 €/τ.μ., β) του υπ' αριθμ. 14 οικοπέδου σε (1.936,62 χ 95%) 1.839,79 €/τ.μ. και γ) του υπ' αριθμ. 16 οικοπέδου σε (5.809,85 χ 95%) 5.519,36 €/τ.μ. Ως βάση υπολογισμού για τον καθορισμό της αγοραίας αξίας των επιδίκων το Δικαστήριο έλαβε υπόψη την καθορισθείσα από τον πραγματογνώμονα Ν. Β., η πραγματογνωμοσύνη του οποίου είναι πλήρως εμπεριστατωμένη και αξιόπιστη, πλην όμως επειδή αναφέρεται σε αγοραία αξία κατά το έτος 2007, έναντι της οποίας η σημερινή αξία (24-09-2021) υπολείπεται κατά 5%, η οριστική τιμή μονάδας αποζημίωσης καθορίζεται αναλόγως κατά τα προεκτιθέμενα.

Και είναι μεν γεγονός, ότι η αξία αυτή αποκλίνει από την αντικειμενική αξία τους και κατ' επέκταση την από 18-2-2016 Έκθεση Εκτίμησης της Εκτιμητικής Επιτροπής, η οποία, όπως προεκτέθηκε, είναι υποπολλαπλάσια, τούτο, όμως, δικαιολογείται από τα πλεονεκτήματα και ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των απαλλοτριούμενων ακινήτων, τα οποία ελήφθησαν υπόψη για τον καθορισμό της αγοραίας αξίας αυτών στα ανωτέρω ποσά.

Συγκεκριμένα, ελήφθησαν υπόψη οι κατωτέρω παράγοντες, οι οποίοι επιδρούν αυξητικά στην αντικειμενική αξία των εν λόγω ακινήτων: 1) οι υψηλοί συντελεστές εμπορικότητας των οδών της απαλλοτριωθείσας περιοχής, 2) η ιδιαίτερη αξία, που προσδίδει στα οικόπεδα αυτά η προνομιακή θέση τους στο εμπορικό κέντρο της πόλης του Βόλου, κοντά στο λιμάνι και στα δημόσια κτίρια της πόλης, 3) το υψηλό ποσοστό αντιπαροχής (45%) που ισχύει για την περιοχή των επιδίκων ακινήτων, λόγω της σπανιότητας της προσφερόμενης προς ανοικοδόμηση γης, 4) η συνεχώς αυξανόμενη κατά τα τελευταία έτη αγοραία αξία των ίδιων ακινήτων, μετά την πάροδο της μακροχρόνιας οικονομικής κρίσης και 5) τα συγκριτικά στοιχεία, που προσκομίζουν οι αιτούντες και δεν αναιρούνται από τα επικαλούμενα και προσκομιζόμενα αποδεικτικά στοιχεία των καθ' ων-ανταιτούντων.

Συνεπώς, πρέπει να απορριφθεί η ανταίτηση κατ' ουσίαν και να γίνει εν μέρει δεκτή η αίτηση ως βάσιμη και από ουσιαστική άποψη, όπως ορίζεται στο διατακτικό της παρούσας.

Η δικαστική δαπάνη της προκείμενης δίκης βαρύνει τους υπόχρεους προς καταβολή της αποζημίωσης, δηλαδή τους καθών η αίτηση-ανταιτούντες, και πρέπει να καθορισθεί ενιαία με τη δικαστική δαπάνη για τη δίκη του προσωρινού προσδιορισμού της αποζημίωσης, γιατί η αίτηση για την οριστική αποζημίωση ασκήθηκε εμπρόθεσμα (άρθρο 18 παρ. 4 ν. 2882/2001).

Ως ενιαία απόφανση από το Εφετείο για τον καθορισμό της εν λόγω δικαστικής δαπάνης νοείται η εφάπαξ επιδίκαση των σχετικών δικαστικών εξόδων του δικαιούχου και όχι η επιπρόσθετη επιδίκαση εξόδων (και) για τη δίκη του προσωρινού προσδιορισμού. Κατ' ακολουθίαν τούτων, σε περίπτωση εμπρόθεσμης αίτησης για τον οριστικό προσδιορισμό της αποζημίωσης στο Εφετείο, μετά τον προσωρινό προσδιορισμό της αποζημίωσης, η δικαστική δαπάνη περιλαμβάνει: 1) τα γενόμενα για τη διεξαγωγή και υπεράσπιση της δίκης έξοδα, που ήταν απαραίτητα (άρθρο 189 παρ.1 ΚΠολΔ), 2) την αμοιβή του δικηγόρου του δικαιούχου για την παράστασή του ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου, καθώς και για την παράστασή του ενώπιον του Εφετείου και 3) την αμοιβή του δικηγόρου του δικαιούχου σε ποσοστό επί της καθοριζόμενης οριστικής αποζημίωσης και δη 2% για τη σύνταξη αίτησης ή ανταίτησης και 1% για τη σύνταξη προτάσεων επί της αίτησης ή ανταίτησης (ΑΠ 898/2013, ΑΠ 164/2005, ΑΠ 1593/2003).

Επομένως, οι καθ' ων η αίτηση - υπόχρεοι για την καταβολή της αποζημίωσης - πρέπει να καταδικαστούν στα δικαστικά έξοδα των αιτούντων - δικαιούχων και την αμοιβή του πληρεξούσιου δικηγόρου τους, που υπολογίζεται σε ποσοστό 2%+1%=3% στο ποσό της αποζημίωσης, κατά παραδοχή του συναφούς νομίμου αιτήματος των τελευταίων (άρθρο 191 παρ. 2 του ΚΠολΔ.).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Συνεκδικάζει την αίτηση και την ανταίτηση.

Απορρίπτει την ανταίτηση.

Δέχεται εν μέρει την αίτηση.

Καθορίζει την οριστική τιμή μονάδας αποζημίωσης των αναφερόμενων στο σκεπτικό ακινήτων, που απαλλοτριώθηκαν αναγκαστικά λόγω ρυμοτομίας με την υπ' αριθμ. 2ΔΒ/2001 Πράξη Αναλογισμού Αποζημίωσης της Πολεοδομίας του Δήμου Βόλου για τη δημιουργία της πλατείας Πανεπιστημίου στην πόλη του Βόλου, που κυρώθηκε με την υπ' αριθμ. 10/2003 απόφαση του Νομάρχη Μαγνησίας ως εξής: α) του υπ' αριθμ. 4 οικοπέδου στο ποσό των 6.071,13 €/τ.μ., β) του υπ' αριθμ. 14 οικοπέδου στο ποσό των 1.839,79 €/τ.μ. και γ) του υπ' αριθμ. 16 οικοπέδου στο ποσό των 5.519,36 €/τ.μ.

Καταδικάζει τους καθ' ων η αίτηση στην πληρωμή της δικαστικής δαπάνης των αιτούντων - δικαιούχων της αποζημιώσεως, που καθορίζει α) στο ποσό των χιλίων (1.000) ευρώ (εφάπαξ) για παράσταση του πληρεξουσίου δικηγόρου των αιτούντων στην παρούσα δίκη και στη δίκη για τον προσωρινό προσδιορισμό της αποζημίωσης και β) σε ποσοστό 3% επί της ως άνω καθορισθείσας αποζημίωσης ως αμοιβή του ιδίου πληρεξουσίου δικηγόρου τους για τη σύνταξη της αίτησης και των προτάσεων.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 16 Δεκεμβρίου 2021.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 4 Φεβρουαρίου 2022.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ