1707/2014 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1707 / 2014 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1707/2014

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Χρυσόστομο Ευαγγέλου, Γεράσιμο Φουρλάνο, Εμμανουήλ Κλαδογένη και Ιωσήφ Τσαλαγανίδη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 27 Ιανουαρίου 2014, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1.Α. Π., κατοίκου ..., 2. Γ. Κ., κατοίκου ... και 3. Γ. Β., κατοίκου ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Στυλιανό Γρηγορίου.

Του αναιρεσιβλήτου: Π. Ε. του Σ. κατοίκου ..., ο οποίος δεν παραστάθηκε στο αρκοατήριο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 1-4-2001 αγωγή των ήδη αναιρεσειόντων, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 4056/2002 μη οριστική, 3827/2006 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 294/2008 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 25-1-2008 αίτησή τους και τους από 20-10-2012 πρόσθετους λόγους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκαν μόνο οι αναιρεσείοντες, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Γεράσιμος Φουρλάνος, ανέγνωσε την από 19-11-2012 έκθεση της κωλυομένης να μετάσχει στη σύνθεση του δικαστηρίου τούτου, Αρεοπαγίτου Ευφημίας Λαμπροπούλου, με την οποία εισηγήθηκε την αναίρεση της προσβαλλόμενης απόφασης κατά παραδοχή του δεύτερου κατά το πρώτο σκέλος του λόγους αναίρεσης και του πρόσθετου λόγου κατά το πρώτο σκέλος του, την απόρριψη δε των λοιπών λόγων αναίρεσης, καθώς και του πρόσθετου λόγου κατά το δεύτερο σκέλος του. Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου τους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Εισάγεται αίτηση προς αναίρεση απόφασης δευτεροβαθμίου δικαστηρίου, με την οποία κρίθηκε απαίτηση των ήδη αναιρεσειόντων κατά του αντιδίκου τους για απόδοση 50.000 μετοχών σε καθένα άλλως για αναγνώριση, πως ο ήδη αναιρεσίβλητος τους οφείλει το ισόποσο της αξίας τους. Επιπρόσθετα, οι αναιρεσείοντες άσκησαν νόμιμα και εμπρόθεσμα (αρθρ.569 παρ.2 ΚΠολΔ) πρόσθετο λόγο αναίρεσης (βλ. 139/23.10.2012 πράξη κατάθεσης του και 1289/23.10.2012 έκθεση επίδοσης του στον αναιρεσίβλητο του δικαστικού επιμελητή Αθηνών Α. Μ.), που πρέπει να συνεκδικαστεί με την αναίρεση, λόγω της πρόδηλης συνάφειάς τους (αρθρ. 246 ΚΠολΔ).

ΙΙ. Όπως προκύπτει από την προσκομιζόμενη με επίκληση 7983/13.7.2011 έκθεση της δικαστικής επιμελήτριας Αθηνών Α. Κ. ακριβές αντίγραφο της ένδικης αίτησης αναίρεσης με κλήση για παράσταση κατά την αρχικά προσδιορισθείσα δικάσιμο της 26.11.2012 επιδόθηκε, με επιμέλεια των αναιρεσειόντων, νόμιμα και εμπρόθεσμα στον αναιρεσίβλητο. Στη συνέχεια, η συζήτηση της υπόθεσης ανεβλήθη για τη 11.11.2013 και αύθις για τη δικάσιμο που σημειώνεται στην αρχή της παρούσας. Κατά την τελευταία ο αναιρεσίβλητος δεν εμφανίσθηκε, ούτε εκπροσωπήθηκε από πληρεξούσιο δικηγόρο με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 ΚΠολΔ. Επομένως, η συζήτηση πρέπει να χωρήσει περαιτέρω, παρά την απουσία του (αρθρ.575, 226 παρ.4 και 576 παρ.2 ΚΠολΔ).

ΙΙΙ. Κατά τη διάταξη του άρθρου 873 εδ.α Α.Κ. η σύμβαση με την οποία γίνεται υπόσχεση ή αναγνώριση χρέους, έτσι ώστε να γεννιέται ενοχή ανεξάρτητα από την αιτία του χρέους, είναι έγκυρη, αν η υπόσχεση ή η δήλωση για την αναγνώριση γίνει εγγράφως. Από τη διάταξη αυτή προκύπτει, ότι η αναφερόμενη σ' αυτήν αυτοτελής και ετεροβαρής ενοχή από έγγραφη αφηρημένη υπόσχεση ή αναγνώριση χρέους γεννάται στην περίπτωση που τα μέρη είχαν πρόθεση να δημιουργήσουν ενοχή ανεξάρτητα από την Αιτία, πράγμα που θα εξακριβωθεί απ' αυτή την ίδια τη δήλωση και τις περιστάσεις (Ολ.

ΑΠ 2088/1986, Α.Π. 3/2011). Εξάλλου, από τη διάταξη του άρθρου 513 Α.Κ. προκύπτει, ότι ουσιώδη στοιχεία της πωλήσεως είναι το πράγμα, το τίμημα και η περί τούτων συμφωνία, η έλλειψη δε και ενός εκ των στοιχείων αυτών καθιστά άκυρη την πώληση (ΑΠ 1340/2008). Περαιτέρω, οι γενικοί ερμηνευτικοί κανόνες των άρθρων 173 και 200 Α.Κ.

εφαρμόζονται σε κάθε περίπτωση που το δικαστήριο της ουσίας, διαπιστώνει ότι υφίσταται κενό στη σύμβαση ή ότι γεννάται αμφιβολία για την έννοια των δηλώσεων βουλήσεως. Παραβιάζονται δε οι κανόνες αυτοί, όταν το δικαστήριο, παρά τη διαπίστωση, έστω και έμμεσα, κενού ή αμφιβολίας σχετικά με την έννοια της δηλώσεως βουλήσεως, παραλείπει να προσφύγει σ' αυτούς για τη διαπίστωση της αληθινής έννοιας των δηλώσεων ή να παραθέσει στην απόφασή του τα πραγματικά στοιχεία από τα οποία προκύπτει η εφαρμογή τους ή προβαίνει σε κακή εφαρμογή τους (πρβλ.

Ολ. ΑΠ 26/2004). Στην τελευταία αυτή περίπτωση της κακής εφαρμογής των ερμηνευτικών κανόνων, παραβίαση υπάρχει, όταν το δικαστήριο της ουσίας, διαπιστώνοντας κενό στη δικαιοπραξία ή αμφιβολία ως προς τις βουλήσεις των μερών, προσέφυγε μεν σ' αυτούς, με την ερμηνεία όμως που έδωσε παραβίασε την καλή πίστη και τα συναλλακτικά ήθη, υπό το πρίσμα των οποίων αναζητείται και η αληθινή θέληση των μερών, χωρίς προσήλωση στις λέξεις (Α.Π.68/2012).

Καλή πίστη είναι η συμπεριφορά που επιβάλλεται στις συναλλαγές, κατά την κρίση χρηστού και γνωστικού ανθρώπου, ενώ συναλλακτικά ήθη είναι οι συνηθισμένοι στις συναλλαγές τρόποι ενέργειας. Για τη διαμόρφωση της σχετικής κρίσεως το δικαστήριο σταθμίζει τα συμφέροντα των μερών και ιδίως εκείνου στην προστασία του οποίου αποβλέπει ο ερμηνευόμενος όρος και λαμβάνει επίσης υπόψη τη φύση και το σκοπό τις δικαιοπραξίας, τις συνθήκες υπό τις οποίες έγιναν οι δηλώσεις της βουλήσεως των μερών, τις τοπικές και γλωσσικές συνήθειες, τις προηγούμενες συναλλαγές των μερών και την προηγούμενη συμπεριφορά τους, τις διαπραγματεύσεις που είχαν προηγηθεί και πώς οι σχετικές δηλώσεις του ενός μέρους αναμενόταν να εκληφθούν από το άλλο μέρος.

Για να συναγάγει το ερμηνευτικό πόρισμα το δικαστήριο δεν είναι υποχρεωμένο να αρκεσθεί στο περιεχόμενο της συμβάσεως, αλλά μπορεί να αντλήσει και στοιχεία εκτός της συμβάσεως που θα προταθούν από τους διαδίκους (Α.Π.337/2006).

Στην προκειμένη περίπτωση, με την προσβαλλόμενη απόφαση έγιναν δεκτά τα εξής: "Η εταιρεία.... "ΒΑΛΚΑΝ ΕΞΠΟΡΤ Α.Ε.", η οποία εδρεύει στο Δήμο Νέας Αγχιάλου Θεσσαλονίκης και ως κύριο αντικείμενο εργασιών έχει τη βιομηχανική παραγωγή προϊόντων ξύλου, παρουσίασε δυσμενέστατη οικονομική κατάσταση, η οποία κατέληξε στην πλήρη διακοπή της λειτουργίας των παραγωγικών εγκαταστάσεών της κατά το έτος 1998, με επακόλουθο τη λήψη αποφάσεως του διοικητικού συμβουλίου του Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών περί αναστολής της διαπραγμάτευσης των μετοχών της από 6-8-1998, καθώς αυτή είχε εισαχθεί στο Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών από το έτος 1990.

Προ αυτής της κατάστασης, δώδεκα πιστώτριες της εταιρείας τράπεζες υπέβαλαν ενώπιον του Εφετείου Θεσσαλονίκης αίτηση υπαγωγής της επιχείρησης στο καθεστώς ειδικής εκκαθάρισης του άρθρου 46α του ν.1892/1990. Επί της αιτήσεως εκδόθηκε η υπ' αριθμ. 1188/1999 απόφαση του Εφετείου Θεσσαλονίκης, η οποία διέταξε λογιστική πραγματογνωμοσύνη και από την οποία (απόφαση) προκύπτει, ότι, δυνάμει του προσκομιζόμενου εκεί αντιγράφου ισολογισμού της χρήσης 1997, το σύνολο των κατά της επιχείρησης απαιτήσεων ανερχόταν σε 16.101.519.285 δραχμές.

Κατά το χρόνο αυτόν η εναγομένη [ήδη μη διάδικος] εταιρεία "ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε.", για την οποία... απορρίφθηκε τελεσιδίκως η αγωγή, εκδήλωσε ενδιαφέρον δια του δευτέρου εναγομένου [ήδη αναιρεσιβλήτου] ως νομίμου εκπροσώπου της, ώστε με τη θέση του στρατηγικού επενδυτή να επαναλειτουργήσει και να εξυγιάνει την εταιρεία "ΒΑΛΚΑΝ ΕΞΠΟΡΤ Α.Ε.", εφαρμόζοντας συγκεκριμένο επενδυτικό σχέδιο.

Προς το σκοπό αυτό η "ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε.", δια του προέδρου της εναγομένου, με την από 11-9-1999 επιστολή της προς το διοικητικό συμβούλιο της "ΒΑΛΚΑΝ", την οποία κοινοποίησε στα γραφεία των αρμοδίων υπουργών και στις πιστώτριες τράπεζες, κατέστησε γνωστό, ότι το συγκεκριμένο επενδυτικό σχέδιό της περιλαμβάνει τη ρύθμιση των χρεών της εταιρείας προς τις τράπεζες και τους τρίτους και τη χρηματοδότηση της εταιρείας με κεφάλαιο κίνησης, ώστε να διακανονιστούν οι άμεσες υποχρεώσεις της οι οποίες συνδέονται με την επαναλειτουργία του εργοστασίου, έχει δε σχετική εμπειρία και ακόμη δραστηριοποιείται στον κλάδο της ξυλείας.

Το επιχειρηματικό σχέδιο της "ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ Α.Ε." που δημοσιεύτηκε στο Φ.Ε.Κ. Α.Ε. και Ε.Π.Ε... ως πρόσκληση των μετόχων σε έκτακτη γενική συνέλευση, περιελάμβανε τη ρύθμιση των χρεών της εταιρείας προς τις τράπεζες και προς τρίτους (Δημόσιο, εργαζόμενους, προμηθευτές κ.λ.π.), τη μείωση του μετοχικού κεφαλαίου της εταιρείας προς το σκοπό εξυγιάνσεως αυτής από δραχμές 8.282.565.000 σε 4.583.019.300 με ισόποσο συμψηφισμό ζημιών δια μειώσεως της ονομαστικής αξίας της μετοχής από 300 δραχμές σε 166 δραχμές, την αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου κατά 12.118.000.000 δραχμές με καταβολή μετρητών με την έκδοση 73.000.000 νέων κοινών και προνομιούχων μετοχών ονομαστικής αξίας 166 δραχμών εκάστης και με παραίτηση των παλαιών μετόχων από το δικαίωμα προτίμησης και κατάργηση αυτού υπέρ της "ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ" και υπέρ των μετόχων που αυτή θα υποδείξει.

Αυτό πράγματι εγκρίθηκε από τις γενικές συνελεύσεις των κοινών και προνομιούχων μετόχων της εταιρείας "ΒΑΛΚΑΝ", οι οποίες έλαβαν χώρα στις 16-10-1999 και 30-10-1999... ακολούθως η "ΒΑΛΚΑΝ" περιήλθε στον πλήρη έλεγχο της εταιρείας "ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε.", η οποία άρχισε ακωλύτως την εφαρμογή του σχεδίου εξυγίανσης. Προκειμένου να αποφασισθεί από τις γενικές συνελεύσεις των μετόχων η κατάργηση του δικαιώματος προτίμησης των παλαιών μετόχων στην αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου της εταιρείας, λήφθηκε σχετική απόφαση του πενταμελούς διοικητικού συμβουλίου της εν λόγω εταιρείας, τρία μέλη του οποίου ήταν οι ενάγοντες [ήδη αναιρεσείοντες].

Πράγματι το διοικητικό συμβούλιο, λαμβάνοντας υπόψη τις συσσωρευμένες ζημίες της εταιρείας σε συνδυασμό με το ότι είχε καταστεί πιεστική η ανάγκη ρύθμισης των οικονομικών υποχρεώσεών της, ώστε να αποτραπεί η πλήρης κατάρρευσή της, ομόφωνα αποφάσισε, ότι το μέτρο αυτό δικαιολογείται απολύτως και έτσι δέχθηκε σε όλα τα σημεία του το σχέδιο του επενδυτή...

Αργότερα η επακολουθήσασα έκτακτη γενική συνέλευση των μετόχων της "ΒΑΛΚΑΝ", η οποία συνήλθε στις 7-4-2000, αποφάσισε περαιτέρω αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου κατά ποσό ετέρων 16.701.019.300 δραχμών και έτσι το μετοχικό κεφάλαιο της "ΒΑΛΚΑΝ" ανήλθε στο συνολικό ποσό των 33.402.038.600 δραχμών... Με τον τρόπο αυτό κατέστη δυνατή η ρύθμιση των υποχρεώσεων της "ΒΑΛΚΑΝ", η οποία είχε ως επακόλουθο να εγκρίνει το διοικητικό συμβούλιο του Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών την επαναδιαπραγμάτευση των μετοχών της εταιρείας από 14-9-2000.

Στην τελευταία αυτή αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου αποφασίστηκε η διάθεση των 90.868.826 νέων κοινών και 9.739.724 νέων προνομιούχων ανωνύμων μετοχών ονομαστικής αξίας 166 δραχμών εκάστης να διατεθούν κατά προτίμηση υπέρ των παλαιών μετόχων στην ονομαστική τους αξία, κάθε δε παλαιός μέτοχος δικαιούται να λάβει μία νέα κοινή μετοχή για κάθε μία παλαιά κοινή μετοχή και μία νέα προνομιούχο μετοχή για κάθε μία παλαιά προνομιούχο μετοχή με καταβολή της ανωτέρω τιμής διαθέσεως των 166 δραχμών ανά μετοχή...

Περαιτέρω, αφού παρήλθε στις 5-6-2000 η προθεσμία για την άσκηση του δικαιώματος προτίμησης των παλαιών μετόχων στην κάλυψη της αυξήσεως του μετοχικού κεφαλαίου, παρέμειναν αδιάθετες 15.037.079 κοινές μετοχές και 1.136.571 προνομιούχες, τις οποίες το διοικητικό συμβούλιο αποφάσισε να διαθέσει ελευθέρως σε πρόσωπα που είχαν εκδηλώσει ενδιαφέρον προς τούτο.

Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται και οι ενάγοντες, οι οποίοι έλαβαν (αγόρασαν) από 50.000 κοινές μετοχές, καταβάλλοντας ο καθένας κατά τη νόμιμη διαδικασία 8.300.000 δραχμές... Οι ενάγοντες στηρίζουν το δικαίωμα που ασκούν με την αγωγή τους στην από 23-9-1999 ενυπόγραφη δήλωση του εναγομένου με το εξής περιεχόμενο: "Δηλώνω ότι σε περίπτωση εγκρίσεως του επιχειρηματικού σχεδίου της ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ θα δώσω 50.000 μετοχές από τις δικές μου στους κ.κ.

Γ. Β., Α. Π. και Γ. Κ., στον καθένα", έγγραφο που περιέχει, κατά τους ισχυρισμούς τους, αυτοτελώς αφηρημένη (ανεξάρτητη από την αιτία της) υπόσχεση χρέους. Και πράγματι δεν υπάρχει συσχετισμός μεταξύ των μελών του διοικητικού συμβουλίου της υπό εξυγίανση εταιρείας με τον ενδιαφερόμενο να αναλάβει την εξυγίανση αυτής, ώστε να υπάρχει και λόγος για τον οποίο οφείλονται οι παραπάνω τίτλοι στους ενάγοντες.

Όπως ήδη αναπτύχθηκε, ενόψει της οικονομικής κατάστασης της εταιρείας, η λύση να εισρεύσει χρήμα στην εταιρεία, ώστε να μπορέσει αυτή να ανταποκριθεί στις υπέρογκες υποχρεώσεις της και να ορθοποδήσει, υπήρξε μονόδρομος. Έτσι, όλα τα μέλη του διοικητικού συμβουλίου της "ΒΑΛΚΑΝ ΕΞΠΟΡΤ Α.Ε." δέχθηκαν ασμένως την πρόταση της "ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ" λόγω του κύρους και της φήμης που απολάμβανε αυτή και ο πρόεδρος της εναγόμενος στον επιχειρηματικό κόσμο, γεγονός που και οι ίδιοι οι ενάγοντες δέχονται.

Πλην όμως οι ενάγοντες ήθελαν να εξασφαλίσουν την παραμονή τους στην εταιρεία με τη μετοχική ιδιότητα, αφού ήταν δεδομένη η απόφαση του επενδυτή και χρηματοδότη να υποδείξει τα πρόσωπα που θα καλύψουν την αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου. Ως πρόσωπα που θα υποδεικνύονταν από τον εναγόμενο, οι ενάγοντες συμφώνησαν να λάβουν 50.000 μετοχές ο καθένας από αυτές του εναγομένου, ο οποίος αναλαμβάνοντας να αναμορφώσει την εταιρεία, ήταν ο κυρίαρχος των πραγμάτων.

Η είσοδος των εναγόντων στην εταιρεία δεν συμφωνήθηκε να γίνει χωρίς αντάλλαγμα, καθώς το στοιχείο αυτό, της μη καταβολής της αξίας των μετοχών, δεν προκύπτει ευθέως από την προαναφερόμενη έγγραφη δήλωση, η οποία... πρέπει να ερμηνευθεί υπό το κράτος των συνθηκών μέσα στις οποίες γεννήθηκε, με τη βοήθεια των διατάξεων των άρθρων 173 και 200 A.K., εφόσον η διάταξη του άρθρου 873 Α.Κ.

εισάγει ερμηνευτικό κανόνα κατά τον οποίο αναζητείται η αληθινή βούληση των συμβαλλομένων μερών. Στοιχείο για να οδηγηθεί κανείς στην κρίση αυτή είναι η χρησιμοποίηση της έκφρασης "από τις δικές μου", η οποία έχει την έννοια, ότι οι ενάγοντες θα μετείχαν στην εταιρεία με τους ίδιους όρους και προϋποθέσεις όπως ο εναγόμενος, δηλαδή με την καταβολή εκ μέρους τους του ποσού των 166 δραχμών ανά μετοχή, ενόψει και του ότι το όλο σχέδιο περιελάμβανε κατάργηση του δικαιώματος προτίμησης των παλαιών μετόχων και επομένως οι ενάγοντες δεν θα επιτύγχαναν την είσοδο τους στην εταιρεία και αν ακόμη ήσαν παλαιοί εταίροι.

Γι' αυτό, επειδή αυτοί δεν είχαν την ιδιότητα του παλαιού μετόχου, όταν έγινε η περαιτέρω αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου με δικαίωμα προτίμησης των παλαιών μετόχων, η οποία απέφερε αδιάθετες μετοχές, μπόρεσαν να αποκτήσουν ο καθένας 50.000 μετοχές με την καταβολή της αξίας τους από 8.300.000 δραχμές, ως πρόσωπα που είχαν εκδηλώσει το σχετικό ενδιαφέρον...

Εξάλλου δεν προκύπτει... ότι οι ενάγοντες εκτέλεσαν κάποια συγκεκριμένη εργασία, ώστε να δικαιούνται ειδικής αμοιβής.

Συνεπώς οι ισχυρισμοί των εναγόντων, ότι είχαν την προσδοκία εύλογης και δίκαιης αμοιβής για την παροχή των υπηρεσιών τους και την ανάληψη του μεγάλου προσωπικού κινδύνου σε μια δύσκολη περίοδο της εταιρείας και ότι η συμμετοχή τους στην αύξηση του κεφαλαίου της εταιρείας δεν ήταν η συμφωνημένη, δεν κρίνονται βάσιμοι και είναι απορριπτέοι".

Με βάση αυτές τις παραδοχές το Εφετείο δέχθηκε την έφεση του αναιρεσιβλήτου κατά της αποφάσεως του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου με την οποία είχε γίνει δεκτή η αγωγή των αναιρεσειόντων ως κατ' ουσίαν βάσιμη και αφού εξαφάνισε την εκκαλούμενη απόφαση, απέρριψε την αγωγή ως κατ' ουσίαν αβάσιμη. Έτσι που έκρινε το Εφετείο δεν παραβίασε ευθέως ή εκ πλαγίου με ανεπαρκείς αιτιολογίες τη διάταξη του άρθρου 873 Α.Κ. αφού δεν δέχθηκε, όπως αβάσιμα ισχυρίζονται οι αναιρεσείοντες, ότι η ένδικη σύμβαση ήταν σύμβαση αιτιώδους υποσχέσεως χρέους.

Συνεπώς ο πρώτος λόγος αναιρέσεως, με τον οποίο αυτοί, επικαλούμενοι το άρθρο 559 αριθ.1 (εδ.α) και 19 Κ.Πολ.Δ., αποδίδουν στην προσβαλλόμενη απόφαση τις πιο πάνω πλημμέλειες, είναι αβάσιμος. Επιπρόσθετα δε, η προσβαλλόμενη απόφαση δεν παραβίασε τις διατάξεις των άρθρων 173 και 200 ΑΚ. Συγκεκριμένα, με την ερμηνεία, ότι η φράση "από τις δικές μου", που περιέχονταν στο από 23.9.1999 έγγραφο του αναιρεσίβλητου είχε την έννοια, ότι οι ενάγοντες θα μετείχαν στην εταιρεία με τους ίδιους όρους και προϋποθέσεις, όπως και ο εναγόμενος, ουδόλως παραβίασε την καλή πίστη και τα συναλλακτικά ήθη, μέσω των οποίων αναζητείται και η αληθινή βούληση των μερών, χωρίς προσήλωση στις λέξεις.

Και τούτο διότι: α)έστω και αν το παραπάνω έγγραφο προερχόταν μόνο από τον αναιρεσίβλητο, οι αναιρεσείοντες έκαναν δεκτά τα σ'αυτό μνημονευόμενα β)το Εφετείο, δεν περιορίζεται μόνο στην διαπίστωση της καταβολής από μέρους τους (των αναιρεσειόντων) του ποσού των 166 δρχ. ανά μετοχή, αλλά το συνδέει προς επίρρωση των παραδοχών του, στο όλο σχέδιο (συμφωνία) των μερών, για κατάργηση του δικαιώματος προτίμησης των παλαιών μετόχων, στο ότι οι αναιρεσείοντες δεν θα επετύγχανον την είσοδό τους στην εταιρεία, έστω και αν ήταν παλαιοί εταίροι εφ'οσον, όταν έλαβε χώρα η περαιτέρω αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου με δικαίωμα προτίμησης των παλαιών μετόχων, που απέφερε αδιάθετες μετοχές "μπόρεσαν να αποκτήσουν ο καθένας 50.000 μετοχές με τη καταβολή της αξίας τους από 8.300.000 δρχ., ως πρόσωπα που είχαν εκδηλώσει το σχετικό ενδιαφέρον....".

Άρα, από το σύνολο των ανωτέρω παραδοχών της προσβαλλόμενης απόφασης, αναφορικά με το θέμα της ερμηνείας της συγκεκριμένης σύμβασης, αβίαστα εξάγεται, πως ουδόλως παραβιάστηκαν οι ως άνω διατάξεις. Άρα, ο δεύτερος, κατά το πρώτο σκέλος του και ο πρόσθετος λόγος αναίρεσης, ωσαύτος κατά το πρώτο σκέλος του, οι οποίοι προβάλλουν την από το άρθρο 559 αρ.1 ΚΠολΔ πλημμέλεια, είναι αβάσιμοι.

IV. Ο προβλεπόμενος από το άρθρο 559 αρ.20 ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης για παραμόρφωση του περιεχομένου εγγράφου, συνίσταται στο διαγνωστικό λάθος της απόδοσης από το δικαστήριο της ουσίας σε αποδεικτικό, κατά την έννοια των άρθρων 339 και 432 του ιδίου κώδικα έγγραφο, περιεχομένου καταδήλως διαφορετικού από το αληθινό, εξαιτίας του οποίου καταλήγει σε πόρισμα επιζήμιο για τον αναιρεσείοντα.

Δεν περιλαμβάνει όμως και την περίπτωση, κατά την οποία το δικαστήριο, από την εκτίμηση και αξιολόγηση του αληθινού περιεχομένου του εγγράφου, έστω και εσφαλμένα, καταλήγει σε συμπέρασμα αντίθετο από εκείνο που θεώρησε ως ορθό ο αναιρεσείων, γιατί τότε πρόκειται για αιτίαση σχετική με την εκτίμηση πραγμάτων, η οποία δεν ελέγχεται από τον Άρειο Πάγο (ΑΠ 828/2010).

Στην προκειμένη περίπτωση, με το δεύτερο λόγο αναιρέσεως κατά το δεύτερο σκέλος του και με τον πρόσθετο λόγο αναιρέσεως κατά το δεύτερο σκέλος του οι αναιρεσείοντες, αποδίδουν στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια, ότι παραμόρφωσε το περιεχόμενο του από 23-9-1999 εγγράφου του αναιρεσιβλήτου, δεχόμενη, ότι αυτό είχε την έννοια, ότι ο αναιρεσίβλητος θα μεταβίβαζε σε καθένα από αυτούς από 50.000 ανώνυμες κοινές μετοχές της εταιρείας "ΒΑΛΚΑΝ ΕΞΠΟΡΤ" οι οποίες θα προέρχονταν από τα αδιάθετα υπόλοιπα της αυξήσεως του μετοχικού κεφαλαίου της πιο πάνω εταιρείας, με καταβολή εκ μέρους τους του ποσού των 166 δραχμών ανά μετοχή, ενώ πράγματι αυτό είχε την έννοια ότι ο αναιρεσίβλητος θα μεταβίβαζε δια παραδόσεως εις ένα έκαστον εξ αυτών από 50.000 ανώνυμες κοινές μετοχές της εταιρείας "ΒΑΛΚΑΝ ΕΞΠΟΡΤ" κυριότητας του άνευ ανταλλάγματος.

Οι λόγοι αυτοί προβάλλονται απαραδέκτως, διότι με αυτούς οι αναιρεσείοντες δεν αποδίδουν στην προσβαλλομένη διαγνωστικό σφάλμα, ως προς το αληθινό περιεχόμενο του πιο πάνω εγγράφου (το οποίο άλλωστε δεν αμφισβητούν ότι είναι το κατά λέξη παρατιθέμενο στις περιεχόμενες και στο αναιρετήριο αιτιολογίες της προσβαλλομένης) αλλά σφάλμα, ως προς την εκτίμηση και ερμηνεία του κατά τ' ανωτέρω μη αμφισβητουμένου περιεχομένου του.

Μετά ταύτα, πρέπει ν' απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης και ο πρόσθετος αυτής λόγος. Διάταξη για τη δικαστική δαπάνη δεν θα διαληφθεί στην παρούσα, γιατί ο αναιρεσίβλητος λόγω της απουσίας του, δεν υποβλήθηκε σε έξοδα.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 25.1.2008 αίτηση του Α. Π., Γ. Κ. και Γ. Β., όπως αυτή διαμορφώθηκε με την από 20.10.2012 πρόσθετο αναιρετικό λόγο, προς αναίρεση της 294/2008 απόφασης του Εφετείου Αθηνών. ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 6 Ιουνίου 2014.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 25 Αυγούστου 2014.

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ