1707/2011 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1707 / 2011 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1707/2011

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Σπυρίδωνα Ζιάκα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (κωλυομένου του Αντιπροέδρου Χαράλαμπου Ζώη), Βασιλική Θάνου-Χριστοφίλου, Παναγιώτη Ρουμπή, Βασίλειο Λαμπρόπουλο και Γεώργιο Σακκά, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 21 Οκτωβρίου 2011, με την παρουσία και της Γραμματέως Ελένης Τσιουρή για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Σ. Λ. του Π., κατοίκου ..., ο οποίος παραστάθηκε δια του πληρεξουσίου δικηγόρου του Νικόλαου Βροντάκη και κατέθεσε προτάσεις.

Των αναιρεσιβλήτων: 1. Χ. Λ. του Ν., κατοίκου ..., 2. Της Ανώνυμης Ασφαλιστικής Εταιρίας με την επωνυμία "ΙΝΤΕΡΣΑΛΟΝΙΚΑ Α.Ε.Γ.Α", που εδρεύει στο 15ο χλμ. Θεσσαλονίκης-Περαίας, και οι δύο εκπροσωπούμενοι από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Ιωάννη Καραγκούνη, ο οποίος παραστάθηκε και ανακάλεσε την από 12-10-2011 δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 22-1-2008 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος και την από 15-2-2008 αγωγή του ήδη αναιρεσίβλητου που κατατέθηκαν στο Μονομελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 32935/2008 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 2378/2009 του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 8-1-2010 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Γεώργιος Σακκάς ανέγνωσε την από 7-10-2011 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή της αιτήσεως αναιρέσεως κατά τον πρόσθετο λόγο της.

Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος των αναιρεσιβλήτων την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά την έννοια του άρθρου 559 αριθ. 19 Κ.Πολ.Δ. λόγος για αναίρεση απόφασης, επειδή δεν έχει νόμιμη βάση, ιδρύεται, όταν δεν προκύπτουν επαρκώς από τις παραδοχές της τα περιστατικά, που είναι αναγκαία, στη συγκεκριμένη περίπτωση, για την κρίση του δικαστηρίου, περί της συνδρομής των νομίμων όρων και προϋποθέσεων της διάταξης, που εφαρμόστηκε, ή περί μη συνδρομής τούτων, η οποία αποκλείει την εφαρμογή της, καθώς και όταν η απόφαση έχει ανεπαρκείς ή αντιφατικές αιτιολογίες, που είναι σχετικές με τον χαρακτηρισμό των περιστατικών, που έγιναν δεκτά και έχουν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης (Ολ.ΑΠ 1/1999).

Στην προκειμένη περίπτωση, το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφαση δέχτηκε ανελέγκτως τα ακόλουθα: "Στις 1.2.07 και περί ώρα 09.251, ο ενάγων της δεύτερης κύριας αγωγής, οδηγώντας το υπ' αριθμ. Κυκλοφορίας ... τζιπ-αγροτικό μηχάνημα, εργοστασίου κατασκευής MITSUBISHI, τύπου PAJERO TURBO, κινούνταν στην Εθνική οδό Θεσσαλονίκης - Πολυγύρου, με κατεύθυνση από τα πράσινα Φανάρια προς την αερογέφυρα Θέρμης, όπου στο σημείο εκείνο αυτή αποτελείται από δυο αντίθετα ρεύματα πορείας με μια λωρίδα κυκλοφορίας το καθένα από αυτά.

Πλησιάζοντας προς το ύψος της εισόδου του Αγροκτήματος Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, το οποίο βρίσκεται στο αριστερό άκρο του οδοστρώματος της παραπάνω οδού σε σχέση με την πορεία του, όπου ήθελε να κατευθυνθεί, έκανε γνωστή την πρόθεση του να αλλάξει κατεύθυνση (στρίβοντας αριστερά), θέτοντας σε λειτουργία τον αριστερό δείκτη πορείας (φλας) του οχήματός του και άρχισε προοδευτικά να ελαττώνει τη μικρή ταχύτητα με την οποία κινούνταν, πλησιάζοντας προς το άκρο αριστερό τμήμα του ρεύματος πορείας του, πλάι στην υπάρχουσα μονή διακεκομμένη γραμμή.

Όταν το αυτοκίνητό του έφτασε στο ύψος της εισόδου του Αγροκτήματος Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, αφού διαπίστωσε ότι μπορούσε να εισέλθει αριστερά στο Αγρόκτημα, χωρίς κίνδυνο ή παρακώλυση των λοιπών χρηστών της παραπάνω οδού, καθόσον κανένα όχημα δεν κινούνταν στο αντίθετο ρεύμα πορείας, άρχισε σιγά-σιγά να πραγματοποιεί ελιγμό του οχήματός του προς τα αριστερά.

Την ίδια στιγμή, ο πρώτος εναγόμενος, οδηγώντας τη με αριθμό κυκλοφορίας ... δίκυκλη μοτοσικλέτα, ιδιοκτησίας του, που ήταν ασφαλισμένη για την αστική κάλυψη προς τρίτους ζημιών στην ασφαλιστική εταιρία "ΕΓΝΑΤΙΑ Α.Ε.", της οποίας έχει ανακληθεί η άδεια λειτουργίας με την υπ' αριθμ. Κ3/1230/5-2-2007 απόφαση του Υπουργείου Ανάπτυξης και ως εκ τούτου έχει υπεισέλθει αυτοδικαίως στο σύνολο των δικαιωμάτων και των υποχρεώσεων της το δεύτερο εναγόμενο Επικουρικό Κεφάλαιο, κινούνταν με αυξημένη ταχύτητα στην οδό αυτή πάνω από 100 χιλ/ώρα, ενώ το ανώτατο όριο σε αυτή ήταν 90 χιλ/ώρα, με κατεύθυνση προς την αερογέφυρα Θέρμης, πολύ πίσω από το όχημα του (ομόρροπα), καθόσον μπροστά και πίσω από το όχημα του ενάγοντα κινούνταν και άλλα οχήματα.

Πλησιάζοντας, ο πρώτος εναγόμενος, στο ύψος του Αγροκτήματος Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, όπου ήδη ο ενάγων άρχισε να ενεργεί στροφή προς τα αριστερά, λόγω παντελούς ελλείψεως της προσοχής του, την οποία όφειλε από τις περιστάσεις και μπορούσε να καταβάλει, αλλά και της ανεπιτηδειότητάς του περί την οδήγηση, δεν ανέκοψε την υπερβολική ταχύτητα με την οποία έβαινε, αλλά επιχείρησε παράνομα και ανέλεγκτα να προσπεράσει όλα τα οχήματα που κινούνταν μπροστά του από την αριστερή πλευρά, εισερχόμενος στο αντίθετο ρεύμα πορείας και μάλιστα τη χρονική στιγμή που ήδη ο ενάγων εκτελούσε ελιγμό προς τα αριστερά, με αποτέλεσμα να πέσει με το μπροστινό τμήμα της δίκυκλης μοτοσικλέτας του στην πλάγια αριστερή πλευρά του οχήματος του ενάγοντα, προκαλώντας του σοβαρές υλικές ζημιές, αλλά και τον τραυματισμό του.

Έτσι, η σύγκρουση οφείλεται στην αποκλειστική υπαιτιότητα του πρώτου εναγομένου, οδηγού της δίκυκλης μοτοσικλέτας, καθόσον αυτός: α) έβαινε με αυξημένη για τις περιστάσεις ταχύτητα, β) δεν οδηγούσε με σύνεση και διαρκώς τεταμένη την προσοχή του και κατά τρόπο που να μην εκθέτει σε κίνδυνο ή να μην επιφέρει οποιαδήποτε κυκλοφοριακή ανωμαλία στους λοιπούς χρησιμοποιούντες την οδό, γ) δεν ασκούσε τον έλεγχο και την εποπτεία επί της δίκυκλης μοτοσικλέτας του και δεν εκτέλεσε κατάλληλους χειρισμούς και δ) επιχείρησε να προσπεράσει το όχημα του ενάγοντα, κατά παράβαση των άρθρων 12 §1, 19 §§1-3, 17 και 20 του ΚΟΚ.

Η κρίση και του Δικαστηρίου αυτού στηρίζεται στη σαφέστατη και λεπτομερή κατάθεση του μάρτυρα Κ. Λ. του Χ., ο οποίος ακολουθούσε το αυτοκίνητο του παραπάνω ενάγοντα και κατέθεσε με κάθε λεπτομέρεια τις συνθήκες τελέσεως του ατυχήματος και το πρόχειρο σχεδιάγραμμα που συνοδεύει του Ανθ/μου του Τ.Τ Θέρμης Κ.

Π., στο οποίο εμφανίζει το πιθανό σημείο συγκρούσεως στο αντίθετο ρεύμα κυκλοφορίας, στοιχείο που ενισχύει την κατάθεση του παραπάνω αυτόπτη μάρτυρα, ότι δηλαδή ο ενάγων είχε αρχίσει να εισέρχεται στο χώρο του προορισμού του πλην όμως δεν κατάφερε να τον ολοκληρώσει συνεπεία του αντικανονικού τρόπου οδηγήσεως του οχήματος του από μέρους του μοτοσικλετιστή, η δε κατάθεση του μάρτυρα του Δ.

Σ. δεν κρίνεται ικανή να αναιρέσει την παραπάνω κρίση καθόσον αυτός, όπως αναφέρει, ότι κατάθεσε το άκουσε από τον ενάγοντα μοτοσικλετιστή. Επομένως, η πρώτη κύρια αγωγή πρέπει ν' απορριφθεί ως ουσιαστικά αβάσιμη". Κρίνοντας έτσι το Εφετείο διέλαβε στην προσβαλλόμενη απόφασή του ανεπαρκείς και ασαφείς αιτιολογίες στο κρίσιμο θέμα της υπαιτιότητας (ή συνυπαιτιότητας) των παραπάνω οδηγών που έχουν εμπλακεί στο ατύχημα, καθώς και της ύπαρξης αιτιώδους συνδέσμου μεταξύ παραλείψεων των οδηγών των οχημάτων και της σύγκρουσης που επηκολούθησε.

Ειδικότερα, η αναιρεσιβαλλομένη, ενώ δέχεται ότι αναιρεσίβλητος οδηγός του αγροτικού μηχανήματος αφού διαπίστωσε ότι κανένα όχημα δεν κινούνταν στο αντίθετο ρεύμα πορείας, άρχισε σιγά-σιγά να πραγματοποιεί ελιγμό του οχήματός του προς τα αριστερά, δεν διευκρινίζει όμως αν αυτός έλεγξε και την όπισθεν αυτού κίνηση των οχημάτων και έτσι να αντιληφθεί τον αναιρεσείοντα που επροτίθετο να ενεργήσει προσπέραση, όπως απαιτείται από τις διατάξεις του άρθρου 21 παρ.1 και 2 (ν. 2696/1999).

Με την ελλιπή αυτή αιτιολογία καθίσταται ανέφικτος ο αναιρετικός έλεγχος της υπαιτιότητας των ως άνω οδηγών. Επομένως, ο μοναδικός πρόσθετος λόγος, από το εδάφ.19 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ., πρέπει να γίνει δεκτός ως βάσιμος. Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλομένη απόφαση, παρελκούσης της έρευνας των λοιπών λόγων, να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, εφόσον είναι δυνατή η συγκρότησή του από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως (άρθρο 580 παρ. 3 ΚΠολΔ) και να καταδικαστούν οι αναιρεσίβλητοι λόγω της ήττας τους στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος (άρθρ. 176 και 183 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 2378/2009 απόφαση του Εφετείου Θεσσαλονίκης.

Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως. Και

Καταδικάζει τους αναιρεσιβλήτους στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει σε τρεις χιλιάδες πεντακόσια (3.500) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 11 Νοεμβρίου 2011.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 25 Νοεμβρίου 2011.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ