Legislator Case Law & Legislation
1691/2009 AI generated

Supreme Court dismisses divorce appeal, upholding lower court's finding of irretrievable breakdown despite marital efforts.

Case Number 1691/2009
Court / Authority
Jurisdiction Greece (EL)
Decision Date
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court dismissed the appellant's request to overturn the Court of Thessaloniki's divorce judgment. The appellant argued that the lower court erred in finding the marriage broken beyond repair, citing the husband's repeated attempts to reconcile since 1999 and claiming the statutory four-year separation period was not met. The court rejected these claims, ruling that the husband's efforts did not prevent the fulfillment of the separation requirement and that the lower court's factual assessment was not subject to review.

Legislator headnote

AI generated

Art. 1439 para. 3 Civil Code; Art. 576 para. 2 Civil Procedure Code; Art. 561 para. 1 Civil Procedure Code; Art. 559 nos. 8, 11, 12 Civil Procedure Code: The Supreme Court reviews divorce appeals only for legal errors, not factual re-evaluation, and requires specific grounds for irretrievable breakdown beyond mere negative consequences of separation.

Keywords

AI generated
divorce appeal irretrievable breakdown separation period reconciliation efforts factual assessment review Civil Procedure Code Civil Code

Cited Legislation

AI generated
Art. 1439 para. 3 Civil Code
Art. 576 para. 2 Civil Procedure Code
Art. 561 para. 1 Civil Procedure Code
Art. 559 nos. 8, 11, 12 Civil Procedure Code

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Απόφαση 1691 / 2009 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1691/2009

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Δημήτριο Δαλιάνη, Αντιπρόεδρο, Ρένα Ασημακοπούλου, Ιωάννη Ιωαννίδη, Χαράλαμπο Ζώη και Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 30 Μαρτίου 2009, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: ..., η οποία δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο.

Του αναιρεσιβλήτου: ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Δέσποινα Μαλούχου, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ..

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 1-9-2003 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Καβάλας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 53/2004 του ίδιου Δικαστηρίου και 279/2007 του Εφετείου Θράκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά η αναιρεσείουσα με την από 15-10-2007 αίτησή της. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκε μόνο ο αναιρεσίβλητος, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Ρένα Ασημακοπούλου ανέγνωσε την από 19-3-2009 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 576 παρ. 2 ΚΠολΔικ. αν ο αντίδικος εκείνου που επισπεύδει τη συζήτηση της αίτησης αναιρέσεως δεν εμφανισθεί ή εμφανισθεί, αλλά δεν λάβει μέρος σε αυτή με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, ο Άρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως αν κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα. Αν η κλήση επιδόθηκε νομότυπα προχωρεί στη συζήτηση παρά την απουσία εκείνου που έχει κλητευθεί.

Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την επικαλούμενη και προσκομιζόμενη υπ' αριθ. ... έκθεση επιδόσεως της δικαστικής επιμελήτριας του Πρωτοδικείου Καβάλας ..., ακριβές αντίγραφο του κατατεθέντος δικογράφου της κρινόμενης από 15-10-2007 αιτήσεως αναιρέσεως με σημείωση του Προέδρου του Α2 τμήματος του Δικαστηρίου αυτού, με την οποία ορίσθηκε δικάσιμος η σημειούμενη (30-3-2009) στην αρχή της παρούσης και κλήση προς συζήτηση κατά τη δικάσιμο αυτή, επιδόθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα, με επιμέλεια του αναιρεσιβλήτου, στην αναιρεσείουσα.

Επομένως, αφού αυτή (αναιρεσείουσα) δεν εμφανίσθηκε κατά την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσης δικάσιμο, όταν η υπόθεση συζητήθηκε κατά την εκ του οικείου πινακίου σειρά της, πρέπει να δικασθεί σαν να ήταν παρούσα (αρθρ. 576 παρ.2 ΚΠολΔικ.). Για τη θεμελίωση ενστάσεως από το άρθρο 281 ΑΚ κατά αγωγής διαζυγίου, στηριζόμενης στο άρθρο 1439 παρ. 3 ΑΚ δεν αρκούν απλώς δυσμενείς επιπτώσεις που κατά φυσική συνέπεια επέρχονται από το διαζύγιο σε βάρος των συζύγων ή των τέκνων τους, αλλά απαιτείται να συντρέχουν ειδικές ή έκτακτες περιστάσεις, οι οποίες δημιουργούν σοβαρές και ακραίες συνέπειες, που εκφεύγουν των συνθηκών και είναι υπέρμετρες σκληρές για τον εναγόμενο σύζυγο ή τα τέκνα των διαδίκων, ώστε να επιβάλλεται για την αποτροπή τους ή διατήρηση του γάμου.

Στην προκειμένη περίπτωση, κατά τα εκτιθέμενα στην πληττόμενη απόφασή του, το Εφετείο δέχθηκε ότι προβλήθηκε ενώπιον του, από την εκκαλούσα και ήδη αναιρεσείουσα, ένσταση από το άρθρο 281 ΑΚ κατά της αγωγής διαζυγίου λόγω τετραετούς διάστασης, στηριζόμενη στο ότι η διάσταση τους, οφείλεται σε λόγους που αφορούν αποκλειστικά στο πρόσωπο του ενάγοντος (ήδη αναιρεσιβλητου) και συνίστανται σε εξυβριστική συμπεριφορά μοιχεία, εγκατάλειψη συζυγικής στέγης και ότι στους λόγους αυτούς στηρίζει την ασκηθείσα από την ίδια από 8-12-2003 αγωγή διαζυγίου ενώπιον του Πολυμελούς πρωτοδικείου Καβάλας που εκκρεμεί, διατεινόμενη, συμπλεκτικώς με τα ανωτέρω, ότι οι συνέπειες του διαζυγίου θα είναι δυσβάστακτες για την ίδια.

Με βάση τα προβληθέντα αυτά περιστατικά, το Εφετείο έκρινε ότι η πιο πάνω (εκ του άρθρου 281 ΑΚ) ένσταση καταχρηστικότητας είναι μη νόμιμη και για τον λόγο αυτόν την απέρριψε. Με την κρίση του αυτή το Εφετείο δεν παραβίασε την ουσιαστικού δικαίου διάταξη του άρθρου 281 ΑΚ και γι' αυτό ο περί του αντιθέτου εκ του άρθρου 559 αρ. 1 ΚΠολΔ απορρέων πρώτος λόγος της αίτησης αναίρεσης είναι αβάσιμος.

Η περιεχόμενη (κατ' εκτίμηση) στον ίδιο λόγο αιτίαση, ότι το Εφετείο με ανεπαρκή αιτιολογία απέρριψε την ως άνω ένσταση, είναι απαράδεκτη, διότι δεν ιδρύεται ο εκ του άρθρου 559 αριθ. 19 Κ.Πολ.Δ λόγος αναίρεσης, όταν το δικαστήριο της ουσίας απέρριψε την ένσταση ως νόμω αβάσιμη. Ο από το άρθρο 559 αριθ. 19 Κ.Πολ.Δ λόγος αναίρεσης, που ιδρύεται όταν η απόφαση του δικαστηρίου της ουσίας δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει ανεπαρκείς ή αντιφατικές αιτιολογίες σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, για να είναι ορισμένος και κατά συνέπεια παραδεκτός, πρέπει στο αναιρετήριο, εκτός από την παράθεση των παραδοχών του δικαστηρίου της ουσίας, να προσδιορίζεται σε τι συνίσταται η ανεπάρκεια ή η αντίφαση των αιτιολογιών, δηλαδή ποιες επιπλέον αιτιολογίες έπρεπε να περιλαμβάνει η απόφαση ή που εντοπίζονται οι αντιφάσεις (ΟλΑΠ 20/2005).

Επομένως, ο πρώτος λόγος, κατά το μέρος αυτού, με το οποίο, κατ' εκτίμηση, αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η από το άρθρο 559 αριθ. 19 Κ.Πολ.Δ αιτίαση, ότι δηλαδή στερείται αιτιολογίας, είναι αβάσιμος, αφού το Εφετείο διέλαβε στην απόφασή του αιτιολογίες, και ειδικότερα δέχθηκε (υπέρ) τετραετή συνεχή διάσταση από αρχές Αυγούστου 1998, οπότε ο αναιρεσίβλητος εγκατέλειψε την συζυγική οικία με πρόθεση διάσπασης της έγγαμης συμβίωσης των διαδίκων, μέχρι την πρώτη συζήτηση της αγωγής (16-1-2004) και απέρριψε τον ισχυρισμό της αναιρεσείουσας, ότι ο αναιρεσίβλητος μετά τον Αύγουστο του 1999 προσπάθησε επανειλημμένα για την επανασύνδεσή τους, ως αλυσιτελή με την αιτιολογία ότι η κατά μικρά διαστήματα προσέγγιση των συζύγων προς διάσωση της σχέσης του γάμου τους δεν εμποδίζει τη συμπλήρωση του απαιτούμενου χρόνου διάστασης των τεσσάρων ετών για τη θεμελίωση δικαιώματος λύσης του γάμου, πέραν του ότι η αναιρεσίβλητη δεν επικαλείται επανάληψη της συμβιώσεώς της με τον αναιρεσίβλητο.

Με τις σκέψεις δε αυτές έκρινε ότι συντρέχει ο από την παράγραφο 3 του άρθρου 1439 του ΑΚ λόγος διαζυγίου, στον οποίο στηρίζεται η ένδικη αγωγή του αναιρεσιβλήτου κατά της αναιρεσείουσας. Ως προς την αιτίαση περί ανεπάρκειας και αντιφατικότητας των αιτιολογιών της προσβαλλόμενης αποφάσεως ο λόγος αυτός είναι αόριστος, διότι δεν αναφέρεται σε τι συνίσταται η ανεπάρκεια και η αντιφατικότητα των αιτιολογιών, δηλαδή ποιες επιπλέον αιτιολογίες έπρεπε να περιλαμβάνει η απόφαση ή που εντοπίζονται οι αντιφάσεις.

Κατά τα λοιπά, ο ίδιος λόγος είναι απαράδεκτος, διότι υπό την επίκληση της ίδιας πλημμέλειας, πλήττει την ανέλεγκτη, κατ' άρθρο 561 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ, εκτίμηση από το Εφετείο των πραγματικών γεγονότων. Ο δεύτερος λόγος, με τον οποίο, όπως εκτιμάται, αποδίδεται στο Εφετείο η από το άρθρο 559 αριθ. 8 Κ.Πολ.Δ, αιτίαση, ότι δηλαδή δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν από την αναιρεσείουσα και ασκούσαν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης και συγκεκριμένα τους αναφερόμενους στην έφεσή της ισχυρισμούς, δίχως να προσδιορίζονται στο αναιρετήριο οι ισχυρισμοί αυτοί, είναι αόριστος.

Με την εκδοχή ότι αφορά στους ισχυρισμούς της αναιρεσείουσας περί καταχρηστικής άσκησης της αγωγής και περί αποκατάστασης των σχέσεών της με τον αναιρεσίβλητο, ο λόγος αυτός είναι επίσης αβάσιμος, διότι, κατά τα προεκτιθέμενα, το Εφετείο εξέτασε και απέρριψε τους ισχυρισμούς αυτούς. Τέλος, ο τρίτος από το άρθρο 559 αριθ. 11 και 12 Κ.Πολ.Δ, όπως εκτιμάται, λόγος της αίτησης αναίρεσης, με τον οποίο προσάπτεται στο Εφετείο ότι α) δεν έλαβε υπόψη τα αποδεικτικά μέσα που επικαλέσθηκε και προσκόμισε η αναιρεσείουσα και β) προσέδωσε μεγαλύτερη αποδεικτική δύναμη στα έγγραφα (ιδιωτικά κυρίως) που προσκόμισε ο αναιρεσίβλητος και τις καταθέσεις των μαρτύρων του, είναι αόριστος, αφού στο αναιρετήριο δεν προσδιορίζονται α) τα αποδεικτικά μέσα της αναιρεσείουσας που αγνοήθηκαν και β) ποια είναι η αποδεικτική δύναμη που αποδόθηκε στα έγγραφα και τους μάρτυρες του αναιρεσιβλήτου από το Εφετείο.

Κατά τα λοιπά, ο ίδιος λόγος, ο οποίος, υπό το πρόσχημα της συνδρομής των προϋποθέσεων θεμελιώσεώς του, αποδίδει στο Εφετείο πλημμελή εκτίμηση των αποδείξεων, είναι απαράδεκτος, αφού η εκτίμηση των αποδείξεων και ιδιαίτερα του περιεχομένου εγγράφων, δεν υπόκειται, κατ' άρθρο 561 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ, στον έλεγχο του Αρείου Πάγου.

Επομένως, πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναιρέσεως.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 15-10-2007 αίτηση της ... για αναίρεση της υπ' αριθ. 279/2007 απόφασης του Εφετείου Θράκης.

Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει σε χίλια διακόσια (1.200) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 12 Ιουνίου 2009.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στις 6 Ιουλίου 2009.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ