168/2010 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 168 / 2010 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 168/2010

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α1' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Ιωάννη Παπανικολάου, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Γεώργιο Χρυσικό, Ιωάννη Σίδερη, Νικόλαο Λεοντή και Γεώργιο Γεωργέλλη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ δημόσια στο ακροατήριό του, στις 2 Νοεμβρίου 2009, με την παρουσία και της Γραμματέως Χριστίνας Σταυροπούλου, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: .., η οποία παραστάθηκε με την πληρεξούσια δικηγόρο της Ευανθία Κατσίγιαννη.

Των αναιρεσιβλήτων: 1... και 2...., οι οποίες εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Ιωάννη Κωστόπουλο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 16 Οκτωβρίου 2006 ανακοπή της ήδη αναιρεσείουσας που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 4562/2007 οριστική του ιδίου Δικαστηρίου και 1714/2008 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 23 Ιουνίου 2008 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Γεώργιος Γεωργέλλης, ανέγνωσε την από 23 Οκτωβρίου 2009 έκθεσή του με την οποία εισηγήθηκε να απορριφθεί η αίτηση αναίρεσης. Η πληρεξούσια της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος των αναιρεσιβλήτων την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου του στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 1021 εδ. α' και β' Κ.Πολ.Δ.όταν σύμφωνα με διάταξη νόμου ή με δικαστική απόφαση ή με συμφωνία των μερών, γίνεται εκούσιος πλειστηριασμός ενώπιον συμβολαιογράφου, η διαδικασία αρχίζει με έκθεση περιγραφής, η οποία συντάσσεται από δικαστικό επιμελητή και περιέχει όσα ορίζονται στην παράγραφο 1 του άρθρου 955, αν πρόκειται για κινητό, ή του άρθρου 999, αν πρόκειται για ακίνητο.

Περαιτέρω, εφαρμόζονται αναλόγως οι διατάξεις των άρθρων 954 παρ. 4, 955 παρ. 1, 960 παρ. 2, 965, 966, 967, 969 παρ. 1, 999, 1001 παρ. 1, 1002, 1003 παρ. 1, 2 και 4, 1004, 1005 παρ. 1 και 2 και 1010. Εξάλλου κατά τη διάταξη του άρθρου 484 παρ. 2του ίδιου Κώδικα, η οποία είναι ειδικότερη από την προαναφερθείσα του άρθρου 1021 Κ.Πολ.Δ. περί εκούσιου πλειστηριασμού, η διαδικασία του πλειστηριασμού, ο οποίος, κατά την παράγραφο 1 του ίδιου άρθρου 484, διατάσσεται από το δικαστήριο όταν η κατά τα άρθρα 480 και 480Α διανομή είναι ασύμφορη ή ανέφικτη, αρχίζει με την περιγραφή των επικοίνων κατά το άρθρο 954 και διεξάγεται όπως ορίζουν τα άρθρα 959 επ.

Ο πλειστηριασμός αυτός του άρθρου 484 ΚΠολΔ όπως προκύπτει από τη διάταξη αυτή, διαφέρει σαφώς από τον αναγκαστικό πλειστηριασμό που, σύμφωνα με το άρθρο 951 Κ.Πολ.Δ., ακολουθεί την αναγκαστική κατάσχεση προς ικανοποίηση χρηματικών απαιτήσεων του επισπεύδοντος δανειστή και των λοιπών αναγγελθέντων δανειστών του οφειλέτη και διέπεται από τις γενικές και ειδικές διατάξεις περί αναγκαστικής εκτελέσεως.

Από τις διατάξεις αυτές ορισμένες μόνο εφαρμόζονται αναλόγως επί του δικαστικού πλειστηριασμού, που είναι μορφή του εκούσιου πλειστηριασμού, και ειδικότερα αυτές που συμβιβάζονται με τη φύση του και το σκοπό του, που συνίσταται αποκλειστικά και μόνο στην πώληση του διανεμητέου πράγματος για την επίτευξη μεγαλύτερου τιμήματος με τις εγγυήσεις του συναγωνισμού και της δημοσιότητας της δημόσιας αρχής.

Τέτοια διάταξη που είναι εφαρμοστέα ανάλογα και στον δικαστικό πλειστηριασμό είναι και η διάταξη του άρθρου 921 παρ. 1 του Κ.Πολ.Δ. που ορίζει ότι η αναγκαστική εκτέλεση που άρχισε κατά του οφειλέτη συνεχίζεται μετά το θάνατο του αφότου ο κληρονόμος αποδεχτεί την κληρονομιά ή αφότου περάσει η προθεσμία για την αποποίηση ή αφότου διοριστεί κηδεμόνας της σχολάζουσας κληρονομιάς.

Βεβαίως η διάταξη αυτή δεν περιλαμβάνεται μεταξύ των διατάξεων που αναφέρονται ως ανάλογα εφαρμοζόμενες στο άρθρον 1021 και 484 του Κ.Πολ.Δ., πλην όμως τούτο και μόνο δεν αποκλείει την εφαρμογή της καθόσον και συμβιβάζεται με τη φύση του δικαστικού πλειστηριασμού αλλά και συμβάλλει στην επίτευξη του επιδιωκόμενου σκοπού αφού δια της εφαρμογής της θα καταστεί δυνατή η άσκηση από τους κληρονόμους των παρεχόμενων ένδικων βοηθημάτων, που κατατείνουν στην επίτευξη μεγαλύτερου τιμήματος και διασφαλίζουν την εγκυρότητα της διαδικασίας, του πλειστηριασμού.

Αντίθετη εκδοχή θα προσέκρουε στις διατάξεις των άρθρων 20 του Συντάγματος και 6 παρ. 1 της ΕΣΔΑ με τις οποίες εξασφαλίζεται το δικαίωμα του προσώπου πρόσβασης στη δικαιοσύνη καθόσον, δια της μη εφαρμογής της ανωτέρω διατάξεως στο δικαστικό πλειστηριασμό, θα στερούνταν οι κληρονόμοι της δυνατότητας προσφυγής στο δικαστήριο δια της ασκήσεως των προβλεπομένων ενδίκων βοηθημάτων, όπως λ.χ.

εκείνων από τις ΚΠολΔ 159 επ., 933, 954 παρ. 4 (βλ. σχετικώς και τις ΚΠολΔ 263 περ. ε' και 265). Στη προκείμενη περίπτωση το Εφετείο έκρινε μη νόμιμη την ανακοπή της ανακόπτουσας και ήδη αναιρεσείουσας με την οποία ζήτησε, κατά το λόγο που ενδιαφέρει εδώ, την ακύρωση του διενεργηθέντος με επίσπευση των καθών η ανακοπή και ήδη αναιρεσιβλήτων, στις 20.9.2006, εκούσιου πλειστηριασμού του εις αυτή ακινήτου και ειδικότερα της υπ'αριθμ. ...

σχετικής έκθεσης της συμβολαιογράφου Αθηνών Μαρίνας Φλώρου, του οποίου η με πλειστηριασμό διανομή διατάχθηκε με την 4749/2005 απόφαση του Εφετείου Αθηνών, συνιδιοκτησίας κατά 8/16 του κατά τις 30-7-2006 αποβιώσαντος πατέρα της ανακόπτουσας του οποίου αυτή είναι μοναδική εξ αδιαθέτου κληρονόμος, καθώς και της εκδοθείσης με αριθ.8039/6-10-2006 περίληψης κατακυρωτικής έκθεσης, διότι ο πλειστηριασμός αυτός κατά τον λόγο τούτο της ανακοπής διενεργήθηκε ακύρως κατά ανυπάρκτου προσώπου, αφού ο κληρονομηθείς από αυτή πατέρας της, εν ζωή του οποίου και είχε αρχίσει η σχετική διαδικασία, ήδη είχε αποβιώσει κατά το χρόνο διενέργειας του και δεν πληρούνταν οι προϋποθέσεις συνεχίσεως του που ορίζονται στο άρθρο 921 παρ. 1 ΚΠολ.Δ, με την αιτιολογία ότι η διάταξη του άρθρου 921 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ.

δεν έχει εφαρμογή στο δικαστικό πλειστηριασμό. Με βάση τη κρίση του αυτή το Εφετείο απέρριψε την έφεση της ανακόπτουσας κατά της πρωτόδικης απόφασης που όμοια είχε κρίνει και είχε απορρίψει την ανακοπή. Έτσι που έκρινε το Εφετείο παρά το νόμον δεν κήρυξε ακυρότητα και παραβίασε τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις του άρθρου 1021 σε συνδ.

με το άρθρο 921 παρ.1 Κ.Πολ.Δ. δια της μη εφαρμογής τους και συνεπώς αμφότεροι οι λόγοι της αναίρεσης από τους αριθ. αντίστοιχα 14 και 1 του άρθρου 559 Κ.ΠολΔ κατά το σχετικός μέρος τους είναι βάσιμοι και εντεύθεν παρέλκει η έρευνα κατά τα λοιπά της αναίρεσης.

Κατ' ακολουθίαν πρέπει να αναιρεθεί κατά τους βάσιμους ως άνω λόγους η προσβαλλόμενη απόφαση και παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Δικαστήριο συντιθέμενο από άλλους δικαστές (άρθρο 580 παρ. 3 Κ.Πολ.Δ.)

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την υπ. αριθ. 1714/2008 απόφαση του Εφετείου Αθηνών.

Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Δικαστήριο συντιθέμενο από άλλους δικαστές.

Καταδικάζει τους αναιρεσιβλήτους στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας, τα οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες (2.000) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 17 Νοεμβρίου 2009.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του την 1η Φεβρουαρίου 2010.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ