Supreme Court dismisses appeal on defamation and insult charges, upholding lower court's finding of malicious intent.

Απόφαση 167 / 2026 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 167 /2026

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Μαρία Κουφούδη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Παναγιώτη Βενιζελέα, Γεώργιο Σχοινοχωρίτη, Κορνηλία Πανούτσου και Ευαγγελία Γίτση - Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 17 Μαρτίου 2025, με την παρουσία και του γραμματέα Ι. Π. , για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Α. Μ. του Ν. , κατοίκου ... , που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Τριαντάφυλλο Εμμανουηλίδη, ο οποίος ανακάλεσε την από 24-02-2025 δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ. και παραστάθηκε αυτοπροσώπως.

Των αναιρεσιβλήτων: 1) Γ. Κ. του Α. και 2) Α. Κ. του Γ. , κατοίκων ... , οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Νικόλαο Μόσχο, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 03-07-2018 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Βόλου. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 12/2020 του ίδιου Δικαστηρίου και 132/2022 του Μονομελούς Εφετείου Λάρισας. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 23-05-2022 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 57, 59, 914, 932 ΑΚ και των άρθρων 361, 362, 363 και 367 Π Κ συνάγεται ότι εκείνος του οποίου προσβάλλεται η προσωπικότητα α) με τη διατύπωση γι' αυτόν, γραπτώς ή προφορικώς, λέξεων ή φράσεων που κατά την κοινή αντίληψη περιέχουν, είτε αμφισβήτηση της ηθικής και κοινωνικής αξίας του, είτε περιφρόνηση για το πρόσωπο του από το δράστη, ο οποίος γνωρίζει ότι με τέτοια οικειοθελή ενέργειά του προσβάλλεται η τιμή του άλλου και β) με ισχυρισμό ή διάδοση δυσφημιστικού γεγονότος, δηλαδή συμβάντος ή περιστατικού του παρόντος ή του παρελθόντος που υποπίπτει στις αισθήσεις και είναι δεκτικό απόδειξης, το οποίο (δυσφημιστικό γεγονός) δύναται να βλάψει την τιμή ή την υπόληψή του, δικαιούται, εκτός άλλων, και την καταδίκη του υπαιτίου της δυσφημιστικής διάδοσης ή του εξυβριστικού ισχυρισμού στην καταβολή χρηματικού ποσού προς ικανοποίηση της ηθικής βλάβης που υπέστη από την προσβολή (Ολ.ΑΠ 812/1980). Προσβολή της προσωπικότητος με αδικοπραξία πραγματώνεται και με ποινικώς κολάσιμη πράξη, όπως εξύβριση, απλή ή συκοφαντική δυσφήμηση, που προβλέπονται και τιμωρούνται από τις διατάξεις των άρθρων 361, 362 και 363 του ΠΚ (ΑΠ 848/2019, ΑΠ 521/2018).

Κατ' άρθρο 361 ΠΚ εξύβριση τελεί όποιος, εκτός από τις περιπτώσεις της δυσφήμισης [άρθρα 362 και 363] προσβάλλει την τιμή άλλου, έχοντας την πρόθεση προς τούτο, ενώπιον του προσβαλλόμενου και όχι ενώπιον τρίτου, διότι τότε πρόκειται για δυσφήμιση.

Περαιτέρω, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 362 και 363 ΠΚ, όποιος με οποιονδήποτε τρόπο, ενώπιον τρίτου, ισχυρίζεται ή διαδίδει, για κάποιον άλλο, γεγονός, που μπορεί να βλάψει την τιμή ή την υπόληψή του, διαπράττει το έγκλημα της απλής δυσφήμησης, και αν το γεγονός αυτό είναι ψευδές και ο υπαίτιος γνώριζε ότι τούτο είναι ψευδές, τότε διαπράττει το έγκλημα της συκοφαντικής δυσφήμησης. Ως γεγονός δε, κατά την έννοια των παραπάνω διατάξεων, το οποίο στη συκοφαντική δυσφήμηση πρέπει να είναι και ψευδές, νοείται κάθε συγκεκριμένο περιστατικό του εξωτερικού κόσμου, που ανάγεται στο παρελθόν ή το παρόν, υποπίπτει στις αισθήσεις και είναι δεκτικό απόδειξης, καθώς και κάθε συγκεκριμένη σχέση ή συμπεριφορά, αναφερομένη στο παρελθόν ή το παρόν, που υποπίπτει στις αισθήσεις και αντίκειται στην ηθική και την ευπρέπεια και προσβάλλει την τιμή και υπόληψη του προσώπου στα στοιχεία της προσωπικότητάς του. Δεν είναι γεγονός η έκφραση αξιολογικών κρίσεων, που εντάσσονται στις υποκειμενικές εκτιμήσεις, συμπεράσματα και προγνώσεις Επομένως απλές κρίσεις και γνώμες και χαρακτηρισμοί που ενέχουν αμφισβήτηση, κατά την κοινή αντίληψη, της κοινωνικής ή ηθικής αξίας του παθόντος ή εκδήλωση καταφρόνησης ή ονειδισμού αυτού είναι δυνατόν να θεμελιώσουν το έγκλημα της εξύβρισης, όχι όμως και εκείνο της δυσφήμισης, απλής ή συκοφαντικής [ΑΠ 685/2009, ΑΠ 1913/2008].

Εξάλλου, σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 367 ΠΚ, ο άδικος χαρακτήρας της δυσφημιστικής εκδήλωσης ή του εξυβριστικού ισχυρισμού, κατ' αρχήν, αίρεται και όταν αυτή γίνεται για την εκτέλεση νομίμων καθηκόντων, την άσκηση νόμιμης εξουσίας ή για τη διαφύλαξη [προστασία] δικαιώματος ή από άλλο δικαιολογημένο ενδιαφέρον ή σε ανάλογες περιπτώσεις.

Κατ' εξαίρεση, όμως, το αποτέλεσμα αυτό δεν επέρχεται, σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 367 Π Κ, και παραμένει η ποινική ευθύνη, όταν από τον τρόπο της εκδήλωσης ή από τις περιστάσεις, υπό τις οποίες τελέσθηκε η πράξη προκύπτει σκοπός εξύβρισης, που κατευθύνεται ειδικώς σε προσβολή της τιμής άλλου, με αμφισβήτηση της ηθικής ή κοινωνικής αξίας του προσώπου του και περιφρόνηση αυτού.

Ειδικός σκοπός εξύβρισης υπάρχει στον τρόπο εκδήλωσης της προσβλητικής συμπεριφοράς, όταν αυτός δεν ήταν, κατ' αντικειμενική κρίση, αναγκαίος για την ακριβή και πρέπουσα απόδοση των στοχασμών του προσβολέα, ο οποίος μολονότι τελούσε σε επίγνωση τούτου, χρησιμοποίησε τον τρόπο αυτό για να προσβάλει την τιμή και την υπόληψη του άλλου (ΑΠ 756/2011).

Η διάταξη του άρθρου 367 Π Κ, για την ενότητα της έννομης τάξης, εφαρμόζεται αναλογικά και στο χώρο του ιδιωτικού δικαίου, όπως αυτός οριοθετείται από τις προαναφερόμενες διατάξεις των άρθρων 57 - 59 και 914 επ. ΑΚ. Επομένως, αιρομένου του αδίκου χαρακτήρα των προαναφερθεισών αξιόποινων πράξεων [με την επιφύλαξη, της Π Κ 367 παρ. 2], αποκλείεται και το στοιχείο του παρανόμου της επιζήμιας συμπεριφοράς, ως όρου της αντίστοιχης αδικοπραξίας του αστικού δικαίου.

Έτσι, η προβολή περίπτωσης του άρθρου 367 παρ. 1 ΠΚ αποτελεί αυτοτελή ισχυρισμό καταλυτικό της αγωγής του προσβληθέντος (ένσταση), λόγω άρσης του παρανόμου της προσβολής. Όμως, ο άδικος χαρακτήρας της πράξης, ως προς τις εξυβριστικές ή δυσφημιστικές εκφράσεις, που περιέχει, δεν αίρεται λόγω δικαιολογημένου ενδιαφέροντος κ.λ.π.

και, συνεπώς, παραμένει η ποινική ευθύνη του δράστη, άρα και η υποχρέωσή του προς αποζημίωση, κατά το αστικό δίκαιο, όταν συντρέχει μία από τις περιπτώσεις της Π Κ 367 παρ. 2, δηλαδή, όταν οι επίμαχες κρίσεις περιέχουν τα συστατικά στοιχεία του αδικήματος της συκοφαντικής δυσφήμισης των άρθρων 363-362 ΠΚ, ή όταν από τον τρόπο εκδήλωσης ή από τις περιστάσεις, υπό τις οποίες τελέσθηκε η πράξη, προκύπτει σκοπός εξύβρισης, δηλαδή πρόθεση, που κατευθύνεται ειδικά στην προσβολή της τιμής του άλλου (ΑΠ 109/2012), περιστατικά που προτείνονται κατ’ αντένσταση από τον ενάγοντα κατά της ένστασης του εναγομένου από τις διατάξεις του άρθρου 367 παρ. 1 ΠΚ (ΑΠ1130/2024, ΑΠ 942/2023 ΑΠ 1533/2022 ΑΠ 605/2021, ΑΠ 474/2020, ΑΠ 560/2020, ΑΠ 149/2020, ΑΠ 169/2019, ΑΠ 15/2018, ΑΠ 2089/2017, ΑΠ 265/2015].

2. Το άρθρο 10 της ΕΣΔΑ ορίζει τα ακόλουθα Ί. Παν πρόσωπον έχει δικαίωμα εις την ελευθερίαν εκφράσεως. Το δικαίωμα τούτο περιλαμβάνει την ελευθερίαν γνώμης ως και την ελευθερίαν λήφεως ή μεταδόσεως πληροφοριών ή ιδεών, άνευ επεμβάσεως δημοσίων αρχών και ασχέτως συνόρων. Το παρόν άρθρον δεν κωλύει τα Κράτη από του να υποβάλωσι τας επιχειρήσεις ραδιοφωνίας, κινηματογράφου ή τηλεοράσεως εις κανονισμούς εκδόσεως αδειών λειτουργίας 2.

Η άσκησις των ελευθεριών τούτων, συνεπαγομένων καθήκοντα και ευθύνας δύναται να υπαχθή εις ωρισμένας διατυπώσεις, όρους, περιορισμούς ή κυρώσεις, προβλεπομένους υπό του νόμου και αποτελούντος αναγκαία μέτρα, εν δημοκρατική κοινωνία δια την εθνικήν ασφάλειαν, την εδαφικήν ακεραιότηταν ή δημοσίαν ασφάλειαν, την προάσπισιν της τάξεως και πρόληφιν του εγκλήματος, την προστασίαν της υγείας ή της ηθικής, την προστασίαν της υπολήψεως ή των δικαιωμάτων των τρίτων, την παρεμπόδισιν της κοινολογήσεως εμπιστευτικών πληροφοριών ή την διασφάλισιν του κύρους και αμεροληψίας της δικαστικής εξουσίας' Με το ανωτέρω άρθρο της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για την Προστασία των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών, κατοχυρώνεται η ελευθερία της έκφρασης,[ως ένα από τα απαραίτητα θεμέλια μιας δημοκρατικής κοινωνίας,η οποία περιλαμβάνει την ελευθερία αυτή, χωρίς την ύπαρξη συνόρων και χωρίς την παρέμβαση των δημοσίων αρχών] τόσο της γνώμης και των απόψεων, όσο και την ελευθερία της λήψης ή μετάδοσης πάσης φύσεως πληροφοριών ή ιδεών που γίνονται αποδεκτές ευνοϊκά ή που θεωρούνται μη ενοχλητικές ή αδιάφορες, αλλά επίσης και για εκείνες που θίγουν, προσβάλλουν, ενοχλούν.

Το ουσιαστικό αντικείμενο του άρθρου αυτού είναι να ευνοήσει την προστασία της μετάδοσης των ιδεών μέσου του λόγου, των μέσων μαζικής ενημέρωσης, όπως τύπος, ραδιόφωνο, τηλεόραση και των σύγχρονων μέσων, όπως τα e-mails, το internet, τα τηλεματικά μέσα κ.α. Η ελευθερία , όμως της έκφρασης δεν είναι ένα απόλυτο δικαίωμα, παρά υπόκειται και σε περιορισμούς, όπως οι όροι και οι προϋποθέσεις ορίζονται στη δεύτερη παράγραφο του άρθρου 10.

Οι περιορισμοί της επιτρεπτής κριτικής γίνονται ακόμα μεγαλύτεροι όταν η κριτική αφορά έναν πολιτικό, ο οποίος κρίνεται υπό αυτή του την ιδιότητα, σε σχέση με έναν απλό ιδιώτη, αντίθετα προς τον δεύτερο, ο πρώτος εκτίθεται αναπόφευκτα και εν γνώσει του σε έναν επισταμένο έλεγχο των πράξεων του και των κινήσεών του, τόσο από τους δημοσιογράφους, όσο και από την μάζα των πολιτών και συνεπώς πρέπει να δείχνει μεγαλύτερη ανεκτικότητα σ' αυτήν [κριτική] [Αθανάσιος Μακρής κατά Ελλάδας αποφ ΕΔΔΑ 9.3.2017 παρ 25 Couderc Hachette Filipacchi Associies κατά Γαλλίας αποφ ΕΔΔΑ 10.11.2015 παρ 117-121 με τις εκεί αναφερόμενες παραπομπές].

Προκειμένου να εκτιμηθεί το δικαιολογημένο μιας επίμαχης δήλωσης, πρέπει να γίνεται διάκριση ανάμεσα σε δηλώσεις γεγονότων και αξιολογικές κρίσεις. Η αλήθεια των γεγονότων μπορεί να αποδειχθεί, ενώ τα δεύτερα δεν επιδέχονται απόδειξη της ακρίβειάς τους, καθόσον τυχόν απαίτηση για απόδειξη αυτών θίγει την ίδια την ελευθερία της γνώμης, που είναι θεμελιώδες στοιχείο του δικαιώματος που εγγυάται το άρθρο 10 . Ο χαρακτηρισμός μιας δήλωσης, ότι αφορά γεγονότα ή αξιολογικές κρίσεις, ανήκει καταρχάς στο περιθώριο εκτίμησης των εθνικών αρχών, ειδικότερα των εσωτερικών δικαστηρίων.

Εξάλλου ακόμα κι όταν μια δήλωση ισοδυναμεί με αξιολογική κρίση, πρέπει να στηρίζεται σε μια επαρκή πραγματική βάση, χωρίς την οποία θα είναι υπερβολική [Mika κατά της Ελλάδας της 19/12/2013 [προσφυγή αρ 10347/10, παρ 31). Κουτσολιόντος και Πανταζής κατά Ελλάδας αρ 54608/09 και 54590/09]. Το δικαίωμα στην ελευθερία της έκφρασης πρέπει να εξισορροπείται με το δικαίωμα σεβασμού της ιδιωτικής ζωής, έχοντας ως κριτήρια μεταξύ άλλων τη συμβολή σε συζήτηση δημόσιου συμφέροντος, το αντικείμενο του δελτίου ειδήσεων, το περιεχόμενο,τη μορφή και τις συνέπειες της δημοσίευσης [Μπαλάσκας κατά Ελλάδας αρ. προσφ. 73087/17, Von Hannover κατά Γερμανίας αρ. αποφ. 40660/08].

Περαιτέρω η από το άρθρο 10 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου [ΕΣΔΑ], που κυρώθηκε στην Ελλάδα με το νδ 53/1974 είναι υπερνομοθετικής ισχύος διάταξη κατ' άρθρο 28 του Συντάγματος, και επομένως είναι δεσμευτική για τον Έλληνα Δικαστή, ο οποίος επι πλέον έχει και υπηρεσιακό καθήκον να ακολουθήσει την ερμηνευτική λύση που έδωσε το ΕΔΔΑ ως προς την ερμηνεία των διατάξεων της ΕΣΔΑ, με βάση τις διατάξεις των άρθρων 1 και 32 παρ. 1 ΕΣΔΑ, στο πλαίσιο της συνταγματικής του υποχρέωσης για ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολόγηση των αποφάσεών του [άρθρο 93 παρ 3 εδ α του Συντάγματος]. Με βάση τα προαναφερόμενα ο Έλληνας Δικαστής δεσμεύεται από το άρθρο 10 της ΕΣΔΑ 'περί της ελευθερίας της έκφρασης' κατά τη διερεύνηση της αξίωσης δημοσίου πολιτικού προσώπου για προσβολή της προσωπικότητάς του με αδικοπραξία [άρθρα 57 και 914 ΑΚ], που πραγματώνεται με τις ποινικά κολάσιμες πράξεις της εξύβρισης, απλής ή συκοφαντικής δυσφήμισης [άρθρα 351.362,363 ΠΚ] και που συνίσταται στη διατύπωση κατ' αυτού γεγονότων ή εκφράσεων που αμφισβητούν την ηθική και κοινωνική του αξία, και τις οποίες ισχυρίζεται ενώπιον αόριστου αριθμού ακροατών δημοσιογράφος αναφερόμενος σε ζήτημα δημόσιου συμφέροντος.

Στην περίπτωση αυτή ο εθνικός δικαστής οφείλει α] προκειμένου να κριθεί το δικαιολογημένο της επίμαχης δήλωσης να προβεί σε διαχωρισμό μεταξύ γεγονότων και αξιολογικών κρίσεων σύμφωνα με τις διατάξεις του εθνικού δικαίου, εκ των οποίων τα μεν πρώτα υπόκεινται σε απόδειξη, ενώ οι δεύτερες όχι β] αν διαπιστώσει ότι μια φράση είναι υβριστική και ικανή να προσβάλλει την τιμή και την υπόληψη του προσώπου σε βάρος του οποίου εκφέρεται, προκειμένου να κρίνει αν αυτή υπάγεται ή όχι στην από την παρ 2 του άρθρου 10 της ΕΔΔΑ εξαίρεση του δικαιώματος της ελευθερίας της έκφρασης, πρέπει να ελέγξει αν αυτή με βάση το όλο κείμενο έχει ή όχι μια επαρκή πραγματική βάση [που συνδέεται με την επίδειξη καλής πίστης από τον δημοσιογράφο ως προς τη δημοσίευση κρίσιμων πληροφοριών και κρίσεων] που μπορεί να την υποστηρίξει [ διατυπώνοντας προς τούτο την ύπαρξη κάποιας αντιστοιχίας των αξιολογικών κρίσεων με πραγματικά γεγονότα] και αν αυτή υπάρχει πρέπει να θεωρήσει ότι εκφεύγει του κατά τα ανωτέρω προβλεπόμενου περιορισμού της ελεύθερης έκφρασης, γ] εφόσον το πρόσωπο αναφοράς είναι δημόσιο, [ως τέτοιου νοούμενου αυτού που τόσο με τις πράξεις του, όσο και λόγω του ρόλου του στα δημόσια δρώμενα εισέρχεται στη δημόσια σφαίρα] και η συζήτηση αφορά σε θέμα δημόσιου ενδιαφέροντος, λαμβανομένου υπόψη ότι το εν λόγω πρόσωπο και τα όρια της αποδεκτής κριτικής που του ασκείται, είναι διευρυμένα, σε σύγκριση με έναν απλό πολίτη, και ως εκ τούτου αυτός [πολιτικός] θα πρέπει να επιδεικνύει μεγαλύτερη ανοχή στην κριτική, το εθνικό Δικαστήριο πρέπει να τοποθετήσει την ελευθερία της έκφρασης σε πλεονεκτικότερη θέση απέναντι στην προστασία της τιμής του προσβαλλόμενου.

Τέλος σημειώνεται ότι το ΕΔΔΑ στην υπόθεση Μπαλάσκας κατά Ελλάδας [αρ προσφυγής 73087/17] έκρινε, όπως και με προηγούμενες αποφάσεις του είχε κρίνει [ Oberschlick κατά Αυστρίας [αρ 2] απόφαση της 1ης Ιουλίου 1997, Reports of Judgments ahd Decisions 1997-IV, Feldek κατά Σλοβακίας αρ 29032/95, Gavrilovici κατά Μολδαβίας αρ 25464/05, 15 Δεκεμβρίου 2009], ότι οι όροι όπως 'φασίστας' 'νεοφασίστας' και 'ναζί' δεν μπορούν να ταυτιστούν από μόνες τους με μια πραγματική δήλωση της κομματικής σχέσης του προσώπου αυτού και μπορούν να θεωρηθούν αποδεκτές επικρίσεις στην περίπτωση που οι κρίσεις αυτές στηρίζονται σε πραγματικό πλαίσιο βάσει του συνόλου του κειμένου που είχε δημοσιεύσει ο δημοσιογράφος κατά του εκάστοτε προσφεύγοντος.

3. Περαιτέρω κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 1 ΚΠολΔ αναίρεση επιτρέπεται για (ευθεία) παραβίαση κανόνος ουσιαστικού δικαίου αν το δικαστήριο της ουσίας, με βάση τα αναιρετικώς ανέλεγκτα γενόμενα δεκτά από αυτό, ως αποδειχθέντα, πραγματικά περιστατικά, δεν εφαρμόσει το συγκεκριμένο κανόνα ουσιαστικού δικαίου, ενώ συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις εφαρμογής του ή εφαρμόσει αυτόν ενώ δεν έπρεπε, καθώς και αν εφαρμόσει αυτόν εσφαλμένα, η δε παραβίαση εκδηλώνεται είτε με ψευδή ερμηνεία είτε με κακή εφαρμογή, δηλαδή με εσφαλμένη ή μη υπαγωγή των πραγματικών περιστατικών στον κανόνα δικαίου (ΟλΑΠ 1/2016, ΟλΑΠ 2/2013, ΟλΑΠ 7/2006).

Εξάλλου, κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 19 του ΚΠολΔ αναίρεση επιτρέπεται αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες, ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζητήματα που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Από την διάταξη αυτή, που αποτελεί κύρωση της παραβάσεως του άρθρου 93 παράγραφος 3 του Συντάγματος, προκύπτει ότι ο προβλεπόμενος απ' αυτή λόγος αναιρέσεως ιδρύεται όταν στην ελάσσονα πρόταση του νομικού συλλογισμού δεν εκτίθενται καθόλου πραγματικά περιστατικά (έλλειψη αιτιολογίας), ή όταν τα εκτιθέμενα δεν καλύπτουν όλα τα στοιχεία που απαιτούνται, βάσει του πραγματικού του εφαρμοστέου κανόνα δικαίου, για την επέλευση της έννομης συνέπειας που απαγγέλθηκε ή την άρνησή του (ανεπαρκής αιτιολογία), ή όταν αντιφάσκουν μεταξύ τους (αντιφατική αιτιολογία) (ΟλΑΠ 1/1999).

Ο λόγος αυτός αναίρεσης για έλλειψη νόμιμης βάσης με την έννοια της ανεπαρκούς αιτιολογίας αφορά ελλείψεις αναγόμενες αποκλειστικά στη διατύπωση του αιτιολογικού πορίσματος αναφορικά με τη συνδρομή ή μη γεγονότων, που στη συγκεκριμένη περίπτωση συγκροτούν το πραγματικό του εφαρμοστέου κανόνα ουσιαστικού δικαίου, έτσι ώστε, από την ανεπαρκή ή αντιφατική έκθεσή τους να μην μπορεί να κριθεί αν η απόφαση στηρίζεται ή όχι νομικώς (ΟλΑΠ 13/1995).

Η ύπαρξη νόμιμης βάσης και η αντίστοιχη έλλειψή της πρέπει να προκύπτουν αμέσως από την προσβαλλόμενη απόφαση, ο δε Άρειος Πάγος διαπιστώνει την ύπαρξη ή την ανυπαρξία του προκειμένου λόγου αναιρέσεως, ελέγχοντας μόνο την προσβαλλόμενη απόφαση και το αιτιολογικό της και όχι το περιεχόμενο άλλων εγγράφων ή αποφάσεων σε εφαρμογή της διατάξεως του άρθρου 561 παρ. 2 του ΚΠολΔ.

Αντίθετα, δεν υπάρχει έλλειψη νόμιμης βάσης όταν πρόκειται για ελλείψεις αναγόμενες στην εκτίμηση των αποδείξεων και μάλιστα στην ανάλυση, στάθμιση και αιτιολόγηση του εξαγόμενου από αυτές πορίσματος, γιατί στην κρίση του αυτή το δικαστήριο προβαίνει ανέλεγκτα, κατά το άρθρο 561 παρ. 1 ΚΠολΔ, εκτός αν δεν είναι σαφές το πόρισμα και για το λόγο αυτό γίνεται αδύνατος ο αναιρετικός έλεγχος (ΑΠ 1211/2018, ΑΠ 1738/2008).

4. Στην προκειμένη περίπτωση ο αναιρεσείων με τον πρώτο, δεύτερο και τρίτο λόγο αναίρεσης προσάπτει στην προσβαλλόμενη την από τον αριθμό 1 και 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ πλημμέλεια, που συνίσταται αντιστοίχως στην ευθεία και εκ πλαγίου παράβαση των άρθρων 57,914,932 ΑΚ και των άρθρων 361,362,363 και 367 παρ 1 εδ γ, 2 του Π Κ.

5. Από την παραδεκτή κατ' άρθρο 561 παρ 2 ΚΠολΔ επισκόπηση της προσβαλλόμενης το Εφετείο δέχθηκε, κατά το ενδιαφέρον τον αναιρετικό έλεγχο μέρος τα ακόλουθα: Ο ενάγων, ο οποίος στο παρελθόν δραστηριοποιούνταν ως επιχειρηματίας στο χώρο της εστίασης και του θεάματος και ως παράγοντας στο χώρο του ποδοσφαίρου, εκλέχτηκε δήμαρχος του Δήμου Βόλου στις δημοτικές εκλογές που διεξήχθησαν το Μάιο του έτους 2014.

Στις 23-03-2018, στη ζωντανή πρωινή εκπομπή του ραδιοφωνικού σταθμού "ΡΑΔΙΟ ΕΝΑ", ιδιοκτησίας του δεύτερου εναγομένου, την οποία παρουσιάζει ο πρώτος εναγόμενος από τη δεκαετία του 1990 και η οποία έχει ως αντικείμενο την ενημέρωση και το σχολιασμό πολιτικών και κοινωνικών θεμάτων της τοπικής, κατά κύριο λόγο, επικαιρότητας, ο τελευταίος ανέφερε αυτολεξεί τα ακόλουθα: "Είχε πάρα πολύ καλές συναντήσεις και μια πάρα πολύ καλή συγκέντρωση χθες η Νέα Δημοκρατία.

Η έλευση εδώ της τομεάρχου για την παιδεία, την έρευνα της κ. Ν. Κ. την οποία χθες την είχαμε και την φιλοξενήσαμε στο Ράδιο Ένα, η παρουσία της εδώ λοιπόν ήταν μια ευκαιρία να συζητηθούν θέματα παιδείας, εκπαίδευσης και έρευνας. Η κ. Κ. είδε τους προϊσταμένους πρωτοβάθμιας, δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, είδε τους γονείς, είδε τον Πρύτανη του Πανεπιστημίου, τον κ.

Π. , και μάλιστα έμεινε ενθουσιασμένη από αυτά που γίνονται στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, το οποίο να πω ότι βρίσκεται σύμφωνα με έρευνα που έγινε στα χίλια, μέσα στα χίλια Πανεπιστήμια διεθνώς, το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και έχει βέβαια και τάσεις βελτίωσης τα επόμενα χρόνια. Επίσης, ήταν πάρα πολύ καλή η συζήτηση που έγινε στο Volos Palace με πάρα πολλούς νεοδημοκράτες.

Γεμάτη η αίθουσα με την κ. Ν. Κ. Εκείνος που ήταν αμέτοχος σε όλη αυτή την συζήτηση ήταν βεβαίως ο Δήμος Βόλου. Καταρχήν, όπως φαίνεται ότι η Νέα Δημοκρατία ξέφυγε πάλι, όπως όλοι δηλαδή οι πολιτικοί, δεν θέλει να δει κανένας τον Δήμαρχο μας. Δεν πάει κανένας να τον πλησιάσει ρε παιδί μου. Δεν είχε προβλήματα ο Δήμος Βόλου εκπαίδευσης, θέματα σχολείου, σχολείων, ασφαλώς και έχει.

Όμως έχασε μια ευκαιρία και χάνει συνεχώς ευκαιρίες, διότι έρχονται εδώ πέρα Υπουργοί, μέλλοντες Υπουργοί, πολιτικοί αρχηγοί και δεν πάει κανένας να τον βρει. Σε άλλες πόλεις, σε άλλες πόλεις, οι πρώτες συναντήσεις που έχουν οι πολιτικοί που πηγαίνουν είναι με τους δημάρχους. Εδώ κανένας δεν πηγαίνει προς την Ρήγα Φεραίου.

Όπως έκανε βέβαια και η κ. Κ. Δεν κλήθηκε, ούτε και, αλλά θα μπορούσε να πάει ο κ. Μ. , Δήμαρχος της πόλης, ο οποίος αγαπάει αυτή την πόλη και θέλει να εξελιχθεί αυτή η πόλη, θα μπορούσε να πάει στην συγκέντρωση της Νέας Δημοκρατίας. Δεν πήγε ούτε εκεί, για να ακούσει τουλάχιστον ή και να κάνει και κάποια παρέμβαση, γιατί όχι;

Σου λέει αυτοί με γράφουν, τους γράφω και εγώ, έτσι είναι. Με αποτέλεσμα, ποιο είναι το αποτέλεσμα; Να χάνει η πόλη. Να χάνει ο Βόλος. Σήμερα στην Λάρισα θα είναι ο κ. Τ. Ο κ. Τ. θα δει φορείς, θα δει και τον Δήμαρχο της Λάρισας τον κ. Κ. Εχθές, προχθές, ήταν στα Τρίκαλα ο Υπουργός Εσωτερικών ο κ. Σ. , ο οποίος είχε συνάντηση και συνεργασία μεγάλη με το Δήμαρχο Τρικκαίων.

Όλες οι πόλεις λοιπόν κοιτούν πώς θα εξυπηρετήσουν τα συμφέροντα τους, πώς θα προωθήσουν θέματα και στα κόμματα και στην Κυβέρνηση. Εδώ ο Βόλος, εκείνος ο οποίος θα πήγαινε θα χτυπούσε και θα αναποδογύριζε τραπέζια για τον Βόλο, μόνο τον Βόλο δεν σκέφτεται. Και πιστεύαμε ότι θα υπήρχε μια διαφορετική πολιτική από τα κόμματα τώρα που τελείωσε το δικαστήριο του, αλλά τώρα φαίνεται ότι ούτε θέλουν να τον βλέπουν.

Γιατί δεν ήταν αθώος. Έχει καταδικαστεί σε τέσσερα χρόνια για δωροδοκία και δωροληψία στο ποδόσφαιρο. Πού ο άλλος να πάει να του δώσει το χέρι. Δεν πάνε. Και αυτό είναι σε βάρος της πόλης. Και πρέπει να το καταλάβουμε βέβαια και να το καταλαβαίνουμε όλοι. Ότι δεν πάει κανένας να κουβεντιάσει μαζί του για τα προβλήματα της πόλης.

Πού τα λένε; Μεταξύ τους; Τα λέει ο Μ. με τους άλλους στο Δημοτικό Συμβούλιο; Ε, βλέπουμε τι γίνεται. Έχουμε αντίληψη το τι γίνεται εκεί μέσα. Δεν συζητάει με κανέναν, εσείς είστε έτσι, εσείς είστε αλλιώς, οπότε μην περιμένουμε κάτι. Εκτός βέβαια από αυτά που θα γίνουν μέσω ΕΣΠΑ και από την Περιφέρεια Θεσσαλίας.

Δυστυχώς για την πόλη μας, δυστυχώς. Μπράβο λοιπόν στο Πανεπιστήμιο μας το οποίο χάρη στους καθηγητές που βρίσκονται εκεί γίνεται μια τεράστια προσπάθεια, τεράστια προσπάθεια για να φέρουμε και με τα προγράμματα τα οποία έχουν εξαγγελθεί και λειτουργούν άλλα και άλλα θα λειτουργήσουν να φέρουμε και φοιτητές ακόμα και από την Κίνα.

Και βέβαια περιμένουμε, περιμένει η πόλη του Βόλου την ανάπτυξη του Πανεπιστημίου στα θέματα τεχνολογίας, καινοτομίας με το μεγάλο έργο το οποίο θα γίνει στην Κίτρινη Αποθήκη και θα προσελκύσουμε, θα γίνει προσπάθεια από το Πανεπιστήμιο, γιατί από άλλους δεν περιμένουμε γιατί έχουν μεσάνυχτα. Ποιόν να περιμένεις τώρα;

Την παιδική χαρά της Ρήγα Φεραίου του Δήμου Βόλου; Παιδική χαρά είναι. Να έρθουνε άνθρωποι, μυαλά δηλαδή στην πόλη, μυαλά στην πόλη και να μπορέσουν να εργαστούν ώστε μέσα από το Πανεπιστήμιο και από ιδιωτικά κεφάλαια, ιδιώτες κλπ. Να μπορέσουμε να προσχωρήσουμε σαν πόλη, διότι όντως υπολειπόμεθα άλλων πόλεων και βέβαια της θεσσαλικής πόλης των Τρικάλων και της Λάρισας.

Έμεινε πίσω η πόλη. Από τα πανηγύρια είμαστε καλοί. Από πανηγύρια. Άλλωστε ο ίδιος μας είπε. Το πρόγραμμά του είναι Πάολα και Καρράς. Εμείς δεν το καταλάβαμε τι έλεγε. Ωραία και αυτά. Μ' αρέσει και εμένα ο Καρράς και η Πάολα, όλοι οι τραγουδιστές μου αρέσουν, καλλιτέχνες. Ο καθένας με αυτό που προσφέρει. Αλλά δεν είναι % μόνο αυτό κυρίες και κύριοι.

Δεν είναι μόνο αυτό δυστυχώς. Και σε αυτά τα ζητήματα τα οποία μιλάμε, δηλαδή τεχνολογίας, καινοτομίας, περιβάλλοντος, χωροταξίας της πόλης έχει βαριά μεσάνυχτα. Και μπορεί να ξέχασα και κάποια άλλα. Ξέρει όμως από ποδόσφαιρο ε; Μανούλα, μανούλα. Τέσσερα χρόνια φυλακή... Μιας και λέγαμε κυρίες και κύριοι ότι η πόλη δεν μπορεί να μπει σε τροχιά ανάπτυξης, διότι ο Δήμος Βόλου δεν μπορεί, είναι πίσω από τα γεγονότα, πίσω.

Και δεν θέλει κανείς να συζητήσει δυστυχώς με τον Δήμαρχο της πόλης μας να σας διαβάσω λιγάκι το πρόγραμμα που θα έχει ο κ. Τ. , ο οποίος στις, τι ώρα είναι τώρα, α, σε λίγη ώρα συζητά με το Δήμαρχο Λαρισαίων τον κ. Κ. , ο κ. Τ. Μέσα από την συνάντηση αυτή και την συνομιλία που θα έχει ο κ. Τ. με τον κ. Κ. , σίγουρα ο κ.

Κ. θα έχει ετοιμάσει ένα πακέτο με προτάσεις τις οποίες θα τις δώσει, θα βάλει προτεραιότητες, τις προτεραιότητες που ξέρει ότι μπορεί να προχωρήσουν και η Λάρισα θα πετύχει. Ύστερα λέμε γιατί η Λάρισα πάει μπροστά; Όχι γιατί η Λάρισα έχει, λένε, είναι συριζαίος καταρχήν ο κ. Κ. δεν βγήκε από τον ΣΥΡΙΖΑ. Ήταν μια συνεργασία των δημοκρατικών δυνάμεων της πόλης.

Αλλά συζητά όμως. Η τοπική αυτοδιοίκηση συζητά. Ο κ. Κ. συζητάει. Ο κ. Π. στα Τρίκαλα συζητάει, ο κ. Α. στην Καρδίτσα συζητάει. Εδώ έχουμε έναν άνθρωπο ο οποίος δεν συζητάει. Μόνο βρίζει και λέει τελειώσατε. Τελειώσατε εσείς, εγώ είμαι εδώ δηλαδή. Ο δικτατορίσκος. Και δεν τον βλέπει κανένας. Αυτό έχουμε πάθει σαν Βόλος.

Μετά την συνάντηση ο κ. Τ. με τον κ. Κ. θα έχει με τον κ. Α. Ο κ. Α. είναι περιφερειάρχης όλων των Θεσσαλών. Εκπροσωπεί όλους μας ο Α. Μπορεί να είναι κοντά, είναι στο χώρο της Νέας Δημοκρατίας, αλλά όμως ανοίγει την Θεσσαλία προς όλους τους πολιτικούς χώρους. Έχει σχέσεις με την Κυβέρνηση; Όταν η Κυβέρνηση δεν κάνει κάτι καλό θα το πει και θα κριτικάρει.

Όταν κάνει κάτι καλό θα πει μπράβο και συζητά με όλους τους ανθρώπους. Δεν αποκλείει κανέναν. Εδώ έχουμε ένα φασιστικό καθεστώς. Ποιός να έρθει να συζητήσει με τον φασίστα δήμαρχο που έχουμε; Στην συνέχεια ο κ. Τ. θα δει τους βιομηχάνους, θα δει εμπόρους, βιομηχανικό επιμελητήριο, βιοτεχνικό επιμελητήριο, θα δει το οικονομικό επιμελητήριο.

Και το απόγευμα βέβαια θα βγάλει και αυτός το λόγο του για να πει το τι θα κάνουν σαν Κυβέρνηση. Το λέω αυτό επιμένοντας ότι εμείς έχουμε κόψει τους δρόμους με όλους τους πολιτικούς χώρους. Δεν είναι ότι δεν τα έχει καλά η δημοτική αρχή με την Κυβέρνηση. Ή συζητά μαζί της. Γιατί μπορεί να μην τα έχει καλά, ας πούμε να την κάνει κριτική αλλά μπορεί να συνευρίσκεται με υπουργούς, στελέχη κλπ.

Αυτός το έχει αποκλείσει. Και δεν είναι μόνο επαναλαμβάνω με την Κυβέρνηση. Και με τη Νέα Δημοκρατία υπάρχει το θέμα, δεν έρχεται κανένας να τον δει. Είναι αποκλεισμένος τελείως η πόλη του Βόλου, δεν συζητά κανένας με τον Δήμαρχο της, ούτε και τα υπόλοιπα κόμματα. Δεν τον έχει επισκεφθεί κανένας...". Αφορμή για τις ως άνω αναφορές του πρώτου εναγόμενου αποτέλεσε η επίσκεψη στο Βόλο της Ν.

Κ. , βουλευτή και τομεάρχη παιδείας του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης, της Νέας Δημοκρατίας, που έλαβε χώρα την προηγούμενη της ραδιοφωνικής εκπομπής ημέρα, και το ότι αυτή, όπως και άλλα πολιτικά πρόσωπα σε επισκέψεις τους στο Βόλο, δεν συναντήθηκε με τον ενάγοντα Δήμαρχο της πόλης, σε αντίθεση με ό,τι συνέβη με άλλους τοπικούς φορείς, με αποτέλεσμα να μην τίθενται σε συζήτηση τα προβλήματα της πόλης.

Λαμβάνοντας υπόψη τα συμφραζόμενα των επίμαχων δηλώσεων του πρώτου εναγόμενου, που ήταν πρόσφορες να βλάψουν την τιμή και την υπόληψη του ενάγοντος, αυτές διακρίνονται αφενός σε πραγματικά γεγονότα, η αλήθεια των οποίων μπορεί να αποδειχθεί, και αφετέρου σε υποκειμενικές κρίσεις, η αλήθεια και ακρίβεια των οποίων δεν επιδέχεται απόδειξη, απαίτηση δε περί σχετικής απόδειξης είναι αδύνατη και θίγει την ίδια την ελευθερία της γνώμης, θεμελιώδες στοιχείο του δικαιώματος που προστατεύεται από το άρθρο 10 της ΕΣΔΑ (ΕΔΔΑ, Mika εναντίον Ελλάδας αρ. 10347/10, §31, 19 Δεκεμβρίου 2013- Αθανάσιος Μακρής εναντίον Ελλάδας, αρ.55135/10, §26, 9 Μαρτίου 2017) και το άρθρο 14 του Συντάγματος.

Ειδικότερα, τα γεγονότα αυτά είναι ότι τα πολιτικά πρόσωπα που επισκέπτονται την πόλη του Βόλου δεν συναντώνται με τον ενάγοντα Δήμαρχο της, για να ενημερωθούν και συζητήσουν μαζί του τα προβλήματα της, σε αντίθεση με το σύνηθες συμβαίνον, ότι ο ενάγων έχει καταδικαστεί σε ποινή φυλάκισης τεσσάρων ετών για τα αδικήματα της δωροδοκίας και δωροληψίας για αλλοίωση αγώνων ποδοσφαίρου και ότι ο ενάγων όσον αφορά στα ζητήματα που απασχολούν την πόλη του Βόλου δεν συνδιαλέγεται, όχι μόνον με πρόσωπα της κεντρικής πολιτικής σκηνής, αλλά ούτε με τους δημοτικούς συμβούλους της αντιπολίτευσης στις συνεδριάσεις του δημοτικού συμβούλιου, όπου επιδεικνύει υβριστική και αυταρχική συμπεριφορά, ενώ αξιολογικές κρίσεις οι φράσεις "γιατί από άλλους δεν περιμένουμε γιατί έχουν μεσάνυχτα.

Ποιόν να περιμένεις τώρα; Την παιδική χαρά της Ρήγα Φεραίου του Δήμου Βόλου; Παιδική χαρά είναι", "Και σε αυτά τα ζητήματα τα οποία μιλάμε, δηλαδή τεχνολογίας, καινοτομίας, περιβάλλοντος, χωροταξίας της πόλης έχει βαριά μεσάνυχτα. Και μπορεί να ξέχασα και κάποια άλλα. Ξέρει όμως από ποδόσφαιρο ε; Μανούλα, μανούλα.

Τέσσερα χρόνια φυλακή...", "η πόλη δεν μπορεί να μπει σε τροχιά ανάπτυξης, διότι ο Δήμος Βόλου δεν μπορεί, είναι πίσω από τα γεγονότα, πίσω", "ο δικτατορίσκος", "Εδώ έχουμε ένα φασιστικό καθεστώς. Ποιός να έρθει να συζητήσει με τον φασίστα δήμαρχο που έχουμε;".

Περαιτέρω, αποδείχθηκε ότι σε χρόνο πριν από την επίμαχη εκπομπή, εκτός από τη Ν. Κ. , επισκέφτηκαν την πόλη του Βόλου χωρίς να συναντήσουν τον ενάγοντα, όπως συνηθίζεται εθιμοτυπικά σε επισκέψεις επίσημου, αλλά και μη, χαρακτήρα, ο Πρωθυπουργός, Α. Τ. , τον Οκτώβριο του 2017, ο Υπουργός Υποδομών και Μεταφορών, Χ. Σ. , τον Απρίλιο του 2017, ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Π. Κ. , τον Ιανουάριο του 2018, η βουλευτής και τομεάρχης οικονομίας και ανάπτυξης της Νέας Δημοκρατίας, Ν. Μ. Το γεγονός αυτό είχε γίνει αντικείμενο σχολιασμού στον τοπικό τύπο, η αλήθεια του δε ενισχύεται από τις καταθέσεις αμφότερων των εξετασθέντων μαρτύρων. Εξάλλου, το αυτό συνέβη και σε μεταγενέστερο της εκπομπής χρόνο κατά τις επισκέψεις του Υπουργού Παιδείας, Έρευνας και θρησκευμάτων, Κ. Γ. , τον Αύγουστο του 2018, της Υπουργού Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, Ε. Α. , το Μάιο του 2018, του βουλευτή και γραμματέα της Κεντρικής Επιτροπής του κυβερνητικού κόμματος, του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς, Π. Σ. , τον Ιανουάριου του 2019, του γενικού γραμματέα του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, Θ. Β. , καθώς και των βουλευτών του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης, Α. - Μ. Α. , Χ. Α. και Λ. Α.

Περαιτέρω, αποδείχθηκε ότι πράγματι ο ενάγων μερικές ημέρες πριν τη μετάδοση της επίμαχης ραδιοφωνικής εκπομπής, είχε καταδικαστεί σε πρώτο βαθμό από το Τριμελές Εφετείο Κακουργημάτων Αθηνών σε ποινή φυλάκισης τεσσάρων ετών για τις αξιόποινες πράξεις της δωροδοκίας και της δωροληψίας για αλλοίωση αγώνων ποδοσφαίρου, και συνεπώς, και δη ανεξαρτήτως του ότι αργότερα (μετά τη μετάδοση της επίδικης ραδιοφωνικής εκπομπής) ο ενάγων απαλλάχτηκε από τις ως άνω κατηγορίες από το Πενταμελές Εφετείο Κακουργημάτων Αθηνών, η σχετική δήλωση του πρώτου εναγομένου στην εν λόγω ραδιοφωνική εκπομπή είναι αληθής.

Σχετικά δε με τη συζήτηση των θεμάτων που απασχολούν το δήμο, αποδείχθηκε ότι σε αρκετές συνεδριάσεις του δημοτικού συμβουλίου του Δήμου Βόλου, ήτοι του κατεξοχήν προορισμένου προς τούτο χώρο, ο ενάγων έχει πρωταγωνιστήσει σε επεισόδια, επιδεικνύοντας μη συνάδουσα στη θεσμική του ιδιότητα συμπεριφορά, και δη υβριστική και αυταρχική, αποτρέποντας τη διεξαγωγή συζήτησης επί ζητημάτων τεθέντων από δημοτικούς συμβούλους της αντιπολίτευσης και απευθύνοντάς τους, μεταξύ άλλων, τις φράσεις "λαμόγιο", "ξεφτίλα", "τενεκέ", "χοντρή", "θα σου έλεγα τι να πας να κάνεις αλλά...", "θα σε έλεγα καργιόλα αλλά κι αυτές έχουν κάποια αξία", "μπαχαλάκη", "γελοίο υποκείμενο", "άντε πήγαινε να βράσεις κανένα αυγό. 40 χρόνια διαλύσατε την πόλη.

Όξω". Υβριστικές επιθέσεις έχει δε εξαπολύσει ο ενάγων και σε εργαζόμενους του δήμου, αποκαλώντας τους "κοπρόσκυλα", "τιποτένιους", "άθλιους", "τεμπέληδες" και "κουφάλες", καθώς και σε δημοσιογράφους με τις φράσεις "δημοσιογραφικό σκουπίδι", "τσούλα της δημοσιογραφίας" και "νάνε", υιοθετώντας μάλιστα και την φράση "αλήτες, ρουφιάνοι, δημοσιογράφοι", περιστατικά που δεν αμφισβητούνται ειδικά από αυτόν, ο ίδιος δε μάλιστα σε συνέντευξή του έχει παραδεχτεί την αθυροστομία του, αποδίδοντάς την στην πολύωρη ενασχόλησή του για το δήμο.

Εξάλλου, σε σχέση με την προώθηση των θεμάτων που απασχολούν το δήμο, σε μεταγενέστερο της εκπομπής βέβαια χρόνο και με αφορμή την επίσκεψη στο Βόλο του Υπουργού Παιδείας, Κ. Γ. , ο ενάγων δήλωσε ότι: "Προσωπικά απέχω από κάθε επαφή με οποιονδήποτε πολιτικό απατεώνα με όσα έχουν συμβεί...Με όλα αυτά που έχουν συμβεί στην πατρίδα μου το λιγότερο που μπορώ να τους αποκαλέσω είναι πολιτικοί απατεώνες...Κανένας από αυτούς τους πολιτικούς απατεώνες δεν μπορεί να προσφέρει στην πόλη μου τίποτα, παρά μόνο υποσχέσεις αέρα... Δεν νομιμοποιώ κανέναν από τους πολιτικούς στην πόλη του Βόλου...". Ενόψει των ανωτέρω αποδεικνύεται ότι τα γεγονότα που μεταδόθηκαν μέσω της ραδιοφωνικής εκπομπής του πρώτου εναγόμενου είναι αληθή και ως εκ τούτου δεν στοιχειοθετείται η άδικη πράξη της συκοφαντικής δυσφήμισης, αλλά της απλής, δοθέντος ότι τα γεγονότα αυτά είναι πρόσφορα να βλάψουν την τιμή και την υπόληψη του ενάγοντος, πράγμα που γνώριζε και αποδεχόταν ο πρώτος εναγόμενος, το αυτό δε ισχύει και ως προς τις προαναφερόμενες αξιολογικές κρίσεις, ώστε να πληρούται σχετικά με αυτές η νομοτυπική μορφή του αδικήματος της εξύβρισης.

Πλην, όμως, οι ως άνω αναφορές έγιναν από δικαιολογημένο ενδιαφέρον, το οποίο, στα πλαίσια της ελευθερίας του τύπου, έχει και ο πρώτος εναγόμενος ως συνδεόμενο με τον τύπο πρόσωπο, για την πληροφόρηση, ενημέρωση και κατατόπιση του ραδιοφωνικού του κοινού. Και ναι μεν οι εκφράσεις "έχουν μεσάνυχτα", "έχει βαριά μεσάνυχτα", "παιδική χαρά της Ρήγα Φεραίου του Δήμου Βόλου", "μανούλα, μανούλα", "δικτατορίσκος", "φασιστικό καθεστώς" και "φασίστας δήμαρχος" είναι δυσμενείς, υπερβολικές και προκλητικές, οι τελευταίες δε εξ αυτών έχουν και προσωπικό χαρακτήρα, πλην, όμως, λαμβανομένου υπόψη:

α) ότι στο πλαίσιο του εξέχοντος ρόλου του Τύπου μέσα σε μία δημοκρατική κοινωνία, αυτού του "φύλακα", η ελευθεροτυπία εμπεριέχει και τη δυνατότητα να καταφεύγει κανείς σε μία συγκεκριμένη δόση υπερβολής, ακόμη και πρόκλησης, β) ότι η επίμαχη εκπομπή εντασσόταν στο πλαίσιο μιας συζήτησης γενικού ενδιαφέροντος και μάλιστα πολιτικής, που αφορούσε τον τρόπο με τον οποίο ένας τοπικός αξιωματούχος, όπως ο ενάγων, φέρνει εις πέρας τα επίσημα καθήκοντά του, περίπτωση για την οποία το άρθρο 10 της ΕΣΔΑ απαιτεί ένα υψηλό επίπεδο προστασίας της ελευθερίας της έκφρασης, γ) ότι ο πρώτος εναγόμενος, εκφράζοντας την ανησυχία του σχετικά με την εξυπηρέτηση των συμφερόντων της πόλης του, έθεσε υπό αμφισβήτηση αποκλειστικά την άσκηση των καθηκόντων του ενάγοντος ως δημάρχου, με την οποία και συνδεόταν η μοναδική αναφορά που άγγιζε ιδιωτική πτυχή του τελευταίου και δη την καταδίκη του, δ) ότι ο ενάγων ως πολιτικό πρόσωπο εκτίθεται αναπόφευκτα και ενσυνείδητα σε προσεκτικό έλεγχο κάθε λέξης και πράξης του, ακόμα και για πτυχές της προσωπικής του ζωής, και συνεπώς πρέπει να επιδεικνύει μεγαλύτερο βαθμό ανοχής ως αποδέκτης κριτικής και παρόλο που δικαιούται προστασίας της τιμής και της υπόληψής του, ακόμα και όταν δεν ενεργεί ιδιωτικά, οι προϋποθέσεις της προστασίας αυτής πρέπει να σταθμίζονται απέναντι στα συμφέροντα της ανοικτής συζήτησης πολιτικών θεμάτων, ε) ότι η πολιτική στηλίτευση φτάνει συχνά στο προσωπικό επίπεδο, καθώς αυτοί είναι οι αστάθμητοι παράγοντες του πολιτικού παιχνιδιού και της ελεύθερης διακίνησης ιδεών, εχέγγυα μίας δημοκρατικής κοινωνίας, στ) ότι οι κρίσεις αυτές δεν στερούνταν επαρκούς βάσης με βάση τα ως άνω διαλαμβανόμενα για την απροθυμία προς συζήτηση και την έλλειψη συζήτησης των προβλημάτων της πόλης και τη συμπεριφορά του ενάγοντος, με τη σημείωση ότι οι φράσεις "δικτατορίσκος", "φασιστικό καθεστώς" και "φασίστας δήμαρχος" μέσα στα συμφραζόμενα τους δεν χρησιμοποιήθηκαν κατά την κυριολεκτική τους έννοια, αλλά σχετικά με την προαναφερόμενη συμπεριφορά του άγοντος και ζ) ότι το ύφος αποτελεί μέρος της επικοινωνίας ως μορφή έκφρασης και προστατεύεται ως τέτοιο μαζί με την ουσία των ιδεών και πληροφοριών που εκφράζονται, οι εκφράσεις αυτές δεν ήταν άσκοπες προσβολές, τοποθετημένες δε στο σύνολο του επίμαχου αποσπάσματος της ραδιοφωνικής εκπομπής αποσκοπούσαν αποκλειστικά και μόνο στην άσκηση οξείας κριτικής σε βάρος του ενάγοντος ως πολιτικού προσώπου και όχι στην προσβολή της προσωπικότητάς του, στις εκφάνσεις της τιμής και της υπόληψής του, με αμφισβήτηση της ηθικής ή κοινωνικής αξίας του προσώπου του ή με περιφρόνηση αυτού.

Κατ' ακολουθία των ανωτέρω έπρεπε γενομένης δεκτής ως ουσιαστικά βάσιμης της παραδεκτώς προβληθείσας από τους εναγόμενους και ερειδόμενης στη διάταξη του άρθρου 367 παρ. 1γ' ΠΚ ένστασης περί της ύπαρξης δικαιολογημένου ενδιαφέροντος και απορριπτομένης ως ουσιαστικά αβάσιμης της καθ' υποφορά παραδεκτώς προβληθείσας από τον ενάγοντα αντένστασης, θεμελιούμενης στη διάταξη του άρθρου 367 παρ. 2 β' ΠΚ, περί της ύπαρξης ειδικού σκοπού εξύβρισης, να γίνει δεκτό ότι αίρεται το άδικο των αδικημάτων της απλής δυσφήμησης και της εξύβρισης και συνακόλουθα αποκλείεται το στοιχείο του παρανόμου της συμπεριφοράς του πρώτου εναγόμενου και κατ' επέκταση και η αντικειμενική ευθύνη του δεύτερου εναγόμενου και να απορριφθεί ως αβάσιμη κατ' ουσίαν η αγωγή.

6. Με βάση τις ανωτέρω παραδοχές το Εφετείο αφού έκανε δεκτή κατ’ ουσίαν την προταθείσα από τον πρώτο εναγόμενο ήδη πρώτο αναιρεσίβλητο ένσταση περί δικαιολογημένου ενδιαφέροντος [άρθρο 367 παρ. 1 εδ. γ ΠΚ] και απέρριψε ουσία αβάσιμη την από την παρ. 2 του άρθρου 367 Π Κ προταθείσα από τον ενάγοντα ήδη αναιρεσείοντα αντέσταση περί ειδικού σκοπού εξύβρισης, και ακολούθως κρίνοντας ότι δεν συντρέχει περίπτωση εξαίρεσης από το δικαίωμα της ελευθερίας της έκφρασης κατ' άρθρο 10 της ΕΣΔΑ, απέρριψε ως αβάσιμη την αγωγή του αναιρεσείοντος.

7. Έτσι που έκρινε το Εφετείο, ορθά ερμήνευσε και εφάρμοσε τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 361,362,363 και 367 παρ. 1 εδ. γ και παρ. 2 ΠΚ , τις οποίες δεν παραβίασε, σύμφωνα και με την δεσμευτική για το δικαστή της ουσίας υπερνομοθετικής ισχύος διάταξη του άρθρου 10 της ΕΣΔΑ, όπως αυτή έχει ερμηνευθεί από τη νομολογία του ΕΔΑΑ και ορθώς δεν εφάρμοσε τις διατάξεις των άρθρων 57 και 914 ΑΚ, οι οποίες δεν ήταν εφαρμοστέες, εφόσον κρίθηκε ότι έχει αρθεί το παράνομο της επιζήμιας συμπεριφοράς,ως όρου της αδικοπραξίας.

Ειδικότερα υπό τις αναιρετικά ανέλεγκτες παραδοχές του το Εφετείο κατά τη διερεύνηση της αξίωσης του ενάγοντος Δημάρχου Βόλου για προσβολή της προσωπικότητάς του με αδικοπραξία [άρθρα 57 και 914 ΑΚ], που πραγματώθηκε με τις ποινικά κολάσιμες πράξεις της εξύβρισης, απλής ή συκοφαντικής δυσφήμισης [άρθρα 361, 362, 363 ΠΚ] που συνίσταται στη διατύπωση κατ' αυτού γεγονότων και εκφράσεων που αμφισβητούσαν την ηθική και κοινωνική του αξία, και τις οποίες ισχυρίστηκε ο πρώτος εναγόμενος ήδη πρώτος αναιρεσίβλητος δημοσιογράφος ενώπιον αόριστου αριθμού ακροατών σε ραδιοφωνική εκπομπή, η οποία εντάσσονταν στο πλαίσιο μιας συζήτησης γενικού ενδιαφέροντος και μάλιστα πολιτικής που αφορούσε τον τρόπο με τον οποίο ο Δήμαρχος Βόλου φέρνει εις πέρας τα επίσημα καθήκοντά του, 1] προέβη κατ' ορθή εφαρμογή των άρθρων 361,362,363 Π Κ, σε διάκριση μεταξύ των γεγονότων και των αξιολογικών κρίσεων 2] έκρινε ότι γεγονότα είναι τα ακόλουθα καθώς και ότι αυτά είναι αληθή και επομένως ότι στοιχειοθετείται η πράξη της απλής δυσφήμισης α] ότι τα πολιτικά πρόσωπα που επισκέπτονται την πόλη του Βόλου δεν συναντώνται με τον ενάγοντα Δήμαρχο της, για να ενημερωθούν και να συζητήσουν μαζί του τα προβλήματά της, σε αντίθεση με το σύνηθες συμβαίνον,όπως στη πόλη της Λάρισας και των Τρικάλων, όπου οι δήμαρχοι αυτών έχουν συνεχείς επαφές με τα πολιτικά πρόσωπα που τις επισκέπτονται με σκοπό την προώθηση και την επίλυση των τοπικών προβλημάτων.

Ειδικότερα η αλήθεια των ανωτέρω γεγονότων αποδείχθηκε κατά τις παραδοχές της προσβαλλόμενης από το ότι σε χρόνο πριν από την επίμαχη εκπομπή είχε επισκεφθεί την πόλη του Βόλου η βουλευτής και τομεάρχης της Νέας Δημοκρατίας Ν. Κ. , η οποία είδε και συζήτησε για θέματα παιδείας, εκπαίδευσης και έρευνας με τους προϊσταμένους της Πρωτοβάθμιας, Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, και τον Πρύτανη του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, πλην του Δημάρχου αναιρεσείοντος, τον οποίο δεν επισκέφθηκε και ο οποίος δεν μετείχε στις ανωτέρω συνομιλίες, ως όφειλε να πράξει και να εκθέσει τα θέματα σχολείων που η πόλη του Βόλου είχε.

Επίσης η απόδειξη της αληθείας προέκυψε και από το ότι σε χρόνο προγενέστερο της εν λόγω εκπομπής είχαν επισκεφθεί την πόλη του Βόλου, χωρίς να συναντήσουν τον αναιρεσείοντα Δήμαρχο, όπως συνηθίζεται εθιμοτυπικά σε επισκέψεις επίσημου ή μη χαρακτήρα ο Πρωθυπουργός Α. Τ. τον Οκτώβριο του 2017 ο Υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Χ.

Σ. , τον Απρίλιο του 2017, ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Π. Κ. , τον Ιανουάριο του 2018 η βουλευτής και τομεάρχης οικονομίας και ανάπτυξης της Νέας Δημοκρατίας, Ν. Μ.

Εξάλλου το αυτό συνέβη και σε μεταγενέστερο της εκπομπής χρόνο κατά τις επισκέψεις του Υπουργού Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, Κ. Γ. , τον Αύγουστο του 2018 [για τον οποίο ο αναιρεσείων δήλωσε 'προσωπικά απέχω από κάθε επαφή με οποιονδήποτε πολιτικό απατεώνα με όσα έχουν συμβεί με όλα αυτά που έχουν συμβεί στην πατρίδα μου το λιγότερο που μπορώ να τους αποκαλέσω είναι πολιτικοί απατεώνες...κανένας από αυτούς τους πολιτικούς απατεώνες δεν μπορεί να προσφέρει στην πόλη μου τίποτα, παρά μόνο υποσχέσεις αέρα...

δεν νομιμοποιώ κανέναν από τους πολιτικούς στην πόλη του Βόλου], της Υπουργού Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αληλεγγύης, Ε. Α. , το Μάιο του 2018, του βουλευτή και γραμματέα της Κεντρικής Επιτροπής του κυβερνητικού κόμματος, του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς, Π. Σ. , τον Ιανουάριο του 2019, του γενικού γραμματέα του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, Θ.

Β. , καθώς και των βουλευτών του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης Α. Μ. Α. , Χ. Α. και Λ. Α. β] ότι ο ενάγων αληθώς έχει καταδικασθεί σε πρώτο βαθμό από το Τριμελές Εφετείο Κακουργημάτων Αθηνών σε ποινή φυλάκισης τεσσάρων ετών για τα αδικήματα της δωροδοκίας και δωροληψίας για αλλοίωση αγώνων ποδοσφαίρου [ανεξαρτήτως του ότι σε χρόνο μεταγένεστερο της εν λόγω εκπομπής απαλλάχτηκε από τις ως άνω κατηγορίες από το Πενταμελές Εφετείο Κακουργημάτων Αθηνών] και γ] ότι ο ενάγων όσον αφορά στα ζητήματα που απασχολούν την πόλη του Βόλου δεν συνδιαλέγεται, όχι μόνο με πρόσωπα της κεντρικής πολιτικής σκηνής, αλλά ούτε με τους δημοτικούς συμβούλους της αντιπολίτευσης στις συνεδριάσεις του δημοτικού συμβουλίου, όπου επιδεικνύει υβριστική και αυταρχική συμπεριφοράς Ειδικότερα η απόδειξη της αληθείας του εν λόγω γεγονότος προέκυψε από το ότι σχετικά με τη συζήτηση των θεμάτων που απασχολούν το δήμο, σε αρκετές συνεδριάσεις του δημοτικού συμβουλίου του Δήμου Βόλου, ο ενάγων έχει πρωταγωνιστήσει σε επεισόδια, επιδεικνύοντας μη συνάδουσα στη θεσμική του ιδιότητα συμπεριφορά, και δη αυταρχική και υβριστική, αποτρέποντας τη διεξαγωγή συζήτησης επί ζητημάτων τεθέντων από δημοτικούς συμβούλους της αντιπολίτευσης, προς τους οποίους απηύθυνε μεταξύ άλλων τις φράσεις 'λαμόγια', 'ξεφτίλα', 'τενεκέ', 'χοντρή ' θα σου έλεγα τι να πας να κάνεις αλλά./ θα σε έλεγα καργιόλα αλλά κι αυτές έχουν κάποια αξία', 'μπαχαλάκη', 'γελοίο υποκείμενο', 'αντε πήγαινες να βράσεις κανένα αυγό 40 χρόνια διαλύσατε την πόλη.

Όξω', ενώ υβριστικές επιθέσεις έχει εξαπολύσει και σε εργαζόμενους του δήμου αποκαλώντάς τους 'κοπρόσκυλα, 'τιποτένιους', 'άθλιους,' τεμπέληδες και κουφάλες καθώς και σε δημοσιογράφους με τις φράσεις 'δημοσιογραφικό σκουπίδι', τσούλα της δημοσιογραφίας', 'νάνε ',η 'αλήτες, ρουφιάνοι, δημοσιογράφοι', 3] Για τα ανωτέρω αληθή γεγονότα που είναι ικανά να βλάψουν την τιμή και την υπόληψη του αναιρεσείοντος, ορθώς το Εφετείο έκρινε ότι ο αναιρεσίβλητος τέλεσε την αξιόποινη πράξη της απλής δυσφήμισης [362 Π Κ] και όχι της συκοφαντικής δυσφήμισης [363 ΠΚ], 4] Ακολούθως το Εφετείο διαπίστωσε ότι οι ακόλουθες φράσεις τις οποίες εξέφερε ο πρώτος αναιρεσίβλητος είναι αξιολογικές κρίσεις που εντάσσονται στις υποκειμενικές εκτιμήσεις και τα συμπεράσματα του πρώτου εναγόμενου ήδη πρώτου αναιρεσίβλητου και οι οποίες αποτελούν εκδήλωση καταφρόνησης και ονειδισμού του ενάγοντος - αναιρεσείοντος και ενέχουν αμφισβήτηση της κοινωνικής του αξίας ', και ότι μετά ταύτα στοιχειοθετείται η πράξη της εξύβρισης [άρθρο 361 Π Κ], εφόσον αυτός παρ' ότι είχε επίγνωση του προσβλητικού χαρακτήρα της ενέργειάς του την πραγματοποίησε α]'γιατί από άλλους δεν περιμένουμε γιατί έχουν μεσάνυχτα.

Ποιόν να περιμένεις τώρα; Την παιδική χαρά της Ρήγα Φεραίου του Δήμου Βόλου Παιδική χαρά είναι' β] Και σε αυτά τα ζητήματα τα οποία μιλάμε, δηλαδή τεχνολογίας, καινοτομίας, περιβάλλοντος, χωροταξίας της πόλης έχει βαριά μεσάνυχτα. Και μπορεί να ξέχασα και κάποια άλλα . Ξέρει όμως από ποδόσφαιρο. Μανούλα, μανούλα.

Τέσσερα χρόνια φυλακή' γ] 'η πόλη δεν μπορεί να μπεί σε τροχιά ανάπτυξης, διότι ο Δήμος Βόλου δεν μπορεί, είναι πίσω από τα γεγονότα, πίσω', 'ο δικτατορίσκος', 'εδώ έχουμε ένα φασιστικό καθεστώς. Ποιος να έρθει να συζητήσει με τον φασίστα δήμαρχο που έχουμε' 5] Στη συνέχεια το Εφετείο έκρινε ότι οι ανωτέρω δυσφημιστικοί ισχυρισμοί έγιναν από το δικαιολογημένο ενδιαφέρον του αναιρεσίβλητου- δημοσιογράφου για την ενημέρωση του κοινού, και αφού έκρινε ουσία βάσιμη την ένσταση του άρθρου 367 παρ 1γ ΠΚ, ακολούθως απέρριψε την προταθείσα από τον αναιρεσείοντα ένσταση περί ειδικού σκοπού εξύβρισης [367 παρ 2], και επομένως δέχθηκε ότι αίρεται το παράνομο της επιζήμιας συμπεριφοράς, ως όρου της αδικοπραξίας. 6] Μετέπειτα το Εφετείο ως προς τις προαναφερθείσες αξιολογικές κρίσεις, παρ' ότι κατά την πάγια νομολογία των Ελληνικών Δικαστηρίων εφαρμόζεται για την άρση του αδίκου η διάταξη του άρθρου 367 παρ 1γ ΠΚ με κριτήριο του αν οι εκφράσεις ήταν ή όχι αντικειμενικά αναγκαίες για την απόδοση της σκέψης και αν ο εκφραζόμενος θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει ή όχι άλλες εκφράσεις από τις κρίσιμες, οι οποίες δεν ήταν αντικειμενικά αναγκαίες, το Εφετείο για την άρση του αδίκου της πράξης της εξύβρισης ορθά προέβη στην εφαρμογή του άρθρου 10 της ΕΣΔΑ [που είναι δεσμευτική για τον εθνικό Δικαστή] και έκρινε ότι από το όλο του κειμένου όπως προηγουμένως επισκοπήθηκε και δη ότι α.

οι ανωτέρω αξιολογικές κρίσεις τις οποίες ο ήδη πρώτος αναιρεσίβλητος διατύπωσε στην επίμαχη εκπομπή, έλαβαν χώρα στο πλαίσιο της καλής πίστης του δημοσιογράφου για τη δημοσίευση πληροφοριών που εντάσσονταν στο πλαίσιο μιας συζήτησης γενικού ενδιαφέροντος και μάλιστα πολιτικής, που αφορούσε τον τρόπο με τον οποίο ενάγων αναιρεσείων Δήμαρχος εκτελεί τα καθήκοντά του, β.

ότι ο αναιρεσείων Δήμαρχος Βόλου είναι πολιτικό πρόσωπο, που οφείλει να επιδεικνύει μεγαλύτερο βαθμό ανοχής στην κριτική, γ. ότι οι ανωτέρω κρίσεις έχουν πραγματική βάση που μπορεί να τις υποστηρίξει,εφόσον μεταξύ αυτών και των προαναφερόμενων γεγονότων υπάρχει αντιστοιχία και συγκεκριμένα μεταξύ της υπό στοιχεία α με το γεγονός της απροθυμίας του αναιρεσείοντος προς συζήτηση για τα προβλήματα της πόλης και την έλλειψη συζήτησης των προβλημάτων, μεταξύ της υπό στοιχείο β με το γεγονός της καταδίκης του ενάγοντος σε τέσσερα χρόνια φυλακή, μεταξύ της υπό στοιχείο γ με το γεγονός της συμπεριφοράς του αναιρεσείοντος έναντι των μελών της αντιπολίτευσης του δημοτικού συμβουλίου Βόλου, και ενίοτε έναντι των εργαζομένων του Δήμου και των δημοσιογράφων γ.

με βάση τα ανωτέρω κριτήρια ορθώς το Εφετείο έκρινε ότι δεν συντρέχει περίπτωσης εξαίρεσης από το δικαίωμα της ελευθερίας της έκφρασης, κατ' άρθρο 10 της ΕΣΔΑ και έτσι ορθώς τοποθέτησε την ανωτέρω ελευθερία της έκφρασης του δημοσιογράφου σε θέση πλεονεκτικότερη απέναντι στην προστασία της τιμής του αναιρεσείοντος 6] ορθώς και με βάση τα προαναφερόμενα κριτήρια έκρινε το Εφετείο, όπως επανειλημμένως έχει κριθεί με αποφάσεις του ΕΣΔΑ ότι η έκφραση των αξιολογικών κρίσεων δικατορίσκος, φασιστικό καθεστώς και φασίστας δήμαρχος, δεν χρησιμοποιήθηκαν κατά την κυριολεκτική τους έννοια, αλλά ως τοποθετημένες στο σύνολο της επίμαχης εκπομπής και με βάση τα προβλεπόμενα στη διάταξη του άρθρου 10 της ΕΣΔΑ που εξειδίκευσε, έκρινε ότι οι εν λόγω αξιολογικές κρίσεις αποσκοπούσαν μόνο στην άσκηση οξείας κριτικής κατά του Δημάρχου.

Εξάλλου, από τις ίδιες πιο πάνω παραδοχές της προσβαλλόμενης απόφασης στο αποδεικτικό της πόρισμα, προκύπτει ότι έχει νόμιμη βάση και δη την απαιτούμενη αιτιολογία, γιατί καλύπτεται χωρίς λογικά κενά και αντιφάσεις και με πληρότητα και σαφήνεια, χωρίς να χρειαζόταν οποιαδήποτε άλλη περαιτέρω παραδοχή, το πραγματικό των εφαρμοστέων εδώ κανόνων ουσιαστικού δικαίου 361, 362, 367 ΠΚ, άρθρο 10 της ΕΣΔΑ τις οποίες η προσβαλλόμενη απόφαση δεν παραβίασε εκ πλαγίου, δεδομένου ότι αναφέρονται με σαφήνεια και επάρκεια τα πραγματικά περιστατικά που θεμελιώνουν το σαφώς διατυπούμενο αποδεικτικό της πόρισμα, με τις υποστηρίζουσες αυτό ουσιαστικές παραδοχές.

Η με το δεύτερο λόγο αναίρεσης από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ πλημμέλεια με την αιτίαση ότι υπάρχουν αντιφατικές αιτιολογίες με την αρχική αναφορά στην προσβαλλόμενη ότι οι αξιολογικές κρίσεις στοιχειοθετούν την νομοτυπική μορφή της πράξης της εξύβρισης, και μετέπειτα ότι δεν υπήρχε ειδικός σκοπός εξύβρισης, είναι αβάσιμος, καθόσον ο δόλος στην πράξη της εξύβρισης υπάρχει όταν με την εκφορά κρίσεων ή χαρακτηρισμών που μπορούν να προσβάλουν την τιμή και την υπόληψη άλλου ο υπαίτιος γνωρίζει ότι η πράξη του είναι προσβλητική και θέλει ή αποδέχεται την προσβολή ως συνέπεια αυτής [πράξης], ενώ ο στην παρ 2 του άρθρου 367 ΠΚ ειδικός σκοπός εξύβρισης, είναι ανώτερος από αυτόν της απλής πρόθεσης και συνίσταται στο ότι ο κύριος, αποκλειστικός και πρωταρχικός σκοπός ήταν η προσβολή της τιμής ή της υπόληψης άλλου, ανεξαρτήτως του αν υπήρχε δικαιολογημένο ενδιαφέρον.

Έτι δε περαιτέρω δεν απαιτείται για την επάρκεια της αιτιολογίας η αναφορά στην ύπαρξη τυχόν συνάφειας μεταξύ της άρνησης των πολιτικών προσώπων που κατά τις επισκέψεις τους δεν συζητούν με τον αναιρεσείοντα με το γεγονός της καταδίκης αυτού από το Τριμελές Εφετείο Κακουργημάτων Αθηνών, απορριπτομένου ως αβάσιμου του δεύτερου λόγου αναίρεσης κατά το δεύτερο σκέλος.

Ελλείποντος άλλου λόγου αναίρεσης η υπό κρίση αίτηση για αναίρεση της με αριθμό 132/2022 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Λάρισας απορρίπτεται. Επίσης πρέπει να διαταχθεί η εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο [άρθρο 495 αρ 3 ΚΠολΔ] και να καταδικαστεί ο αναιρεσείων λόγω της ήττας του στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσίβλητων, που παρέστησαν δια πληρεξουσίου δικηγόρου και κατέθεσαν προτάσεις, κατόπιν αιτήματος τους, [άρθρα 106,176, 183 ΚΠολΔ], όπως ειδικότερα ορίζεται.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 23.5.2022 αίτηση για αναίρεση της με αριθμό 132/2022 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Λάρισας.

Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο.

Επιβάλλει σε βάρος του αναιρεσείοντος τα δικαστικά έξοδα των αναιρεσίβλητων, το ύφος των οποίων ορίζει στο ποσό των δυο χιλιάδων επτακοσίων [2.700] ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 30 Ιουνίου 2025.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ και ταύτης αποχωρήσασας ο αρχαιότερος της σύνθεσης Αρεοπαγίτης

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 9 Φεβρουαρίου 2026.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ