1679/2007 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1679 / 2007 (Β2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1679/2007

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Β2΄ Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Σπυρίδωνα Κολυβά, Αντιπρόεδρο, Ανδρέα Μαρκάκη, Ηλία Γιαννακάκη, Αθανάσιο Θεμέλη, Σπυρίδωνα Ζιάκα, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 29 Μαϊου 2007, με την παρουσία και του Γραμματέα Αντωνίου Στυλιανουδάκη, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: ........................, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Θεόδωρο Θεοδωρόπουλο.

Της αναιρεσίβλητης: Ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΑΠΟΓΕΥΜΑΤΙΝΗ ΑΕ", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Σπυρίδωνα Μαύρο, βάσει δηλώσεως του άρθρου 242§2 Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 8/10/2002 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 1745/2004 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 4305/2005 οριστική του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 5/9/2005 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω και ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Σπυρίδων Ζιάκας ανέγνωσε την από 4/5/2007 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της αιτήσεως αναιρέσεως. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ο από το άρθρο 559 αρ. 8 Κ.Πολ.Δ λόγος αναιρέσεως ιδρύεται, όταν το δικαστήριο παρά το νόμο έλαβε υπόψη πράγματα, ήτοι αυτοτελείς ισχυρισμούς που τείνουν στη θεμελίωση ή κατάλυση ασκηθέντος ουσιαστικού ή δικονομικού δικαιώματος, οι οποίοι δεν προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης (ΑΠ 77/2005 Δ.2005, 1027). Προς τους μη προταθέντες δε εξομοιώνονται και οι ισχυρισμοί που προτάθηκαν απαραδέκτως, όπως λ.χ. αυτοί που η επαναφορά τους δεν έγινε κατά το άρθρο 240 Κ.Πολ.Δ. Εξάλλου, για να είναι ορισμένος ο λόγος αυτός πρέπει να αναφέρεται στο αναιρετήριο ο ισχυρισμός τον οποίο το δευτεροβάθμιο δικαστήριο έλαβε υπόψη καίτοι δεν είχε επαναφερθεί νομίμως ενώπιόν του. Στην προκειμένη περίπτωση, ο αναιρεσείων με τον πρώτο, από τους αριθμούς 8 και 14, αληθώς, όμως, μόνο από τον αριθμό 8 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ., λόγο αναιρέσεως προσάπτει στην προσβαλλομένη απόφαση την πλημμέλεια ότι έλαβε υπόψη της όλους τους ισχυρισμούς της αναιρεσίβλητης αν και αυτοί δεν είχαν επαναφερθεί νομίμως σύμφωνα με τα αναφερόμενα στο άρθρο 240 Κ.Πολ.Δ.. Ο λόγος αυτός είναι αόριστος, διότι δεν αναφέρονται στο αναιρετήριο οι ισχυρισμοί που το Εφετείο έλαβε υπόψη του παρά το νόμο και γι' αυτό πρέπει ν' απορριφθεί ως απαράδεκτος.

Έλλειψη αιτιολογίας, κατά την έννοια του άρθρου 559 αριθ.19 Κ.Πολ.Δ., υπάρχει, όταν στην ελάσσονα πρόταση του δικανικού συλλογισμού δεν εκτίθενται καθόλου πραγματικά περιστατικά και όχι όταν η αποδιδόμενη έλλειψη ανάγεται στην ανάλυση των αποδείξεων ή την αιτιολόγηση του σαφούς αποδεικτικού πορίσματος.

Επομένως, ο δεύτερος λόγος αναιρέσεως, με τον οποίο προσάπτεται στην προσβαλλομένη απόφαση η αιτίαση ότι στερείται νόμιμης βάσεως λόγω ελλείψεως αιτιολογίας σχετικά με την απόρριψη του αιτήματος του αναιρεσείοντος για επιδίκαση χρηματικής ικανοποιήσεως λόγω ηθικής βλάβης, που υπέστη από την προσβολή της προσωπικότητάς του εξαιτίας της μη καταβολής των νομίμων αποδοχών του, της παράνομης υπερωριακής απασχολήσεώς του, και της απασχολήσεως αυτού κατά τις Κυριακές, συνισταμένης δε της ελλείψεως αυτής στο ότι δε μνημονεύονται στην εν λόγω απόφαση τα επικαλούμενα από τον αναιρεσείοντα και συγκροτούντα την ανωτέρω αξίωσή του πραγματικά περιστατικά, η συντέλεση ή μη συντέλεση αυτών και δε γίνεται αναφορά στην ύπαρξη ή μη υπαιτιότητας των αρμοδίων οργάνων της αναιρεσίβλητης, είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος διότι οι επικαλούμενες ελλείψεις αναφέρονται στην αιτιολόγηση του αποδεικτικού πορίσματος, το οποίο είναι σαφώς διατυπωμένο, κατά τα γενόμενα ανελέγκτως δεκτά από την προσβαλλομένη, ότι δηλαδή ο αναιρεσείων απασχολήθηκε μεν υπερωριακώς πραγματοποιήσας τον εκτιθέμενο σ' αυτήν αριθμό ωρών υπερεργασίας, ιδιόρρυθμης υπερωρίας και παράνομης υπερωρίας, τόσο κατά τις εργάσιμες ημέρες όσο και κατά τις Kυριακές, δικαιούμενος εντεύθεν τα αντίστοιχα για κάθε αιτία χρηματικά ποσά, αλλά η αξίωσή του για επιδίκαση χρηματικής ικανοποιήσεως λόγω ηθικής βλάβης είναι απορριπτέα διότι από την μη ικανοποίηση των παραπάνω απαιτήσεών του δεν προσεβλήθη η προσωπικότητά του.

Κατά το άρθρο 669 ΑΚ, η καταγγελία συμβάσεως εργασίας αορίστου χρόνου είναι μονομερής αναιτιώδης δικαιοπραξία και γι' αυτό η έλλειψη αιτίας ή η αναλήθεια της εκ περισσού επικληθείσας δεν την καθιστά άκυρη. Ως άσκηση, όμως, δικαιώματος υπόκειται στους περιορισμούς του άρθρου 281 ΑΚ, δηλαδή δεν πρέπει να υπερβαίνει προφανώς τα όρια που επιβάλλονται από την καλή πίστη ή τα χρηστά ήθη ή τον κοινωνικό ή οικονομικό σκοπό του δικαιώματος, αλλιώς είναι άκυρη και θεωρείται σαν να μην έγινε (άρθρα 174 και 180 ΑΚ).

Στην περίπτωση αυτή ο εργοδότης υποχρεούται να δέχεται τις υπηρεσίες του μισθωτού και αν καταστεί υπερήμερος να καταβάλλει τους μισθούς του σύμφωνα με τα άρθρα 648και 656 Α.Κ. Θεωρείται δε ως καταχρηστική η καταγγελία και όταν έγινε από τον εργοδότη από λόγους εκδικήσεως ή εχθρότητας συνεπεία προηγούμενης συμπεριφοράς του μισθωτού μη αρεστής στον εργοδότη.

Δεν είναι, όμως, καταχρηστική η καταγγελία όταν έχει ως πραγματικό κίνητρο την πλημμελή εκτέλεση των καθηκόντων του απολυομένου ή την παράβαση των συμβατικών του υποχρεώσεων. Στην προκειμένη περίπτωση το Εφετείο δέχτηκε τα εξής: Ο ενάγων προσλήφθηκε από την εναγομένη, η οποία εκδίδει την ημερήσια εφημερίδα Αθηνών "Απογευματινή", με σύμβαση εξαρτημένης εργασίας αορίστου χρόνου από τον Ιούνιο 1979 και απασχολήθηκε αρχικά ως δημοσιογράφος εσωτερικός συντάκτης του καλλιτεχνικού τμήματος της εφημερίδας και από το 1992 ως τμηματάρχης-αρχισυντάκτης του τμήματος αυτού, με αντικείμενο εργασίας το συντονισμό των απασχολούμενων στο εν λόγω τμήμα συντακτών της εφημερίδας, ώστε να δημοσιεύονται μετά από αξιολόγηση τα άρθρα αυτών που κάλυπταν θέματα σχετικά με το θέατρο, τον κινηματογράφο, την τηλεόραση, την κοσμική και καλλιτεχνική κίνηση και άλλα θέματα συναφή προς τα αντικείμενα αυτά.

Η σύμβαση αυτή διήρκεσε μέχρι τις 28-8-2002, οπότε και λύθηκε με καταγγελία αυτής από την εναγομένη. Από το Μάϊο του έτους 2002 ο ενάγων, έχοντας αποφασίσει να απασχοληθεί σε άλλη εφημερίδα και συγκεκριμένα στην "............" που εξέδωσε ο παλαιός εκδότης της " ΑΠΟΓΕΥΜΑΤΙΝΗΣ". ...................., από τον οποίο και προσλήφθηκε από 12-2-2003, παραμελούσε τα καθήκοντά του ως προς το συντονισμό των συντακτών του τμήματός του.

Συγκεκριμένα, αν και του επισημάνθηκε από το διευθυντή της εφημερίδας ..................., ότι η συντάκτρια ..............., υπεύθυνη για την ενημέρωση της θεατρικής κινήσεως, ενημέρωνε λανθασμένα το αναγνωστικό κοινό σχετικά με τα έργα που έπαιζαν τα θέατρα και τις διευθύνσεις αυτών, όπως στο φύλλο της 24-4-2002, όπου ανεγράφη ότι στο θέατρο ...........

παιζόταν το έργο του Γρ. Ξενόπουλου " Ο Ποπολάρος" ενώ παιζόταν το έργο του Μολιέρου "Κατά φαντασία ασθενής" και στο θέατρο .................... στη Β σκηνή ότι παιζόταν το έργο του Κάρλο Γκολντόνι " Οι γυναίκες διασκεδάζουν", ενώ το έργο αυτό είχε κατέβει, και του συστήθηκε να μην επαναληφθούν οι παραλείψεις αυτές, η κατάσταση δεν άλλαξε με αποτέλεσμα στις 28-8-2002 να καταγγελθεί η σύμβαση εργασίας του.

Περαιτέρω το Εφετείο δέχτηκε, ότι με βάση αυτά τα περιστατικά η εν λόγω καταγγελία δεν είναι καταχρηστική. Με τις εν λόγω παραδοχές και την κρίση του αυτή το Εφετείο δεν παραβίασε ευθέως ή εκ πλαγίου με ανεπαρκείς αιτιολογίες τις ανωτέρω ουσιαστικού δικαίου διατάξεις αφού εκθέτει στην προσβαλλομένη απόφασή του με επάρκεια και πληρότητα ότι η επίμαχη καταγγελία δεν έγινε κατά κατάχρηση του σχετικού δικαιώματος της αναιρεσίβλητης , ενόψει του ότι είχε ως πραγματικό κίνητρο την πλημμελή εκτέλεση των καθηκόντων του ενάγοντος και όχι την εκδίκηση αυτού εκ μέρους της εργοδότριάς του.

Συνεπώς, ο τρίτος λόγος αναιρέσεως από τους αριθμούς 1 και 19 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ., με τον οποίο υποστηρίζονται τα αντίθετα, είναι απορριπτέος ως αβάσιμος. Ο ίδιος δε λόγος κατά το μέρος που με αυτόν αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση ανεπάρκεια αιτιολογιών διότι δεν αιτιολογεί την παραδοχή της ότι οι αναφερόμενες σ' αυτήν παραλείψεις στην εκτέλεση των καθηκόντων του αναιρεσείοντος επαναλήφθηκαν και η κατάσταση δεν άλλαξε και ότι δεν παραθέτει τους λόγους για τους οποίους ένα ασήμαντο λάθος μιας υφισταμένης του δημοσιογράφου ήταν επαρκής ως λόγος απολύσεώς του μετά από είκοσι τρία έτη επιμελούς εκτελέσεως των καθηκόντων του, είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος καθόσον οι εν λόγω επικαλούμενες ελλείψεις, ως αναφερόμενες στην αιτιολόγηση του αποδεικτικού πορίσματος, το οποίο, όμως, είναι σαφώς διατυπωμένο, δε θεμελιώνουν τον από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ. αναιρετικό λόγο. Τέλος, κατά το μέρος, που ο ίδιος λόγος αναφέρεται σε παράβαση, δια της μη εφαρμογής της, της διατάξεως του άρθρου 25 παρ. 1 του Συντάγματος, με την οποία θεσπίζεται η αρχή της αναλογικότητας , είναι απορριπτέος, προεχόντως, ως απαράδεκτος, διότι δεν εκτίθεται στο αναιρετήριο ότι προβλήθηκε στο δικαστήριο της ουσίας ο σχετικός αγωγικός ισχυρισμός.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 5-9-2005 αίτηση του ........................ για αναίρεση της υπ' αριθμ. 4305/2005 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών. Και

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης,τα οποία ορίζει σε επτακόσια εβδομήντα (770) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 12 Ιουνίου 2007 Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 3 Ιουλίου 2007.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ