1670/2011 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1670 / 2011 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1670/2011

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α1' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Βασίλειο Φούκα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (κωλυομένου του Αντιπροέδρου Εμμανουήλ Καλούδη και του αρχαιοτέρου της συνθέσεως Αρεοπαγίτη Γεωργίου Γιαννούλη), Νικόλαο Λεοντή, Γεώργιο Γεωργέλλη, Δημήτριο Τίγγα και Αντώνιο Ζευγώλη, Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του στις 24 Οκτωβρίου 2011, με την παρουσία και της Γραμματέως Χριστίνας Σταυροπούλου, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Α. συζ. Χ. Γ., το γένος ..., η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Θεόδωρο Θεοχάρη, που δεν κατέθεσε προτάσεις.

Του αναιρεσίβλητου: Χ. Γ. του Α., κατοίκου ... και ήδη διαμένοντος στις ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Δημοσθένη Παπατζελίδη, με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚπολΔ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 18.5.2006 αγωγή του ήδη αναιρεσίβλητου που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Καβάλας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 91/2007 οριστική του ιδίου δικαστηρίου και 252/2010 του Τριμελούς Εφετείου Θράκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 21 Σεπτεμβρίου 2010 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Αντώνιος Ζευγώλης ανέγνωσε την από 10 Οκτωβρίου 2011 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της αιτήσεως αναιρέσεως.

Ο πληρεξούσιος της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως ως και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους της στη δικαστική δαπάνη της.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Για τη θεμελίωση της από το άρθρο 281 ΑΚ ενστάσεως περί καταχρηστικής ασκήσεως του παρεχομένου από το άρθρο 1439 § 1 ιδίου Κώδικα δικαιώματος προς διάζευξη, δεν αρκούν οποιεσδήποτε δυσμενείς επιπτώσεις του διαζυγίου σε βάρος του εναγομένου συζύγου ή των τέκνων τους, αλλά απαιτείται οι επιπτώσεις να εκφεύγουν εκείνων που είναι συνήθεις και αυτονόητες και να οδηγούν, λόγω του εξαιρετικού χαρακτήρα της σοβαρότητάς τους, στη δημιουργία καταστάσεως υπέρμετρα σκληρής για τον εναγόμενο ή τα τέκνα, ώστε εντεύθεν να επιβάλλεται η διατήρηση του γάμου για την αποτροπή αυτών των συνεπειών (ΑΠ 55/2007).

Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, το Εφετείο δέχθηκε ότι η αναιρεσείουσα προς απόκρουση της κατ' αυτής ασκηθείσας από τον αναιρεσίβλητο αγωγής διαζυγίου με βάση το άρθρο 1439 παρ. 3 ΑΚ, πρόβαλε την ένσταση της καταχρηστικής ασκήσεως του προς διάζευξη δικαιώματος του ενάγοντος, επικαλούμενη ειδικότερα ότι η επιδίωξη της λύσεως του γάμου από μέρους του ενάγοντος συζύγου της υπερβαίνει προφανώς τα όρια που επιβάλλουν η καλή πίστη, τα χρηστά ήθη και ο κοινωνικός και οικονομικός σκοπός του δικαιώματος, διότι η λύση αυτού θα προκαλέσει σοβαρά ψυχολογικά τραύματα στα τέκνα τους και ιδίως στο τρίτο και τέταρτο εξ αυτών που είναι μικρότερα και παρουσιάζουν ανασφάλεια και αντικοινωνική συμπεριφορά στις καθημερινές τους εκδηλώσεις και αισθάνονται μειονεκτικά από τη διάλυση της οικογένειάς τους εξ αιτίας της απομάκρυνσης του πατέρα τους από την οικογενειακή εστία και τη σύναψη δεσμού με άλλη γυναίκα.

Την ένσταση αυτή απέρριψε το Εφετείο ως νόμω αβάσιμη, κρίνοντας με κύρια αιτιολογία ότι τα για τη θεμελίωσή της προβαλλόμενα ως άνω περιστατικά δεν καθιστούν καταχρηστική (κατά την έννοια του άρθρου 281 ΑΚ) την άσκηση του δικαιώματος διάζευξης, αφού σε κάθε περίπτωση διαζυγίου εύλογα δημιουργούνται δυσάρεστα συναισθήματα στα τέκνα του ζευγαριού, επάλληλα δε και ως κατ' ουσίαν αβάσιμη, δεχόμενο ότι δεν αποδείχθηκαν οι προϋποθέσεις του άρθρου 281 ΑΚ, ως προς τα παραπάνω επικαλούμενα περιστατικά, ενόψει του γεγονότος ότι έχει παύσει εδώ και πολλά χρόνια η συμβίωση της όλης οικογένειας κάτω από την ίδια στέγη, τα δε μικρότερα τέκνα τους, έχουν ήδη ενηλικιωθεί και αυτά.

Με την κρίση του αυτή το Εφετείο δεν παραβίασε με εσφαλμένη ερμηνεία ή εφαρμογή την ουσιαστικού δικαίου διάταξη του άρθρου 281 ΑΚ και επομένως ο περί του αντιθέτου, εκ του άρθρου 559 παρ. 1 ΚΠολΔ πρώτος λόγος αναίρεσης κρίνεται αβάσιμος.

ΙΙ. Ο λόγος αναίρεσης του αριθ.8 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ δίδεται όταν το δικαστήριο παρά το νόμο έλαβε υπόψη του πράγματα που δεν προτάθηκαν, ή δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Κατά την έννοια της διάταξης αυτής ως "πράγματα" θεωρούνται οι πραγματικοί ισχυρισμοί που έχουν αυτοτελή ύπαρξη και τείνουν στη θεμελίωση, κατάλυση ή παρακώλυση ουσιαστικού ή δικονομικού δικαιώματος που ασκήθηκε είτε ως επιθετικό είτε ως αμυντικό μέσο και άρα στηρίζουν το αίτημα αγωγής, ανταγωγής, ένστασης ή αντένστασης, όχι δε οι αιτιολογημένες αρνήσεις τους, ούτε οι ισχυρισμοί που αποτελούν επιχειρήματα ή συμπεράσματα των διαδίκων ή του δικαστηρίου, τα οποία συνάγονται από την εκτίμηση των αποδείξεων (Ολ.ΑΠ 3/1997, ΑΠ 1933/2006).

Εξ άλλου, δεν στοιχειοθετείται ο λόγος αυτός αναίρεσης όταν το δικαστήριο έλαβε υπόψη προταθέντα ισχυρισμό (πράγμα) και τον απέρριψε ευθέως για οποιοδήποτε λόγο τυπικό ή ουσιαστικό (Ολ.ΑΠ 12/1997), αλλά και όταν το δικαστήριο αντιμετωπίζει και απορρίπτει στην ουσία εκ των πραγμάτων προβληθέντα ισχυρισμό, με την παραδοχή ως αποδειχθέντων γεγονότων αντίθετων προς αυτά που τον συγκροτούν (Ολ.ΑΠ 11/1996).

Με τον δεύτερο λόγο του αναιρετηρίου αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια από τον αριθ. 8 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ, ότι το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη του τον ισχυρισμό της αναιρεσείουσας για καταχρηστική άσκηση του δικαιώματος του αναιρεσίβλητου ενάγοντος για τη λύση του γάμου τους, και ειδικότερα, δεν έλαβε υπόψη τα θεμελιούντα αυτόν περιστατικά, αναφορικά με την ιδιάζουσα ψυχική κατάσταση των τέκνων τους και δη των δύο μικρότερων, τα οποία βιώνουν αρνητικά και μειονεκτικά συναισθήματα από τη σκληρή συμπεριφορά του πατέρα τους, που δυσχεραίνει την ομαλή κοινωνική ανέλιξή τους και τα οδηγεί σε ψυχοσωματική καταρράκωση, συνεπεία της λύσης του γάμου τους.

Ο λόγος αυτός αναίρεσης είναι αβάσιμος και απορριπτέος, γιατί το Εφετείο έλαβε υπόψη τον πιο πάνω ισχυρισμό και τα συγκεκριμένα περιστατικά που τον θεμελιώνουν, και τον απέρριψε με επάλληλη αιτιολογία ως μη νόμιμο και ως αβάσιμο κατ' ουσία. Κατά συνέπεια, πρέπει να απορριφθεί η υπό κρίση αίτηση αναιρέσεως και να καταδικασθεί η αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσίβλητου (άρθρα 176 και 183 ΚΠολΔ), όπως ειδικότερα ορίζεται στο διατακτικό της παρούσης.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 21-09-2010 αίτηση για αναίρεση της υπ' αριθ. 252/2010 αποφάσεως του Εφετείου Θράκης.

Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσίβλητου, τα οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 7 Νοεμβρίου 2011.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 21 Νοεμβρίου 2011.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ