1659/2012 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1659 / 2012 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Περίληψη:

Λόγοι αναίρεσης κατά των αποφάσεων των Πρωτοδικείων, οι οποίες εκδίδονται σε εφέσεις κατά των αποφάσεων των Ειρηνοδικείων (αρ. 560 Κ.Πολ.Δ.). Δεν ιδρύεται λόγος αναιρέσεως από 559 αρ. 8, 19 και 10. Απαράδεκτος λόγος αναίρεσης από 560 αρ.1 για παράβαση κανόνων δικονομικού δικαίου.

Αριθμός 1659 /2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Βασίλειο Φούκα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (λόγω μη υπάρξεως Αντιπροέδρου στο Τμήμα), Δημήτριο Μαζαράκη, Νικόλαο Μπιχάκη, Ερωτόκριτο Καλούδη και Αργύριο Σταυράκη, Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του στις 19 Σεπτεμβρίου 2012, με την παρουσία και της γραμματέως Αγγελικής Ανυφαντή, για να δικάσει την εξής υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) Γ. Π. του Π., 2) Ε. Π. του Π., 3) Χ. Π. του Π., 4) Κ. Θ. χήρας Γ., 5) Θ. Θ. του Γ. και 6) Γ. Θ. συζ. Γ. Β., κατοίκων ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Βασίλειο Κουνέλη.

Της αναιρεσιβλήτου: Ανώνυμης Βιομηχανικής Εταιρείας Νοσοκομειακού Εξοπλισμού με την επωνυμία "STERILE HELLAS" και έδρα το ..., νόμιμα εκπροσωπούμενης, η οποία εκπροσωπήθηκε από την πληρεξουσία δικηγόρο της Ευγενία Καλογεροπούλου, με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 2/12/2001 αγωγή των ήδη αναιρεσειόντων και του Θ. Σ. του Π. που δεν είναι διάδικος στην προκειμένη δίκη, η οποία κατατέθηκε στο Ειρηνοδικείου Χαλανδρίου. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 559/2002 μη οριστική, 44/2004 του ιδίου Δικαστηρίου και 6159/2007 του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 1/3/2008 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Δημήτριος Μαζαράκης ανέγνωσε την από 6/5/2009 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της αίτησης αναίρεσης.

Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη της αντιδίκου του στη δικαστική δαπάνη τους.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Επειδή, κατά τη διάταξη του άρθρου 226 παρ. 4 εδάφ. β' και γ' ΚΠολΔ, που εφαρμόζεται και στην αναιρετική δίκη, κατ' άρθρο 575 εδάφ. β' του ίδιου Κώδικα, αν η συζήτηση αναβληθεί ο γραμματέας οφείλει αμέσως, μετά το τέλος της συνεδρίασης να μεταφέρει την υπόθεση στη σειρά των υποθέσεων που πρέπει να συζητηθούν κατά τη δικάσιμο που ορίσθηκε. Κλήση του διαδίκου για εμφάνιση στη δικάσιμο αυτή δεν χρειάζεται και η αναγραφή της υπόθεσης στο πινάκιο ισχύει ως κλήτευση όλων των διαδίκων. Κατά την έννοια της τελευταίας αυτής διάταξης, η αναβολή της υπόθεσης και η εγγραφή αυτής στο πινάκιο του δικαστηρίου για τη μετ' αναβολή δικάσιμο ισχύει ως κλήτευση όλων των διαδίκων για τη δικάσιμο αυτή και επομένως δεν χρειάζεται νέα κλήτευση του διαδίκου. Προϋπόθεση, όμως, της εγκυρότητας της κλήτευσης αυτής, συνεπεία της αναβολής της υπόθεσης και της εγγραφής αυτής στο πινάκιο, είναι ότι ο απολειπόμενος, κατά τη μετ' αναβολή δικάσιμο διάδικος είχε επισπεύσει εγκύρως τη συζήτηση ή είχε νομίμως και εμπροθέσμως κλητευθεί να παραστεί κατά τη δικάσιμο, κατά την οποία αναβλήθηκε η υπόθεση. Διαφορετικά απαιτείται κλήτευσή του στην μετ' αναβολή δικάσιμο. Περαιτέρω, από τις διατάξεις των άρθρων 94 παρ. 1, 96 παρ. 1 και 104 ΚΠολΔ προκύπτει 1) ότι στα πολιτικά δικαστήρια και μάλιστα στον Άρειο Πάγο οι διάδικοι έχουν υποχρέωση να παρίστανται με πληρεξούσιο δικηγόρο, 2) ότι η πληρεξουσιότητα δίνεται είτε με συμβολαιογραφική πράξη είτε με προφορική δήλωση που καταχωρίζεται στα πρακτικά ή στην έκθεση, μπορεί να αφορά ορισμένες ή όλες τις δίκες εκείνου που την παρέχει και πρέπει να αναγράφει τα ονόματα των πληρεξουσίων, 3) ότι για τη συζήτηση στο ακροατήριο απαιτείται ρητή πληρεξουσιότητα και αν αυτή δεν υπάρχει κηρύσσονται άκυρες όλες οι πράξεις, ακόμη και εκείνες που είχαν γίνει προηγουμένως, το δε δικαστήριο εξετάζει αυτεπαγγέλτως, σε κάθε στάση της δίκης, την έλλειψη πληρεξουσιότητας, καθώς και την υπέρβασή της και 4) ότι εκείνος που παρίσταται στο ακροατήριο με δικηγόρο, στον οποίο όμως δεν αποδεικνύεται ότι έχει δοθεί νόμιμα ρητή σχετική πληρεξουσιότητα θεωρείται ως μη παριστάμενος. Εξάλλου, κατά το άρθρο 576 παρ. 2 ΚΠολΔ, αν ο αντίδικος εκείνου που επέσπευσε τη συζήτηση δεν εμφανιστεί ή εμφανιστεί αλλά δεν λάβει μέρος σ' αυτή με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, ο Άρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως αν κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα και σε καταφατική περίπτωση προχωρεί στη συζήτηση παρά την απουσία εκείνου που έχει κλητευθεί.

Στην προκείμενη περίπτωση, εισάγεται προς συζήτηση η από 1-3-2008 αίτηση για αναίρεση της 6159/2007 αποφάσεως του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, που δίκασε ως Εφετείο, η εκδίκαση της οποίας αρχικά ορίσθηκε για τις 20-5-2009, οπότε η συζήτηση της υποθέσεως αναβλήθηκε με αίτηση των αναιρεσειόντων για τη δικάσιμο της 3-11-2010. Κατά την ανωτέρω δικάσιμο η συζήτηση της υποθέσεως ματαιώθηκε λόγω της διενέργειας των δημοτικών-περιφερειακών εκλογών της 7-11-2010. Στη συνέχεια με την από 17-12-2010 κλήση της αναιρεσίβλητης ορίστηκε νέα δικάσιμος για τις 19-10-2011, οπότε αναβλήθηκε η συζήτηση της υπόθεσης για τη δικάσιμο που αναφέρεται στην αρχή της παρούσας (19-9-2012). Όπως προκύπτει από τα πρακτικά συνεδριάσεως του Δικαστηρίου τούτου, κατά την εκφώνηση της υποθέσεως από τη σειρά του οικείου πινακίου, οι αναιρεσείοντες εκπροσωπήθηκαν από το πληρεξούσιο δικηγόρο τους Βασίλειο Κουνέλη και η αναιρεσίβλητη εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Ευγενία Καλογεροπούλου. Όμως δεν προκύπτει ότι και οι δεύτερη και πέμπτος των αναιρεσειόντων Ε. Π. και Θ. Θ. χορήγησαν νόμιμη πληρεξουσιότητα στον προαναφερόμενο δικηγόρο Βασίλειο Κουνέλη με κάποιον από τους συστατικούς τρόπους που προβλέπονται στο άρθρο 96 παρ.1 ΚΠολΔ, για να τους εκπροσωπήσει κατά την προκειμένη συζήτηση της υποθέσεως, δεδομένου ότι στο επικαλούμενο με αριθμό .../13-5-2009 πληρεξούσιο της συμβολαιογράφου Χαλανδρίου Μαρίας Λάσκαρη-Πετροπουλάκου δεν αναφέρονται να χορηγούν πληρεξουσιότητα οι ανωτέρω δεύτερη και πέμπτος των αναιρεσειόντων. Επομένως, οι αναιρεσείοντες αυτοί δεν παρέστησαν με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, δηλαδή με νόμιμα διορισμένο πληρεξούσιο δικηγόρο και ως εκ τούτου θεωρούνται ως δικονομικώς απόντες. Περαιτέρω, όπως προκύπτει από τις από την επισπεύδουσα αναιρεσίβλητη επικαλούμενες και νόμιμα προσκομιζόμενες 4064γ και 4067γ/7-2-2011 εκθέσεις επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή του Πρωτοδικείου Αθηνών ..., ακριβές αντίγραφο της από 17-12-2010 κλήσεως της αναιρεσίβλητης και με επιμέλεια αυτής, επιδόθηκαν νόμιμα και εμπρόθεσμα στους δεύτερη και πέμπτο των αναιρεσειόντων Ε. Π. και Θ. Θ., αντίστοιχα, οι οποίοι, όπως προαναφέρθηκε, θεωρούνται ως δικονομικώς απόντες, με τις κάτω από την επιδοθείσα κλήση πράξεις καταθέσεως και ορισμού δικασίμου και κλήση για συζήτηση στην δικάσιμο της 19-10-2011, κατά την οποία η συζήτηση αναβλήθηκε για την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο της 19-9-2012. Επομένως, παρά το ότι οι εν λόγω αναιρεσείοντες δεν έλαβαν μέρος κατά την προκείμενη συζήτηση με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος και έτσι θεωρούνται, όπως προαναφέρθηκε, ως δικονομικώς απόντες, εν τούτοις πρέπει, σύμφωνα με την ως άνω διάταξη του άρθρου 576 παρ. 2 ΚΠολΔ, να προχωρήσει η συζήτηση παρά την απουσία τους. Επειδή, κατά τη διάταξη του άρθρου 560 ΚΠολΔ κατά των αποφάσεων των Ειρηνοδικείων, καθώς και των αποφάσεων των Πολυμελών Πρωτοδικείων που εκδίδονται σε εφέσεις κατά των αποφάσεων των Ειρηνοδικείων, επιτρέπεται αναίρεση μόνο: 1) αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου ..., 2) αν το δικαστήριο δεν συγκροτήθηκε όπως ορίζει ο νόμος ..., 3) αν το δικαστήριο έχει υπερβεί τη δικαιοδοσία των πολιτικών δικαστηρίων ή δεν είχε καθ' ύλην αρμοδιότητα και 4) αν παράνομα αποκλείστηκε η δημοσιότητα της διαδικασίας. Από την προαναφερόμενη διάταξη προκύπτει ότι κατά των αποφάσεων των Ειρηνοδικείων και κατά των αποφάσεων των Πρωτοδικείων, οι οποίες εκδίδονται σε εφέσεις κατά των αποφάσεων των Ειρηνοδικείων, επιτρέπεται αναίρεση για ορισμένους λόγους που αναφέρονται περιοριστικώς στο νόμο, αφού στη διάταξη αυτή ορίζεται ότι αναίρεση επιτρέπεται μόνο για τους αναφερόμενους σ' αυτή λόγους. Οι διατάξεις του άρθρου 560 ΚΠολΔ είναι ειδικές ως προς τους λόγους αναιρέσεως των αναφερόμενων στο άρθρο αυτό αποφάσεων και αποκλείουν την εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 559 ΚΠολΔ που αναφέρονται στους λόγους αναιρέσεως των αποφάσεων των υπόλοιπων δικαστηρίων. Έτσι, δεν ιδρύεται ο λόγος, όταν το Πολυμελές Πρωτοδικείο, που δίκασε ως Εφετείο, παρά το νόμο έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν ή δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης (άρθρο 559 αριθ. 8 ΚΠολΔ), ή αν η προσβαλλόμενη απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης (άρθρο 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ), ή παρά το νόμο δέχτηκε πράγματα που έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης ως αληθινά χωρίς απόδειξη ή δεν διέταξε απόδειξη γι' αυτά (άρθρο 559 αριθ. 10 ΚΠολΔ). Ενόψει τούτων, οι δεύτερος, τρίτος και τέταρτος λόγοι αναίρεσης, με τους οποίους οι αναιρεσείοντες προσάπτουν στην προσβαλλόμενη απόφαση αναιρετικές πλημμέλειες από τους αριθμούς 8, 19 και 10, αντίστοιχα, του άρθρου 559 ΚΠολΔ, και δη ότι το ως Εφετείο δικάσαν Πολυμελές Πρωτοδικείο δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν, ενώ έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν, στερείται νόμιμης βάσης, διότι περιέχει ανεπαρκείς και αντιφατικές αιτιολογίες επί ζητήματος που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, και ότι απέρριψε το αίτημα της αγωγής τους περί παύσεως της διαταράξεως της κυριότητας των εμπράγματων δικαιωμάτων τους χωρίς απόδειξη, είναι απαράδεκτοι. Επειδή, κατά τη διάταξη του άρθρου 560 αριθ. 1 ΚΠολΔ, κατά των αποφάσεων των ειρηνοδικείων, καθώς και των αποφάσεων των πρωτοδικείων που εκδίδονται σε εφέσεις κατά των αποφάσεων των ειρηνοδικείων, αναίρεση επιτρέπεται αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου. Κανόνας δε ουσιαστικού δικαίου είναι η διαταγή της πολιτείας, η οποία αφού εκφραστεί με τους νόμιμους τύπους και δημοσιευθεί, περιέχει υποχρεωτικό για όλους κανόνα, που ρυθμίζει τις σχέσεις μεταξύ των προσώπων ή της Πολιτείας. Αντίθετα, η παραβίαση των δικονομικών διατάξεων δεν δημιουργεί το λόγο αναιρέσεως του άρθρου 560 αριθ. 1 ΚΠολΔ. Επομένως, λόγος αναιρέσεως κατά τον οποίο η προσβαλλόμενη απόφαση παραβίασε κάποιο δικονομικό κανόνα είναι απαράδεκτος. Δικονομικοί δε κανόνες είναι εκείνοι που καθορίζουν τα όργανα και τον τρόπο της παροχής ή της πραγματοποιήσεως της έννομης προστασίας, όπως αυτή προβλέπεται από το ουσιαστικό δίκαιο ή της επιβολής των κυρώσεων για την παράβαση ή μη τήρηση των κανόνων του ουσιαστικού δικαίου. Εξάλλου, κατά τη διάταξη του άρθρου 522 ΚΠολΔ με την άσκηση της εφέσεως η υπόθεση μεταβιβάζεται στο δευτεροβάθμιο δικαστήριο μέσα στα όρια που καθορίζονται από την έφεση και τους πρόσθετους λόγους. Η ως άνω διάταξη είναι δικονομικού και όχι ουσιαστικού δικαίου, καθόσον με αυτή ιδρύεται η δικονομική αρχή του μεταβιβαστικού αποτελέσματος της εφέσεως, κατά την οποία σφάλματα ή παραλείψεις του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου, που δεν προβάλλονται με λόγο εφέσεως από το διάδικο, δεν μπορούν να εξετασθούν αυτεπαγγέλτως από το Εφετείο, η εξουσία του οποίου οριοθετείται αποκλειστικά από τους λόγους εφέσεως, κύριους ή πρόσθετους, οι οποίοι προτείνονται από τον εκκαλούντα. Η παράβαση της δικονομικής αυτής αρχής ιδρύει κατά της εφετειακής απόφασης τον από το άρθρο 559 αριθ. 8 ΚΠολΔ λόγο αναίρεσης της παρά το νόμο λήψεως υπόψη πραγμάτων (λόγων έφεσης) που δεν προτάθηκαν ενώπιον αυτού νομίμως.

Στην προκείμενη περίπτωση οι αναιρεσείοντες με τον πρώτο, και τελευταίο εξεταζόμενο, λόγο αναίρεσης προσάπτουν στην προσβαλλόμενη απόφαση, ότι το ως Εφετείο δικάσαν Πολυμελές Πρωτοδικείο παραβίασε την ουσιαστικού δικαίου διάταξη του άρθρου 522 ΚΠολΔ. Σύμφωνα όμως με τα εκτεθέντα ανωτέρω, η διάταξη αυτή είναι δικονομικού δικαίου και επομένως ο λόγος αυτός αναίρεσης είναι απαράδεκτος. Ο ίδιος λόγος αναίρεσης κατά το μέρος που προσάπτει στην προσβαλλόμενη απόφαση, ότι έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν και ότι δεν έλαβε υπόψη τους προταθέντες λόγους εφέσεώς τους είναι επίσης απαράδεκτος, διότι κατά των αποφάσεων των Ειρηνοδικείων, καθώς και των αποφάσεων των Πολυμελών Πρωτοδικείων που εκδίδονται σε εφέσεις κατά των αποφάσεων των Ειρηνοδικείων, δεν επιτρέπεται αναίρεση από το άρθρο 559 αριθ. 8 ΚΠολΔ. Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω, πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναίρεσης και να καταδικαστούν οι αναιρεσείοντες στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης (άρθρα 176 και 183 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 1-3-2008 αίτηση των αναιρεσειόντων 1) Γ. Π. του Π. κ.λ.π. για αναίρεση της 6159/2007 αποφάσεως του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, που δίκασε ως Εφετείο.

Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 23 Οκτωβρίου 2012. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 21 Νοεμβρίου 2012.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ