1657/2017 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1657 / 2017 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1657/2017

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α1' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Βασίλειο Πέππα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (κωλυομένου του Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Γεράσιμου Φουρλάνου), Γεώργιο Λέκκα, Πηνελόπη Ζωντανού, Αγγελική Τζαβάρα και Θωμά Γκατζογιάννη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ δημόσια στο ακροατήριό του, στις 7 Νοεμβρίου 2016, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "..." και το διακριτικό τίτλο "...", που εδρεύει στη … και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τους πληρεξούσιους δικηγόρους της Ιωάννη Παπαδόπουλο και Νικόλαο Παπαχρονόλπουλο και κατέθεσε προτάσεις.

Των αναιρεσιβλήτων: 1) Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "..." και διακριτικό τίτλο "... Α.Ε." όπως μετονομάστηκε η Ανώνυμη Εταιρεία με την επωνυμία "..." και διακριτικό τίτλο "... Α.Ε.", που εδρεύει στον … και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Πέτρο Σφηκάκη με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις, 2) Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "... AG - ..." όπως μετονομάστηκε σε "... S.E. HELLAS" που εδρεύει στον … και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Νικόλαο Ζεμπέρη και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 20/1/2012 αγωγή της ήδη αναιρεσείουσας, την από 18/4/2012 ανακοίνωση δίκης-προσεπίκληση-παρεμπίπτουσα αγωγή της υπό στοιχείο 1 αναιρεσιβλήτου και την από 26/7/2012 πρόσθετη παρέμβαση της υπό στοιχείο 2 αναιρεσιβλήτου που κατατέθηκαν στο Μονομελές Πρωτοδικείο Πειραιά και συνεκδικάστηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 5672/2012 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 75/2015 του Μονομελούς Εφετείου Πειραιώς. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 30/4/2015 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Αγγελική Τζαβάρα ανέγνωσε την από 10/2/2016 έκθεση της κωλυομένης να μετάσχει στη σύνθεση του παρόντος Δικαστηρίου Αρεοπαγίτη Αλτάνας Κοκκοβού, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή του δευτέρου λόγου της από 30/4/2015 αίτησης για αναίρεση της υπ' αριθμ. 75/2015 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Πειραιά και την απόρριψη των λοιπών.

Οι πληρεξούσιοι της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος της παραστάσας στο ακροατήριο αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αρ. 1 του Κ.Πολ.Δ. αναίρεση επιτρέπεται μόνον αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών. Ο κανόνας δικαίου παραβιάζεται, αν δεν εφαρμοστεί, ενώ συνέτρεχαν οι πραγματικές προϋποθέσεις για την εφαρμογή του, ή αν εφαρμοστεί, ενώ δεν συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις αυτές, καθώς και αν εφαρμοστεί εσφαλμένα, η δε παραβίαση εκδηλώνεται είτε με ψευδή ερμηνεία, δηλαδή με την απόδοση στον κανόνα δικαίου έννοιας μη αληθινής ή μη αρμόζουσας ή έννοιας περιορισμένης ή στενής, είτε με κακή εφαρμογή, δηλαδή με εσφαλμένη υπαγωγή.

Κατά δε τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 19 του Κ.Πολ.Δ., αναίρεση επιτρέπεται αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες, ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζητήματα που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Από την εν λόγω διάταξη, που αποτελεί κύρωση της παράβασης του άρθρου 93 § 3 του Συντάγματος, προκύπτει ότι ο προβλεπόμενος από αυτή λόγος αναίρεσης ιδρύεται, όταν στην ελάσσονα πρόταση του νομικού συλλογισμού δεν εκτίθενται καθόλου πραγματικά περιστατικά (έλλειψη αιτιολογίας), ή όταν τα εκτιθέμενα δεν καλύπτουν όλα τα στοιχεία που απαιτούνται βάσει του πραγματικού του εφαρμοστέου κανόνα δικαίου για την επέλευση της έννομης συνέπειας που απαγγέλθηκε ή την άρνησή της (ανεπαρκής αιτιολογία), ή όταν αντιφάσκουν μεταξύ τους.

Ειδικότερα αντιφατικές αιτιολογίες έχει η απόφαση, όταν τα πραγματικά περιστατικά που στηρίζουν το αποδεικτικό πόρισμά της για κρίσιμο ζήτημα, δηλαδή για ζήτημα αναφορικά με ισχυρισμό των διαδίκων που τείνει στη θεμελίωση ή στην κατάλυση του επίδικου δικαιώματος, συγκρούονται μεταξύ τους και αλληλοαναιρούνται, αποδυναμώνοντας έτσι την κρίση της απόφασης για την υπαγωγή ή μη της ατομικής περίπτωσης στο πραγματικό συγκεκριμένου κανόνα ουσιαστικού δικαίου, που συνιστά και το νομικό χαρακτηρισμό της ατομικής περίπτωσης.

Αντίστοιχα ανεπάρκεια αιτιολογίας υπάρχει όταν από την απόφαση δεν προκύπτουν σαφώς τα περιστατικά που είτε είναι κατά το νόμο αναγκαία για τη στοιχειοθέτηση, στη συγκεκριμένη περίπτωση, της διάταξης ουσιαστικού δικαίου που εφαρμόσθηκε είτε αποκλείουν την εφαρμογή της, όχι δε και όταν υφίστανται ελλείψεις στην ανάλυση, στάθμιση και γενικώς στην εκτίμηση των αποδείξεων, εφόσον το πόρισμα από την εκτίμηση αυτή εκτίθεται με σαφήνεια και πληρότητα.

Δεν υπάρχει, όμως, ανεπάρκεια αιτιολογιών, όταν η απόφαση περιέχει συνοπτικές, αλλά πλήρεις αιτιολογίες. Το κατά νόμο αναγκαίο περιεχόμενο της ελάσσονος προτάσεως προσδιορίζεται από τον εκάστοτε εφαρμοστέο κανόνα ουσιαστικού δικαίου, του οποίου το πραγματικό πρέπει να καλύπτεται πλήρως από τις παραδοχές της αποφάσεως στο αποδεικτικό της πόρισμα και να μην καταλείπονται αμφιβολίες.

Ελλείψεις δε αναγόμενες μόνον στην ανάλυση και στάθμιση των αποδεικτικών μέσων και γενικότερα ως προς την αιτιολόγηση του αποδεικτικού πορίσματος, αν αυτό διατυπώνεται σαφώς, δεν συνιστούν ανεπαρκείς αιτιολογίες (ΑΠ 253/2013). Εξάλλου, κατά το άρθρο 822 του ΑΚ "με τη σύμβαση της παρακαταθήκης ο θεματοφύλακας παραλαμβάνει από άλλον κινητό πράγμα για να το φυλάξει με την υποχρέωση να το αποδώσει όταν του ζητηθεί.

Αμοιβή μπορεί να απαιτηθεί μόνον όταν συμφωνηθεί ή συνάγεται από τις περιστάσεις". Κατά δε το άρθρο 823 του ΑΚ "ο θεματοφύλακας οφείλει να καταβάλει την επιμέλεια που καταβάλλει στις δικές του υποθέσεις. Αν όμως οφείλεται αμοιβή για τη φύλαξη, ευθύνεται για κάθε πταίσμα". Από τις διατάξεις αυτές, σε συνδυασμό με εκείνες των άρθρων 361, 330-336 ΑΚ, συνάγεται ότι η σύμβαση παρακαταθήκης μπορεί κατ' αρχήν να καταρτίζεται και στο πλαίσιο άλλης ρυθμισμένης συμβάσεως, οπότε για τη μικτή αυτή σύμβαση, εάν μεν κάθε παροχή, ανεξάρτητα από τον τύπο στον οποίον ανήκει, είναι της αυτής σπουδαιότητας για τους συμβαλλομένους, θα εφαρμοσθούν οι για τον τύπο καθεμιάς ισχύοντες κανόνες, εάν δε η μία από τις δύο είναι απλώς παρακολουθηματική της άλλης και οι εξ αυτής υποχρεώσεις είτε ανήκουν στις συνήθεις υποχρεώσεις από την κύρια σύμβαση είτε είναι παρακολουθηματικές της κύριας συμβάσεως, οι για την κύρια σύμβαση εφαρμοστέες διατάξεις είναι κρίσιμες για την όλη σύμβαση.

Όταν για τη φύλαξη του πράγματος οφείλεται αμοιβή, οπότε θα πρόκειται κατά κανόνα για αυτοτελή σύμβαση παρακαταθήκης στο πλαίσιο άλλης κύριας συμβάσεως, τότε ο θεματοφύλακας ευθύνεται για κάθε πταίσμα, δηλαδή για δόλο ή αμέλεια, η οποία (αμέλεια) υπάρχει όταν δεν καταβάλλεται η επιμέλεια του μετρίως συνετού κοινωνικού ανθρώπου στον κύκλο της επαγγελματικής του δραστηριότητας.

Διαφορετικά ο θεματοφύλακας ευθύνεται πάντοτε για βαριά αμέλεια και για ελαφρά αμέλεια μέχρι το βαθμό, πέρα από τον οποίο και για τις δικές του υποθέσεις δεν επιδεικνύει επιμέλεια. Για να απαλλαγεί από την ευθύνη του, επί αδυναμίας παροχής, ο θεματοφύλακας πρέπει να αποδείξει ότι η αδυναμία οφείλεται σε γεγονός, για το οποίο δεν έχει ευθύνη αυτός ή τα πρόσωπα, για το πταίσμα των οποίων ευθύνεται, όπως για δικό του πταίσμα, κατά τις προαναφερόμενες διαβαθμίσεις (ΑΠ 1024/2010, 505/2016).

Στην προκείμενη περίπτωση, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, το Εφετείο, ύστερα από ανέλεγκτη εκτίμηση των αποδείξεων, δέχθηκε τα ακόλουθα: "Η ασφαλιστική εταιρεία με την επωνυμία ""..." ...", (ενάγουσα και ήδη εκκαλούσα) ασφάλισε με το ... ασφαλιστήριο συμβόλαιο, που ανανεώθηκε με το ... ανανεωτήριο συμβόλαιο, το σκάφος αναψυχής ("κρις κράφτ") με το όνομα "...", για το χρονικό διάστημα από 10-3-2010 έως 10-3-2011, με λήπτη της ασφάλισης τον Ά.

Χ., ιδιοκτήτη του σκάφους. Το εν λόγω σκάφος, ελληνικής σημαίας, νηολογίου … με αριθμό ..., τύπου CHRIS CRAFT- .... ήταν έτους κατασκευής 1995, μήκους 11,90 μ., πλάτους 2,50 μ., βυθίσματος 1,35 μ., ολικής χωρητικότητας σε κόρους 9,30 και καθαρής χωρητικότητας σε κόρους 7.04 και έφερε δύο μηχανές, τύπου έσω-εξωλέμβιες, έτους κατασκευής 2004 της εταιρίας Mercruiser, ιπποδύναμης 500 ίππων και καύσεως βενζίνης.

Δυνάμει του προαναφερθέντος ασφαλιστηρίου συμβολαίου, η ενάγουσα ασφάλισε το σκάφος για το ποσό των 120.000 ευρώ, στο οποίο περιλαμβάνονταν οι μηχανές και ο εξοπλισμός του και δη η αξία της βοηθητικής λέμβου) ποσού 1.000 ευρώ, του ραντάρ, ποσού 3.000 ευρώ, του VHF, ποσού 1.500 ευρώ, του GRS ποσού 2.000 ευρώ, της τηλεόρασης SAMSUNG ποσού 1.200 ευρώ και των προσωπικών αντικειμένων του ιδιοκτήτη του ποσού 6.500 ευρώ.

Κατά τη συμφωνία των μερών το ασφαλιστήριο συμβόλαιο διεπόταν από τις Ρήτρες του Ινστιτούτου για ασφάλιση σκαφών της 1.11.1985 (Institute Yacht Clauses 1.11.85), ενώ είχε συμφωνηθεί ρητώς ότι η ασφάλιση υπόκειται στον Αγγλικό Νόμο και την Πρακτική, δυνάμει δε της υπ' αριθμ. 9.2.1.4 ρήτρας κάλυπτε ζημία ή απώλεια στο ασφαλισμένο αντικείμενο που προκαλείται από την κλοπή ολόκληρου του σκάφους, των λέμβων του και των κινητήρων του.

Περαιτέρω, αποδείχθηκε ότι ο ιδιοκτήτης του επίδικου σκάφους είχε συνάψει με την εναγομένη - ... ΑΕ σύμβαση ελλιμενισμού αυτού στη Μαρίνα …, με αρχικό μηνιαίο μίσθωμα ποσού 1.337,18 ευρώ. Ειδικότερα, στην εναγομένη έχει παραχωρηθεί με μακροχρόνια μίσθωση, δυνάμει της από 22.10.2008 σύμβασης μίσθωσης, από την Εταιρεία Τουριστικής Ανάπτυξης ΑΕ, ο τουριστικός λιμένας …, με τη χερσαία και θαλάσσια ζώνη του, τις επ' αυτού κτιριακές εγκαταστάσεις, τα συστατικά τους μέρη και τα παραρτήματα τους.

Σε εκτέλεση της παραπάνω σύμβασης από την 01.01.2009 και εφεξής η εναγομένη έχει αναλάβει τη λειτουργία, εκμετάλλευση και διαχείριση της Μαρίνας .... Δυνάμει της υπ' αριθμ. ... σύμβασης ελλιμενισμού, που συνήψε ο ιδιοκτήτης του σκάφους με τη Μαρίνα ..., συμφωνήθηκε μεταξύ των μερών ο ελλιμενισμός του σκάφους στη Μαρίνα ...

για το χρονικό διάστημα από 08.10.2009 έως 07.01.2010, το οποίο παρατάθηκε, κατόπιν νέας συμβάσεως, έως την 03.05.2010.) Όπως προκύπτει από την επισκόπηση του περιεχομένου της ως άνω σύμβασης ελλιμενισμού η σύμβαση αποτελείται από το Τμήμα Α (ειδικοί όροι), το Τμήμα Β (Γενικοί όροι) και το Παράρτημα (Τιμολόγια). Διέπεται επίσης, κατά τα οριζόμενα σε αυτήν, από τον Γενικό Κανονισμό Λειτουργίας Τουριστικών Λιμένων, τον Ειδικό Κανονισμό Λειτουργίας της Μαρίνας ..., την υπ' αριθμ. .../2007 ΥΑ έγκρισης των τιμολογίων του τουριστικού λιμένα Μαρίνας ...

και το ελληνικό δίκαιο και ιδίως τις σχετικές διατάξεις του ΑΚ, στο βαθμό που τα μέρη δεν έχουν εγγράφως συμφωνήσει απόκλιση απ' αυτές. Κατά το τμήμα Β της σύμβασης ελλιμενισμού αντικείμενο της σύμβασης είναι η παραχώρηση του δικαιώματος ελλιμενισμού του σκάφους, καθώς και το δικαίωμα χρήσης των παρεχόμενων από την εταιρία υπηρεσιών στο χώρο της Μαρίνας, έναντι του αναλογούντος ανταλλάγματος (τιμολόγιο).

Κατά τα προαναφερόμενα, η επίδικη σύμβαση ελλιμενισμού συνιστά σύμβαση μίσθωσης ακινήτου, διότι οι συμβαλλόμενοι απέβλεψαν πρωτίστως με την κατάρτιση αυτής στην παραχώρηση χρήσης της Μαρίνας και των εγκαταστάσεών της για τον ελλιμενισμό του σκάφους ως βασική υποχρέωση της εναγομένης και όχι στη φύλαξη του παραδιδόμενου πράγματος.

Επιπλέον, με την αναφορά στη σύμβαση ότι η τελευταία διέπεται, πέραν των συμφωνηθέντων, από το Γενικό Κανονισμό Λειτουργίας Τουριστικών Λιμένων και τον Ειδικό Κανονισμό Λειτουργίας του Τουριστικού Λιμένα ..., τέθηκε ως παρεπόμενη συμβατική υποχρέωση της εναγομένης η λήψη όλων των αναγκαίων μέτρων για τη φύλαξη και προστασία των ελλιμενισμένων στη Μαρίνα σκαφών, δεδομένου ότι τούτο προβλέπεται ρητώς α) στο άρθρο 3 του Γενικού Κανονισμού Λειτουργίας Τουριστικών Λιμένων, ο οποίος εγκρίθηκε, σύμφωνα με το άρθρο 31α του ν. 2160/1993, από την υπ' αριθμ. .../5.9.2003 απόφαση του Υφυπουργού Ανάπτυξης και του Υπουργού Εμπορικής Ναυτιλίας και β) στο άρθρο 8 του Ειδικού Κανονισμού Λειτουργίας του Τουριστικού Λιμένα ..., ο οποίος εγκρίθηκε από την υπ' αριθμ. .../8-8-2007 απόφαση της Υπουργού Τουριστικής Ανάπτυξης.

Περαιτέρω, στο τμήμα Β' της επίδικης σύμβασης ελλιμενισμού τέθηκε ο όρος 9, κατά τον οποίο "Ρητά συμφωνείται ότι η εταιρία ουδεμία ευθύνη φέρει για τυχόν σωματικές βλάβες του πελάτη και των προστηθέντων αυτού, των μελών του πληρώματος, των επιβαινόντων και επισκεπτών του σκάφους, αλλά ούτε και για κάθε βλάβη, ζημία ή απώλεια του ιδίου του σκάφους, των παραρτημάτων και συστατικών του, όπως τα ρεμέτζα του σκάφους, ή περιουσιακών αγαθών των ως άνω προσώπων τόσο επί του σκάφους όσο και σε κάθε χώρο (χερσαίο ή θαλάσσιο) της Μαρίνας συμπεριλαμβανομένων των αυτοκινήτων ή άλλων οχημάτων από οποιαδήποτε αιτία.

Την αποκλειστική ευθύνη των παραπάνω, τόσο για το σκάφος όσο και για τα πρόσωπα που επιβαίνουν σε αυτό καθώς και για κάθε άλλη ζημία των περιουσιακών αγαθών αυτών, σε οποιοδήποτε χώρο της Μαρίνας ή του σκάφους, φέρει ο πελάτης". Ο εν λόγω συμβατικός όρος περί αποκλεισμού της ευθύνης της εναγομένης για δόλο ή βαριά αμέλεια τυγχάνει άκυρος, καθώς αντιβαίνει στην απαγορευτική διάταξη του εδ.

α' του άρθρο 332 ΑΚ. Εξάλλου, άκυρη κατά το εδ. β' του άρθρου 332 ΑΚ τυγχάνει η εν λόγω συμφωνία περί αποκλεισμού της ευθύνης της εναγομένης και για ελαφρά αμέλεια, διότι, αφορά σε ευθύνη που προέρχεται από την άσκηση επιχείρησης για την οποία προηγήθηκε η παραχώρηση της αρχής. Ειδικότερα, στην εναγομένη έχει παραχωρηθεί, με μακροχρόνια μίσθωση από την Εταιρεία Τουριστικής Ανάπτυξης ΑΕ.

ο τουριστικός λιμένας ..., με τη χερσαία και θαλάσσια ζώνη του, με τις επ' αυτού κτιριακές εγκαταστάσεις, τα συστατικά τους μέρη και τα παραρτήματα τους. Η λειτουργία, εκμετάλλευση και διαχείριση του εν λόγω τουριστικού λιμένα από την εναγομένη αποτελεί άσκηση επιχείρησης με αντικείμενο την παροχή κοινωφελούς υπηρεσίας, δηλαδή υπηρεσίας προς το ευρύ κοινό μιας κατηγορίας, και ως εκ τούτου εμπίπτει στην έννοια της απαγόρευσης του εδ.

β' του άρθρου 332 ΑΚ, απορριπτόμενης συνακόλουθα της σχετικής ένστασης αποκλεισμού άλλοις μετριασμού της ευθύνης της που προέβαλε η εναγομένη. Περαιτέρω αποδείχθηκε ότι το εν λόγω σκάφος, ενώ ήταν ελλιμενισμένο στην πλωτή προβλήτα … της Μαρίνας ..., μεταξύ των θέσεων … και …, εκλάπη από άγνωστους δράστες σε μη επακριβώς προσδιορισθέν χρονικό διάστημα, πάντως από την 22:00 της 14.04.2010, οπότε και για τελευταία φορά εθεάθηκε ελλιμενισμένο στην ως άνω θέση από υπάλληλο της εναγομένης, έως την 07:15 της 15.04.2010.

οπότε και έγινε αντιληπτό από υπάλληλο της εναγομένης ότι απουσίαζε από τη θέση ελλιμενισμού. Το ανωτέρω συμβάν της κλοπής δεν αμφισβητείται από τους διαδίκους και αποδεικνύεται από τις ένορκες καταθέσεις των μαρτύρων στο ακροατήριο, σε συνδυασμό με τα λοιπά αποδεικτικά μέσα. Κατόπιν γνωστοποίησης της κλοπής του σκάφους από τον ιδιοκτήτη στην ενάγουσα ασφαλιστική εταιρία, η τελευταία, την 08.10.2010, του κατέβαλε βάσει της σύμβασης ασφάλισης το ποσό των 65.000 ευρώ, το οποίο αμφότερα τα μέρη συμφώνησαν ότι ανταποκρινόταν στην πραγματική αξία του σκάφους κατά το χρόνο της κλοπής.

Ειδικότερα, όπως προκύπτει από την από 08.10.2010 απόδειξη πληρωμής αποζημίωσης, η ενάγουσα κατέβαλε στον Χ. Ά. το ποσό των 65.000 ευρώ σε πλήρη και ολοσχερή εξόφληση όλων των απαιτήσεων του για την ολική απώλεια - κλοπή του σκάφους και των μηχανών, ο τελευταίος δε αναγνώρισε ότι με την εν λόγω καταβολή έχει εξοφληθεί πλήρως σχετικά με το ως άνω ζημιογόνο γεγονός και εκχώρησε στην ενάγουσα κάθε απαίτηση αποζημίωσης που έχει κατά παντός υπαιτίου για την παραπάνω ζημία.

Η εκχώρηση αυτή αναγγέλθηκε στην εναγομένη με την άσκηση της υπό κρίση αγωγής.

Επομένως, συνεπεία της καταβολής αποζημιώσεως που κρίνεται ότι ανταποκρίνεται στην πραγματική αξία του σκάφους κατά το χρόνο της κλοπής - ενόψει της παλαιότητας αυτού και λαμβανομένης ιδίως υπόψη της ένορκης κατάθεσης του μάρτυρα της ενάγουσας στο ακροατήριο, και της επακολουθησάσης εκχωρήσεως, η ενάγουσα υποκαταστάθηκε, κατά την παράγραφο 79 του νόμου περί θαλάσσιας ασφαλίσεως του 1906 (Marine Insurance Act 1906), στα δικαιώματα του ασφαλισμένου της κατά το καταβληθέν ποσό των 65.000 ευρώ αναφορικά με τη θετική ζημία που ο τελευταίος υπέστη από την απώλεια του σκάφους του.

Ακολούθως η ένσταση ελλείψεως ενεργητικής νομιμοποιήσεως της ενάγουσας που προέβαλε η εναγομένη πρέπει να απορριφθεί ως ουσιαστικά αβάσιμη. Περαιτέρω αποδεικνύεται ότι η εναγομένη, κατά το επίδικο χρονικό διάστημα, είχε λάβει όλα τα ενδεδειγμένα μέτρα για τη φύλαξη των ελλιμενιζόμενων σκαφών στη Μαρίνα ....

Ειδικότερα: 1) Είχε αναθέσει με σύμβαση σε ιδιωτική εταιρία φύλαξης την επιτήρηση της χερσαίας ζώνης της Μαρίνας από ώρα 22:00 έως 07:00, ενώ από ώρα 07:00 έως 22:00 φυλασσόταν από προσωπικό της ίδιας, 2) Είχε προβεί στην περίφραξη του χώρου και τοποθετήσει μεταλλικές περιφράξεις στις εισόδους των προβλητών ελλιμενισμού των σκαφών, πύλη ελέγχου στην είσοδο και μπάρες οχημάτων που εμπόδιζαν την πρόσβαση των διερχομένων με οχήματα στους προβλήτες και στους χώρους ευθύνης.

Είχε τοποθετήσει κλειστό κύκλωμα τηλεόρασης συνδεδεμένο με κάμερες παρακολούθησης που παρακολουθείτο από υπάλληλο της. Τα παραπάνω μέτρα ασφαλείας προκύπτουν από την ένορκη κατάθεση του μάρτυρα της εναγομένης στο ακροατήριο και συνομολογούνται από την ενάγουσα στο δικόγραφο της αγωγής της. Ο ισχυρισμός της τελευταίας περί του ότι από αμέλεια της εναγομένης το κλειστό κύκλωμα τηλεόρασης δεν λειτουργούσε κατά το χρονικό διάστημα που έλαβε χώρα η κλοπή δεν αποδεικνύεται βάσιμος.

Ειδικότερα, αποδείχθηκε ότι κατά τον ανωτέρω χρόνο δεν λειτουργούσε η κάμερα παρακολούθησης του χώρου πλησίον του ελλιμενισμένου σκάφους, όχι όμως λόγω πλημμελούς συντήρησης ή βλάβης της κάμερας ή του όλου συστήματος (κλειστού κυκλώματος τηλεόρασης) αλλά λόγο πτώσεως της τάσεως του ρεύματος, οφειλομένης στο δίκτυο ηλεκτροδοτήσεως.

Για το γεγονός, όμως, αυτό δεν φέρει ευθύνη η εναγομένη καθόσον το σύστημα ηλεκτροδοτήσεων λειτουργεί με ευθύνη του παρόχου ηλεκτρικής ενέργειας. Τα προαναφερόμενα δεν αναιρούνται από την .../15-3-2013 βεβαίωση του ΔΕΔΔΗΕ, που με επίκληση προσκομίζει η εκκαλούσα ... Ειδικότερα, στο εν λόγω έγγραφο αναφέρεται ότι κατά την ημέρα και ώρα του ένδικου συμβάντος (κλοπή του σκάφους) "δεν υπήρξε πρόβλημα ηλεκτροδότησης στην Μαρίνα ...

που να οφείλεται σε βλάβη του δικτύου...". Ωστόσο, η οποιαδήποτε αυξομείωση της τάσης του ρεύματος δεν οφείλεται απαραιτήτως σε "βλάβη του δικτύου" ώστε να καταγραφεί ως τέτοια αλλά είναι φαινόμενο που κατά τα διδάγματα της κοινής πείρας συμβαίνει συχνά και μπορεί να οφείλεται σε διάφορα απρόβλεπτα και παροδικά, εξωτερικά αίτια".

Με βάση δε τις παραδοχές του αυτές το Εφετείο απέρριψε την έφεση της αναιρεσείουσας ασφαλιστικής εταιρείας και επικυρώνοντας την πρωτόδικη απόφαση, που είχε απορρίψει την αγωγή της, με την οποία, ισχυριζόμενη ότι υποκαταστάθηκε στα δικαιώματα του ασφαλισμένου της μετά την καταβολή του ασφαλίσματος και την εκχώρηση της απαίτησής του κατά της εναγομένης, (ήδη πρώτης αναιρεσίβλητης), από την κλοπή του σκάφους του, που έλαβε χώρα, λόγω πλημμελούς φύλαξής του, κατά τον ελλιμενισμό του, σε εκτέλεση της επικαλούμενης ως άνω σύμβασης ελλιμενισμού του, στις εγκαταστάσεις της τελευταίας, ζήτησε αποζημίωση, ισόποση της αξίας του. 'Ετσι όμως που έκρινε και με όσα ανωτέρω δέχτηκε το Εφετείο, σε σχέση με την έλλειψη ενδοσυμβατικής ευθύνης της πρώτης αναιρεσίβλητης προς αποζημίωση για την απώλεια του σκάφους ..., λόγω της κλοπής, δεχόμενο ότι αυτή οφείλεται σε γεγονός για το οποίο δεν υπέχει ευθύνη, διέλαβε στην προσβαλλόμενη απόφασή του ανεπαρκείς, ασαφείς, ενδοιαστικές και αντιφατικές αιτιολογίες, καθόσον, ενώ αρχικά δέχεται ότι η πρώτη αναιρεσίβλητη κατά το επίδικο χρονικό διάστημα, είχε λάβει όλα τα ενδεδειγμένα μέτρα για τη φύλαξη των ελλιμενιζόμενων σκαφών στη Μαρίνα ...

που εκμεταλλευόταν και συγκεκριμένα ότι α) είχε αναθέσει με σύμβαση σε ιδιωτική εταιρεία τη φύλαξη και την επιτήρηση της χερσαίας ζώνης β) είχε προβεί στην περίφραξη του χώρου και είχε τοποθετήσει μεταλλικές περιφράξεις στις εισόδους των προβλητών ελλιμενισμού των σκαφών, πύλη ελέγχου στην είσοδο και μπάρες οχημάτων και γ) είχε τοποθετήσει κλειστό κύκλωμα τηλεόρασης, συνδεδεμένο με κάμερες παρακολούθησης, που παρακολουθείτο από υπάλληλο της, στη συνέχεια δέχεται ότι, κατά το ίδιο χρονικό διάστημα, που έλαβε χώρα η κλοπή, δεν λειτουργούσε η κάμερα παρακολούθησης του χώρου πλησίον του ελλιμενισμένου σκάφους ..., όχι λόγω πλημμελούς συντήρησης ή βλάβης της κάμερας αυτής ή του όλου συστήματος, (κλειστού κυκλώματος τηλεόρασης), αλλά λόγω πτώσης της τάσης του ρεύματος, οφειλόμενης στο δίκτυο ηλεκτροδότησης και περαιτέρω, προκειμένου να αντικρούσει την υπ' αριθ. .../2013 βεβαίωση του ΔΕΔΔΗΕ, που προσκόμισε η αναιρεσείουσα, στην οποία αναφερόταν ότι κατά την ημέρα και ώρα της κλοπής "δεν υπήρξε πρόβλημα ηλεκτροδότησης στην Μαρίνα ..., που να οφείλεται σε βλάβη δικτύου...", δέχεται ότι η οποιαδήποτε αυξομείωση της τάσης του ρεύματος δεν οφείλεται απαραιτήτως σε "βλάβη του δικτύου", αλλά ότι είναι φαινόμενο, που συμβαίνει συχνά και μπορεί να οφείλεται σε διάφορα απρόβλεπτα και παροδικά εξωτερικά αίτια.

Από τις τελευταίες παραδοχές προκύπτει ανεπάρκεια, ασάφεια και αντίφαση του αποδεικτικού πορίσματος της προσβαλλόμενης απόφασης, σχετικά με την έλλειψη ευθύνης της πρώτης αναιρεσίβλητης για τη μη λειτουργία της συγκεκριμένης κάμερας παρακολούθησης κατά το επίδικο χρονικό διάστημα και εντεύθεν την κλοπή του ως άνω σκάφους δεδομένου ότι, ενώ αρχικά περιέχει παραδοχή ότι δεν ευθύνεται, διότι η μη λειτουργία της κάμερας αυτής οφείλεται στο δίκτυο ηλεκτροδότησης λόγω πτώσης της τάσης του ρεύματος, στη συνέχεια αναφέρει ότι η αυξομείωση της τάσης του ρεύματος δεν οφείλεται απαραιτήτως σε βλάβη του δικτύου, αλλά μπορεί να οφείλεται (εκτός από τη βλάβη του δικτύου) και σε διάφορα απρόβλεπτα και παροδικά εξωτερικά αίτια, χωρίς όμως περαιτέρω να προσδιορίζει τα αίτια αυτά, καθώς και σε ποίου τη σφαίρα ευθύνης ανάγονται, αλλά ούτε και διευκρινίζει τον ακριβή χρόνο, που έλαβε χώρα η μη λειτουργία της εν λόγω κάμερας και τη διάρκειά της, ώστε να κριθεί εάν η πρώτη αναιρεσίβλητη είχε τη δυνατότητα, αντιλαμβανόμενη τη μη λειτουργία της, να ενεργοποιήσει άλλα μέτρα για την επιμελή εκπλήρωση της συμβατικής υποχρέωσής της προς φύλαξη του ελλιμενισμένου στις εγκαταστάσεις της επίμαχου σκάφους, ενόψει του ότι, από τις παραδοχές της ίδιας της απόφασης, η κλοπή τοποθετείται στο χρονικό διάστημα από ώρα 22.00 της 14-4-2010 έως 7:15 ώρα της 15-4-2010.

Συνακόλουθα τούτων, η προσβαλλόμενη απόφαση στερείται νόμιμης βάσης, διότι, ενόψει των εκτεθέντων, δεν μπορεί να κριθεί, αν στη συγκεκριμένη υπόθεση συνέτρεχαν ή όχι τα στοιχεία των ουσιαστικού δικαίου διατάξεων που εφάρμοσε, σχετικά με το ουσιώδες ζήτημα της ευθύνης ή μη της πρώτης αναιρεσίβλητης για την κλοπή του ελλιμενισμένου στις εγκαταστάσεις της προαναφερόμενου σκάφους, όπως βασίμως υποστηρίζει η αναιρεσείουσα με το δεύτερο από το άρθρο 559 αριθμ. 19 ΚΠολΔ λόγο αναίρεσης.

Επομένως, κατά παραδοχή του λόγου αυτού αναίρεσης, πρέπει να γίνει δεκτή η υπό κρίση αίτηση και να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, ενώ παρέλκει πλέον η έρευνα των λοιπών λόγων αναίρεσης. Στη συνέχεια πρέπει η υπόθεση να παραπεμφθεί για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, αφού είναι δυνατή η σύνθεσή του από άλλο δικαστή, εκτός εκείνου που εξέδωσε την αναιρούμενη απόφαση, κατά την παρ. 3 του άρθρου 580 ΚΠολΔ, όπως η παράγραφος αυτή αντικαταστάθηκε με το άρθρο 65 του ν. 4139/2013.

Περαιτέρω, πρέπει να διαταχθεί, κατά την παρ. 4 του άρθρου 495 ΚΠολΔ, που προστέθηκε με το άρθρο 12 παρ. 2 του ν. 4055/2012, η απόδοση στην αναιρεσείουσα του παραβόλου των τριακοσίων (300) ευρώ, που καταβλήθηκε από αυτή με τα παράβολα του Δημοσίου και του ΤΑΧ.ΔΙΚ., όπως αυτά αναφέρονται στην υπ'αριθμ. …/30-4-2015 έκθεση κατάθεσης της αίτησης αναίρεσης, που συντάχθηκε από τη γραμματέα του Εφετείου Πειραιά.

Τέλος, τα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας που κατέθεσε προτάσεις, πρέπει να επιβληθούν σε βάρος των αναιρεσιβλήτων, λόγω της ήττας τους κατά το σχετικό περί τούτου νόμιμο αίτημα αυτής (άρθρα 176, 183, 189 παρ. 1, 191 παρ. 2 ΚΠολΔ), όπως ορίζονται ειδικότερα στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την υπ' αριθμ. 75/2015 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Πειραιά (Ναυτικό Τμήμα).

Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο παραπάνω Εφετείο, που θα συγκροτηθεί από άλλο δικαστή, εκτός εκείνου που εξέδωσε την αναιρούμενη απόφαση.

Διατάσσει την απόδοση στην αναιρεσείουσα του παραβόλου των τριακοσίων (300) ευρώ, που καταβλήθηκε από αυτήν.

Καταδικάζει τις αναιρεσίβλητες στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 15 Σεπτεμβρίου 2017.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του, στις 4 Οκτωβρίου 2017.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ και νυν Πρόεδρος του Αρείου Πάγου Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ