Supreme Court allows appeal against conviction for forgery, quashing prosecution due to statute of limitations expiration.

Απόφαση 1655 / 2019 (ΣΤ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)Αριθμός 1655/2019

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

ΣΤ' ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Αρτεμισία Παναγιώτου, Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτη (σύμφωνα με την υπ'αριθμ.194/2019 πράξη του Προέδρου του Αρείου Πάγου), Γεώργιο Αναστασάκο, Ευφροσύνη Καλογεράτου - Ευαγγέλου Εισηγήτρια, Πηνελόπη Παρτσαλίδου - Κομνηνού και Σταματική Μιχαλέτου, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 8 Οκτωβρίου 2019, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Ισίδωρου Ντογιάκου (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και του Γραμματέως Χαράλαμπου Αθανασίου, για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος - κατηγορουμένου Β. Λ. του Κ., κατοίκου ..., που εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Ζωή Γεωργοπούλου, για αναίρεση της υπ'αριθ.ΒΤ 2103/2019 αποφάσεως του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών. Με πολιτικώς ενάγον το Ελληνικό Δημόσιο, που εκπροσωπείται νόμιμα και το οποίο δεν παρέστη.

Το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Αθηνών με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και o αναιρεσείων - κατηγορούμενος ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην αριθμ.πρωτ. 8026/19-7-2019 αίτησή του αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 1157/19.

Αφού άκουσε Τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να γίνει δεκτή η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παύσει οριστικά η ποινική δίωξη κατά του αναιρεσείοντος - κατηγορουμένου λόγω παραγραφής και την πληρεξούσια δικηγόρο του αναιρεσείοντος, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Η κρινόμενη υπ' αριθμ. πρωτ. 8026/2019 και από 19.7.2019 αίτηση - δήλωση του Β. Λ. του Κ., για αναίρεση της υπ' αριθμ. ΒΤ 2103/2019 αποφάσεως του Β' Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών (το οποίο - μετά από αναίρεση της υπ' αριθμ. ΒΤ 3624/2018 αποφάσεως του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών με την υπ' αριθμ. 1056/2019 απόφαση του Αρείου Πάγου - κατ' έφεση δικάζοντας κήρυξε τον ήδη αναιρεσείοντα ένοχο της αξιόποινης πράξης της πλαστογραφίας μετά χρήσεως και, με το ελαφρυντικό της περ. δ' της παρ. 2 του άρθρου 84 ΠΚ, του επέβαλε ποινή φυλακίσεως έξι (6) μηνών, την οποία ανέστειλε επί τριετία ασκήθηκε παραδεκτώς και εμπροθέσμως κατ' άρθρο 473 παρ. 3 ΚΠοινΔ (καταχώρηση της προσβαλλομένης αποφάσεως στο ειδικό βιβλίο την 1.7.2019). Είναι, επομένως, τυπικά δεκτή και πρέπει να εξεταστεί περαιτέρω κατ' ουσία.

Κατά τα άρθρα 111, 112 και 113 του νυν ισχύοντος ΠΚ, το αξιόποινο εξαλείφεται με την παραγραφή, η οποία προκειμένου για πλημμελήματα είναι πέντε έτη και αρχίζει από τότε που τελέστηκε η πράξη. Η προθεσμία της παραγραφής αναστέλλεται, για όσο χρόνο διαρκεί η κύρια διαδικασία και ωσότου να γίνει αμετάκλητη η καταδικαστική απόφαση, πάντως όχι πέρα των τριών ετών για τα πλημμελήματα.

Από τις διατάξεις αυτές, σε συνδυασμό με εκείνες των άρθρων 368 περιπτ. Β και 511 του νυν ισχύοντος ΚΠΔ, προκύπτει ότι η παραγραφή, ως θεσμός δημόσιας τάξης, εξετάζεται αυτεπαγγέλτου από το δικαστήριο σε κάθε στάση της ποινικής διαδικασίας, ακόμη δε και στον Άρειο Πάγο, ο οποίος διαπιστώνοντας την συμπλήρωση της παραγραφής, οφείλει να αναιρέσει την προσβαλλόμενη απόφαση και να παύσει οριστικά την ποινική δίωξη, λόγω παραγραφής, εφ'όσον η αίτηση αναίρεσης είναι τυπικά παραδεκτή, για το λόγο ότι ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα και περιέχεται σ' αυτή, σύμφωνα με το άρθρο 474 παρ. 4 του ΚΠΔ, ένας τουλάχιστον παραδεκτός λόγος αναίρεσης από αυτούς που περιοριστικά αναφέρονται στο άρθρο 510 του ίδιου Κώδικα.

Ειδικότερα, κατά τη διάταξη του προαναφερομένου (νέου) άρθρου 511 εδ. β ΚΠΔ (Λόγοι αναίρεσης που εξετάζονται αυτεπαγγέλτως): Αν εμφανιστεί ο αναιρεσείων και κριθεί παραδεκτή η αίτηση αναίρεσης, ο Άρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως, αν και δεν προτάθηκαν, όλους τους λόγους της αναίρεσης που αναφέρονται στην παρ. 1 του άρθρου 510, εκτός από τον προβλεπόμενο στο στοιχ.

Β. Δεν επιτρέπεται όμως να χειροτερεύσει η θέση του κατηγορουμένου. Υπό τις ίδιες προϋποθέσεις ο Άρειος Πάγος αυτεπαγγέλτους λαμβάνει υπόψη το δεδικασμένο και την παραγραφή που επήλθαν μετά τη δημοσίευση της προσβαλλόμενης απόφασης. Επίσης, αυτεπαγγέλτως εφαρμόζει τον επιεικέστερο νόμο που ισχύει μετά τη δημοσίευσή της.

Επομένως, ο Άρειος Πάγος λαμβάνει υπόψη αυτεπαγγέλτως την παραγραφή που επήλθε μετά τη δημοσίευση της προσβαλλομένης αποφάσεως, υπό την προϋπόθεση όμως, ότι έχει κριθεί παραδεκτή η αίτηση αναίρεσης και εμφανίστηκε ο αναιρεσείων. To δίκασαν κατ' έφεση Τριμελές Πλημμελειοδικείο Αθηνών με την προσβαλλόμενη υπ" αριθμ.

Β Τ 2103/ 27.6.2019 απόφασή του, κήρυξε ένοχο τον ήδη αναιρεσείοντα, όπως προκύπτει από το διατακτικό της, κατά λέξη του ότι: "Στην ….. την 7/7/2011 νόθευσε έγγραφο με σκοπό να παραπλανήσει με τη χρήση του άλλον σχετικά με γεγονός που μπορεί να έχει έννομες συνέπειες, στη συνέχεια, δε, έκανε χρήση του πλαστού αυτού εγγράφου.

Ειδικότερα, ο κατηγορούμενος, ασκών το επάγγελμα του συμβούλου επιχειρήσεων στο λογιστικό γραφείο του πατρός του, Κ. Λ. του Β., και ενώ είχε αναλάβει τη συμπλήρωση και υποβολή των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος οικονομικού έτους 2011 των φορολογούμενων Κ. Τ. του Ν. και Α. Τ. του Κ. στην αρμόδια φορολογική αρχή και δη στην ΔΟΥ ...

για τον Κ. Τ. και στην ΔΟΥ ... για την Α. Τ., στον ως άνω τόπο και χρόνο, αφού συμπλήρωσε στα σχετικά έντυπα των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος οικονομικού έτους 2011[Ε1] τα αληθή οικονομικά στοιχεία - φορολογητέα εισοδήματα των προα¬ναφερθέντων φορολογουμένων, κι αφού υπέγραψαν αυτά ως δηλούντες οι φορολογούμενοι Κ.

Τ. και Α. Τ. αντίστοιχα, ακολούθως ο κατηγορούμενος, εν αγνοία τους, έθεσε στην τελευ¬ταία σελίδα εκάστης των δύο δηλώσεων στη θέση του παραλαβόντος υπαλλήλου της ΔΟΥ με εν τύπωμα σφραγίδας τα στοιχεία "Δ.Κ. ΕΦΟΡΙΑΚΟΙ ΤΕ/Γ" και κατ' απομίμηση υπογραφή αυτού ως και ημερομηνία παραλαβής την 7/7/2011, ώστε να διαλαμβάνεται ότι την δήλωση φορολογίας εισοδήματος οικονομικού έτους 2011[Ε1] για τον μεν φορολογούμενο, Κ.

Τ. την κατέθεσε την 7/7/2011 νομίμως και αρμοδίως στην ΔΟΥ ... για τη δε φορολογούμενη Α. Τ. ότι την κατέθεσε την ίδια ημέρα νομίμως και αρμοδίως στην ΔΟΥ ..., παρότι στην πραγματικότητα δεν υπήρχε υπάλληλος με όνομα Δ. Κ. ούτε στη ΔΟΥ ... ούτε στη ΔΟΥ ... και ουδέποτε οι δηλώσεις αυτές προσκομίσθηκαν από τον κατηγορούμενο στις προαναφερθείσες υπηρεσίες, ακολούθως, δε στην … έκανε αυθημερόν χρήση των δύο απ' αυτού ως άνω πλαστογραφημένων δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος οικονομικού έτους 2011 παραδίδοντας αυτές στον Κ.

Τ., προκειμένου να τον διαβεβαιώσει ότι τις είχε υποβάλει στην αρμόδια φορολογική αρχή, ως όφειλε." Στην προκείμενη, επομένως, περίπτωση, η πράξη της πλαστογραφίας μετά χρήσεως, για την οποία καταδικάσθηκε ο αναιρεσείων - κατηγορούμενος, τιμωρείται σε βαθμό πλημμελήματος (με φυλάκιση και χρηματική ποινή - άρθρο 216 του ΠΚ), από το χρόνο δε που φέρεται ότι τελέσθηκε, όπως δέχεται η προσβαλλομένη απόφαση (7.7.2011) μέχρι τη συζήτηση επί της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως (8.10.2019) παρήλθε χρονικό διάστημα μεγαλύτερο της οκταετίας και εξαλείφθηκε με παραγραφή το αξιόποινο της πράξεως αυτής.

Λαμβανομένου δε περαιτέρω υπόψη ότι η υπό κρίση αναίρεση ασκήθηκε παραδεκτώς και οι λόγοι που περιέχονται σε αυτή και αναφέρονται στην έλλειψη ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας και σε εσφαλμένη εφαρμογή και ερμηνεία ουσιαστικής ποινικής διατάξεως, είναι παραδεκτοί ο δε αναιρεσείων εμφανίστηκε ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παύσει οριστικά η ποινική δίωξη που ασκήθηκε σε βάρος του (αναιρεσείοντος) για την άνω πράξη, λόγω παραγραφής, όπως ειδικότερα ορίζεται στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την υπ' αριθμ. Β Τ 2103/2019 απόφαση του Β' Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών.

Παύει οριστικά λόγω παραγραφής την ποινική δίωξη που ασκήθηκε σε βάρος του Β. Λ. του Κ., κατοίκου ... (οδός ...), για την πράξη της πλαστογραφίας με χρήση και συγκεκριμένα του ότι: "Στην Αθήνα την 7/7/2011 νόθευσε έγγραφο με σκοπό να παραπλανήσει με τη χρήση του άλλον σχετικά με γεγονός που μπορεί να έχει έννομες συνέπειες, στη συνέχεια, δε, έκανε χρήση του πλαστού αυτού εγγράφου.

Ειδικότερα, ο κατηγορούμενος, ασκών το επάγγελμα του συμβούλου επιχειρήσεων στο λογιστικό γραφείο του πατρός του, Κ. Λ. του Β., και ενώ είχε αναλάβει τη συμπλήρωση και υποβολή των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος οικονομικού έτους 2011 των φορολογούμενων Κ. Τ. του Ν. και Α. Τ. του Κ. στην αρμόδια φορολογική αρχή και δη στην ΔΟΥ ...

για τον Κ. Τ. και στην ΔΟΥ ... για την Α. Τ., στον ως άνω τόπο και χρόνο, αφού συμπλήρωσε στα σχετικά έντυπα των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος οικονομικού έτους 2011[Ε1] τα αληθή οικονομικά στοιχεία-φορολογητέα εισοδήματα των προαναφερθέντων φορολογουμένων, κι αφού υπέγραψαν αυτά ως δηλούντες οι φορολογούμενοι Κ.

Τ. και Α. Τ. αντίστοιχα, ακολούθως ο κατηγορούμενος, εν αγνοία τους, έθεσε στην τελευταία σελίδα εκάστης των δύο δηλώσεων στη θέση του παραλαβόντος υπαλλήλου της ΔΟΥ με εν τύπωμα σφραγίδας τα στοιχεία "Δ.Κ. ΕΦΟΡΙΑΚΟΙ ΤΕ/Γ " και κατ' απομίμηση υπογραφή αυτού ως και ημερομηνία παραλαβής την 7/7/2011, ώστε να διαλαμβάνεται ότι την δήλωση φορολογίας εισοδήματος οικονομικού έτους 2011[Ε1] για τον μεν φορολογούμενο, Κ.

Τ. την κατέθεσε την 7/7/2011 νομίμως και αρμοδίως στην ΔΟΥ ... για τη δε φορολογούμενη Α. Τ. ότι την κατέθεσε την ίδια ημέρα νομίμως και αρμοδίως στην ΔΟΥ ..., παρότι στην πραγματικότητα δεν υπήρχε υπάλληλος με όνομα Δ. Κ. ούτε στη ΔΟΥ ... ούτε στη ΔΟΥ ... και ουδέποτε οι δηλώσεις αυτές προσκομίσθηκαν από τον κατηγορούμενο στις προαναφερθείσες υπηρεσίες, ακολούθως, δε στην ….

έκανε αυθημερόν χρήση των δύο απ' αυτού ως άνω πλαστογραφημένων δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος οικονομικού έτους 2011 παραδίδοντας αυτές στον Κ. Τ., προκειμένου να τον διαβεβαιώσει ότι τις είχε υποβάλει στην αρμόδια φορολογική αρχή, ως όφειλε."

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 16 Οκτωβρίου 2019.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 22 Οκτωβρίου 2019.

Η ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΥΣΑ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ

Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ