1653/2014 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1653 / 2014 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1653/2014

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Νικόλαο Λεοντή, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Βασιλική Θάνου-Χριστοφίλου, Δημητρούλα Υφαντή, Ιωάννα Πετροπούλου και Γεώργιο Σακκά, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 6 Δεκεμβρίου 2013, με την παρουσία και της Γραμματέως Ελένης Τσιουρή, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Κ. Δ., κατοίκου ..., ο οποίος παραστάθηκε μετά της πληρεξουσίας δικηγήρου του Αθηνάς Φαράζη-Τσαπούτσογλου και δεν κατέθεσε προτάσεις.

Του αναιρεσιβλήτου: Ν. Δ., κατοίκου ... και προσωρινά διαμένοντος στα ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Ιωάννα Τρύφωνα και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 3/1/2005 αγωγή τα ήδη αναιρεσίβλητου, που κατατέθηκε στο Ειρηνοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 1693/2005 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 6193/2009 του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 25-10-2010 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης, Βασιλική Θάνου-Χριστοφίλου ανέγνωσε την από 2-11-2011 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε να απορριφθούν οι λόγοι της αιτήσεως αναιρέσεως της υπ' αριθμ. 6193/2009 απόφαση του ως Εφετείου δικάσαντος Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών.

Η πληρεξούσια του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, η πληρεξούσια του αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Στην προκειμένη περίπτωση, το ως Εφετείο δικάσαν Πολυμελές Πρωτοδικείο, συνεκδίκασε την έφεση, την ασκηθείσα από τον εναγόμενο - μισθωτή - νυν αναιρεσείοντα και την αντέφεση, την ασκηθείσα από τον ενάγοντα - εκμισθωτή - νυν αναιρεσίβλητο, έκανε δεκτές αυτές, ως βάσιμες κατ' ουσία και αφού εξαφάνισε την απόφαση του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου, εδίκασε και πάλι την αγωγή, δέχθηκε αυτήν και υποχρέωσε τον εναγόμενο - μισθωτή να καταβάλει στον ενάγοντα - εκμισθωτή, το ποσό των 10.986 €, ως αποζημίωση χρήσης, λόγω παρακράτησης του μισθίου, μετά τη λήξη της μίσθωσης (αντί του ποσού των 5.835 €, το οποίο είχε επιδικάσει, για την ίδια αιτία, το πρωτοβάθμιο δικαστήριο).

Με τον πρώτο λόγο αναίρεσης προβάλλεται η αιτίαση της παραβίασης του άρθρ. 560 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ., εκ του ότι το δικάσαν δικαστήριο, κατά παράβαση των διατάξεων των άρθρ. 520, 522, 532 Κ.Πολ.Δ., δεν κήρυξε απαράδεκτη την αντέφεση του εφεσιβλήτου - εκμισθωτή, παρότι αυτή ασκήθηκε με τις προτάσεις του και όχι με ιδιαίτερο δικόγραφο, κατατιθέμενο τριάντα ημέρες πριν από τη συζήτηση της έφεσης, όπως ορίζει η διάταξη του άρθρ. 532 § 2 Κ.Πολ.Δ., η οποία, κατά την άποψη του αναιρεσείοντα, έχει εφαρμογή, εν προκειμένω. Ο λόγος αυτός είναι απορριπτέος, ως μη νόμιμος, διότι η εκ του άρθρου 560 αριθμ. 1 Κ.Πολ.Δ. πλημμέλεια, αφορά την παραβίαση (μόνο) των διατάξεων κανόνων ουσιαστικού δικαίου, πέραν του ότι, εξ' άλλου, οι επικαλούμενες προς θεμελίωση του λόγου αυτού αιτιάσεις είναι, σε κάθε περίπτωση, νόμω αβάσιμες, αφού, σύμφωνα με το άρθρο 654 § 1 Κ.Πολ.Δ., στις μισθωτικές διαφορές, η αντέφεση ασκείται και με τις προτάσεις.

Κατά το άρθρο 601 Α.Κ. "ο μισθωτής, για όσο χρόνο παρακρατεί το μίσθιο μετά τη λήξη της μίσθωσης, οφείλει ως αποζημίωση το συμφωνημένο μίσθωμα, χωρίς αυτό να αποκλείει το δικαίωμα του εκμισθωτή να απαιτήσει και άλλη περαιτέρω ζημία". Από τη διάταξη αυτή προκύπτει ότι η αποζημίωση χρήσης (κατ' αποκοπή) την οποία οφείλει ο μισθωτής μετά τη λήξη της μίσθωσης με την επέλευση των αποτελεσμάτων της καταγγελίας, για όσο χρόνο παρακρατεί το μίσθιο, δεν έχει το χαρακτήρα μισθώματος, το οποίο υπόκειται σε αναπροσαρμογή κατ' άρθρο 7 Π.Δ. 34/1995 όπως αυτό ισχύει σήμερα, αλλά γνήσιας αποζημίωσης, η οποία δεν υπόκειται σε αναπροσαρμογή. Επομένως, κατά την έννοια του ανωτέρω άρθρου 601 Α.Κ. ως συμφωνημένο μίσθωμα για τον υπολογισμό της αποζημίωσης νοείται εκείνο που οφειλόταν κατά το χρόνο γέννησης της αξίωσης, δηλαδή της λήξης της μίσθωσης, και όχι εκείνο που, κατά τη διάρκεια της παρακράτησης του μισθίου, θα προέκυπτε από τη συμφωνημένη αναπροσαρμογή (ΑΠ 1473/2003, ΑΠ 1248/2001). Εκτός όμως από την ανωτέρω αποζημίωση χρήσης, ο εκμισθωτής δικαιούται να απαιτήσει για την παρακράτηση του μισθίου και την αποκατάσταση κάθε άλλης περαιτέρω ζημίας κατά τις γενικές διατάξεις περί υπερημερίας του οφειλέτη (ΑΚ 343 επ.) και των θετικών παραβάσεων της σύμβασης (ΑΚ 343 επ. 335), έχει δε ως προϋπόθεση το πταίσμα του εκμισθωτή (342 επ. ΑΚ), την ανυπαρξία του οποίου οφείλει να επικαλεσθεί και αποδείξει αυτός. Στην περίπτωση αυτή, σύμφωνα με το άρθρο 298 ΑΚ, αποκαθίσταται η θετική ζημία, καθώς και το διαφυγόν κέρδος του εκμισθωτή, δηλαδή εκείνο που θα αποκόμιζε με πιθανότητα κατά τη συνήθη (κανονική) πορεία των πραγμάτων, αν ο μισθωτής απέδιδε το μίσθιο αμέσως μετά τη λήξη της μίσθωσης. Τέτοιο δε διαφυγόν κέρδος αποτελεί και το υψηλότερο από το καταβαλλόμενο "ως αποζημίωση χρήσης" μίσθωμα που αποδεδειγμένα θα λάμβανε ο εκμισθωτής εκμισθώνοντας σε άλλον το μίσθιο (ΑΠ 1221/2001, ΑΠ 1815/2007).

Από το περιεχόμενο της προσβαλλομένης απόφασης προκύπτει ότι, το ως Εφετείο δικάσαν Πολυμελές Πρωτοδικείο, δέχεται, σύμφωνα με τις παραδοχές της απόφασής του, ότι την 10-6-2002 επήλθαν τα αποτελέσματα της εκ μέρους του εκμισθωτού γενομένης καταγγελίας της μισθωτικής σχέσης, λόγω καθυστέρησης καταβολής των οφειλομένων μισθωμάτων και λύθηκε η μίσθωση, καθώς και ότι, από τότε ο εναγόμενος - μισθωτής, ο οποίος, παρά τη λύση της μίσθωσης, εξακολουθεί να παρακρατεί το μίσθιο κατάστημα, οφείλει αποζημίωση χρήσεως, πλην όμως υπολογίζει (και επιδικάζει) το ποσό της αποζημίωσης αυτής, όχι σύμφωνα με το ύψος του ποσού του συμφωνημένου μισθώματος, κατά την ημερομηνία λήξεως της σύμβασης μισθώσεως, αλλά υπολογίζοντας το μίσθωμα αναπροσαρμοζόμενο κατά εξάμηνο, διότι, σύμφωνα με την αιτιολογία της αναιρεσιβαλλομένης απόφασης "αυτό ήταν, κατ' άρθρ. 601 ΑΚ, το συμφωνημένο, σύμφωνα με το από 1-7-1995 ιδιωτικό συμφωνητικό παράτασης της επίδικης μίσθωσης".

Με το να κρίνει έτσι το δικάσαν δικαστήριο, εσφαλμένα ερμήνευσε και εφήρμοσε τη διάταξη του άρθρ. 601 ΑΚ, διότι σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν στην προηγηθείσα νομική σκέψη, ως συμφωνημένο μίσθωμα, για τον υπολογισμό της αποζημίωσης χρήσεως, κατά το άρθρ. 601 ΑΚ, θεωρείται το ύψος του μισθώματος που οφειλόταν κατά τη λήξη της μίσθωσης και όχι εκείνο, το οποίο θα προέκυπτε, κατά τη διάρκεια της παρακράτησης του μισθίου, από την συμφωνημένη αναπροσαρμογή, όπως ζητούσε, εν προκειμένω, με το αγωγικό αίτημά του ο ενάγων-εκμισθωτής. Ούτε, εξ' άλλου, κατά τα επί πλέον αιτούμενα ποσά, δύναται να θεωρηθεί, ότι αυτά, κατ' εκτίμηση του δικογράφου της αγωγής ζητούνται ως περαιτέρω αποζημίωση (διαφυγόν κέρδος του εκμισθωτή, ως υψηλότερο μίσθωμα, το οποίο θα ελάμβανε εκμισθώνοντας το μίσθιο σε άλλον, σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν στην προηγηθείσα νομική σκέψη), διότι το δικόγραφο της αγωγής ουδόλως περιέχει τα στοιχεία, τα απαιτούμενα προς θεμελίωση τέτοιου αιτήματος. Επομένως, το δικαστήριο υπέπεσε στην από το άρθρο 560 αριθ. 1 Κ.Πολ.Δ. προβλεπόμενη πλημμέλεια, όπως βασίμως αποδίδεται με τους δεύτερο, τρίτο και πέμπτο λόγους αναίρεσης, οι οποίοι πρέπει να γίνουν δεκτοί. Κατ' ακολουθία των ανωτέρω, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλομένη απόφαση, κατά το κεφάλαιο αυτής, το οποίο αφορά το αίτημα για επιδίκαση αποζημίωσης χρήσεως, λόγω παρακράτησης του μισθίου (κεφάλαιο το οποίο - και μόνον - πλήττεται με τους λόγους της κρινόμενης αναίρεσης), να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο εκδόσαν την απόφαση ίδιο δικαστήριο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές (άρθρ. 580 παρ. 3 Κ.Πολ.Δ.) και να καταδικασθεί ο ηττηθείς αναιρεσίβλητος στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσείοντα (άρθρ. 176, 183 Κ.Πολ.Δ.), ο οποίος δεν κατέθεσε προτάσεις.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

ΑΝΑΙΡΕΙ την υπ' αριθμ. 6193/2009 απόφαση του ως Εφετείου δικάσαντος Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών.

ΠΑΡΑΠΕΜΠΕΙ την υπόθεση, κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό μέρος αυτής, για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Δικαστήριο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές.

ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ τον αναιρεσίβλητο στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντα, τα οποία ορίζει στο ποσό των χιλίων πεντακοσίων (1.500) Ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 12 Ιουνίου 2014.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 27 Ιουλίου 2014.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ