1652/2008 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1652 / 2008 (Β2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1652/2008

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

B2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Σπυρίδωνα Κολυβά, Αντιπρόεδρο, Ηλία Γιαννακάκη, Χρήστο Αλεξόπουλο, Σπυρίδωνα Ζιάκα, Ζήση Βασιλόπουλο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 29 Ιανουαρίου 2008, με την παρουσία και του Γραμματέα Αντωνίου Στυλιανουδάκη, για να δικάσει μεταξύ:

Των καλούντων - αναιρεσειόντων - αναιρεσίβλητων: 1. Χ1, 2. Χ2, οι οποίες εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Μιχαήλ Τσαγκατάκη.

Των καθών η κλήση - αναιρεσιβλήτων - αναιρεσειόντων: 1.Γαλλικού Δημοσίου, που εκπροσωπείται νόμιμα και 2.Ιδρύματος, με την επωνυμία "ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΘΗΝΩΝ", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, τα οποία εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Κωνσταντίνο Καραγκούνη, 3. Ψ3 και 4. Ψ4, οι οποίες δεν παραστάθηκαν στο ακροατήριο, 5. Ψ5 και 6. Ψ6, οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Δημήτριο Δερβιτσιώτη, με δήλωση του άρθρου 242§2 Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 12 Μαρτίου 1999 αγωγή των ήδη καλούντων - αναιρεσειόντων - αναιρεσίβλητων Μακρή Ολυμπίας και Χλιάπα-Παρίση Αλεξάνδρας, η οποία κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 784/2000 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 409/2002 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζήτησαν οι ήδη καλούντες με την από 3-10-2002 αίτησή τους, οι υπό στοιχεία 1 και 2 εκ των καθών η κλήση με την από 1-10-2002 αίτησή τους και τους από 19-1-2004 πρόσθετους λόγους, και οι υπό στοιχεία 3,4,5 και 6 εκ των καθών η κλήση με την από 21-10-2002 αίτησή τους.

Στη συνέχεια εκδόθηκε η 577/2004 απόφαση του Β2' Πολιτικού Τμήματος, η οποία αφού συνεκδίκασε όλες τις παραπάνω αιτήσεις και πρόσθετους λόγους, απέρριψε μέρος αυτών, όπως αναφέρεται στο διατακτικό της και παρέπεμψε στην Τακτική Ολομέλεια του Αρείου Πάγου. Μετά την πιο πάνω απόφαση και την από 5 Μαϊου 2005 των ήδη 1ου και 2ου καθών η κλήση, η υπόθεση παραπέμφθηκε στην Ολομέλεια του Αρείου Πάγου και εκδόθηκε η 4/2006 απόφαση, κατά την οποία αναιρέθηκε η 409/2002 απόφαση του Εφετείου Αθηνών κατά το παραπεμφθέν με την αριθ. 577/2004 απόφαση του Β2 Πολιτικού τμήματος μέρος της και αναπέμφθηκε η υπόθεση στο ίδιο Τμήμα για την εξέταση των λοιπών λόγων αναιρέσεως.

Η υπόθεση επανέρχεται και πάλι για συζήτηση με την από 2/3/2007 κλήση των ήδη καλούντων - αναιρεσειόντων - αναιρεσίβλητων, Χ1 και Χ2. Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω και ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Χρήστος Αλεξόπουλος, ανέγνωσε τις από 10/2/2004 τρείς εκθέσεις του τότε Αρεοπαγίτη και νυν Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Δημητρίου Λοβέρδου, με τις οποίες εισηγήθηκε αντιστοίχως:

Α) να γίνει δεκτός ο πρώτος λόγος αναιρέσεως του κύριου δικογράφου και να απορριφθούν οι λοιποί καθώς και οι πρόσθετοι λόγοι αναιρέσεως της από 1 Οκτωβρίου 2002 αιτήσεως και των από 19 Ιανουαρίου 2004 πρόσθετων λόγων, Β) Την απόρριψη της από 3 Οκτωβρίου 2002 αιτήσεως και Γ) Την απόρριψη της από 21 Οκτωβρίου 2002 αιτήσεως.

Οι πληρεξούσιοι των παραπάνω διαδίκων ζήτησαν την παραδοχή των αιτήσεών τους και των πρόσθετων λόγων καθώς και την απόρριψη των αντιθέτων και κάθε πλευρά την καταδίκη της αντίδικης στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Oπως προκύπτει από την προσκομιζόμενη και επικαλούμενη από τις επισπεύδουσες τη συζήτηση αναιρεσείουσες - αναιρεσίβλητες Χ1 και Χ2 ..... έκθεση επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή Πειραιώς ..... ακριβές αντίγραφο της από 2-3-2007 κλήσεώς τους, με πράξη ορισμού δικασίμου για την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο και κλήση προς εμφάνιση κατά τη δικάσιμο αυτή, επιδόθηκε εμπρόθεσμα και νομότυπα, κατά το άρθρο 143 παρ. 2 ΚΠολΔ, στον δικηγόρο Δημήτριο Δερβιτσιώτη, ο οποίος, όπως προκύπτει από την επισκόπησή της, έχει υπογράψει ως πληρεξούσιός τους την από 21-10-2002 αναίρεση των τρίτης και τετάρτης των καθ' ων η κλήση - αναιρεσειουσών - αναιρεσιβλήτων Ψ3 και Ψ4, αλλά και, όπως προκύπτει από την επισκόπηση των οικείων διαδικαστικών εγγράφων, είχε εκπροσωπήσει τις ίδιες αυτές κατά τις συζητήσεις της υπόψη υποθέσεως της 24-2-2004 και της 20-10-2005, κατά τις οποίες εκδόθηκαν αντιστοίχως η 577/2004 απόφαση του παρόντος Δικαστηρίου και η 4/2006 απόφαση της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου. Επομένως, παρά την απουσία των ως άνω τρίτης και τετάρτης των καθ' ων η κλήση - αναιρεσειουσών - αναιρεσιβλήτων, οι οποίες, όπως προκύπτει από τα πρακτικά, δεν εμφανίσθηκαν στην ανωτέρω συνεδρίαση, ούτε κατέθεσαν έγγραφες δηλώσεις κατά το άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ, πρέπει να συζητηθεί η προκειμένη υπόθεση (άρθρα 568 παρ. 4 και 576 παρ. 2 ΚΠολΔ).

Από τα επικαλούμενα και προσκομιζόμενα διαδικαστικά έγγραφα προκύπτουν τα ακόλουθα: Με την από 12-3-1999 αγωγή τους οι ενάγοντες Χ1, Ψ3, Ψ4, Χ2, Ψ5 και Ψ6, ισχυριζόμενοι ότι προσφέρουν τις υπηρεσίες τους ως ιδιωτικοί εκπαιδευτικοί στο δεύτερο των εναγομένων "Ινστιτούτο Γαλλικών Σπουδών Αθηνών" και ότι το τελευταίο αυτό αποτελεί αυθύπαρκτο νομικό πρόσωπο και συγκεκριμένα εκπαιδευτικό ίδρυμα, αξίωσαν να αναγνωρισθεί έναντι αυτού, αλλά και έναντι του πρώτου των εναγομένων Γαλλικού Δημοσίου, ότι δικαιούνται τις αποδοχές που λαμβάνουν οι εκπαιδευτικοί της δευτεροβάθμιας εκπαιδεύσεως του Ελληνικού Δημοσίου καθώς και ότι τους οφείλονται για μισθολογικές διαφορές της χρονικής περιόδου από 1-1-1997 έως 31-12-1998 τα καθοριζόμενα στην αγωγή για καθένα τους χρηματικά ποσά.

Με την πρωτόδικη 784/2000 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, η ένδικη αγωγή απερρίφθη έναντι και των δύο εναγομένων ως ουσιαστικά αβάσιμη. Κατά της αποφάσεως αυτής οι ηττηθέντες ενάγοντες άσκησαν την από 3-6-2000 έφεση, η οποία, με την προσβαλλόμενη 409/2002 απόφαση του Εφετείου Αθηνών, ως προς μεν το πρώτο των εναγομένων - εφεσιβλήτων Γαλλικό Δημόσιο απερρίφθη ως απαράδεκτη, λόγω ελλείψεως παθητικής νομιμοποιήσεώς του, ως προς δε το δεύτερο των εναγομένων - εφεσιβλήτων "Ινστιτούτο Γαλλικών Σπουδών Αθηνών" έγινε δεκτή και ακολούθως, μετ' εξαφάνιση της πρωτόδικης αποφάσεως, το Εφετείο δέχθηκε ως προς το τελευταίο αυτό την αγωγή ως εν μέρει κατ' ουσίας βάσιμη.

Κατά της ανωτέρω 409/2002 αποφάσεως του δευτεροβαθμίου δικαστηρίου ασκήθηκαν οι εξής αναιρέσεις: 1) η από 1-10-2002 αναίρεση των εναγομένων - εφεσιβλήτων Γαλλικού Δημοσίου και "Ινστιτούτου Γαλλικών Σπουδών Αθηνών" εναντίον όλων των ως άνω εναγόντων - εκκαλούντων, 2) το από 19-1-2004 πρόσθετο αναιρετήριο των ίδιων ως άνω εναγομένων - εφεσιβλήτων εναντίον όλων των ίδιων ως άνω εναγόντων - εκκαλούντων, 3) η από 3-10-2002 αναίρεση των πρώτης και τέταρτης των εναγόντων - εκκαλούντων Χ1 και Χ2 εναντίον και των δύο ως άνω εναγομένων - εφεσιβλήτων Γαλλικών Δημοσίου και "Ινστιτούτου Γαλλικών Σπουδών Αθηνών" και 4) η από 21-10-2002 αναίρεση των δεύτερης, τρίτης, πέμπτης και έκτου των εναγόντων - εκκαλούντων εναντίον και των δύο ως άνω εναγομένων - εφεσιβλήτων Γαλλικού Δημοσίου και "Ινστιτούτου Γαλλικών Σπουδών Αθηνών".

Στη συνέχεια, μετά από συνεκδίκασή τους, επί των εν λόγω αναιρέσεως εκδόθηκε η 577/2004 απόφαση του παρόντος Δικαστηρίου, με την οποία: α) η από 1-10-2002 αναίρεση καθόσον ασκείτο από το νικήσαν πρώτο των εναγομένων - εφεσιβλήτων Γαλλικό Δημόσιο απερρίφθη στο σύνολό της ως απαράδεκτη, λόγω ελλείψεως εννόμου συμφέροντος, β) οι από 19-1-2004 πρόσθετοι λόγοι αναιρέσεως καθόσον ασκούντο από το νικήσαν πρώτο των εναγομένων - εφεσιβλήτων Γαλλικό Δημόσιο απερρίφθησαν στο σύνολό τους ως απαράδεκτοι και συγκεκριμένα ως προς μεν τους πρώτη, δεύτερη και πέμπτη των αντιδίκων του ως άνω εναγόντων - εκκαλούντων, λόγω ελλείψεως εννόμου συμφέροντος, ως προς δε τους τρίτη, τέταρτη και έκτο των αντιδίκων του ως άνω εναγόντων - εκκαλούντων, λόγω εκπροθέσμου ασκήσεώς τους, γ) ο ταυτόσημος πρώτος λόγος των από 30-10-2002 και 21-10-2002 δύο αναιρετικών αιτήσεων των εναγόντων - εκκαλούντων, με τον οποίο απέδιδαν στην προσβαλλόμενη απόφαση τις από το άρθρο 559 αριθμ. 1 και 19 ΚΠολΔ αιτιάσεις για παρά το νόμο και χωρίς αιτιολογίες απόρριψη της αγωγής τους ως προς το πρώτο των εναγομένων - εφεσιβλήτων Γαλλικό Δημόσιο απερρίφθη ως αόριστος και εντεύθεν απαράδεκτος και δ) παραπέμφθηκε στην Τακτική Ολομέλεια του Αρείου Πάγου για την ενότητα της νομολογίας, σύμφωνα με το άρθρο 563 παρ. 2 περ.

β εδ. γ ΚΠολΔ, το νομικό ζήτημα που ανέκυψε εκ του πρώτου, από το άρθρο 559 αριθμ. 1 ΚΠολΔ, λόγω της από 1-10-2002 αναιρέσεως του δευτέρου των εναγομένων - εφεσιβλήτων "Ινστιτούτο Γαλλικών Σπουδών Αθηνών" εάν το τελευταίο αυτό έχει ή δεν έχει το χαρακτήρα νομικού προσώπου που έχει ή μη την ικανότητα να είναι διάδικος και υποκείμενο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων.

Τελικά, με την 4/2006 απόφαση του Αρείου Πάγου σε Τακτική Ολομέλεια, ο αμέσως ανωτέρω λόγος αναιρέσεως έγινε δεκτός, και αφού κρίθηκε ότι το αναιρεσείον και αναιρεσίβλητο (εναγόμενο - εφεσίβλητο) "Ινστιτούτο Γαλλικών Σπουδών Αθηνών" αποτελεί υπηρεσία του Γαλλικού Δημοσίου στην Ελλάδα και όχι αυθύπαρκτο νομικό πρόσωπο που έχει την ικανότητα να είναι διάδικος και υποκείμενο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων, αναιρέθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση, κατά το παραπεμφθέν στην Τακτική Ολομέλεια του Αρείου Πάγου ως άνω μέρος της, και αναπέμφθηκε η υπόθεση στο Δικαστήριο τούτο (Β2 Πολιτικό Τμήμα) για την εξέταση των λοιπών λόγων αναιρέσεως.

Ενόψει όμως της τοιαύτης, περί ανυπαρξίας νομικής προσωπικότητας του αναιρεσείοντος - αναιρεσιβλήτου "Ινστιτούτου Γαλλικών Σπουδών Αθηνών", κρίσεως της Ολομέλειας, όλοι οι προς εξέταση λοιποί ανατρεπτικοί λόγοι, που περιέχονται: α) στην από 1-10-2002 αναίρεση του ίδιου (Ινστιτούτου Γαλλικών Σπουδών Αθηνών), β) στο από 19-1-2004 πρόσθετο αναιρετήριο καθόσον ασκείται από το ίδιο Ινστιτούτο και απευθύνεται κατά των πρώτης, δεύτερης και πέμπτης των αντίδικων του εναγόντων - εκκαλούντων και γ) στις από 30-10-2002 και 21-10-2002 αντίθετες αναιρέσεις των ως άνω εναγόντων - εκκαλούντων, είναι, σύμφωνα με τα άρθρα 62, 73 ΚΠολΔ και 61 ΑΚ, απαράδεκτοι, διότι ασκούνται παρ' ανυπάρκτου ή στρέφονται κατ' ανυπάρκτου νομικού προσώπου, που δεν έχει την ικανότητα να είναι διάδικος και υποκείμενο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων, λόγο για τον οποίο και δεν συντρέχει περίπτωση επιδικάσεως δικαστικών εξόδων από την απόρριψη των ανωτέρω αναιρετικών αιτήσεων υπέρ ή κατά του αναιρεσείοντος - αναιρεσιβλήτου "Ινστιτούτου Γαλλικών Σπουδών Αθηνών".

Τέλος, εφόσον, όπως προαναφέρθηκε, η προσβαλλόμενη απόφαση αναιρέθηκε με την 4/2006 απόφαση της Τακτικής Ολομέλειας του παρόντος Δικαστηρίου, πρέπει να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Δικαστήριο, αφού είναι δυνατή η συγκρότησή του από άλλους δικαστές (άρθρο 580 παρ. 3 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει: α) την από 1-10-2002 αίτηση του "Ινστιτούτου Γαλλικών Σπουδών Αθηνών",

β) τους από 19-1-2004 πρόσθετους λόγους καθόσον ασκούνται από το "Ινστιτούτο Γαλλικών Σπουδών Αθηνών" και απευθύνονται κατά των πρώτης, δεύτερης και πέμπτης των αντιδίκων του,

γ) ως προς τους λοιπούς (πλέον του πρώτου) λόγους της την από 3-10-2002 αίτηση των Χ1 και Χ2 και

δ) ως προς τους λοιπούς (πλέον του πρώτου) λόγου της την από 21-10-2002 αίτηση των Ψ3, Ψ4, Ψ5 και Ψ6 περί αναιρέσεως της 409/2002 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών.

Παραπέμπει την υπόθεση, προς περαιτέρω εκδίκαση, κατά το μέρος της που αναφέρεται στο σκεπτικό της 4/2006 αναιρετικής αποφάσεως της Ολομέλειας του παρόντος Δικαστηρίου, στο ίδιο Εφετείο που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα την 1η Απριλίου 2008.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 21 Ιουλίου 2008.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ