Supreme Court dismisses appeal for unfair competition case where lower court erred by considering inadmissible evidence.

Απόφαση 1621 / 2014 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1621/2014

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

A2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Χρυσόστομο Ευαγγέλου, Γεράσιμο Φουρλάνο, Εμμανουήλ Κλαδογένη και Πηνελόπη Ζωντανού, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 13 Ιανουαρίου 2014, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1. Εταιρείας περιορισμένης ευθύνης με την επωνυμία " Ι. Μ. και Σια Παιδικό Παπούτσι Εταιρεία Περιορισμένης Ευθύνης" που εδρεύει στη …, που εκπροσωπείται νόμιμα, και 2. α)Του Κ. Δ. Ρ. και β) Φ. συζ. Κ. Ρ. , το γένος Ι. Μ. , κατοίκων ... , ως διαχειριστών και νόμιμων εκπροσώπων της ως άνω εταιρείας περιορισμένης ευθύνης με την επωνυμία "Ι. Μ. και Σια Παιδικό Παπούτσι Εταιρεία Περιορισμένης Ευθύνης". Εκπροσωπήθηκαν από την πληρεξούσια δικηγόρο Α. Κ. , με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ. Πολ. Δ.

Της αναιρεσιβλήτου: Ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "Σ. Μ. Υποδήματα-Ενδύματα, Ανώνυμος Εμπορική και Βιομηχανική Εταιρεία" με τον διακριτικό τίτλο "Σ. Μ. ΑΕΒΕ" που εδρεύει στο … και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Θεόδωρο Γούσιο, με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 του ΚΠολΔ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 10-9-2008 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 7356/2010 του ίδιου Δικαστηρίου και 4276/2012 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 19-3-2013 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Πηνελόπη Ζωντανού, ανέγνωσε την από 30-12-2013 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Με την 7356/2010 οριστική απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, έγινε εν μέρει δεκτή η στηριζόμενη στις διατάξεις περί σημάτων και αθέμιτου ανταγωνισμού αγωγή της αναιρεσίβλητης, στη δε συνέχεια, κατόπιν ασκηθείσης από αυτή έφεσης, εκδόθηκε η 4276/2012 απόφαση του Εφετείου Αθηνών, με την οποία εξαφανίστηκε εν μέρει η πρωτόδικη απόφαση (ως προς τα απορριφθέντα αιτήματα της) και αφού ερευνήθηκε κατά το μέρος αυτό η αγωγή έγινε κατά τούτο δεκτή. Ήδη με την από 19-3-2013 αίτηση ζητείται η αναίρεση της απόφασης του Εφετείου. Η αίτηση αυτή, η οποία ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (αρθρ. 552, 553, 556, 558, 564, 566§1 ΚΠολΔ), είναι παραδεκτή (αρθρ. 577§1 ΚΠολΔ) και πρέπει να ερευνηθεί ως προς το παραδεκτό και βάσιμο του προβληθέντος λόγου της (αρθρ. 577§3 ΚΠολΔ).

II) Κατά το άρθρο 559 αρ. 11ΚΠολΔ αναίρεση επιτρέπεται, αν το δικαστήριο έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα που ο νόμος δεν επιτρέπει ή παρά το νόμο έλαβε υπόψη αποδείξεις που δεν προσκομίσθηκαν ή δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα που οι διάδικοι επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν. Από τη διάταξη της τρίτης περίπτωσης του άρθρου 559 αρ. 11 του ΚΠολΔ, σε συνδυασμό με εκείνες των άρθρων 335 και 338 έως 340 και 561 παρ. 1 ΚΠολΔ προκύπτει, ότι το δικαστήριο της ουσίας, προκειμένου να σχηματίσει την κρίση του για τους πραγματικούς ισχυρισμούς των διαδίκων, που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, υποχρεούται να λαμβάνει υπόψη του όλα τα αποδεικτικά μέσα, τα οποία επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι, χωρίς να ελέγχεται η κρίση του ως προς την αξιοπιστία των μαρτύρων και την αξιολόγηση των αποδείξεων γενικά, εκτός αν παραβιάσθηκαν κανόνες δικαίου, περιλαμβανομένων και των ερμηνευτικών ή στοιχειοθετείται λόγος αναίρεσης από το άρθρο 559 αρ. 19 και 20 ΚΠολΔ. Ωστόσο δεν επιβάλλεται να γίνεται ειδική αναφορά και χωριστή αξιολόγηση καθενός, αλλά αρκεί να καθίσταται βέβαιο από το όλο περιεχόμενο της αποφάσεως, ότι συνεκτιμήθηκαν όλα τα από αυτό κατ' είδος αναφερόμενα, αποδεικτικά μέσα 544/2005, 190/1995).

Με τον μοναδικό λόγο της αίτησης τους οι αναιρεσείοντες, επικαλούμενοι το άρθρο 559 αρ. 11 γ ΚΠολΔ, ισχυρίζονται ότι από την προσβαλλομένη απόφαση δεν καθίσταται αδιστάκτως βέβαιο ότι το Δικαστήριο, αναφορικά με το κρίσιμο ζήτημα της διάδοσης ή μη από αυτούς ανακριβών δηλώσεων, έλαβε υπόψη του τις με αρ. 955 και 956/30-1-2009 ένορκες βεβαιώσεις των μαρτύρων Ζ.

Τ. και Α. Β. , που αυτοί νόμιμα επικαλέστηκαν και προσκόμισαν στο δικαστήριο. Σχετικώς το Δικαστήριο δέχθηκε τα εξής: "από τις ένορκες καταθέσεις των μαρτύρων των διαδίκων στο ακροατήριο του πρωτοβάθμιου Δικαστηρίου, οι οποίες περιέχονται στα ταυτάριθμα με την εκκαλουμένη πρακτικά συνεδρίασης εκείνου του Δικαστηρίου … τις υπ' αριθμ.

… και … /30. 012009 ένορκες βεβαιώσεις των μαρτύρων Ζ. Τ. και Α. Β. που λήφθηκαν με επιμέλεια των εναγομένων ενώπιον της Ειρηνοδίκη Αθηνών, ύστερα από νομότυπη και εμπρόθεσμη κατ' άρθρο 270 παρ. 2 εδ. 2 ΚΠολΔ κλήτευση της αντιδίκου. Αποδείχθηκαν τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: Η ενάγουσα, ανώνυμη εταιρία, από την ίδρυση της, το έτος 1936, ασχολείται με την κατασκευή και εμπορία αποκλειστικά παιδικών υποδημάτων, είναι δε δικαιούχος στην Ελλάδα, μεταξύ άλλων και των υπ' αριθμ.

…/11. 01. 2002, .../11. 01. 2002 σημάτων, τα οποία έχουν γίνει δεκτά με τις υπ' αριθμ. 8819/2002, 8820/2002 αποφάσεις της ΔΕΣ, έχουν δε αμφότερα καταχωρηθεί στις 17. 07. 2003. Τα σήματα αυτά, αποτελούμενα από την καλλιτεχνική αποτύπωση της λέξης "Μ." με συγκεκριμένη γραμματοσειρά και κάτω από αυτήν την μεγαλογράμματη γραφή των λέξεων "ΑΠΟ ΤΟ 1900" με απλή και σημαντικά μικρότερη γραμματοσειρά το πρώτο και την απεικόνιση παιδικού υποδήματος με στέγη και παράθυρο, ώστε να θυμίζει οικία και την αναγραφή κάτω από αυτή (απεικόνιση υποδήματος) των λέξεων "Μ." και "ΑΠΟ ΤΟ 1900" το δεύτερο, προορίζονται για τη διάκριση των παραγομένων από την ενάγουσα προϊόντων (υποδήματα, εμβάδες και ενδύματα της κλάσεως 25), τα οποία (προϊόντα) η τελευταία (ενάγουσα) κυκλοφορεί στην Ελληνική αγορά από το έτος 1936.

Προηγούμενα και ειδικότερα από το έτος 1900, ο Σ. Μ. , είχε ιδρύσει την ατομική επιχείρηση ΠΑΙΔΙΚΗ ΑΓΟΡΑ Σ. Μ., με αντικείμενο την κατασκευή και εμπορία παιδικών υποδημάτων, η οποία στη συνέχεια λειτούργησε υπό τη μορφή της ανώνυμης εταιρίας. Η ενάγουσα χρησιμοποιεί τα παραπάνω σήματα συνεχώς και αδιαλείπτως στο έντυπο επαγγελματικό υλικό της και στη διαφήμιση, όπως σε εποχιακούς καταλόγους, διαφημιστικά φυλλάδια και έντυπα, διαφημιστικές καταχωρήσεις στον τύπο, καθώς και σε σάκους μεταφοράς (σακούλες), αμφότερα δε τα σήματα χαίρουν ιδιαίτερης φήμης στο οικείο καταναλωτικό κοινό, το οποίο, αποτελείται από το μέσο καταναλωτή που έχει τη συνήθη πληροφόρηση και είναι ευλόγως προσεκτικός και ενημερωμένος.

Περαιτέρω, η πρώτη εναγομένη ΕΠΕ ιδρύθηκε το έτος 1982 με την επωνυμία "Ι. Μ. ΚΑΙ ΣΙΑ - Παιδικό Παπούτσι Εταιρία Περιορισμένης Ευθύνης", με σκοπό, μεταξύ άλλων την κατασκευή, εμπορία παιδικών υποδημάτων, παιδικών δερμάτινων και συναφών ειδών. Το ουσιαστικό μέρος της επωνυμίας σχηματίστηκε από το ονοματεπώνυμο της συνιδρύτριας και εταίρου Ι.

χας Ν. Μ. , η οποία εξήλθε της εταιρίας το 1983. Ο δεύτερος και η τρίτη των εναγομένων είναι συνδιαχειριστές της πρώτης εναγομένης ήδη από την ίδρυση της. Η πρώτη εναγομένη διατηρεί από το έτος 1983 κατάστημα πώλησης παιδικών υποδημάτων στη … και επί της οδού … αρ. 15. Στις συναλλαγές της χρησιμοποιούσε πάντοτε την πλήρη επωνυμία της, την οποία είχε αναγράψει και σε πινακίδα τοποθετημένη στην πρόσοψη του καταστήματος και ουδέποτε είχε κάνει χρήση του διακριτικού τίτλου "BARBIE SHOES", με τον οποίο έχει καταχωριστεί στο μητρώο του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Αθηνών.

Με τη χρήση της πλήρους επωνυμίας της πρώτης εναγομένης απετρέπετο η σύγχυση του οικείου καταναλωτικού κοινού ως προς την ύπαρξη οικονομικής ή άλλης οργανωτικής σχέσης με την επιχείρηση της ενάγουσας. Τον μήνα Μάρτιο του έτους 2008 η πρώτη εναγομένη ανακαίνισε το κατάστημα της και ανήρτησε δύο πινακίδες με την ένδειξη "Ι.

Μ." μια στην πρόσοψη του καταστήματος της και μια σε στύλο επί της πρασιάς έξω από αυτό, αρχίζοντας για πρώτη φορά να διακρίνεται στις συναλλαγές με αυτόν τον διακριτικό τίτλο που αποτελεί σύντμηση της επωνυμίας της. Το σημείο "Ι. Μ. " παρουσιάζει ιδιαίτερη υψηλή ομοιότητα με τη λέξη "Μ." των επίδικων σημάτων, η οποία κυριαρχεί στην συνολική εντύπωση και εντυπώνεται στη μνήμη του καταναλωτή.

Ειδικότερα, η οπτική ομοιότητα τους κρίνεται ιδιαίτερα υψηλή, δεδομένου ότι το μεταγενέστερο σημείο διαφοροποιείται μόνο από την προσθήκη του κεφαλαίου γράμματος "Ι" έμπροσθεν της λέξεως "Μ.", προφέρεται όμοια από το ημεδαπό συναλλακτικό κοινό, έστω και αν από το μεταγενέστερο σημείο ελλείπει ο τονισμός, η δε εκφώνηση του αρχικού γράμματος "Ιώτα" δεν αναιρεί την ομοιότητα.

Εννοιολογική σύγκριση δεν είναι εφικτή, διότι ο μέσος Έλληνας καταναλωτής αντιλαμβάνεται το κοινό σημείο "Μ." ως επωνυμία φυσικού προσώπου και δεν αποδίδει σ' αυτό κάποια λεκτική σημασία. Σύμφωνα με τα ανωτέρω, αλλά και το πανομοιότυπο των προϊόντων που διακρίνουν το σήμα και το μεταγενέστερο σημείο της πρώτης εναγομένης, επήλθε σύγχυση του μέσου καταναλωτή και μάλιστα σε υψηλό βαθμό.

Με την προαναφερόμενη ενέργεια της η πρώτη εναγομένη επεδίωκε να επωφεληθεί από την έλξη, την φήμη και το κύρος των επίδικων σημάτων καθώς και να εκμεταλλευθεί, χωρίς να καταβάλει κανένα χρηματικό αντίτιμο και χωρίς η ίδια να μοχθήσει προς τούτο, την εμπορική προσπάθεια που καταβάλει η ενάγουσα για να οικοδομήσει και να εδραιώσει τη φήμη της.

Από το σύνολο των περιστάσεων της επίδικης χρήσης του διακριτικού τίτλου, ιδιαίτερα την υιοθέτηση του αιφνιδίως μετά από 25 έτη λειτουργίας της επιχειρήσεως της πρώτης εναγομένης, τον υψηλό βαθμό σύγχυσης του ενδιαφερομένου κοινού και τον σκοπό άντλησης αθέμιτου οφέλους από την ιδιαίτερη φήμη των σημάτων της ενάγουσας μέσω της επελθούσας σύγχυσης κρίνεται ότι αυτή αντίκειται στα χρηστά συναλλακτικά ήθη που ισχύουν στη βιομηχανία και το εμπόριο.

Περαιτέρω, από τα ίδια ως άνω αποδεικτικά μέσα αποδείχθηκε ότι στο σάκο μεταφοράς (σακούλα) της πρώτης εναγομένης αναγράφονται οι ενδείξεις "Ι. Μ." με κεφαλαία γράμματα και σε δεύτερη σειρά οι ενδείξεις "παιδικό παπούτσι" με μικρά καλλιγραφικά γράμματα. Η αναγραφή των ενδείξεων αυτών στους σάκους μεταφοράς των εμπορευμάτων που παραδίδει η πρώτη εναγομένη στους πελάτες της, συνιστά αυτοτελή χρήση της ενδείξεως Ι.

Μ. από αυτή. Στις συναλλαγές δε οι σάκοι μεταφοράς συνιστούν διαφήμιση της πρώτης εναγομένης και έντυπο επαγγελματικό υλικό της, από την αναγραφή δε σ' αυτούς μόνο της ένδειξης "Ι. Μ." χωρίς αναγραφή της ένδειξης "και Σια" ή "ΕΠΕ" που συμπληρώνουν την επωνυμία της και τη διαφοροποιούν σαφώς από την ενάγουσα, είναι δυνατόν να δημιουργηθεί παραπλάνηση του κοινού ως προς την προέλευση των προϊόντων από την τελευταία (ενάγουσα) και δη στον μέσο έλληνα καταναλωτή ως προς την αληθινή ταυτότητα και την προέλευση των εμπορευμάτων από τη μια ή την άλλη επιχείρηση, ενόψει και της δραστηριοποιήσεως της επιχειρήσεως της εναγομένης, στον ίδιο γεωγραφικό χώρο και σε μικρή απόσταση από τη επιχείρηση της ενάγουσας.

Περαιτέρω, αποδείχθηκε ότι οι νόμιμοι εκπρόσωποι και οι προστηθέντες της εναγομένης εταιρίας προέβαιναν σε ανακριβείς δηλώσεις προς το καταναλωτικό κοινό που απευθυνόταν σ' αυτούς για την αγορά προϊόντων από το κατάστημα της πρώτης εναγομένης. Ειδικότερα, αυτοί ισχυρίζονταν ότι το κατάστημα της πρώτης εναγομένης ήταν το κεντρικό κατάστημα της γνωστής εταιρίας Μ.

και ότι το κατάστημα της ενάγουσας που βρισκόταν σε απόσταση 100 περίπου μέτρων από αυτό, ήταν στοκατζίδικο της εναγομένης εταιρίας, ήτοι ότι επωλούντο σε αυτό εμπορεύματα περασμένης περιόδου σε χαμηλότερες τιμές. Επίσης οι ίδιοι ισχυρίζονταν στους πελάτες τους ότι μπορούσαν να αντικαταστήσουν τα εμπορεύματα τους που είχαν αγοράσει από αυτή με άλλα, σε οποιοδήποτε κατάστημα με την ένδειξη "Μ.", εννοώντας και τα καταστήματα της ενάγουσας, ενώ στην πραγματικότητα οι πελάτες της είχαν δυνατότητα αλλαγής των εμπορευμάτων αυτών, μόνο στο επί της οδού … αρ. 15, στη …, κατάστημα της.

Χαρακτηριστικά κατέθεσαν οι μάρτυρες της ενάγουσας Σ. Α. και Ι. Β., ενώπιον του Συμβολαιογράφου Αθηνών Θεόδωρου Αναγνωστόπουλου, ότι ως πελάτισσες επισκέφθηκαν το κατάστημα της εναγομένης, όπου αγόρασαν παιδικά υποδήματα και εκεί την μεν πρώτη πληροφόρησε κάποιος που την είχε εξυπηρετήσει ότι "το κατάστημα τους ήταν το κεντρικό κατάστημα της γνωστής εταιρίας Μ.

και ότι το δεύτερο κατάστημα που είχε δει στη συνέχεια ήταν "στοκατζίδικο" της εταιρίας και ότι τον ίδιο συνέδεε συγγενική σχέση με την οικογένεια Μ. , τη δεύτερη δε την ενημέρωσαν ότι "μπορούσε να αλλάξει τα παπούτσια που αγόρασε στο μαγαζί Μ. της Ν. Ερυθραίας, καθώς και σε οποιοδήποτε κατάστημα Μ. ανά την Ελλάδα, διότι όλα τα καταστήματα Μ.

ήταν δικά τους". Τα παραπάνω δεν αναιρούνται από την κατάθεση της μάρτυρα των εναγομένων Ε. Π., η οποία κατέθεσε στο ακροατήριο του πρωτοβαθμίου Δικαστηρίου και σχετικά με το ανωτέρω επίμαχο θέμα των ανακριβών διαδόσεων εκ μέρους των εκπροσώπων και των προστηθέντων της πρώτης εναγομένης, απλώς ότι δεν άκουσε ποτέ να λένε στους πελάτες να πάνε στο διπλανό κατάστημα διότι είναι το ίδιο με αυτό, δηλαδή το κατάστημα της πρώτης εναγομένης.

Επομένως το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο που έκρινε τα αντίθετα και συγκεκριμένα ότι δεν αποδείχθηκε ότι οι νόμιμοι εκπρόσωποι και οι προστηθέντες της πρώτης εναγομένης προέβαιναν στις ανωτέρω ανακριβείς δηλώσεις και κατ' ακολουθίαν απέρριψε το αίτημα της ενάγουσας να υποχρεωθεί η πρώτη εναγομένη να παραλείπει στο μέλλον τη διάδοση ανακριβών δηλώσεων περί υπάρξεως οποιασδήποτε σχέσεως συνεργασίας μεταξύ αυτής και της ενάγουσας, έσφαλε. . . " Υπό τα δεδομένα αυτά, δεν καταλείπεται αμφιβολία, ότι το Δικαστήριο, για το σχηματισμό της κρίσης του, έλαβε υπόψη του και συνεκτίμησε, μαζί με τα υπόλοιπα αποδεικτικά μέσα, και τις προαναφερόμενες 955 και 956/2009 ένορκες βεβαιώσεις (όπως άλλωστε ρητά αναφέρεται στο σκεπτικό της απόφασης) χωρίς να απαιτείται να γίνεται ειδική περαιτέρω αναφορά και χωριστή αξιολόγηση κάθε αποδεικτικού μέσου.

Κατά συνέπεια, ο μοναδικός λόγος της αναίρεσης τυγχάνει αβάσιμος. Επομένως, πρέπει να απορριφθεί η αίτηση να εισαχθεί το καταβληθέν παράβολο στο Δημόσιο Ταμείο (άρθρο 495 παρ. 4 ΚΠολΔ, όπως η παράγραφος αυτή προστέθηκε με άρθρο 1 παρ. 2 Ν. 4055/2012 με έναρξη ισχύος την 2-4-2012) και να καταδικαστούν οι αναιρεσείοντες στη δικαστική δαπάνη της αναιρεσίβλητης λόγω της ήττας τους (άρθρα 176 και 183 Κ.

Πολ. Δ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 19-3-2013 αίτηση της εταιρίας " Μ. και Σία Παιδικό Παπούτσι ΕΠΕ" για αναίρεση της 4276/2012 απόφασης του Εφετείου Αθηνών.

Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο.

Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στη δικαστική δαπάνη της αναιρεσίβλητης, την οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2700) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 29 Απριλίου 2014.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 22 Ιουλίου 2014.

O ANTIΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ