Supreme Court quashes appeal court decision for omitting a contract termination clause allowing unilateral employer cancellation.

Απόφαση 1577 / 2009 (Β2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ) Αριθμός 1577/2009

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Β2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Σπυρίδωνα Κολυβά, Αντιπρόεδρο, Χρήστο Αλεξόπουλο, Αντώνιο Αθηναίο, Γρηγόριο Κουτσόπουλο, και Δημήτριο Μουστάκα, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 12 Μαϊου 2009, με την παρουσία και της γραμματέως Μαριάννας Νίκου, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΣΙΔΗΡΟΔΡΟΜΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ" (ΟΣΕ Α.Ε), η οποία εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ηλία Δημάκη.

Του αναιρεσίβλητου: ... ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Δημοσθένη Σκανδάλη.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 22-7-2004 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 2232/2005 του ίδιου Δικαστηρίου και 7283/2007 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά η αναιρεσείουσα με την από 16-9-2008 αίτησή της και με τους από 10-11-2008 πρόσθετους λόγους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης, Γρηγόριος Κουτσόπουλος ανέγνωσε την από 1-5-2009 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την αναίρεση της προσβαλλόμενης αποφάσεως κατά παραδοχή των τετάρτου, πέμπτου και έκτου κυρίων λόγων αναιρέσεως και του μοναδικού προσθέτου λόγου αναιρέσεως και την απόρριψη των λοιπών λόγων αναιρέσεως. Ο πληρεξούσιος δικηγόρος της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και των προσθέτων λόγων, ο πληρεξούσιος του αναιρεσιβλήτου ζήτησε την απόρριψη τους, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τη διάταξη του άρθρου 669 ΑΚ προκύπτει, ότι σύμβαση ορισμένου χρόνου υπάρχει όταν τα μέρη συμφωνούν ότι αυτή θα διαρκέσει έως ορισμένο χρονικό σημείο, με την πάροδο του οποίου η σύμβαση λήγει αυτόματα, χωρίς να απαιτείται καταγγελία ή προειδοποίηση για την επερχόμενη λήξη ή οποιαδήποτε άλλη ενέργεια από τα μέρη.

Στη σύμβαση δε αυτή η συμφωνημένη διάρκειά της αποτελεί την ανώτατη, αλλά συγχρόνως και την ελάχιστη διάρκεια, έως τη συμπλήρωση της οποίας τα μέρη δεσμεύονται να παραμείνουν στη σύμβαση. Πρόωρη απαλλαγή τους από τη συμβατική δέσμευση είναι δυνατή μόνο αν συντρέχει σπουδαίος λόγος, σύμφωνα με το άρθρο 672 ΑΚ.

Όμως τα μέρη, έχουν τη δυνατότητα, στα πλαίσια της ελευθερίας των συμβάσεων (άρθρο 361 ΑΚ), να αμβλύνουν την έντονη δέσμευσή τους, που συνεπάγεται η σύμβαση ορισμένου χρόνου και να θέσουν ένα χρονικό σημείο έως το οποίο, κατ' ανώτατο όριο, θα διαρκέσει η σύμβαση, συμφωνώντας όμως παράλληλα, ότι θα έχουν δικαίωμα μονομερούς λύσεως και πριν από την πάροδο της ορισμένης διάρκειας.

Είναι δε ακόμη δυνατή και η συμφωνία ότι δικαίωμα καταγγελίας θα έχει μόνο το ένα μέρος λ.χ ο εργοδότης, οπότε χρονική δέσμευση υπάρχει μόνο για το άλλο μέρος. Στην περίπτωση αυτή η ορισμένου χρόνου σύμβαση εργασίας, όσο διαρκεί η λειτουργία της τελεί υπό διαλυτική αίρεση, η οποία, αν πληρωθεί με την άσκηση από τον εργοδότη του δικαιώματος της καταγγελίας, μεταπίπτει και μάλιστα εξαρχής σε σύμβαση αορίστου χρόνου και λύεται δια μόνης της καταγγελίας, με τις διατυπώσεις όμως του άρθρου 5 ν. 3198/1955.

Εξάλλου, ο από το άρθρο 559 αριθ. 20 του Κ.Πολ.Δ λόγος αναίρεσης, για παραμόρφωση του περιεχομένου αποδεικτικού, κατά την έννοια των άρθρων 339 και 432 επ Κ.Πολ.Δ, εγγράφου, ιδρύεται όταν το δικαστήριο της ουσίας υποπίπτει, ως προς το έγγραφο, σε σφάλμα ανάγνωσής του, όταν δηλαδή, αποδίδει στο έγγραφο περιεχόμενο καταδήλως διαφορετικό από εκείνο που αυτό πράγματι έχει και στη συνέχεια, εξαιτίας της παραμόρφωσης αυτής, καταλήγει σε αποδεικτικό πόρισμα επιζήμιο για τον αναιρεσείοντα, στηρίζοντας την κρίση του αποκλειστικά ή κυρίως στο έγγραφο αυτό.

Η παραμόρφωση μπορεί να λάβει χώρα και με την παράλειψη κρίσιμων περικοπών του εγγράφου, υπό την προϋπόθεση όμως ότι αυτές μπορούσαν να οδηγήσουν σε διαφορετικό διατακτικό από εκείνο στο οποίο κατέληξε το δικαστήριο χωρίς να λάβει αυτές υπόψη. Στη διαφορά που κρίνεται, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση το Εφετείο προς συναγωγή της κρίσης του ότι η επίδικη σύμβαση εργασίας ορισμένου χρόνου δεν έληξε με την από 13-5-2004 καταγγελία της αναιρεσείουσας, λόγω ακυρότητας αυτής στηρίχθηκε κυρίως στην ...

απόφαση του ΔΣ της αναιρεσείουσας και στην από ... έγγραφη σύμβαση, η οποία συνήφθη μεταξύ των διαδίκων και με την οποία ο αναιρεσίβλητος προσλήφθηκε ως Γενικός Διευθυντής Τεχνικής Υποστήριξης για χρονικό διάστημα πέντε ετών και δη: από ... έως .... Ειδικότερα με τον δεύτερο όρο της από ... συμβάσεως (καθώς και τον όρο 3 της ...

απόφασης του ΔΣ της αναιρεσείουσας) ορίστηκε ότι η τελευταία "προσλαμβάνει τον αναιρεσίβλητο ως Γενικό Διευθυντή τεχνικής Υποστήριξης με χρονικό διάστημα πέντε (5) ετών, που άρχισε ήδη από της εκδόσεως της παραπάνω αποφάσεως του ΔΣ, την ... και λήγει την ... ή με την έκδοση σχετικής απόφασης του Διοικητικού Συμβουλίου".

Δέχτηκε στη συνέχεια το Εφετείο εν μέρει την αγωγή του αναιρεσιβλήτου και αναγνώρισε ότι η ως άνω καταγγελία είναι άκυρη και υποχρέωσε την αναιρεσείουσα να καταβάλει στον αναιρεσίβλητο το ποσό των 194325,94 ευρώ για μισθούς υπερημερίας από την καταγγελία, για επιδόματα εορτών Χριστουγέννων και Πάσχα και επιδόματα αδείας.

Όπως προαναφέρθηκε στην ανωτέρω από... σύμβαση εργασίας και την ... απόφαση του ΔΣ της αναιρεσείουσας περιλαμβάνεται και ο ανωτέρω όρος, ο οποίος έχει ως εξής: "Η σύμβαση λήγει την ... ή με την έκδοση σχετικής απόφασης του Διοικητικού Συμβουλίου". Στην προκειμένη περίπτωση με τον τέταρτο κύριο και τον μοναδικό πρόσθετο λόγο αναιρέσεως (κατά το οικείο μέρος του) η αναιρεσείουσα αποδίδει στην προσβαλλομένη απόφαση την πλημμέλεια από το άρθρο 559 αρ. 20 Κ.Πολ.Δ, διότι το Εφετείο παρέλειψε να λάβει υπόψη και τον ως άνω όρο της ενδίκου συμβάσεως και της απόφασης του ΔΣ της αναιρεσείουσας και συνέπεια της παραλείψεως αυτής οδηγήθηκε σε διαφορετικό αποτέλεσμα.

Ο παραλειφθείς όμως ως άνω όρος είναι κρίσιμος, διότι αναφέρει ότι η θητεία της επίδικης σύμβασης, λήγει, εκτός από την παρέλευση του ως άνω χρόνου και με έκδοση σχετικής απόφασης του ΔΣ της αναιρεσείουσας περί καταγγελίας αυτής οπότε κατά τα ανωτέρω η εν λόγω σύμβαση μεταπίπτει δε σύμβαση αορίστου χρόνου και λύεται δια μόνης της καταγγελίας της αναιρεσείουσας, η οποία υπέβαλε τον σχετικό ουσιώδη πραγματικό ισχυρισμό στο δικαστήριο της ουσίας.

Επομένως το Εφετείο, που κατά την ανάγνωση των επικληθέντων και προσκομισθέντων από την αναιρεσείουσα ως άνω εγγράφων παρέλειψε να αναγνώσει και τον κρίσιμο ως άνω όρο αυτών (τον οποίο δεν μνημονεύει καν) που μπορούσε να οδηγήσει σε διαφορετικό αποδεικτικό συμπέρασμα, υπέπεσε στην αποδιδόμενη σ' αυτό ως άνω πλημμέλεια και συνεπώς πρέπει να γίνουν δεκτοί οι ως άνω σχετικοί λόγοι αναιρέσεως.

Κατόπιν αυτών πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, του οποίου είναι δυνατή η σύνθεση από άλλους δικαστές (άρθρο 580 παρ. 3 Κ.Πολ.Δ)

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την υπ' αριθ. 7283/2007 απόφαση του Εφετείου Αθηνών.

Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές. Και

Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας τα οποία ορίζει σε χίλια οκτακόσια (1800) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 9 Ιουνίου 2009. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 23 Ιουνίου 2009.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ