1571/2007 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1571 / 2007 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1571/2007

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Βασίλειο Νικόπουλο, Αντιπρόεδρο, Γεώργιο Καπερώνη, Ιωάννη Ιωαννίδη, Μίμη Γραμματικούδη και Ζήση Βασιλόπουλο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 2 Μαΐου 2007, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειουσών: 1. ............. και 2. ............, οι οποίες εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Νικόλαο Μίστρα με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.

Του αναιρεσιβλήτου: ............... ο οποίος δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 1-3-1983 αγωγή του αρχικού αναιρεσείοντος .............., που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Καρδίτσας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 98/1984, 29/1986 μη οριστικές, 192/1988 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 524/1989, 417/1994 του Εφετείου Λάρισας. Κατά της ανωτέρω εφετειακής απόφασης ασκήθηκε αίτηση αναίρεσης και εκδόθηκε η 815/1996 απόφαση του Αρείου Πάγου η οποία αναίρεσε την απόφαση αυτή και παρέπεμψε την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο Εφετείο Λάρισας. Το Εφετείο Λάρισας εξέδωσε την 554/2003 απόφαση, την αναίρεση της οποίας ζητούν οι αναιρεσείουσες με την από 1-11-2004 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκαν μόνο οι αναιρεσείουσες, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Ζήσης Βασιλόπουλος ανέγνωσε την από 17-4-2007 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της αίτησης για αναίρεση της 554/2003 απόφασης του Εφετείου Λάρισας.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Επειδή, όπως προκύπτει από την επικαλούμενη και προσκομιζόμενη 9794Γ/3/11/2005 έκθεση επίδοσης του δικαστικού επιμελητή στο Πρωτοδικείο ............, με επιμέλεια των αναιρεσειουσών επιδόθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα στον αναιρεσίβλητο επικυρωμένο αντίγραφο της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης, με την υφιστάμενη παρά πόδας αυτής πράξη ορισμού δικασίμου και κλήση για συζήτησή της, κατά την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο.

Επομένως, εφόσον ο αναιρεσίβλητος δεν εμφανίστηκε κατά την άνω δικάσιμο, κατά την οποία εκφωνήθηκε η υπόθεση από τη σειρά του οικείου πινακίου, πρέπει, κατά το άρθρο 576 παρ. 2 ΚΠολΔ, να προχωρήσει η συζήτηση της αίτησης αναίρεσης, παρά την απουσία αυτού. Επειδή, κατά το άρθρο 559 αρ. 1 ΚΠολΔ συγχωρείται αναίρεση αν παραβιάστηκε κανόνας ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο συμπεριλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών, δηλαδή οι διατάξεις των άρθρων 173 και 200 του ΑΚ.

Οι κανόνες αυτοί εφαρμόζονται σε κάθε περίπτωση κατά την οποία υφίσταται κενό στη δικαιοπραξία ή γεννιέται αμφιβολία για τη δήλωση βουλήσεως. Σε ακυρωτικό έλεγχο υπόκειται η κρίση του δικαστηρίου της ουσίας για την ορθή εφαρμογή των ανωτέρω διατάξεων, κατά την ερμηνεία της δικαιοπραξίας, με την οποία παραβιάστηκαν οι κανόνες της καλής πίστης και των συναλλακτικών ηθών.

Περαιτέρω κατά το άρθρο 561 παρ. 1 ΚΠολΔ "η εκτίμηση από το δικαστήριο της ουσίας πραγματικών γεγονότων και ιδιαίτερα του περιεχομένου εγγράφου δεν υπόκειται στον έλεγχο του ΄Αρειου Πάγου, εκτός αν παραβιάστηκαν κανόνες δικαίου στους οποίους συμπεριλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί ή αν υπάρχει λόγος αναίρεσης κατά τα άρθρα 559 αρ. 19 και 20".

Από το συνδυασμό τούτων των διατάξεων προκύπτει ότι η εκτίμηση του περιεχομένου της δικαιοπραξίας από το δικαστήριο της ουσίας αποτελεί εκτίμηση γεγονότων και επομένως δεν υπόκειται στον έλεγχο του ΄Αρειου Πάγου, εκτός εάν, πρόκειται για παραμόρφωση του περιεχομένου εγγράφου, οπότε ιδρύεται ο από τον αρ. 20 του άρθρου 559 ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης.

Επίσης εκτίμηση γεγονότων αποτελεί και η κρίση του δικαστηρίου της ουσίας ότι το περιεχόμενο μιας δικαιοπραξίας ή ενός εγγράφου γενικότερα είναι σαφές ή όχι ή ότι γεννά ή όχι αμφιβολίες ή ότι υπάρχει κενό στη δικαιοπραξία καθώς και η εκτίμηση του περιεχομένου της δηλώσεως. Υπάρχει όμως παραβίαση των ερμηνευτικών κανόνων των δικαιοπραξιών, εξαιτίας της οποίας ιδρύεται ο από τον αρ. 1α του άρθρου 559 ΚΠολΔ αναιρετικός λόγος όταν βεβαιώνεται ότι υπάρχει κενό στη σύμβαση ή γενικά στη δικαιοπραξία ή αμφιβολία ως προς τις δηλώσεις βουλήσεως και το δικαστήριο παρέλειψε να προσφύγει στους ερμηνευτικούς κανόνες είτε τους ειδικούς είτε τους γενικούς των άρθρων 173 και 200 του ΑΚ.

Στην προκείμενη υπόθεση οι αναιρεσείοντες με τον πρώτο λόγο της αίτησης προσάπτουν στην αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση την αιτίαση από τον αρ. 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ και συγκεκριμένα ενώ η ιδιόγραφη διαθήκη του ............. ήταν σαφέστατη, το Εφετείο δέχθηκε ότι στη δήλωση του διαθέτη υπάρχει κενό ή αμφιβολία και κατέφυγε στην ερμηνεία της, εφαρμόζοντας το άρθρο 173 του ΑΚ.

Ο λόγος αυτός (πρώτος) είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος, διότι η κρίση του Εφετείου ότι υπάρχει κενό και γεννιέται αμφιβολία από τη δήλωση του διαθέτη και ως εκ τούτου χρήζει ερμηνείας δεν υπόκειται σε ακυρωτικό έλεγχο, διότι υπόκειται, όπως προαναφέρθηκε, στην κυριαρχική εξουσία αυτού. Περαιτέρω οι αναιρεσείουσες (οι οποίες συνεχίζουν τη δίκη του αποβιώσαντος ενάγοντος ..........., ως κληρονόμοι αυτού), με τον δεύτερο λόγο της αίτησης, επίσης από τον αρ. 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ μέμφονται το Εφετείο ότι με την προσβαλλόμενη απόφασή του έκανε εσφαλμένη εφαρμογή της ανωτέρω ερμηνευτικής διάταξης του άρθρου 173 ΑΚ και αυτής του άρθρου 200 του ίδιου Κώδικα, διότι με επίκληση περιστατικών εκτός διαθήκης δέχθηκε ότι ο διαθέτης άφησε το επίδικο δωμάτιο της οικίας του στη σύζυγό του και όχι στον γιό του .........., δικαιοπάροχο των αναιρεσειοουσών.

Ο λόγος αυτός (δεύτερος) της αίτησης είναι απορριπτέος ως αόριστος διότι οι αναιρεσείουσες δεν προσδιορίζουν το συγκεκριμένο σφάλμα του Εφετείου, δηλαδή σε τί συνίσταται η ψευδής ερμηνεία και η κακή εφαρμογή των άνω ερμηνευτικών διατάξεων των δικαιοπραξιών σε σχέση με την καλή πίστη.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 1.11.2004 αίτηση των ............ κ.λ.π. για αναίρεση της 554/2003 απόφασης του Εφετείου Λάρισας.

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 6 Ιουνίου 2007.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του στις 26 Ιουνίου 2007.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ