Supreme Court overturns appeal court ruling on marital property contribution calculation, remanding case for retrial.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court of Greece partially allowed the appeal against a final judgment regarding marital property contributions. The appellant argued the lower court incorrectly calculated the wife's contribution as 25% of a specific asset rather than 1/3 of the total marital wealth increase. The court found this error violated the statutory presumption of contribution and remanded the case for a new trial to recalculate the amount based on the correct legal standard.
Legislator headnote
AI generatedArticles 1400(1) and 1400(2) of the Civil Code; The statutory presumption that a spouse's contribution to marital wealth increase equals one-third applies to the total increase, not specific assets, and a lower court's deviation requires remand for recalculation.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Απόφαση 1570 / 2025 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1570/2025
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Α1' Πολιτικό Τμήμα
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ασημίνα Υφαντή, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Βρυσηίδα Θωμάτου, Ευτύχιο Νικόπουλο, Βαρβάρα Πάπαρη και Στυλιανή Μπλέτα - Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.
Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, στις 4 Μαρτίου 2024, με την παρουσία και του Γραμματέα Γ. Φ., για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:
Του αναιρεσείοντος: Σ. Α. του Γ., κατοίκου ..., ο οποίος παραστάθηκε μετά του πληρεξουσίου δικηγόρου του Σπυρίδωνα Κλαδά και κατέθεσε προτάσεις.
Της αναιρεσιβλήτου: Ι. Κ. του Ν., κατοίκου ..., η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Απόστολο Μπαλμπούζη και κατέθεσε προτάσεις.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 8/11/2018 αγωγή της ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 8851/2021 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 4020/2022 του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 3/11/2022 αίτησή του.
Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος της αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Με την κρινόμενη από 3-11-2022 αίτηση αναίρεσης προσβάλλεται η αντιμωλία των διαδίκων, εκδοθείσα κατά την ειδική διαδικασία των διαφορών από την οικογένεια, τον γάμο και την ελεύθερη συμβίωση υπ' αριθ. 4020/2022 τελεσίδικη απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών, με την οποία έγιναν δεκτές κατ' ουσίαν οι εφέσεις των διαδίκων κατά της αποφάσεως του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου, εξαφανίστηκε η απόφαση αυτή και αφού δικάστηκε η από 8-11-2018 αγωγή της αναιρεσίβλητης, με την οποία ζητούσε την απόδοση της συμβολής της στην αύξηση της περιουσίας του αναιρεσείοντος, έγινε εν μέρει δεκτή και αναγνωρίστηκε η υποχρέωση του αναιρεσείοντος να καταβάλει στην αναιρεσίβλητη το ποσόν των 71.250 ευρώ. Η αίτηση αναιρέσεως ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (άρθρα 552, 553, 556, 558, 564, 566 παρ.1 ΚΠολΔ), είναι συνεπώς παραδεκτή και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω το παραδεκτό και βάσιμο των λόγων της (άρθρο 577 αριθ.3 ΚΠολΔ).
Κατά το άρθρο 1400 παρ. 1 ΑΚ, (όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 15 του Ν.1329/1983), "αν ο γάμος λυθεί ή ακυρωθεί και η περιουσία του ενός συζύγου έχει, αφότου τελέστηκε ο γάμος, αυξηθεί, ο άλλος σύζυγος, εφόσον συνέβαλε με οποιονδήποτε τρόπο στην αύξηση αυτή, δικαιούται να απαιτήσει την απόδοση του μέρους της αύξησης, το οποίο προέρχεται από τη δική του συμβολή.
Τεκμαίρεται ότι η συμβολή αυτή ανέρχεται στο ένα τρίτο της αύξησης, εκτός αν αποδειχθεί μεγαλύτερη ή μικρότερη ή καμία συμβολή", κατά δε την παρ. 2 του ιδίου άρθρου: "η προηγούμενη παράγραφος εφαρμόζεται αναλογικά και στην περίπτωση διάστασης των συζύγων, που διήρκεσε περισσότερο από τρία χρόνια¨. Η από το άρθρο 1400 ΑΚ απαίτηση του κάθε συζύγου προς συμμετοχή στα αποκτήματα του άλλου είναι κατ' αρχήν ενοχή αξίας, δηλαδή χρηματική ενοχή, αντικείμενο της οποίας αποτελεί η χρηματική αποτίμηση της περιουσιακής αύξησης του υπόχρεου συζύγου, που προέρχεται από τη συμβολή του δικαιούχου, άμεση ή έμμεση (ΟλΑΠ 28/1996, ΑΠ 955/2022, ΑΠ 1143/2022, ΑΠ 87/2022, ΑΠ 1092/2021, ΑΠ 182/2021).
Ως αύξηση νοείται όχι μία συγκεκριμένη κτήση, αλλά η διαφορά που υπάρχει στην περιουσιακή κατάσταση του υπόχρεου σε δύο διαφορετικά χρονικά σημεία, ήτοι κατά την τέλεση του γάμου (αρχική περιουσία) και κατά τον χρόνο που γεννάται η αξίωση για συμμετοχή στα αποκτήματα με βάση τις παρ. 1 και 2 του ίδιου άρθρου 1400 του ΑΚ (τελική περιουσία).
Από τη σύγκριση της αξίας αυτών, αναγόμενης σε τιμές του χρόνου της έγερσης της αγωγής θα κριθεί αν υπάρχει περιουσιακή επαύξηση του ενός συζύγου που να δικαιολογεί την αξίωση του άλλου για συμμετοχή στα αποκτήματα (ΑΠ 966/2024, ΑΠ 587/2023, ΑΠ 1143/2022, ΑΠ 955/2022). Για τον υπολογισμό της τελικής περιουσίας, υπό την έννοια του καθορισμού των περιουσιακών στοιχείων που την αποτελούν (ΑΠ 1254/2022, ΑΠ 955/2022, ΑΠ 588/2020, ΑΠ 182/2021, ΑΠ 101/2020), κρίσιμος χρόνος είναι, στη μεν περίπτωση της τριετούς διάστασης (κατά την οποία προϋποτίθεται ότι ο γάμος δεν έχει ακόμη λυθεί ή ακυρωθεί), ο χρόνος της συμπλήρωσης της τριετούς διάστασης (ΑΠ 1548/2022, ΑΠ 1284/2021, ΑΠ 782/2019, ΑΠ 1550/2018, ΑΠ 825/2015), στη δε περίπτωση λύσης ή ακύρωσης του γάμου με δικαστική απόφαση ο χρόνος κατά τον οποίο η απόφαση αυτή έγινε αμετάκλητη AΠ 1451/2022).
Για την περαιτέρω αναγωγή σε χρήμα των περιουσιακών αυτών στοιχείων, δηλαδή για την εξεύρεση της αξίας τους σε χρήμα, κρίσιμος, σε κάθε περίπτωση, είναι ο χρόνος παροχής της έννομης προστασίας και ειδικότερα εκείνος της άσκησης της αγωγής (ΑΠ 1451/2022, ΑΠ 1143/2022, ΑΠ 955/2022, ΑΠ 182/2021 ΑΠ 101/2020, ΑΠ 1284/2021, ΑΠ 526/20215).
Ειδικότερα, για το στοιχείο της αύξησης λαμβάνεται υπόψη το σύνολο της περιουσιακής κατάστασης του υπόχρεου, ώστε, από τη σύγκριση αυτής, κατά το χρονικό σημείο τέλεσης του γάμου (αρχική περιουσία) προς εκείνη που υφίσταται κατά το χρονικό σημείο γένεσης της αξίωσης (τελική περιουσία), πρέπει να προκύπτει αύξηση. Η τελευταία δεν αποκλείεται να ξεκινά με την αγωγή από μία μόνο ή περισσότερες μεν αλλά συγκεκριμένες κτήσεις του υπόχρεου, οπότε η συμβολή του ενάγοντος υπολογίζεται με βάση την τελική αξία τούτων. Η τυχόν ύπαρξη αρχικής περιουσίας ή στοιχείων που την διαφοροποιούν, αποτελεί βάση ένστασης, που προβάλλεται και αποδεικνύεται από τον εναγόμενο (ΑΠ 1451/2022, ΑΠ 955/2022, ΑΠ 182/2021, ΑΠ 101/2020).
Κατά το χρόνο γέννησης της αξίωσης απαιτείται να διατηρείται η αύξηση της περιουσίας που έγινε με τη συμβολή του δικαιούχου συζύγου (ΑΠ 182/2021). Από το ανωτέρω άρθρο 1400 ΑΚ προκύπτει, ότι προϋποθέσεις της αξίωσης του συζύγου προς συμμετοχή στα αποκτήματα του άλλου είναι: α) η λύση ή ακύρωση του γάμου, ή, κατ` ανάλογη εφαρμογή, η συμπλήρωση τριετούς διάστασης των συζύγων, β) η αξία της αρχικής περιουσίας του υπόχρεου, η αξία της τελικής περιουσίας αυτού και η προκύπτουσα μεταξύ των οικονομικών αυτών μεγεθών διαφορά, από την οποία να προκύπτει αύξηση της περιουσίας του υπόχρεου συζύγου κατά τη διάρκεια του γάμου γ) η συμβολή του άλλου συζύγου στην αύξηση αυτή με οποιονδήποτε τρόπο και δ) η αιτιώδης σχέση μεταξύ της αύξησης της περιουσίας του υποχρέου συζύγου και της συμβολής του ενάγοντος δικαιούχου συζύγου (ΑΠ 587/2023, ΑΠ 955/2022, ΑΠ 235/2022, ΑΠ 804/2020).
Περαιτέρω, κατά τη διάταξη του άρθρου 559 παρ.1 εδ. α` του ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται αν παραβιάσθηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών, αδιάφορο αν πρόκειται για νόμο ή έθιμο ελληνικό ή ξένο, εσωτερικού ή διεθνούς δικαίου.
Εξάλλου, ο κανόνας δικαίου παραβιάζεται αν δεν εφαρμοσθεί, ενώ συνέτρεχαν οι πραγματικές προϋποθέσεις για την εφαρμογή του, ή εάν εφαρμοσθεί, ενώ δεν συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις αυτές, καθώς και εάν εφαρμοσθεί εσφαλμένα, η δε παραβίαση εκδηλώνεται είτε ως ψευδής ερμηνεία του κανόνα δικαίου, όταν το δικαστήριο της ουσίας προσέδωσε στο νόμο έννοια διαφορετική από την αληθινή, είτε ως κακή εφαρμογή, όταν το δικαστήριο της ουσίας έκανε εσφαλμένη υπαγωγή των περιστατικών της ένδικης υπόθεσης σε διάταξη, στο πραγματικό της οποίας δεν υπάγονται και, έτσι, κατέληξε σε εσφαλμένο συμπέρασμα, με τη μορφή του διατακτικού.
Δια του λόγου αυτού αναιρέσεως ελέγχονται τα σφάλματα του δικαστηρίου της ουσίας κατά την εκτίμηση της νομικής βασιμότητας της αγωγής ή των ισχυρισμών (ενστάσεων, αντενστάσεων) των διαδίκων, καθώς και τα νομικά σφάλματα του δικαστηρίου της ουσίας κατά την αξιοποίηση των ουσιαστικών παραδοχών, δηλαδή, αποκλειστικά, των πραγματικών περιστατικών, που ανελέγκτως δέχθηκε το δικαστήριο της ουσίας ότι αποδείχθηκαν ή δεν αποδείχθηκαν, καθώς και της υπαγωγής αυτών στο νόμο.
Ιδρύεται δε ο παραπάνω αναιρετικός λόγος, αν οι πραγματικές παραδοχές του δικαστηρίου καθιστούν φανερή την ως άνω παραβίαση (Ολ.ΑΠ 2/2021, Ολ.ΑΠ 3/2020, ΑΠ 38/2020, ΑΠ 319/2017). Με το λόγο αυτόν δεν επιτρέπεται να πλήττεται η προσβαλλομένη απόφαση κατά την εκτίμηση των αποδείξεων, υπό την επίκληση ότι αυτή παραβίασε κανόνα ουσιαστικού δικαίου, που δεν ελέγχεται αναιρετικά από τον Άρειο Πάγο κατά το άρθρο 561 παρ. 1 του ΚΠολΔ (ΑΠ 23/2023, ΑΠ 257/2020, ΑΠ 52/2019).
Στην προκειμένη περίπτωση, ο αναιρεσείων με τον πρώτο λόγο της αιτήσεως αναιρέσεως αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια από τον αριθμό 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, ισχυριζόμενος ότι το Εφετείο παραβίασε ευθέως την ουσιαστικού δικαίου διάταξη του άρθρου 1400 παρ. 1 εδ. α και β του ΑΚ, υπολογίζοντας εσφαλμένα τη συμβολή της αναιρεσίβλητης σε συγκεκριμένο στοιχείο της τελικής περιουσίας του, ενώ έπρεπε να την υπολογίσει στην αύξηση της όλης περιουσίας αυτού.
Από την παραδεκτή, κατ' άρθρο 561 παρ. 2 KΠολΔ, επισκόπηση της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης προκύπτει ότι το Εφετείο δέχθηκε, ως προς τον ερευνώμενο ως άνω αναιρετικό λόγο, τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: <<... ... Οι διάδικοι, Ι. Κ. του Ν., γεννηθείσα το 1965 και Σ. Α. του Γ., γεννηθείς τo έτος 1958, τέλεσαν νόμιμο (θρησκευτικό) γάμο στην Αθήνα την ... 2000, από τον οποίον δεν απέκτησαν τέκνα.
Ο γάμος αυτός λύθηκε δυνάμει της υπ' αριθμ. 2746/2017 αποφάσεως του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, η οποία κατέστη αμετάκλητη στις 30.11.2017. ... ...Κατά το χρόνο τελέσεως του γάμου του με την ενάγουσα (2000), η περιουσία του εναγομένου αποτελείτο α) από την πλήρη κυριότητα ενός διαμερίσματος - μεζονέτας (υπογείου ισογείου - πρώτου ορόφου), εμβαδού κύριων χώρων 147,80 τ.
μ. και εμβαδού βοηθητικών χώρων 64,00 τ.μ., μετά δύο (2) θέσεων σταθμεύσεως αυτοκινήτου στα Βριλήσσια Αττικής, επί της οδού ..., το οποίο αποτελούσε την συζυγική οικία και το οποίο απέκτησε το έτος 1997, αξίας κατά την κτήση του 26.000.000 δρχ., κατά το έτος 2000 350.000,00 ευρώ και κατά το έτος 2017 400.000,00 ευρώ, β) από την ψιλή κυριότητα οικίας, εμβαδού κύριων χώρων 98 τ.
μ. και εμβαδού βοηθητικών χώρων 6,00 τ.μ., στη Νέα Μάκρη Αττικής, επί της οδού ..., την οποία απέκτησε το έτος 1996, αξίας κατά το έτος 2000 47.814,00 ευρώ και κατά το έτος 2017 70.000,00 ευρώ, γ) από ένα ιδιωτικής χρήσεως επιβατικό αυτοκίνητο, εργοστασίου κατασκευής JEEP, τύπου CHEROKEE, έτους κυκλοφορίας 1998, αξίας κατά το έτος 2000 50.000,00 ευρώ, καθώς και δ) από τραπεζικές καταθέσεις ύφους 15.000.000 δρχ. (44.020,00 €}.
Έτσι, η αξία της περιουσίας του εναγομένου κατά τον παραπάνω χρόνο αποτιμάτο στο συνολικό ποσό των 491.834,00 ευρώ. Η περιουσία αυτή, όμως, εμφάνιζε και παθητικό, ύφους 113.514,31 ευρώ, το οποίο αφορούσε σε ληφθέν κατά το έτος 1997 από τον εναγόμενο στεγαστικό δάνειο από την Τράπεζα lnterbank, σχετιζόμενο με την ως άνω κύρια κατοικία.
Σχετικά με την περιουσία του εναγομένου κατά τη λύση του γάμου των διαδίκων (έτος 2017}, αυτή αποτελείτο αα) από το προαναφερόμενο υπό στοιχείο α' ακίνητο, ββ) από το προαναφερόμενο υπό στοιχείο β' ακίνητο, γγ) από την πλήρη κυριότητα ενός οικοπέδου (κάθετης ιδιοκτησίας) μετά της επ' αυτού εξοχικής κατοικίας (ισόγειο - α' όροφος - ξενώνας), επιφανείας του μεν οικοπέδου 700,00 τ.μ., της δε κατοικίας κύριων χώρων 66,00 τ.μ.
και βοηθητικών χώρων 7,00 τ.μ., με ποσοστό συνιδιοκτησίας 1/8 εξ αδιαιρέτου επί του όλου γηπέδου των 7200,00 τ.μ., που βρίσκεται στην νήσο Κύθνο του Νομού Κυκλάδων, στη θέση "Άγιος Δημήτριος" της κτηματικής περιφέρειας της τέως Κοινότητας Δρυοπίδος και νυν του Δήμου Κύθνου της νήσου Κύθνου του νομού Κυκλάδων, εκτός σχεδίου πόλης και εκτός ζώνης, το οποίο απέκτησε έναντι 1.046.700 δρχ., κατά την 11.11.2000 (βλ.
το με αριθμό .../2000 συμβόλαιο της συμβολαιογράφου Κύθνου Μ. Β.) και διατηρεί μέχρι σήμερα, αξίας κατά το έτος 2017 αλλά και κατά το χρόνο ασκήσεως της αγωγής 285.000,00 ευρώ, ως προκύπτει αιτιολογημένα από την με αριθμό πρωτοκόλλου .../2018 Έκθεση Εκτίμησης την οποία υπογράφει ο Κ. Σ., πολιτικός μηχανικός και πιστοποιημένος εκτιμητής (Αρ.
Μητρώου ...), τα πορίσματα της οποίας δεν αναιρούνται από κάποια άλλα αξιόλογα και πειστικά αποδεικτικά στοιχεία. Σύμφωνα με την εν λόγω Έκθεση Εκτίμησης, κατά την οικοδομική άδεια, η μονοκατοικία αποτελείται από ισόγειο 33,00 τ.μ. και υπόγειο 33,00 τ.μ., ενώ σύμφωνα με την πραγματική κατάσταση, αυτή αποτελείται από ισόγειο 78,00 τ.μ., με χρήση κατοικίας, πρώτο όροφο 33,00 τ.μ., με χρήση κατοικίας και χώρο ξενώνα 7,00 τ.μ.
σε ανεξάρτητο κτίσμα. Το κτίριο διαθέτει μεγάλες βεράντες με εξαιρετική θέα προς τη θάλασσα, εξωτερικά δε ακολουθεί την παραδοσιακή κυκλαδίτικη αρχιτεκτονική, αφού η αισθητική του εναρμονίζεται πλήρως με την όψη των κυκλαδίτικων κατοικιών, έχει απεριόριστη θέα στη θάλασσα αφού απέχει μόλις 120 μέτρα από αυτήν και βρίσκεται πολύ κοντά στο κέντρο του χωριού του Αγίου Δημητρίου, που είναι το νοτιότερο άκρο της νήσου Κύθνου.
Ο περιβάλλων χώρος του αγροτεμαχίου είναι τμηματικά διαμορφωμένος με πλακόστρωση και με χαμηλό τοιχίο από πέτρα περιμετρικά του αγροτεμαχίου και έχει είσοδο από δύο δρόμους (η κύρια είσοδος της κατοικίας είναι στην ανατολική πλευρά, στην οποία ο δρόμος είναι ασφαλτοστρωμένος, ενώ η έτερη είσοδος είναι στη νότια πλευρά του ακινήτου, όπου βρίσκεται και ο ξενώνας και διέρχεται χωμάτινος δρόμος).
Επίσης έχει κατασκευαστεί χώρος μπάρμπεκιου στο όριο της ιδιοκτησίας, ενώ εξωτερικά η κατοικία βρίσκεται σε καλή κατάσταση και συντηρείται ικανοποιητικά. Η αξία του ακινήτου ανέρχεται κατ' αρχήν στα 2352,19 ευρώ ανά τ.μ., προσαυξανόμενη όμως κατά 5% λόγω της εγγύτητας στη θάλασσα και λόγω του διαμπερούς ακινήτου, ανέρχεται στα 2469,79 ευρώ ανά τ.μ., ώστε η αξία των 118 τ.μ.
Χ 2469,79 ευρώ / τ.μ. ορίζεται σε 291.435,00 ευρώ. Με δεδομένο όμως ότι το κόστος τακτοποίησης των αυθαίρετων κατασκευών (ισόγειο 45,00 τ.μ. + 7,00 τ.μ.) ανέρχεται περίπου στο ποσό των 8000 ευρώ, η αγοραία αξία του ανέρχεται, με στρογγυλοποίηση, στο ποσό των 285.000,00 ευρώ. Ακόμη, ο εναγόμενος είχε κατά τον ερευνώμενο εδώ χρόνο δδ) την πλήρη κυριότητα ενός φουσκωτού σκάφους αξίας κατά το έτος 2017 10.000,00 ευρώ, εε) τραπεζικές καταθέσεις ποσού 250.000,00 ευρώ, ώστε η αξία της περιουσίας του αποτιμάτο στο συνολικό ποσό των 1.015.000,00 ευρώ (400.000,00 € + 70.000,00 € + 285.000,00 € +10.000,00 € + 250.00,00 €).
Άλλα περιουσιακά στοιχεία του εναγομένου κατά το έτος 2017 δεν αποδείχθηκαν. Όμως, κατά το ίδιο έτος, η εν λόγω περιουσία εμφάνιζε παθητικό ύψους 378.120,00 ευρώ (βλ. την με αριθμ. 1271/2011 "έκθεση αναγκαστικής κατάσχεσης ακίνητης περιουσίας του οφειλέτη της ΔΟΥ Χαλανδρίου Σ. Α.", της δικαστικής επιμελήτριας του Πρωτοδικείου Αθηνών Ε.
Α., ως και την από 26.09.2012 βεβαίωση της Δ.Ο.Υ. Χαλανδρίου και το με αριθμό πρωτοκόλλου .../2017 έγγραφο της ΑΑΔΕ).
Συνεπώς, κατά τη λύση του γάμου των διαδίκων, η περιουσία του εναγομένου αυξήθηκε. ... ...Ειδικώς δε, αναφορικά με το επίδικο ακίνητο της Κύθνου, το οποίο πράγματι αποτελεί απόκτημα και το οποίο σώζεται και βρίσκεται στην κυριότητα του εναγομένου κατά τη λύση του γάμου των διαδίκων, αποδεικνύεται ότι αυτό αγοράσθηκε αποκλέιστικά με χρήματα του εναγομένου (αυτός και μόνον συμβλήθηκε στο υπ' αριθμ. ....2000 πωλητήριο συμβόλαιο της συμβολαιογράφου Κύθνου Μ.
Β.), αποπερατώθηκε κυρίως με δαπάνες του εναγομένου ήδη κατά το έτος 2001, η δε συμβολή της ενάγουσας στην εν λόγω αύξηση συνίσταται σε ποσοστό μη υπερβαίνον το 25%, που υπολείπεται του κατ' άρθρο 1400 Α.Κ. καθιερούμενου τεκμηρίου περί συμμετοχής κατά το ένα τρίτο, αποδεικνυομένης κατά τούτο (εν μέρει) ως βάσιμης κατ' ουσία της σχετικής ενστάσεως του εναγομένου περί μηδενικής, άλλως περί μικρότερης του ενός τρίτου, συμμετοχής της.
Επομένως, η ενάγουσα δικαιούται να απαιτήσει ποσό ανάλογο με τη συνεισφορά της (25%), καθ' ότι δεν αποδείχθηκε ούτε μεγαλύτερη συμβολή της, παρά τα περί του αντιθέτου υποστηριζόμενα από αυτήν, αλλά ούτε και μηδενική συμβολή της, ήτοι ότι εκείνη, είτε δεν μπορούσε εκ των πραγμάτων, είτε δεν ήθελε να συμβάλει στην αύξηση της περιουσίας, όπως αβάσιμα ισχυρίζεται ο εναγόμενος.
Πρέπει, επομένως, εν όψει της διαρθρώσεως του αιτήματος της αγωγής (άρθρο 106 Κ.Πολ.Δικ.) και όλων των παραπάνω ουσιαστικών παραδοχών, να γίνει δεκτή εν μέρει η ένδικη αγωγή ως προς την επικουρική της βάση, περί του τεκμαρτού τρόπου υπολογισμού της συμβολής της ενάγουσας στην αύξηση της περιουσίας του εναγομένου διαρκούντος του μεταξύ τους γάμου και να επιδικασθεί σ' αυτήν αναγνωριστικά το ποσό των (285.000,00 Χ 25% =) 71.250,00 ευρώ με το νόμιμο τόκο από της επιδόσεως της αγωγής μέχρις εξοφλήσεως. ... ...>>.
Έτσι που έκρινε το Εφετείο παραβίασε με εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή την ουσιαστικού δικαίου διάταξη του 1400 παρ. 1 εδ. α και β του ΑΚ, δεχόμενο ότι η συμβολή της αναιρεσίβλητης ανέρχεται σε ποσοστό 25% επί του ακινήτου στην Κύθνο (οικοπέδου μετά της επ' αυτού εξοχικής κατοικίας), αξίας 285.000 ευρώ, το οποίο αποτελεί μέρος της αυξήσεως της περιουσίας του αναιρεσείοντος κατά τη διάρκεια του γάμου των διαδίκων, ενώ σύμφωνα με τα εκτεθέντα στη μείζονα σκέψη, η συμβολή της αναιρεσίβλητης έπρεπε να υπολογισθεί επί της συνολικής αυξήσεως της περιουσίας του αναιρεσείοντος κατά το ως άνω χρονικό διάστημα, η οποία κατά τις παραδοχές της προσβαλλομένης αποφάσεως, ανερχόταν στο ποσό των 258.560,31 ευρώ. Επομένως είναι βάσιμος ο από το άρθρο 559 αριθμ. 1 ΚΠολΔ πρώτος λόγος της αναιρέσεως.
Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση κατά παραδοχή του προαναφερόμενου λόγου αναιρέσεως, η αναιρετική εμβέλεια του οποίου καθιστά αλυσιτελή την εξέταση του δεύτερου αναιρετικού λόγου από τον αριθ. 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ και να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλον Δικαστή. Επίσης πρέπει, να διαταχθεί η επιστροφή του κατατεθέντος παραβόλου στον αναιρεσείοντα (άρθρο 495 αριθμ.3 ΚΠολΔ) και να καταδικαστεί η αναιρεσίβλητη, λόγω της ήττας της, στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντα που κατέθεσε προτάσεις, κατά το νόμιμο και βάσιμο αίτημα αυτού (άρθρα 106, 176, 183, 189 αριθ. 1, 191 αριθμ.2 ΚΠολΔ), όπως ορίζονται ειδικότερα στο διατακτικό.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Αναιρεί την υπ' αριθμό 4020/2022 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών.
Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο ως άνω Εφετείο που θα συγκροτηθεί από Δικαστή άλλον από αυτόν που εξέδωσε την αναιρούμενη απόφαση.
Διατάσσει την επιστροφή του κατατεθέντος παραβόλου στον αναιρεσείοντα.
Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντα, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.
ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 4 Φεβρουαρίου 2025.
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 16 Σεπτεμβρίου 2025.
Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ και ταύτης καθώς και της αμέσως αρχαιότερης Αρεοπαγίτου αποχωρησασών από την Υπηρεσία, ο αρχαιότερος της συνθέσεως Αρεοπαγίτης