Supreme Court dismisses appeal on grounds of insufficient reasoning and improper challenge to evidence evaluation in labor dispute.

Απόφαση 1566 / 2009 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1566/2009

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές:Δημήτριο Δαλιάνη, Αντιπρόεδρο, Ρένα Ασημακοπούλου, Ιωάννη Ιωαννίδη, Χαράλαμπο Ζώη και Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 30 Μαρτίου 2009, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος:...κατοίκου ..., ο οποίος παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Στυλιανό Σταματόπουλο.

Της αναιρεσίβλητης: Ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΟΛΥΜΠΙΑΚΩΝ ΑΓΩΝΩΝ-ΑΘΗΝΑ 2004" που εδρεύει στη Νέα Ιωνία Αττικής, που εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ιωάννη Βαρότσο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 26-2-2004 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 733/2005 του ίδιου Δικαστηρίου και 4173/2006 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά ο αναιρεσείων με την από 19-1-2007 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Ιωάννης Ιωαννίδης ανέγνωσε την από 20-9-2007 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος της αναιρεσίβλητης την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Επειδή ο εκ του αριθμού 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ απορρέων λόγος αναιρέσεως είναι δυνατό να φέρεται ότι πλήττει την αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση για παραβίαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου, αλλά στην πραγματικότητα να την πλήττει αναφορικώς με τη μη υποκείμενη σε αναιρετικό έλεγχο εκτίμηση των αποδείξεων, υπό την επίφαση της παραβιάσεως κανόνα ουσιαστικού δικαίου.

Περαιτέρω κατά την έννοια του άρθρου 559 αριθ.19 ΚΠολΔ ανεπαρκής αιτιολογία, που έχει ως συνέπεια την αναίρεση της αποφάσεως για έλλειψη νόμιμης βάσης, υπάρχει όταν από το αιτιολογικό της αποφάσεως δεν προκύπτουν με σαφήνεια και χωρίς αντιφάσεις τα πραγματικά εκείνα περιστατικά που σύμφωνα με τον νόμο είναι αναγκαία για να κριθεί αν στη συγκεκριμένη περίπτωση συντρέχουν ή όχι οι προϋποθέσεις εφαρμογής του κατάλληλου κανόνα ουσιαστικού δικαίου ή αν έγινε ή όχι ορθός νομιμός χαρακτηρισμός των κρίσιμων πραγματικών γεγονότων, όχι όμως και όταν πρόκειται για ελλείψεις αναγόμενες στην εκτίμηση των αποδείξεων και ειδικότερα στην ανάλυση, στάθμιση και αιτιολόγηση του συναχθέντος από αυτές αποδεικτικού πορίσματος, εφόσον τούτο έχει διατυπωθεί με σαφήνεια.

Ως "ζητήματα", των οποίων η μη αιτιολόγηση ή η αιτιολόγηση κατά τρόπο ανεπαρκή στερεί από την απόφαση τη νόμιμη βάση της, νοούνται μόνον οι αυτοτελείς πραγματικοί δηλαδή εκείνοι που τείνουν στη θεμελίωση ή την κατάλυση δικαιώματος που ασκήθηκε είτε ως επιθετικό είτε ως αμυντικό μέσο, όχι όμως και τα απλά πραγματικά ή νομικά επιχειρήματα που συνέχονται με την αξιολόγηση και στάθμιση των αποδείξεων, για την οποία η έλλειψη ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίες δεν θεμελιώνει τον αναιρετικό αυτόν λόγο.

Εν προκειμένω, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφασή του, το Εφετείο δέχθηκε τα ακόλουθα:" Με το ν. 2598/24.3.1998 (ΦΕΚ Α. 66) "συνιστάται" η εναγομένη, ως ν.π.ι.δ. με τη μορφή ανώνυμης εταιρείας [επωνυμία ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΟΛΥΜΠΙΑΚΩΝ ΑΓΩΝΩΝ - ΑΘΗΝΑ 2004 Α.Ε. και διακριτικός τίτλος ΑΘΗΝΑ 2004], Η Γενική Διεύθυνση της εναγομένης Ολυμπιακών Λειτουργιών καθώς και οι υπαγόμενες, σε αυτή τη Γενική Διεύθυνση, Διευθύνσεις, από την 4.6.2002, καταργούνται και δημιουργούνται, α.- η Γενική Διεύθυνση Λειτουργιών Αγωνιστικών Εγκαταστάσεων, με αντικείμενο το σχεδιασμό, την προετοιμασία και τη λειτουργία όλων των αθλητικών εγκαταστάσεων, β.- η Γενική Διεύθυνση Λειτουργιών Μη Αγωνιστικών Εγκαταστάσεων, με αντικείμενο το σχεδιασμό, την προετοιμασία και τη λειτουργία των μη αγωνιστικών ολυμπιακών εγκαταστάσεων, εκτός του ολυμπιακού χωριού, των χωριών των δημοσιογράφων και των λοιπών καταλυμάτων, γ.- η Γενική Διεύθυνση Λειτουργιών Χωριών και Λοιπών Καταλυμάτων, με αντικείμενο το σχεδιασμό, την προετοιμασία και τη λειτουργία του ολυμπιακού χωριού, των χωριών των δημοσιογράφων και όλων των λοιπών καταλυμάτων, δ.- η Γενική Διεύθυνση Ολυμπιακών Έργων και Προσαρμογών (ΟVERLAYS), που απαιτούνται να γίνουν σε όλες τις ολυμπιακές αγωνιστικές και μη εγκαταστάσεις (βλ.

απόσπασμα πρακτικού της ... Συνεδριάσεως του Διοικητικού Συμβουλίου της εναγομένης). Ο ενάγων είναι πτυχιούχος πληροφορικής του Πανεπιστημίου Παρισίων Γαλλίας (μεταπτυχιακές σπουδές, με δύο ΜΑSΤΕR'S, στην επιχειρησιακή έρευνα και διδακτικό έργο στο Παρίσι Γαλλίας, παροχή της εργασίας του στην Ελλάδα, στα έτη 1989-2001, ως Γενικός Διευθυντής της εταιρείας Συμβούλων Επιχειρήσεων LIΝΚ ΑΕ, Διευθυντής Γραφείου του Αναπληρωτή Υπουργού Βιομηχανίας, Ενέργειας και Τεχνολογίας, Αναπληρωτής Γενικός Διευθυντής της χαρτοποιίας ΠΑΚΟ Α.Ε., Αντιπρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος της εταιρείας ΚΕΡΑΝΗΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ Α.Ε., Γενικός Διευθυντής της καπνοβιομηχανίας ΚΕΡΑΝΗΣ Α.Ε., Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος των εταιρειών του Ομίλου ΚΕΡΑΝΗ).

Την 4.6.2002, οι διάδικοι (ενάγων και εναγομένη δια του νομίμου εκπροσώπου της) κατήρτισαν, εγγράφως, στην Αθήνα, σύμβαση ιδιωτικού δικαίου εξηρτημένης εργασίας ορισμένου χρόνου (4.6.2002 -31.12.2004). Δι' αυτής, ειδικότερον, συμφωνήθηκαν (μεταξύ άλλων) τα εξής: Ο ενάγων να παρέχει την εργασία του στην εναγομένη, "στις εγκαταστάσεις της", ως υπάλληλος / "Γενικός Διευθυντής Λειτουργιών Αγωνιστικών Εγκαταστάσεων, με αρμοδιότητα και στις τέσσερις (ως άνω) Γενικές Διευθύνσεις Ολυμπιακών Λειτουργιών, μέχρις πληρώσεως των αντίστοιχων θέσεων", "στα πλαίσια του αντικειμένου της εργασίας του, οφείλει ιδίως, να οργανώνει και να διοικεί τη Γενική Διεύθυνση Λειτουργιών Αγωνιστικών Εγκαταστάσεων σε συντονισμό με τις άλλες Διευθύνσεις και τη Διοίκηση (της εναγομένης), να επιμελείται κάθε εργασίας, που του ανατίθεται από τη Διοίκηση και να ενημερώνει αυτή για τα αποτελέσματα των σχετικών ενεργειών και την υλοποίηση των ανατεθεισών ενεργειών, να εκτελεί κάθε άλλη εργασία, που του ανατίθεται από τα αρμόδια όργανα (της εναγομένης) και εντάσσεται στην εν γένει φύση της σχέσεως του εργασίας".

Η εναγομένη "δικαιούται να αναθέτει και άλλες εργασίες" στον ενάγοντα "πέραν του αντικειμένου της συμβάσεως του εργασίας", ως άνω, ακόμη, "δικαιούται μέσα στα πλαίσια των δραστηριοτήτων της ιδίας (εναγομένης) και χάριν της καλύτερης εξυπηρετήσεως των λειτουργικών αναγκών της επιχειρήσεως της, να μεταφέρει τα γραφεία και τους εν γένει χώρους εργασίας σε οποιονδήποτε άλλο τόπο, μετακινεί προσωρινά ή οριστικά" τον ενάγοντα "στον ίδιο ή σε άλλο τόπο εργασίας καθώς και να μεταβάλλει τα καθήκοντα" του ενάγοντος "μέσα στα πλαίσια των προσόντων του και ανάλογα με τις ανάγκες της ιδίας (εναγομένης)", "επίσης, να τοποθετηθεί" τον ενάγοντα "σε άλλες Διευθύνσεις και Γενικές Διευθύνσεις, χωρίς μια τέτοια μετάθεση ή μεταβολή να θεωρείται δυσμενής ή μονομερής και βλαπτική μεταβολή των όρων της συμβάσεως" (βλ.

έγγραφη σύμβαση, απόσπασμα πρακτικού της ...Συνεδριάσεως του Διοικητικού Συμβουλίου της εναγομένης, απόσπασμα πρακτικού της ... Συνεδριάσεως του Διοικητικού Συμβουλίου της εναγομένης, για την κατ' εξαίρεση πρόσληψη του ενάγοντος). Ο μηνιαίος μισθός του ενάγοντος να ανέρχεται, από την 4.6.2002, στο ποσόν των 10.270 ευρώ και, από την 1.1.2003 στο ποσόν των 10.681 ευρώ, με υπαγωγή του και στο "Πρόγραμμα Ευδόκιμης Αποχώρησης Προσωπικού".

Μετά ταύτα, κατά τη συμφωνία: Από την 4.6.2002, ο ενάγων παρέχει την εργασία του στην εναγομένη, ως Γενικός Διευθυντής Λειτουργιών Αγωνιστικών Εγκαταστάσεων, με αρμοδιότητα και στις τέσσερις, ως άνω, Γενικές Διευθύνσεις Ολυμπιακών Λειτουργιών, μέχρι την 26.8.2002, οπότε πληρούται [από τον ...] η θέση του Γενικού Διευθυντή Ολυμπιακών Έργων και Προσαρμογών και μέχρι την 27.11.2002, οπότε πληρούται [από τον ...] η θέση του Γενικού Διευθυντή Λειτουργιών [Ολυμπιακών] Χωριών και των Λοιπών Καταλυμάτων (βλ.

αποσπάσματα πρακτικών των Συνεδριάσεων του Διοικητικού Συμβουλίου της εναγομένης ....και ...). Ακολούθως, κατά τις ανάγκες της εναγομένης, με αποκλειστικό γνώμονα την αποτελεσματική λειτουργία των Υπηρεσιακών της Μονάδων για την επιτυχή διοργάνωση των Ολυμπιακών Αγώνων, την 18.12.2002, τοποθετούνται, ο ενάγων, στα πλαίσια των πιο πάνω προσόντων του, ως Γενικός Διευθυντής Λειτουργιών Μη Αγωνιστικών Εγκαταστάσεων και ο [συνάδελφος του ενάγοντος] ...., συνεργάτης της Διεθνούς Ολυμπιακής Επιτροπής [Δ.Ο.Ε.], λόγω χορηγιών, με καλύτερα αξιοποιήσιμες διοικητικές ικανότητες εκείνων του ενάγοντος, ως Γενικός Διευθυντής Λειτουργιών Αγωνιστικών Εγκαταστάσεων αντί μηνιαίου μισθού 10.300 ευρώ, συγχρόνως, διαμορφώνεται Κοινή Κεντρική Ομάδα για την εναρμόνιση των κοινών λειτουργικών θεμάτων των Υπηρεσιών της εναγομένης (βλ.

απόσπασμα πρακτικού της ....Συνεδριάσεως του Διοικητικού Συμβουλίου της εναγομένης, .... Συνεδρίαση του Συμβουλίου Διοικήσεως Επιχειρήσεων Αγώνων), την 22.9.2003, καταργείται η Γενική Διεύθυνση Ολυμπιακών Έργων και Προσαρμογών, ο [συνάδελφος του ενάγοντος] ... αναλαμβάνει, ως μέλος και εκ μέρους του Συμβουλίου Διοικήσεως Επιχειρήσεων Αγώνων, ιεραρχικά προϊστάμενος του ενάγοντος από τον Δεκέμβριο 2002, την παρακολούθηση και τον συνολικό συντονισμό των εργασιών της Γενικής Διευθύνσεως Λειτουργιών Μη Αγωνιστικών Εγκαταστάσεων (απόσπασμα Πρακτικού της ...Συνεδριάσεως του Διοικητικού Συμβουλίου της εναγομένης, ...Συνεδρίαση του Συμβουλίου Διοικήσεως Επιχειρήσεων Αγώνων), την 24.11.2003, η Γενική Διεύθυνση Λειτουργιών Αγωνιστικών Εγκαταστάσεων μετονομάζεται σε Γενική Διεύθυνση Λειτουργιών Εγκαταστάσεων, καταργείται η Γενική Διεύθυνση Λειτουργιών Μη Αγωνιστικών Εγκαταστάσεων και από τις Εγκαταστάσεις των οποίων την ευθύνη λειτουργίας, κατά του Ολυμπιακούς Αγώνες, είχε, μέχρι την 24.11.2003, η Γενική Διεύθυνση Λειτουργιών Μη Αγωνιστικών Εγκαταστάσεων, εντάσσονται, ως αυτοτελείς Εγκαταστάσεις, το Βασικό Κέντρο Διαπίστευσης και Διανομής Στολών, Αεροδρόμια, Ξενοδοχεία, Κέντρα Διαπίστευσης και Διανομής Στολών των τεσσάρων Ολυμπιακών Πόλεων [Θεσσαλονίκη, Ηράκλειο Κρήτης, Πάτρα, Βόλος], πλην Αθηνών, στην ιεραρχική ευθύνη και το συντονισμό του ενάγοντος ως Γενικού Διευθυντή, υπαγομένου στην ιεραρχία του εντεταλμένου Συμβούλου και Επικεφαλής Διοικήσεως Επιχειρήσεως Αγώνων ... (...

Συνεδρίαση του Συμβουλίου Διοικήσεως Επιχειρήσεων Αγώνων, απόσπασμα πρακτικού της ... Συνεδριάσεως του Διοικητικού Συμβουλίου της εναγομένης). Ο ενάγων, την 26.11.2003, κατήγγειλε, εγγράφως, τη σύμβαση εργασίας για "σπουδαίο λόγο". Ειδικότερον, επικαλείται ότι η εναγόμενη τον τοποθέτησε, ως Γενικό Διευθυντή, στη Γενική Διεύθυνση Λειτουργιών Μη Αγωνιστικών Εγκαταστάσεων, με μειωμένες αρμοδιότητες, έτσι, παρέβη ουσιώδεις όρους της συμβάσεως εργασίας, αυτή η συμπεριφορά της απέβλεπε κακοβούλως στο να τον μειώσει ηθικά και να προσβάλει την προσωπικότητα του κατά την έκφανση της επαγγελματικής του δραστηριότητος, ακόμη, συνιστά αδικοπραξία σε βάρος του (βλ.

έγγραφο -καταγγελία του εναγομένου μετά της ... εκθέσεως επιδόσεως του αρμόδιου δικαστικού επιμελητή στο Πρωτοδικείο Αθηνών ..., με ημερομηνία 26.11.2003 "εξώδικη απάντηση και πρόσκληση της εναγομένης" μετά της .... εκθέσεως επιδόσεως του αρμόδιου δικαστικού επιμελητή στο Πρωτοδικείο Αθηνών ...). Εν τούτοις, από τα παραπάνω πραγματικά περιστατικά, που έχουν αποδειχθεί, η εναγομένη ενήργησε κατά τη συμφωνία, ανάλογα με τις ανάγκες της, με σκοπό την αποτελεσματική λειτουργία των Υπηρεσιακών Μονάδων της για την επιτυχή διοργάνωση των Ολυμπιακών Αγώνων και στα πλαίσια των προσόντων του ενάγοντος, ώστε να μην υπάρχει από μέρους της παράβαση των όρων της επίμαχης συμβάσεως εργασίας, με κακόβουλη μείωση του ενάγοντος ηθικά καθώς και προσβολή της προσωπικότητας του κατά την έκφανση της επαγγελματικής του δραστηριότητος καθώς και αδικοπραξία σε βάρος του.

Συνεπώς, ο ενάγων δεν είχε δικαίωμα καταγγελίας για σπουδαίο λόγο της συμβάσεως εργασίας και δεν έχει της επίδικες αξιώσεις, έτσι, η αγωγή είναι απορριπτέα ως αβάσιμη στην ουσία". Ακολούθως, το Εφετείο, δεχθέν την έφεση της αναιρεσίβλητης και εξαφανίσαν την αντιθέτως κρίνασα πρωτόδικη απόφαση, απέρριψε ως κατ'ουσίαν αβάσιμη την από 26-2-2004 αγωγή, με την οποία ο ενάγων (αναιρεσείων) ζητούσε να του επιδικασθούν τα ποσά των 251.185,78 (καταψηφιστικώς) και 50.000 (αναγνωριστικώς) ευρώ, ως αποζημίωση και χρηματική ικανοποίηση, αντιστοίχως, για την περιουσιακή ζημία και την ηθική βλάβη που υπέστη, εξαιτίας του ότι η αναφερόμενη σ'αυτή (αγωγή) παράνομη και υπαίτια συμπεριφορά της εναγομένης (αναιρεσίβλητης) αποτελούσε σπουδαίο λόγο για την εκ μέρους του καταγγελία της εργασιακής συμβάσεως και επιπλέον προσέλαβε την προσωπικότητά του.

Με την εκτεθείσα κρίση του, το Εφετείο δεν παρεβίασε με εσφαλμένη ερμηνεία ή εφαρμογή τις διατάξεις των άρθρων 281, 652, 672 και 673 ΑΚ, διέλαβε δε στην απόφασή του επαρκείς, σαφείς και χωρίς αντίφαση αιτιολογίες που καθιστούν εφικτό τον αναιρετικό έλεγχο ως προς την ορθότητα ή μη της εφαρμογής των εν λόγω διατάξεων.

Ειδικότερα, τα γενόμενα δεκτά ως άνω πραγματικά γεγονότα δεν καταφάσκουν την ύπαρξη α) σπουδαίου λόγου για τη γενόμενη από τον αναιρεσείοντα καταγγελία της κρίσιμης εργασιακής συμβάσεως, β) αθετήσεως της εν λόγω συμβάσεως από την αναιρεσίβλητη και γ) καταχρηστικής από αυτή ασκήσεως του διευθυντικού της δικαιώματος, και ως εκ τούτου αυτά (γεγονότα) δεν ανταποκρίνονται στις προϋποθέσεις εφαρμογής των ειρημένων διατάξεων του ουσιαστικού δικαίου.

Περαιτέρω, δεν ήταν απαραίτητο κατά νόμο να προσδιορίζονται στην προσβαλλόμενη απόφαση λεπτομερώς οι "λειτουργικές ανάγκες" που υπηρετούσε η τοποθέτηση του αναιρεσείοντος, ως γενικού διευθυντή, στη Γενική Διεύθυνση Λειτουργιών Μη Αγωνιστικών Εγκαταστάσεων. Επομένως, αμφότεροι οι περί του αντιθέτου, εκ του άρθρου 559 αρ. 1 και 19 Κ.Πολ.Δ., απορρέοντες, λόγοι του αναιρετηρίου είναι αβάσιμοι.

Κατά τα λοιπά, οι λόγοι αυτοί είναι απαράδεκτοι, διότι, υπό το πρόσχημα της συνδρομής των προϋποθέσεων θεμελιώσεώς τους, πλήττουν τη μη δεκτική αναιρετικού ελέγχου εκτίμηση από το Εφετείο των πραγματικών γεγονότων. Επομένως πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναιρέσεως.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 31-7-07 αίτηση του ... για αναίρεση της υπ' αριθ. 4173/06 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών. Και,

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης τα οποία ορίζει σε χίλια οκτακόσια (1800) Ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 28 Απριλίου 2009.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 22 Ιουνίου 2009.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ