Supreme Court dismisses appeal on car accident damages, ruling partial payment of medical fees validly offsets total compensation claim.

Απόφαση 1543 / 2017 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1543/2017

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ειρήνη Κιουρκτσόγλου - Πετρουλάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Ελένη Διονυσοπούλου, Σοφία Ντάντου, Γεώργιο Χοϊμέ και Μαρία Τζανακάκη, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 13 Ιανουαρίου 2017, με την παρουσία και του Γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Α. Κ. του Μ., κατοίκου ..., ο οποίος παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Αθανάσιο Στεργίου.

Των αναιρεσιβλήτων: 1) Π. Τ. του Κ., 2) Κ. Τ. του Π., κατοίκων ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Χρήστο Σταματόπουλο και 3) ανώνυμης ασφαλιστικής εταιρίας με την επωνυμία "...", που εδρεύει στο … και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Σωτηρία Βελέντζα με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 31-7-2009 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών και επί της οποίας εκδόθηκε η 300/2011 μη οριστική απόφαση του ίδιου Δικαστηρίου. Ακολούθως ο ήδη αναιρεσείων με την από 15-11-2011 κλήση του επανέφερε προς συζήτηση την ως άνω αγωγή, η οποία συνεκδικάστηκε με την από 23-10-2009 παρεμπίπτουσα αγωγή της 3ης των αναιρεσιβλήτων. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 3488/2012 οριστική του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών και 2821/2014 του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών, όπως αυτή διορθώθηκε με την 4640/2014 του ίδιου Δικαστηρίου. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 4-5-2015 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Μαρία Τζανακάκη διάβασε την από 17-3-2016 έκθεση του κωλυομένου να μετάσχει στη σύνθεση του Δικαστηρίου αυτού Αρεοπαγίτη Χαράλαμπου Καλαματιανού, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη των λόγων της αίτησης, για αναίρεση της 2821/2014 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος των 1ου και 2ου των αναιρεσιβλήτων την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Η κρινόμενη από 4.5.2015 (αρ. κατ. .../2015) αίτηση αναίρεσης κατά της υπ' αρ. 2821/2014 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών όπως αυτή διορθώθηκε με την υπ' αριθμ. 4640/2014 απόφαση του ίδιου ως άνω Δικαστηρίου, που εκδόθηκε με την ειδική διαδικασία των διαφορών για ζημίες από αυτοκίνητο, καθώς και από τη Σύμβαση ασφάλισης αυτού (αρ. 681Α ΚΠολΔ), έχει ασκηθεί νόμιμα και εμπρόθεσμα. Επομένως, είναι παραδεκτή και πρέπει να ερευνηθεί ως προς το παραδεκτό και βάσιμο των κατ' ιδίαν λόγων αυτής (αρ. 577 παρ. 1 και 3 ΚΠολΔ).

Κατά το άρθρο 298 εδ. α' ΑΚ η αποζημίωση περιλαμβάνει τη μείωση της υπάρχουσας περιουσίας του δανειστή (θετική ζημία), καθώς και το διαφυγόν κέρδος. Περαιτέρω, κατά το άρθρο 929 εδ α' ΑΚ σε περίπτωση βλάβης του σώματος ή της υγείας προσώπου η αποζημίωση περιλαμβάνει, εκτός από τα νοσήλια και τη ζημία που έχει ήδη επέλθει, οτιδήποτε ο παθών θα στερείται στο μέλλον ή θα ξοδεύει επιπλέον εξαιτίας της αύξησης των δαπανών του.

Ως νοσήλια νοούνται οι δαπάνες που είναι αναγκαίες για τη σωτηρία και την αποκατάσταση της υγείας του παθόντος (φάρμακα, αμοιβή ιατρού, νοσοκομείου κ.ά). και έτσι με κριτήριο την αναγκαιότητα ή όχι πραγματοποίησης της δαπάνης θα υποχρεωθεί ή όχι ο υπόχρεος σε αποζημίωση να καταβάλει τη συγκεκριμένη δαπάνη ως οφειλόμενη ζημία.

Εξάλλου, στην αποκαταστατέα ζημία του υποστάντος βλάβη στο σώμα δεν περιλαμβάνεται η δαπάνη προς παροχή δώρων σε ιατρούς και νοσηλευτικό προσωπικό ενταγμένο στο ΕΣΥ, γιατί τούτο θα σήμαινε έμμεση νομιμοποίηση μιας παράνομης και αξιόποινης πράξης(ΑΠ 1935/2013 ). Με το άρθρο 559 αριθ. 1 του Κ.Πολ.Δ., ιδρύεται λόγος αναίρεσης αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών.

Κατά την έννοια της διάταξης αυτής, ο κανόνας δικαίου παραβιάζεται, αν δεν εφαρμοστεί, ενώ συντρέχουν οι προϋποθέσεις για την εφαρμογή του, ή αν εφαρμοστεί, ενώ δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις αυτές, καθώς και αν εφαρμοστεί εσφαλμένα, η δε παραβίαση εκδηλώνεται, είτε με ψευδή ερμηνεία, είτε με κακή εφαρμογή, δηλαδή με εσφαλμένη υπαγωγή (Ολ.

Α.Π. 7/2006, 4/2005). Με τον συγκεκριμένο λόγο αναίρεσης ελέγχονται τα σφάλματα του δικαστηρίου κατά την εκτίμηση του νόμω βάσιμου της αγωγής ή των ισχυρισμών των διαδίκων, καθώς και τα νομικά σφάλματα κατά την έρευνα της ουσίας της διαφοράς. Ελέγχεται, δηλαδή, αν η αγωγή, ένσταση κ.λ.π. ορθώς απορρίφθηκε ως μη νόμιμη ή αν, κατά παράβαση ουσιαστικού κανόνος δικαίου, έγινε δεκτή ως νόμιμη ή απορρίφθηκε ή έγινε δεκτή κατ' ουσίαν (Ολ.

ΑΠ 27 και 28/1998.).

Με τον 1° λόγο της αίτησης αναίρεσης και κατά το Α' σκέλος αυτού ο αναιρεσείων αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια εκ του άρθρου 559 αρ.1 ΚΠολΔ με την αιτίαση ότι το Εφετείο παραβίασε ευθέως τις ουσιαστικού κανόνα δικαίου διατάξεις των άρθρων 174,178,281,288,929 ΑΚ σε συνδυασμό με τις διατάξεις των άρθρων 236 και 237 του ΠΚ, τις οποίες εσφαλμένα ερμήνευσε και εφάρμοσε και απέρριψε ως μη νόμιμο το αίτημα του για την επιδίκαση σ' αυτόν του ποσού των 376,65 ευρώ, που συνιστούσε τα φιλοδωρήματα, που αυτός είχε καταβάλει ως συμβολικά δώρα στους θεράποντες ιατρούς του προς ένδειξη της ευγνωμοσύνης του για την ιατρική μέριμνα που επέδειξαν κατά την πολύμηνη νοσηλεία του.

Στην προκειμένη περίπτωση από την επιτρεπτή κατ' αρ. 561 παρ.2 ΚΠολΔ επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης προκύπτει ότι το Εφετείο δέχθηκε ως προς το ερευνώμενο ζήτημα των φιλοδωρημάτων, κατά την ανέλεγκτη περί των πραγμάτων κρίση του, τα ακόλουθα..... "Το αίτημα του κυρίως ενάγοντος περί αποζημιώσεως ποσού 376,65 ευρώ που αφορά φιλοδωρήματα σε δύο γ Θεράποντες ιατρούς και δη "προκειμένου να εκφράσει την ευγνωμοσύνη του για τη" φροντίδα και προσοχή που του έχουν δείξει καθ' όλο το χρονικό διάστημα από την ημέρα του ατυχήματος" στα δημόσια νοσοκομεία όπου νοσηλευόταν, είναι απορριπτέο ως μη νόμιμο, αφού η καταβολή του εν λόγω ποσού δεν έχει νόμιμη βάση, αλλά στηρίζεται στην προσωπική επιθυμία του ενάγοντος που το κατέβαλε, ο οποίος δεν μπορεί να το αναζητήσει από τον υπόχρεο αποζημιώσεως, κατά τα προαναφερθέντα......".

Με τις ανωτέρω παραδοχές το Εφετείο δεν παραβίασε ευθέως τις προαναφερόμενες ουσιαστικές διατάξεις νόμου ,τις οποίες ορθά ερμήνευσε και δεν απαίτησε περισσότερα στοιχεία από όσα απαιτεί ο νόμος. Ειδικότερα, σε περίπτωση ιατρών που υπηρετούν σε νοσοκομεία που είναι ενταγμένα στο Εθνικό Σύστημα Υγείας (ΕΣΥ) δεν καταβάλλεται αμοιβή από τους ασθενείς σε αυτούς για τις υπηρεσίες που προσφέρουν μέσα στα πλαίσια της σχέσης που διέπει αυτούς με τα νοσοκομεία στα οποία υπηρετούν. Οι ασθενείς επομένως, στις ανωτέρω περιπτώσεις δεν έχουν σχετική νομική υποχρέωση . Καταβολή ιδιαίτερης αμοιβής δεν έχει νόμιμη βάση αλλά στηρίζεται στην προσωπική επιθυμία του καταβάλλοντος.

Συνεπώς, αν καταβληθεί τέτοιο ποσό δεν μπορεί να αναζητηθεί από τον υπόχρεο. Άλλως και υπό την εκδοχή του αναιρεσείοντα ότι τα ανωτέρω ποσά συνιστούν συμβολικά δώρα προς ένδειξη ευγνωμοσύνης δεν θεμελιώνουν αξίωση αναζήτησης της σχετικής δαπάνης από τον υπόχρεο σε αποζημίωση, διότι έγιναν από ελευθεριότητα του παθόντος. Επομένως, ο 1ος λόγος αναίρεσης κατά το Α'σκέλος του πρέπει να απορριφθεί ως ουσιαστικά αβάσιμος.

Επειδή, από τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 11 γ του ΚΠολΔ, κατά την οποία αναίρεση επιτρέπεται, αν το δικαστήριο παρά το νόμο δεν έλαβε υπόψη του αποδεικτικά μέσα που οι διάδικοι επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν, συνάγεται ότι ο λόγος αυτός δεν ιδρύεται αν το δικαστήριο δεν εισήλθε στην αποδεικτική διαδικασία, ώστε να επιβάλλεται η λήψη υπόψη των άνω αποδεικτικών μέσων, αλλ' απέρριψε την αγωγή ως απαράδεκτη ή μη νόμιμη (Ολ ΑΠ 3/1997,ΑΠ 41/2009, ΑΠ 671/2005).

Με τον 1° αναιρετικό λόγο κατά το Β'σκέλος αυτού ο αναιρεσείων αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια εκ του άρθρου 559 αρ. 11 περ.γ' ΚΠολΔ, με την αιτίαση ότι το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη του τα αποδεικτικά μέσα που είχε προσκομίσει νόμιμα και ειδικότερα τις με αρ. ... και ... αποδείξεις του καταστήματος ..., που ήταν ουσιώδεις για την απόδειξη του κονδυλίου των φιλοδωρημάτων ως συμβολικών δώρων και όχι ως προϊόν δωροδοκίας - φακελάκι.

Ο λόγος αυτός (1ος Β' σκέλος) πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτος, διότι σύμφωνα με όσα έχουν εκτεθεί στο Α' σκέλος του 1ου αναιρετικού λόγου η αξίωση αποζημίωσης για τα φιλοδωρήματα απορρίφθηκε ως μη νόμιμη.

Συνεπώς, το Εφετείο δεν υπεισήλθε στην εκτίμηση των αποδεικτικών στοιχείων μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται και οι ανωτέρω αποδείξεις του καταστήματος ....

Περαιτέρω, από τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 929 και 298 ΑΚ προκύπτει, ότι αυτός που έπαθε βλάβη στο σώμα ή στην υγεία του δικαιούται να αξιώσει και τη μελλοντική αποθετική ζημία (διαφυγόν κέρδος), γιατί, λόγω της μειωμένης ικανότητας προς εργασία από βλάβη του σώματος ή της υγείας, στερείται τα εισοδήματα από την εργασία του, την οποία, έχοντας πλήρη ικανότητα, κατά τη συνηθισμένη πορεία των πραγμάτων θα ασκούσε στο μέλλον (ΑΠ1105/2015) .Η μελλοντική περιουσιακή ζημία την οποία υφίσταται ο παθών δεν είναι μόνον αποθετική ή διαφυγόν κέρδος.

Μπορεί να είναι και μελλοντική θετική ζημία. Αυτό εμφανίζεται στις διάφορες εγχειρήσεις στις οποίες ο παθών πρέπει να υποβάλλεται διαδοχικά μέχρις ότου ολοκληρωθεί η όλη διαδικασία της αποθεραπείας του, ιδιαίτερα στα κατάγματα, πλαστικές εγχειρήσεις (ΑΠ 1935/2013, ΑΠ 1379/2010). Δεν απαιτείται γ' αυτό βεβαιότητα, αλλά αρκεί πιθανότητα κατά τη συνηθισμένη πορεία των πραγμάτων, πράγμα που πρέπει να προκύπτει από τις ιδιαίτερες περιστάσεις, ιδίως δε από τα μέτρα που λήφθηκαν προς τούτο.

Προκειμένης αξίωσης εκείνου, που έπαθε βλάβη στο σώμα ή την υγεία του για τη μελλοντική αποθετική ζημία (διαφυγόν κέρδος) κατά τα άρθρα 929 και 298 ΑΚ ο ζημιωθείς πρέπει να εκθέσει στην αγωγή του συγκεκριμένα πραγματικά περιστατικά, τα οποία πιθανολογούν τη μελλοντική ζημία του και θα καταστήσουν δυνατή στο δικαστή της ουσίας την εκτίμηση της πιθανότητας επέλευσης της ζημίας.

Εφόσον αυτό συμβαίνει, τότε η αγωγή είναι ορισμένη και νόμιμη. Αν όμως από την έκθεση των περιστατικών η μελλοντική ζημία παρίσταται ως ενδεχόμενη απλά, τότε η αγωγή δεν είναι νόμιμη και δεν θεμελιώνει αξίωση αποζημίωσης. Είναι διαφορετικό το ζήτημα, ότι στην αγωγή η ζημία του ενάγοντος εμφανίζεται ως πιθανή κατά τη συνήθη πορεία των πραγμάτων, όμως από τις αποδείξεις προκύπτει ότι αυτή είναι απλά ενδεχόμενη.

Στη τελευταία αυτή περίπτωση η αγωγή είναι απορριπτέα ως κατ' ουσίαν αβάσιμη. Για να επιδικασθεί αποζημίωση για τη μελλοντική ζημία θα πρέπει να είναι δυνατός ο προσδιορισμός αυτής κατά το χρόνο της απόφασης, είτε εφάπαξ, είτε κατά χρονικές περιόδους. Όταν, όμως, αυτή δεν είναι απλώς μέλλουσα, αλλά η πραγμάτωση της εξαρτάται και από άλλους αστάθμητους παράγοντες, οι οποίοι είναι ενδεχόμενο να επέλθουν στο μέλλον και των οποίων η τυχόν μέλλουσα πραγματοποίηση είναι αδύνατο να προβλεφθεί κατά τους κανόνες της κοινής πείρας, τότε δεν επιδικάζεται ως πρόωρη, και επιδικάζεται μόνο όταν γεννηθεί.

Πάντως, η τελεσίδικη απόφαση με την οποία απορρίπτεται η αγωγή ως προώρως ασκηθείσα δεν δημιουργεί, ως προς τούτο δεδικασμένο, γιατί δεν πρόκειται για τομή της διαφοράς (ΑΠ 1105/2015, πρβλ. επίσης, ΑΠ 2153/2013, ΑΠ 1379/2010).

Με τον 2° λόγο της αίτησης αναίρεσης ο αναιρεσείων αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια εκ του άρθρου 559 αρ.1 με την αιτίαση ότι το Εφετείο παραβίασε ευθέως την ουσιαστικού κανόνα δικαίου διάταξη του άρθρου 929 σε συνδ.298 ΑΚ την οποία δεν εφάρμοσε, αν και συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις για την υπαγωγή των αποδειχθέντων περιστατικών στο πραγματικό του ανωτέρω κανόνα δικαίου, με συνέπεια να καταλήξει σε εσφαλμένο πόρισμα και να απορρίψει την αγωγή του ως αόριστη ως προς το κονδύλιο των 27"180 ευρώ, που αυτός αξίωνε για μελλοντική δαπάνη χειρουργικής επέμβασης αναστόμωσης της τραχείας, απαιτώντας έτσι το Εφετείο περισσότερα στοιχεία από εκείνα που ο νόμος απαιτεί. Στην προκειμένη περίπτωση από την επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης προκύπτει ότι το εφετείο κρίνοντας το κονδύλιο της μελλοντικής χειρουργικής επέμβασης αναστόμωσης της τραχείας που αξίωνε ο ενάγων ως αποζημίωση , δέχθηκε ανελέγκτως τα εξής:

"......Με την αγωγή του, όπως προκύπτει, από την επισκόπηση του δικογράφου της, ο ενάγων επικαλέσθηκε, μεταξύ άλλων, ότι, προκειμένου να υποβληθεί σε χειρουργική επέμβαση αναστόμωσης της τραχείας, για την οποία είχε προγραμματισθεί η μετακίνηση του στη Γερμανία η οποία ματαιώθηκε, αναγκάσθηκε να αναζητήσει την όποια δυνατή λύση στην Ελλάδα για την αντιμετώπιση της υγείας του, "ότι, η πολυήμερη αναζήτηση και διερεύνηση τον οδήγησε στον κ.

Γ. Ν. του ... στο …, ο οποίος δέχεται να τον χειρουργήσει ώστε να αποκατασταθεί η σοβαρότατη κατάσταση της τραχείας του και ότι στις 29.07.2009 εισήχθη στο ..., στο οποίο οφείλει να καταβάλει το ποσό των 24.000 ευρώ ως αμοιβή του ιατρού καθώς και 221 ευρώ Χ 15 διανυκτερεύσεις = 3.180 ευρώ".......Ζήτησε δε να του επιδικασθούν τα πιο πάνω ποσά για τις προαναφερθείσες αιτίες και δη:

α) το συνολικό ποσό των 27.180 ευρώ (24.000+3.180) για δαπάνες χειρουργικής επεμβάσεως στο ... .......Η αγωγή, ως προς τα παραπάνω μερικότερα κεφάλαια της, ήταν παντελώς αόριστη και έπρεπε να απορριφθεί διότι, σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν στις προηγούμενες νομικές σκέψεις, δεν διαλαμβάνει όλα τα στοιχεία που είναι αναγκαία, κατά τη διάταξη του άρθρου 216 παρ. 1 του ΚΠλΔ, για τη θεμελίωση της στις προαναφερθείσες διατάξεις των άρθρων 297, 298, 914 και 929 του Α.Κ., αφού, ειδικότερα ο ενάγων α) ως προς την αξίωση δαπανών επιβαλλόμενης χειρουργικής επεμβάσεως δεν εξειδικεύει, έστω και με απλή αναφορά, τις επιμέρους αναγκαίες δαπάνες νοσηλείας και τις παρασχεθείσες ιατρικές-νοσηλευτικές υπηρεσίες κατ' είδος, έκταση και ποσό, ήτοι, τα έξοδα νοσηλείας, τις αμοιβές του χειρουργού ιατρού, των βοηθών χειρουργών κα, του αναισθησιολόγου, τα δικαιώματα του ιδιωτικού θεραπευτηρίου, τα έξοδα του χειρουργείου, το είδος και την αξία των υλικών και των αναλωσίμων, καθώς και το κόστος των ιατρικών ή άλλων (ακτινολογικών) εξετάσεων, παρά μόνο επιδιώκει την επιδίκαση συλλήβδην του πιο πάνω αιτούμενου ποσού, χωρίς την προσθήκη κανενός από τα πρόσθετα πιο πάνω στοιχεία"........

Με τις παραδοχές του αυτές το Εφετείο δεν αξίωσε περισσότερα στοιχεία από όσα απαιτεί ο νόμος για την θεμελίωση της αγωγικής αξίωσης για μέλλουσα χειρουργική επέμβαση στην διάταξη του άρθρου 929 σε συνδ. 298 ΑΚ , την οποία δεν παραβίασε ευθέως και συνεπώς, δεν ιδρύεται ο αναιρετικός λόγος εκ του αρ. 559 αρ.1 ΚΠολΔ.

Συνακόλουθα ο σχετικός 2ος αναιρετικός λόγος κατά το Β' σκέλος αυτού πρέπει να απορριφθεί ως ουσιαστικά αβάσιμος.

Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αρ. 8 του Κ.Πολ.Δ. λόγος αναίρεσης ιδρύεται όταν το δικαστήριο, παρά το νόμο, έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν ή δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Κατά την έννοια της διάταξης αυτής, "πράγματα" είναι οι πραγματικοί ισχυρισμοί, που έχουν αυτοτελή ύπαρξη και τείνουν στη θεμελίωση, παρακώλυση ή κατάλυση ουσιαστικού ή δικονομικού δικαιώματος, το οποίο ασκήθηκε, είτε ως επιθετικό μέσο (βάση αγωγής, ανταγωγής), είτε ως αμυντικό μέσο (ένσταση, αντένσταση), αλλά όχι και οι ισχυρισμοί που αποτελούν άρνηση της αγωγής ή επιχειρήματα νομικά ή πραγματικά, τα οποία αντλούνται από την εκτίμηση των αποδείξεων, καθώς και οι ισχυρισμοί, που συνιστούν επιχειρήματα για την υποστήριξη των απόψεων των διαδίκων, ούτε επίσης τα προς απόδειξη των ισχυρισμών αποδεικτικά μέσα. Εξάλλου, από την ως άνω διάταξη του άρθρου 559 αρ. 8 του ΚΠολΔ, σε συνδυασμό με εκείνες των άρθρων 106, 335 και 338 του ΚΠολΔ, προκύπτει ότι "πράγματα" κατά την έννοια της πρώτης από αυτές (άρθρο 559 αριθ. 8) που προτάθηκαν ή δεν προτάθηκαν, των οποίων η λήψη ή μη λήψη υπόψη από το δικαστήριο ιδρύει τον προβλεπόμενο από αυτή λόγο αναιρέσεως, αποτελούν και οι λόγοι έφεσης, που αφορούν αυτοτελείς ισχυρισμούς και περιέχουν παράπονο κατά της κρίσης του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου (Ολομ. Α.Π. 11/1996, ΑΠ 150/2015, ΑΠ131/2015, ΑΠ1341/2014).

Περαιτέρω, για να είναι ορισμένος ο λόγος αναίρεσης από τον αριθ. 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ για ανεπαρκείς ή αντιφατικές αιτιολογίες, όπως προκύπτει από τις διατάξεις των αρθ. 118 αριθ. 4, 566 παρ. 1, 577 παρ. 3 ΚΠολΔ, εάν το δικαστήριο της ουσίας ερεύνησε την υπόθεση στην ουσία της, πρέπει να καθορίζεται η συγκεκριμένη διάταξη του ουσιαστικού δικαίου που φέρεται ότι παραβιάσθηκε, καθόσον ο κανόνας αυτός προσδιορίζει το ζήτημα που έχει ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, οι ανεπαρκείς και αντιφατικές αιτιολογίες και σε τι συνίσταται η ανεπάρκεια και αντιφατικότητα αυτών και όλες οι κρίσιμες ουσιαστικές παραδοχές της προσβαλλομένης απόφασης, δηλ. τα πραγματικά περιστατικά που δέχθηκε το δικαστήριο ότι προέκυψαν από τις αποδείξεις ως θεμελιωτικά της κρίσης του για το βάσιμο ή αβάσιμο της αγωγής ή άλλης αυτοτελούς αίτησης ή ανταίτησης. Διαφορετικά ο σχετικός αναιρετικός λόγος είναι αόριστος και απορριπτέος, χωρίς να είναι επιτρεπτή η συμπλήρωση του με παραπομπή σε άλλα διαδικαστικά έγγραφα ή την προσβαλλομένη απόφαση (ΟλΑΠ 20/2005, ΑΠ 140/2010).

Από τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 10 περ. α' του Κ.Πολ.Δ., που ορίζει ότι αναίρεση επιτρέπεται αν το δικαστήριο παρά το νόμο δέχτηκε πράγματα που έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, ως αληθινά, χωρίς απόδειξη, προκύπτει ότι ο λόγος αυτός αναιρέσεως ιδρύεται, όταν το δικαστήριο δέχεται πράγματα, δηλαδή αυτοτελείς πραγματικούς ισχυρισμούς, οι οποίοι τείνουν σε θεμελίωση, κατάλυση ή παρακώλυση του δικαιώματος, που ασκείται με την αγωγή, ένσταση ή αντένσταση, χωρίς να έχει προσαχθεί οποιαδήποτε απόδειξη για τα πράγματα αυτά, ή όταν δεν εκθέτει από ποια αποδεικτικά στοιχεία άντλησε την απόδειξη γι' αυτά (ΑΠ 224/2015, ΑΠ 1479/2014, ΑΠ43/2012).

Στην προκειμένη περίπτωση με τον ίδιο 2° αναιρετικό λόγο ο αναιρεσείων αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση α) την πλημμέλεια εκ του αριθμού 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔ με την αιτίαση ότι το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη του πράγματα που προτάθηκαν και ήταν ουσιώδη για το αποτέλεσμα της δίκης και ειδικότερα τις αποδείξεις του ..., που είχαν προσκομιστεί νόμιμα ,από τις οποίες προέκυπτε η ως άνω μέλλουσα δαπάνη, β) την πλημμέλεια εκ του άρθρου 559 αρ. 19 ΚΠολΔ για την εκ πλαγίου παραβίαση της ουσιαστικού δικαίου διάταξης του άρθρου 929 ΑΚ με αντιφατικές αιτιολογίες ως προς την ημερομηνία διενέργειας της μελλοντικής ως άνω χειρουργικής επέμβασης και γ) την πλημμέλεια εκ του αριθμού 10 του άρθρου 559 ΚΠολΔ.

Ο λόγος αυτός αναίρεσης πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτος κατά τις εξής διακρίσεις: α) κατά το σκέλος του. εκ του άρθρου 559 αρ.8 ΚΠολΔ. διότι οι αποδείξεις καταβολής του ..., δεν συνιστούν "πράγμα", δηλαδή αυτοτελή ισχυρισμό, υπό την προεκτεθείσα έννοια, αλλά αποτελούν αποδεικτικά μέσα (ΑΠ 390/2006). β) κατά το σκέλος του, εκ του άρθρου 559 αρ. 19 ΚΠολΔ, διότι το Εφετείο απέρριψε ως αόριστο το κονδύλιο της μέλλουσας χειρουργικής επέμβασης και συνεπώς δεν ερεύνησε τούτο ως προς την ουσιαστική του βασιμότητα που αποτελεί προϋπόθεση για να ιδρυθεί η πλημμέλεια του άρθ. 559 αρ. 19 ΚΠολΔ για αντιφατικές αιτιολογίες.

Και γ) κατά το σκέλος του εκ του άρθρου 559 αρ. 10 ΚΠολΔ, ο ως άνω αναιρετικός λόγος πρέπει να απορριφθεί ως εντελώς αόριστος, διότι ο αναιρεσείων δεν προσδιορίζει κατά τρόπο σαφή και ευσύνοπτο την νομική πλημμέλεια και ειδικότερα ποια πράγματα το Εφετείο δέχτηκε παρά το νόμο ως αληθινά χωρίς απόδειξη, εφόσον δεν αρκεί μόνον ο αριθμός της διάταξης ου συνιστά την αναιρετική πλημμέλεια (ΑΠ 224/2015).

Άλλως είναι επίσης απαράδεκτος διότι δεν ιδρύεται αναιρετικός λόγος εκ του άρθρου 559 αρ. 10 ΚΠολΔ στις ειδικές διαδικασίες, όπως η παρούσα υπόθεση, κατά τις οποίες το Δικαστήριο δεν έχει υποχρέωση να διατάξει αποδείξεις και η συζήτηση της υπόθεσης ολοκληρώνεται σε μια συνεδρίαση στο ακροατήριο, όπου εξετάζονται οι μάρτυρες και προσκομίζονται τα αποδεικτικά στοιχεία (ΑΠ 226/2014).

Επομένως, κατόπιν όλων αυτών ο 2ος αναιρετικός λόγος πρέπει να απορριφθεί στο σύνολο του και ειδικότερα εκ του άρθρου 559 αρ.1 ΚΠολΔ ως ουσιαστικά αβάσιμος και εκ των πλημμελειών εκ των αριθμών 8,9 και 10 του ίδιου ως άνω άρθρου ως απαράδεκτος.

Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 19 του ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες, ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζητήματα που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Από την υπόψη διάταξη, που αποτελεί κύρωση της παράβασης του άρθρου 93 παράγραφος 3 του Συντάγματος προκύπτει, ότι ο προβλεπόμενος απ' αυτή λόγος αναίρεσης ιδρύεται, όταν στην ελάσσονα πρόταση του νομικού συλλογισμού δεν εκτίθενται καθόλου πραγματικά περιστατικά (έλλειψη αιτιολογίας), ή όταν τα εκτιθέμενα δεν καλύπτουν όλα τα στοιχεία που απαιτούνται βάσει του πραγματικού του εφαρμοστέου κανόνα δικαίου για την επέλευση της έννομης συνέπειας που απαγγέλθηκε ή την άρνηση του (ανεπαρκής αιτιολογία), ή όταν αντιφάσκουν μεταξύ τους (αντιφατική αιτιολογία) (Ολ.

ΑΠ 1/1999). Δεν υπάρχει, όμως, ανεπάρκεια αιτιολογιών, όταν η απόφαση περιέχει συνοπτικές αλλά πλήρεις αιτιολογίες (ΑΠ 622/1983). Εξάλλου, το κατά νόμο αναγκαίο περιεχόμενο της ελάσσονος πρότασης προσδιορίζεται από τον εκάστοτε εφαρμοστέο κανόνα ουσιαστικού δικαίου, του οποίου το πραγματικό πρέπει να καλύπτεται πλήρως από τις παραδοχές της απόφασης στο αποδεικτικό της πόρισμα, και να μην καταλείπονται αμφιβολίες (ΑΠ 413/1993).

Ελλείψεις δε αναγόμενες μόνο στην ανάλυση και στάθμιση των αποδεικτικών μέσων και γενικότερα ως προς την αιτιολόγηση του αποδεικτικού πορίσματος, αν αυτό διατυπώνεται σαφώς, δεν συνιστούν ανεπαρκείς αιτιολογίες (Ολ. ΑΠ 861/1984). Δηλαδή, μόνο το τι αποδείχθηκε ή δεν αποδείχθηκε είναι ανάγκη να εκτίθεται στην απόφαση πλήρως και σαφώς, και όχι γιατί αποδείχθηκε ή δεν αποδείχθηκε (ΑΠ 1547/1997).

Τα επιχειρήματα δε του δικαστηρίου, που σχετίζονται με την εκτίμηση των αποδείξεων δεν συνιστούν παραδοχές επί τη βάσει των οποίων διαμορφώνεται το αποδεικτικό πόρισμα και ως εκ τούτου δεν αποτελούν "αιτιολογία" της απόφασης, ώστε στο πλαίσιο της ερευνώμενης διάταξης του άρθρου 559 αριθ. 19 να επιδέχεται αυτή μομφή για αντιφατικότητα ή ανεπάρκεια, ενώ δεν δημιουργείται ο ίδιος λόγος αναίρεσης του αριθμού 19 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ ούτε εξαιτίας του ότι το δικαστήριο δεν αναλύει ιδιαιτέρως και διεξοδικά τα μη συνιστώντα αυτοτελείς ισχυρισμούς επιχειρήματα των διαδίκων, οπότε ο σχετικός λόγος αναίρεσης απορρίπτεται ως απαράδεκτος (ΑΠ174/2015, ΑΠ 198/2015.ΑΠ 1351/2011).

Επίσης, από τη διάταξη του άρθρου 561 § 1 του ΚΠολΔ προκύπτει, ότι η εκτίμηση από το δικαστήριο της ουσίας των πραγματικών περιστατικών, εφόσον δεν παραβιάστηκαν με αυτά κανόνες ουσιαστικού δικαίου, στους οποίους περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί, ή εφόσον η εκτίμηση τους δεν ιδρύει λόγους αναίρεσης από τους αριθμούς 19 και 20 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ, είναι από τον Άρειο Πάγο ανέλεγκτη, ο δε αντίστοιχος λόγος αναίρεσης, εκ του περιεχομένου του οποίου προκύπτει ότι δεν συντρέχει καμία από τις προαναφερθείσες εξαιρετικές περιπτώσεις απορρίπτεται ως απαράδεκτος, εφόσον πλέον πλήττεται η ουσία της υπόθεσης που δεν υπόκειται σε αναιρετικό έλεγχο (ΑΠ 198/2015,ΑΠ 1987/2007).

Με τον 3° λόγο της αίτησης αναίρεσης, αναιρεσείων αποδίδει την πλημμέλεια εκ του άρθρου 559 αρ. 19, για την εκ πλαγίου παραβίαση της ουσιαστικής διάταξης του άρθρου 929 ΑΚ, διότι με αντιφατική αιτιολογία απέρριψε το κονδύλιο για τις δαπάνες διατροφής από τα κυλικεία των Νοσοκομείων στα οποία νοσηλεύτηκε, της θυγατέρας του, Ε. Κ., κατά το διάστημα που αυτή του πρόσφερε τις υπηρεσίες της αποκλειστικής νοσοκόμας και οικιακής βοηθού, αν και δέχτηκε, όλως αντιφατικά, ως αντικειμενικά επιβεβλημένο το ανωτέρω κονδύλιο διατροφής της συζύγου του, η οποία εναλλάξ με τη θυγατέρα τους, τον συνόδευαν και παρείχαν προς αυτόν τις ίδιες υπηρεσίες.

Στην προκειμένη περίπτωση το Εφετείο δέχθηκε ανελέγκτως, ως προς το ανωτέρω ζήτημα της δαπάνης κυλικείου των οικείων του αναιρεσείοντα, τα εξής:......."Ο ενάγων είναι μόνιμος κάτοικος … και προ του ατυχήματος ζούσε και εργαζόταν μόνιμα στο νησί του. Εξ αιτίας της καταστάσεως της υγείας του κρίθηκε αναγκαία κατ' αρχήν η διακομιδή του και ακολούθως η παραμονή και νοσηλεία του στα προαναφερθέντα δέκα (10) νοσοκομεία της Αθήνας και στο Εθνικό Ίδρυμα Αποκατάστασης Αναπήρων που εδρεύει στους Αγίους Αναργύρους Αττικής, ήτοι, μακριά από τον τόπο της μόνιμης κατοικίας του.

Καθ' όλο το επίδικο χρονικό διάστημα κατά το οποίο ο ενάγων νοσηλευόταν στα εν λόγω νοσοκομεία και στο Ίδρυμα Αποκατάστασης, ήτοι επί διακόσιες σαράντα επτά (247) -ήμερες (338 ημέρες από τις 28.08.2008 οπότε εξήλθε από τη Μονάδα Εντατικής θεραπείας μέχρι τις 31.07.2009 μείον 91 ημέρες που ήταν εκτός νοσοκομείων στην (οικία του), τον συνόδευε η σύζυγος του, της οποίας η καθημερινή παρουσία της κοντά του ήταν πράγματι αναγκαία και επιβεβλημένη, αφού εξ άλλου η ίδια του πρόσφερε στα νοσοκομεία και υπηρεσίες αποκλειστικής νοσοκόμας, κατά τα προαναφερθέντα, ενώ και η θυγατέρα του Ε.

Κ., η οποία είναι έγγαμη και ζει μόνιμα με τη δική της οικογένεια στην περιοχή της …, όπως και οι λοιποί οικείοι του, που είναι μόνιμοι κάτοικοι …, προσέτρεξαν στο πλάι του για να του συμπαρασταθούν. Κατά το χρονικό αυτό διάστημα ο ενάγων υποχρεώθηκε να δαπανήσει για έξοδα διατροφής της συζύγου του το ποσό των 5 ευρώ ημερησίως πέραν εκείνου που θα δαπανούσε η ίδια αν έμενε στην οικία τους και συνολικώς το ποσό των 1.235 ευρώ (ήτοι 247 ημέρες χ 5 ευρώ)"........."Ούτε εξ άλλου αποδείχθηκε ότι ο ενάγων, πλην της συζύγου του, κατέβαλε κατά τη διάρκεια της νοσηλείας του οποιοδήποτε ποσό για αναγκαία διατροφή του ίδιου αφού στο Νοσοκομείο και στο Ίδρυμα Αποκατάστασης παρεχόταν σε αυτόν η ιατρικώς ενδεδειγμένη ποσοτικώς και ποιοτικώς διατροφή, κατά τα προαναφερθέντα, ή ακόμη για τη διατροφή της θυγατέρας του, η οποία ζει μόνιμα στην … και διατρεφόταν στην οικία της ούτε όμως και για τη διατροφή άλλων μελών της οικογένειάς του, των οποίων άλλωστε η παρουσία δεν αποδείχθηκε ότι ήταν αντικειμενικά επιβεβλημένη, αφού επίσης δεν αποδείχθηκε ότι υπήρξε ανάγκη διατροφής άλλων οικείων του, πλην της συζύγου του, στα νοσοκομεία και το ίδρυμα Αποκατάστασης κατά το επίδικο χρονικό διάστημα.

Το όποιο δε ποσό καταβλήθηκε για την αγορά σνάκ, τόστ, αναψυκτικών, καφέδων ή γλυκισμάτων από τα κυλικεία των νοσοκομείων και του Ιδρύματος Αποκατάστασης Αναπήρων όπου ο ενάγων νοσηλευόταν, προς τους πιο πάνω οικείους του, αφού τέτοια είδη πωλούνται, κατά κανόνα από τα κυλικεία, ακόμη και αν πράγματι το κατέβαλε ο ίδιος στηρίζεται στην προσωπική επιθυμία του και δεν μπορεί να το αναζητήσει από τους υπόχρεους προς αποζημίωση....".

Με τις παραδοχές του αυτές το Εφετείο δεν παραβίασε εκ πλαγίου την ουσιαστική διάταξη του άρθρου 929 ΑΚ ως προς την αποζημίωση για τη δαπάνη κυλικείου της θυγατέρας του αναιρεσείοντα, την οποία με ειδική απορριπτική αιτιολογία απέρριψε ως ουσιαστικά αβάσιμη διότι η θυγατέρα διαμένει στην Αθήνα όπου διατρεφόταν με την οικογένεια της, σε αντίθεση με την σύζυγο του αναιρεσείοντα ,που είναι μόνιμη κάτοικος της Νήσου … και δικαιολογείται η ανωτέρω δαπάνη διατροφής ως συνοδού του παθόντος συζύγου της ,εφόσον μετακινήθηκε σε άλλη πόλη και η παρουσία της κρίθηκε επιβεβλημένη λόγω της σοβαρότητας της κατάστασης της υγείας του παθόντος- αναιρεσείοντος.

Επομένως, ο 3ος λόγος κατά το Α' σκέλος του πρέπει να απορριφθεί ως ουσιαστικά αβάσιμος.

Με το Β' σκέλος του ίδιου ως άνω 3ου αναιρετικού λόγου ο αναιρέσεων αποδίδει και την πλημμέλεια εκ του αριθμού 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔ με την αιτίαση ότι το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη του πράγματα που προτάθηκαν και ασκούν ουσιώδη επίδραση στη δίκη και ειδικότερα τον ισχυρισμό του ότι το κονδύλιο των 1889,63 ευρώ που αξίωνε, δεν αφορούσε διατροφή των οικείων του από τα κυλικεία, αλλά μόνον της θυγατέρας του καθώς και δαπάνη για την αγορά προσωπικών ειδών υγιεινής αυτού.

Ο λόγος αυτός πρέπει να απορριφθεί ως ουσιαστικά αβάσιμος διότι από την παραδεκτή επισκόπηση της από 31-7-2009 (αρ.κατ..../2009) ένδικης αγωγής του αναιρεσείοντα, στη σελίδα 18 αυτής, χαρακτηρίζει με έντονα κεφαλαία γράμματα το κονδύλιο διατροφής ως "ΕΞΟΔΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΜΟΝΗ ΣΤΙΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΕΣ ΜΟΝΑΔΕΣ" και έως τη σελίδα 28 της αγωγής παραθέτει με τη μορφή πίνακα τις αποδείξεις του ανωτέρω κονδυλίου (1889,63 ευρώ) με την αιτιολογία "ΚΥΛΙΚΕΙΟ ΝΟΣ."δηλαδή νοσοκομείο - "ΔΙΑΤΡΟΦΗ", χωρίς πουθενά να αναγράφεται άλλη αιτιολογία και ειδικότερα για την αγορά προσωπικών ειδών υγιεινής.

Απορριπτέος επίσης κρίνεται ο ίδιος 3ος αναιρετικός λόγος κατά το Γ' σκέλος του εκ του άρθρου 559 αρ. 10 ΚΠολΔ ως απαράδεκτος, διότι η αναιρετική αυτή πλημμέλεια δεν ιδρύεται στην παρούσα ειδική διαδικασία των αυτοκινητικών διαφορών (αρ. 681Α ΚΠολΔ), όπως έχει εκτεθεί σε προηγούμενο αναιρετικό λόγο.

Κατόπιν αυτών ο 3ος αναιρετικός λόγος πρέπει να απορριφθεί στο σύνολο του και ως προς τα τρία σκέλη αυτού και ειδικότερα ως προς το Α' και Β' σκέλος ως ουσιαστικά αβάσιμος και ως προς το Γ' σκέλος αυτού ως απαράδεκτος.

Σύμφωνα με το άρθρου 932 του ΑΚ"σε περίπτωση αδικοπραξίας, ανεξάρτητα από την αποζημίωση για την περιουσιακή ζημία, το Δικαστήριο μπορεί να επιδικάσει εύλογη, κατά την κρίση του, χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης. Αυτό ισχύει ιδίως για εκείνον που έπαθε προσβολή της υγείας, της τιμής ή της αγνείας του ή στερήθηκε την ελευθερία του.

Σε περίπτωση θανάτωσης προσώπου η χρηματική ικανοποίηση μπορεί να επιδικαστεί στην οικογένεια του θύματος λόγω ψυχικής οδύνης".Κατά την έννοια του άρθρου αυτού, το δικαστήριο της ουσίας, αφού δεχθεί ότι συνεπεία αδικοπραξίας προκλήθηκε σε κάποιο πρόσωπο ηθική βλάβη ή ψυχική οδύνη, καθορίζει στη συνέχεια το ύψος της οφειλόμενης γι' αυτήν χρηματικής ικανοποίησης, με βάση τους κανόνες της κοινής πείρας και της λογικής, λαμβάνοντας ιδίως υπόψη, ως κριτήρια, το είδος της προσβολής, την έκταση της βλάβης, τις συνθήκες τέλεσης της αδικοπραξίας, τη βαρύτητα του πταίσματος του υπόχρεου, το τυχόν συντρέχον πταίσμα του δικαιούχου καν την οικονομική και κοινωνική κατάσταση των διαδίκων μερών.

Ο προσδιορισμός του ποσού της εύλογης χρηματικής ικανοποίησης αφέθηκε στην ελεύθερη εκτίμηση του Δικαστηρίου, η σχετική κρίση του οποίου δεν υπόκειται, κατ' αρχήν, σε αναιρετικό έλεγχο, αφού σχηματίζεται από την εκτίμηση των πραγματικών γεγονότων (άρθρο 561 παρ.1 ΚΠολΔ) ,χωρίς υπαγωγή του πορίσματος σε νομική έννοια, ώστε να μπορεί να κριθεί εσφαλμένη εφαρμογή του νόμου, είτε ευθέως, είτε εκ πλαγίου, για έλλειψη νόμιμης βάσης.

Επιβάλλεται όμως, σε κάθε περίπτωση, να τηρείται, κατά τον καθορισμό του ποσού που επιδικάζεται, η αρχή της αναλογικότητας, ως γενική νομική αρχή και μάλιστα αυξημένης τυπικής ισχύος, υπό την έννοια ότι η σχετική κρίση του Δικαστηρίου δεν πρέπει να υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας, πράγμα, που, αν συμβαίνει, ελέγχεται ως παραβίαση της πιο πάνω γενικής νομικής αρχής, ήτοι ως πλημμέλειες του άρθρου 559 αριθμός 1 και 19 ΚΠολΔ (ΑΠ ολομ. 9/2015).

Με τον 4° λόγο της αίτησης αναίρεσης ο αναιρεσείων και με την επίκληση των διατάξεων των άρθρων 2 παρ. 1,25 παρ.1 εδ. δ του Συντάγματος και του άρ. 932 του ΑΚ αποδίδει στην πληττόμενη απόφαση την πλημμέλεια εκ του άρθρου 559 αρ.1 και 19 ΚΠολΔ με την αιτίαση ότι το Εφετείο κατά παράβαση ευθέως και εκ πλαγίου της Συνταγματικής αρχής της αναλογικότητας και καθ' υπέρβαση των ακραίων ορίων της διακριτικής του ευχέρειας επιδίκασε ως χρηματική ικανοποίηση λόγω της ηθικής βλάβης που αυτός υπέστη εξαιτίας του τραυματισμού του το ποσό των 30.000 ευρώ, το οποίο υπολείπεται δυσανάλογα των ποσών που επιδικάζονται σε ανάλογες περιπτώσεις και προκύπτουν από τις συνθήκες της αδικοπραξίας του τροχαίου ατυχήματος.

Στην προκειμένη περίπτωση, από την επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης και των λοιπών διαδικαστικών εγγράφων της δίκης (αρ. 561 παρ.2 ΚΠολΔ) προκύπτει ότι ο αναιρεσείων τραυματίστηκε πολύ σοβαρά σε τροχαίο ατύχημα, που συνέβη στις 5-8-2008 στη νήσο … οδηγώντας δίκυκλη μοτοσικλέτα ,που συγκρούστηκε με ΙΧΕ αυτοκίνητο, το οποίο οδηγούσε ο 1ος αναιρεσίβλητος ,ιδιοκτησίας του 2ου αναιρεσιβλήτου και του οποίου την αστική ευθύνη έναντι των τρίτων ζημιούμενων κάλυπτε η 3η αναιρεσίβλητη ασφαλιστική εταιρεία.

Ο παθών άσκησε την από 31-7-2009 αγωγή του , επί της οποίας εκδόθηκε η μη οριστική υπ' αρ. 3000/2011 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, που διέταξε δικαστική ιατρική πραγματογνωμοσύνη και στη συνέχεια, μετά τη διενέργεια αυτής και την σύνταξη της υπ' αρ. …/2011 έκθεσης ιατρικής πραγματογνωμοσύνης, εκδόθηκε η υπ' αρ. 3488/2012 οριστική απόφαση του πρωτοβάθμιου Δικαστηρίου - εκκαλούμενη ,με την οποία κρίθηκαν συνυπαίτιοι αμφότεροι οι οδηγοί των εμπλακέντων οχημάτων και ειδικότερα ο παθών σε ποσοστό 20% και υποχρεώθηκαν αναγνωριστικά οι εναγόμενοι να του καταβάλουν σε ολόκληρο καθένας το ποσό των 25000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης και καταψηφιστικά ως αποζημίωση το ποσό των 44556,24 ευρώ με το νόμιμο τόκο υπερημερίας.

Κατά της απόφασης αυτής όλοι οι διάδικοι άσκησαν εφέσεις και ειδικότερα ο παθών την από 13-11-2012 (αρ. κατ. .../2012) έφεση του, ο οδηγός και ο ιδιοκτήτης του αυτοκινήτου (ήδη 1ος και 20ς αναιρεσίβλητος) την από 12-11-2012 (αρ. κατ. .../2012) έφεση τους και η ασφαλιστική εταιρεία και ήδη 3η αναιρεσίβλητη την από 14-11-2012 (αρ. κατ. .../2012) έφεση της ,οι οποίες συνεκδικάστηκαν και εκδόθηκε η προσβαλλόμενη υπ' αρ. 2821/2014 οριστική απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών, που έκρινε αποκλειστικά υπαίτιο τον 1° αναιρεσίβλητο, οδηγό του ζημιογόνου αυτοκινήτου και επιδίκασε στον παθόντα και ήδη αναιρεσείοντα ως αποζημίωση το ποσό των 8683,19 ευρώ, καταψηφιστικά, μετά την ουσιαστική παραδοχή σχετικής ένστασης εξόφλησης των υπόχρεων καθώς επίσης, αναγνωριστικά ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης το ποσό των 30,000 ευρώ.

Περαιτέρω, ως προς τις σωματικές βλάβες που υπέστη ο αναιρεσείων το Εφετείο κατά την ανέλεγκτη περί των πραγμάτων κρίση του δέχθηκε τα ακόλουθα :......"από τα ίδια πιο πάνω μέσα και στοιχεία αποδείχθηκε ότι από τη βίαιη πρόσκρουση του αυτοκινήτου επί της μοτοσικλέτας, την εκτίναξη του ενάγοντος πάνω από το αυτοκίνητο και τη βίαιη πτώση του στο οδόστρωμα, τραυματίσθηκε ο ενάγων, ο οποίος διακομίστηκε αμέσως μετά τη σύγκρουση στο Γενικό Νοσοκομείο … "..." όπου εκεί διαγνώσθηκε ότι είχε υποστεί κρανιοεγκεφαλική θλάση εγκεφάλου, κάταγμα Α7 σπονδύλου και κάταγμα ισχίου δεξιά, εξάρθημα με θλαστικό (αρ) αντίχειρα, θλαστικό τραύμα 5ου δακτύλου (δε) άκρας χείρας και έσω σφύρα (αρ), περιοφθαλμική εκχύμωση (δε) και εκδορές αγκώνων (βλ.

το υπ' αριθμόν … πιστοποιητικό νοσηλείας και το από 05.08.2008 εξιτήριο του άνω νοσοκομείου). Λόγω της σοβαρότητας της καταστάσεως της υγείας του έλαβε άμεσα εξιτήριο με τη μνεία ότι "διακομίζεται σε ΜΕΘ Αθηνών με το ΕΚΑΒ" και διακομίσθηκε με στρατιωτικό αεροσκάφος στην Αθήνα. Μεταφέρθηκε αρχικά στο Γενικό Νοσοκομείο Αθηνών "ΚΟΡΓΙΑΛΕΝΕΙΟ ΜΠΕΝΑΚΕΙΟ - ΕΕΣ" και ακολούθως, λόγω ελλείψεως κλίνης στη Μονάδα Εντατικής Θεραπείας του νοσοκομείου αυτού διακομίσθηκε και νοσηλεύθηκε στη Μονάδα Εντατικής Θεραπείας του Αντικαρκινικού- Ογκολογικού Νοσοκομείου Αθηνών "Ο ΑΓΙΟΣ ΣΑΒΒΑΣ".

Κατά την εκεί εισαγωγή του εμφάνιζε κρανιοεγκεφαλική κάκωση, με αιμορραγικές θλάσεις δεξιά μετωποκροταφο-βρεγματικά και συνοδό περιεστιακό οίδημα, συντριπτικό κάταγμα (δε) μηριαίου (υποτροχαντήριο) και κάταγμα εγκάρσιας απόφυσης Α7 σπονδύλου. Στις 12.08.2008 υποβλήθηκε σε χειρουργική επέμβαση ενδομυελικής ήλωσης (εσωτερική οστεοσύνθεση) του κοιτάγματος του (δε) μηριαίου με πλάκα και βίδες.

Κατά τη διάρκεια της νοσηλείας του στη Μονάδα Εντατικής Θεραπείας και δη στις 20.08.2008 λόγω κωματώδους κατάστασης μετεγχειρητικά υποβλήθηκε σε διαδερμική τραχειοστομία και παρατάθηκε η νοσηλεία του στη ΜΕΘ, ήταν σε μηχανική υποστήριξη της αναπνοής μέχρι τις 16.08.2008 οπότε τέθηκε σε αυτόματη δική- του αναπνοή με ικανοποιητικά αέρια αίματος, ενώ στις 22.08.2008 μεταφέρθηκε με ιδιωτικό ασθενοφόρο στο νοσοκομείο "ΥΓΕΙΑ" όπου υποβλήθηκε σε αξονική και μαγνητική τομογραφία εγκεφάλου.

Από τα πορίσματα του ελέγχου αυτού προέκυψαν "μικρής εκτάσεως υπολειμματική υπαραχνοειδής αιμορραγία, κυρίως σε φλοιώδεις αύλακες της δεξιάς κροταφοβρεγματικής χώρας", καθώς αλλοιώσεις του τύπου μικροαγγειακής λευκοεγκεφαλοπάθειας, πιθανώς ισχαιμικής αιτιολογίας, οι οποίες ωστόσο δεν αποδείχθηκε ότι συνδέονται αιτιωδώς με τον τραυματισμό του κατά το ένδικο ατύχημα καθώς αποτελούν αλλοιώσεις της γήρανσης του οργανισμού (βλ.

έκθεση δικαστικής πραγματογνωμοσύνης). Στις 28.08.2008 εξήλθε από τη Μονάδα Εντατικής θεραπείας σε βελτιωμένη νευρολογική κατάσταση με αυθόρμητη δική του αναπνοή και διακομίσθηκε αυθημερόν στη Νευροχειρουργική Κλινική του νοσοκομείου "ΚΟΡΠΑΛΕΝΕΙΟ ΜΠΕΝΑΚΕΙΟ-ΕΕΣ", στην οποία νοσηλεύθηκε μέχρι τις 18.09.2008 οπότε εξήλθε με τη διάγνωση "κρανιοεγκεφαλική κάκωση (ΚΕΚ)", ενώ κατά τη διάρκεια της εκεί νοσηλείας του η υγεία του εμφάνισε επιπλοκές και συγκεκριμένα θρομβοφλεβίτιδα του (αρ) κάτω άκρου και πνευμονική λοίμωξη (βλ.

την υπ' αριθμόν πρωτοκόλλου .../20.08.2006 βεβαίωση, το υπ' αριθμόν .../28.08. 2008 εξιτήριο του νοσοκομείου Αθηνών "Ο ΑΓΙΟΣ ΣΑΒΒΑΣ" και το υπ' αριθμόν .../18.09. 2008 εξιτήριο του νοσοκομείο "ΚΟΡΠΑΛΕΝΕΙΟ ΜΠΕΝΑΚΕΙΟ-ΕΕΣ", που προσκομίζει ο ενάγων, την υπ' αριθμόν πρωτοκόλλου .../04.11.2011 ιατρική βεβαίωση του νοσοκομείου Αθηνών "Ο ΑΓΙΟΣ ΣΑΒΒΑΣ" και τα πορίσματα της από 22.08.2008 μαγνητικής τομογραφίας εγκεφάλου, που προσκομίζουν οι εναγόμενοι).

Μετά την έξοδο του από το πιο πάνω νοσοκομείο μεταφέρθηκε την ίδια ημέρα, ήτοι στις 18.09.2008, στο "Εθνικό Ίδρυμα Αποκατάστασης Αναπήρων", που βρίσκεται στο Ίλιον Αττικής, στο οποίο νοσηλεύθηκε στην Α' Κλινική Φυσικής Ιατρικής και Αποκατάστασης προκειμένου να παρακολουθήσει "πρόγραμμα ιατρικής αποκατάστασης μετά από βαρειά ΚΕΚ".

Κατά τη διάρκεια της νοσηλείας του στο Ίδρυμα και συγκεκριμένα στις 05.10.2008 εμφάνισε αναπνευστικά προβλήματα προς αντιμετώπιση των οποίων έλαβε εξιτήριο και διακομίσθηκε την ίδια ημέρα στο Γενικό Νοσοκομείο Νοσημάτων θώρακος "ΣΩΤΗΡΙΑ" όπου του έγινε τοποθέτηση εξαρτήματος stend στην τραχεία. Παρέμεινε νοσηλευόμενος στο τελευταίο νοσοκομείο μέχρι τις 14.10.2008, οπότε έλαβε εξιτήριο με "κατάσταση υγείας βελτίωση" και επέστρεψε αυθημερόν στο "Εθνικό Ίδρυμα Αποκατάστασης Αναπήρων" (βλ.

τα υπ' αριθμούς .../05.10.2008 και .../14.10.2008 εξιτήρια αμέσως ασφαλισμένου του ΙΚΑ). Στο Ίδρυμα Αποκατάστασης νοσηλεύθηκε μέχρι τις 21.10.2008, οπότε με διάγνωση "βαρειά κρανιοεγκεφαλική κάκωση, δεξιά ημιπάρεση, αναπνευστική δυσπραγία" έλαβε εξιτήριο χωρίς να έχει ολοκληρώσει το πρόγραμμα αποκατάστασης προκειμένου να διακομισθεί σε πνευμονολογική κλινική καθώς εμφάνιζε "δύσπνοια ευρισκόμενος πολλάκις και εν ηρεμία" και την ειδικότερη μνεία ότι "χρήζει προγράμματος αποκατάστασης με στόχο την ανεξάρτητη βάδιση με βακτηρίες μοναδικού τύπου άνευ φορτίσεως του δεξιού σκέλους (μη πωρωθέν κάταγμα)" (βλ.

το υπ' αριθμόν .../21.10.2008 εξιτήριο του ΙΚΑ και το από 21.10.2008 "ενημερωτικό σημείωμα εξόδου" του Ιδρύματος Αποκατάστασης). Την ίδια ημέρα, ήτοι στις 21.10.2008, εισήχθη εκ νέου στο Γενικό Νοσοκομείο Νοσημάτων θώρακος "ΣΩΤΗΡΙΑ" όπου με διάγνωση "στένωση τραχήλου" τοποθετήθηκε δεύτερο εξάρτημα stend στην τραχεία, παρέμεινε δε νοσηλευόμενος σε αυτό μέχρι τις 23.10.2008 (βλ.

το υπ' αριθμόν .../29.10.2008 εξιτήριο του ΙΚΑ). Αμέσως μετά την έξοδο του μεταφέρθηκε από το πιο πάνω νοσοκομείο στο Γενικό Νοσοκομείο "ΑΣΚΛΗΠΙΕΙΟ ΒΟΥΛΑΣ" και εκεί με διάγνωση "ΚΕΚ-ΔΕ ημιπληγία-κάταγμα μηριαίου (δε) χειρουργηθέν με ήλωση-πολυνευροπάθεια μονάδας-έκτοπη οστεοποίηση ισχίου-γόνατος, κάταγμα σπονδύλου Α5 (τοποθέτηση σκληρού κολάρου) - αναπνευστική δυσχέρεια" νοσηλεύθηκε στην κλινική Φυσικής Ιατρικής και Αποκατάστασης και υποβλήθηκε σε πρόγραμμα ορθοστάτησης-βάδισης σε δίζυγο με μηροκνημο-ποδικό κηδεμόνα (δε) κάτω άκρου, εργοθεραπεία για το εύρος κινήσεως του (δε) ώμου και ασκήσεις αυτοεξυπηρετήσεως-ενδύσεως.

Κατά τη διάρκεια της νοσηλείας του στο πιο πάνω νοσοκομείο εμφάνισε 4-5 επεισόδια δύσπνοιας-ορθόπνοιας, τα οποία αντιμετωπίσθηκαν με χορήγηση αντιβίωσης-κορτιζόνης και αναπνοές φυσικοθεραπείας, έγινε εκτίμηση stend τραχείας από το χειρουργό του και θωρακοχειρουργό του νοσοκομείου, που βρισκόταν στη σωστή θέση, και εκτίμηση της αναπνευστικής του λειτουργίας από πνευμονολόγο-παθολόγο, ενώ στις 27.11.2008 μεταφέρθηκε με ιδιωτικό ασθενοφόρο και εξετάσθηκε στο Γενικό Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος "ΣΩΤΗΡΙΑ" με διάγνωση "στένωση τραχείας".

Παρέμεινε νοσηλευόμενος στο νοσοκομείο "ΑΣΚΛΗΠΙΕΙΟ ΒΟΥΛΑΣ" μέχρι τις 17.12.2008, οπότε έλαβε εξιτήριο με την ίδια πιο πάνω διάγνωση, ήτοι, θεραπεία "βελτίωση, ορθοστάτηση σε δίζυγο, ενδυνάμωση άνω άκρων άμφω, ασκήσεις αυτοεξυπηρέτησης-ένδυσης-σίτισης-μετακίνησης στο κρεβάτι δεξιά και αριστερά και αναπνευστική φυσικοθεραπεία πρωί-απόγευμα", πορεία-έκβαση "βελτίωση, ορθοστατεί χωρίς φόρτιση (δε) κάτω άκρου με μηροκνημοποδικό (ΜΚΠ) κηδεμόνα, χωρίς πολλές βρογχικές εκκρίσεις-καλή αναπνευστική λειτουργία" και οδηγίες για "αναπνευστική φυσικοθεραπεία πρωί-απόγευμα, χορήγηση οξυγόνου (02) στα 2lt/min συνεχώς, ορθοστάτηση με ΜΚΠ κηδεμόνα κάθε μέρα, ασκήσεις εύρους κίνησης άνω-κάτω άκρων, ασκήσεις ενδυνάμωσης άνω άκρων" και λήψη φαρμακευτικής αγωγής (βλ.

το υπ' αριθμόν .../27.11.2008 εξιτήριο του νοσοκομείου "ΣΩΤΗΡΙΑ", την από 17.11.2008 βεβαίωση και το από 17.12.2008 εξιτήριο του νοσοκομείου "ΑΣΚΛΗΠΙΕΙΟ ΒΟΥΛΑΣ" με πλήρες ενημερωτικό σημείωμα). Από το τελευταίο νοσοκομείο διακομίσθηκε την ίδια ημέρα (17.12.2008) στο Γενικό Νοσοκομείο ... "...", όπου με διάγνωση "ΚΕΚ σε αποδρομή-στένωση τραχείας" παρέμεινε νοσηλευόμενος μέχρι τις 20.12.2008.

Λόγω αναπνευστικής ανεπάρκειας στις 23.12.2008 εισήχθη εκ νέου στο ίδιο νοσοκομείο, όπου με διάγνωση "λοίμωξη αναπνευστικού σε απονομή, κάταγμα υποχτροχαντηρίου ισχίου (δε)", νοσηλεύθηκε μέχρι τις 29/12/2008 oπότε έλαβε εξιτήριο (βλ. το από 20.12.2008 εξιτήριο του άνω νοσοκομείου και τα υπ' αριθμούς .../20.12.2008 και 556507/29.12.2008 εξιτήρια του ΙΚΑ και τις υπ' αριθμούς …/16.01.2009, …/16.01.2009 και …/30.03.2009 γνωματεύσεις της Α/θμιας Υγειονομικής Επιτροπής του Τοπικού Υποκαταστήματος του ΙΚΑ …).

Στις 06.02. 2009 εισήχθη στο Γενικό Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος "ΣΩΤΗΡΙΑ" με διάγνωση "στεντ τραχείας" και υποβλήθηκε σε αφαίρεση των δύο εξαρτημάτων stend τραχείας, νοσηλεύθηκε δε σε αυτό μέχρι τις 11.02.2009 οπότε έλαβε εξιτήριο και επέστρεψε στην οικία του στη … με οδηγίες (βλ. το από 11.02.2009 εξιτήριο του ΙΚΑ και το από 10.02.2009 ιατρικό σημείωμα του άνω νοσοκομείου).

Την 1η.03.2009, λόγω στένωσης της τραχείας, εισήχθη εκ νέου στο Γενικό Νοσοκομείο ... "..." εμφανίζοντας "δεξιά ημιπάρεση, δύσπνοια, ταχύπνοια, στένωση τραχείας μετά από τραχειοστομία" (βλ. το από 27.03.2009 εξιτήριο του άνω νοσοκομείου, σε συνδυασμό με το από 06.04.2009 εξιτήριο του ΙΚΑ). Παρέμεινε νοσηλευόμενος στο πιο πάνω νοσοκομείο μέχρι τις 03.03.2009, οπότε έλαβε εξιτήριο με τη μνεία ότι "διακομίζεται με ΕΚΑΒ σε 3/βάθμιο νοσοκομείο για περαιτέρω έλεγχο και αντιμετώπιση" και διακομίσθηκε στο Γενικό Νοσοκομείο Ελευσίνας "ΘΡΙΑΣΙΟ", όπου εκεί με διάγνωση "δύσπνοια-υπογλωττιδική στένωση" υποβλήθηκε σε χειρουργική επέμβαση τραχειοστομίας με διάνοιξη υπογλωττιδικής στένωσης με χρήση Laser και νοσηλεύθηκε σε αυτό μέχρι τις 24.03.2009 (βλ.

το από 24.03.2009 εξιτήριο του Γενικού Νοσοκομείου ... και το από 24.03.2009 εξιτήριο του Γενικού Νοσοκομείου Ελευσίνας "ΘΡΙΑΣΙΟ"). Στις 23.64.2009 εισήχθη εκ νέου στο Ωτορινολαρυγγολογία Τμήμα του τελευταίου πιο πάνω νσσοκΌμέίου και εκεί με διάγνωση "στεντ τραχείας- δύσπνοια" εκτιμήθηκε από τον θεράποντα ιατρό του ως ενδεδειγμένη θεραπεία η χειρουργική αφαίρεση του κρικοειδούς χόνδρου και η συρραφή των υγιών άκρων της τραχείας μεταξύ τους, καθώς και η διενέργεια της χειρουργικής αυτής επεμβάσεως στην Ωτορινολαρυγγολογική Κλινική Erlangen της Νυρεμβέργης, για την οποία ο ενάγων προετοιμάσθηκε να μεταβεί στη Γερμανία.

Λόγω λοιμώξεως της τραχειοστομίας με ανθεκτικό σταφυλόκκοκο (ΜRSA) αναβλήθηκε η χειρουργική επέμβαση στη Γερμανία και έτσι ο ενάγων παρέμεινε νοσηλευόμενος στο πιο πάνω νοσοκομείο μέχρι τις 03.07.2009 (βλ. το υπ' αριθμόν .../03.07.2009 εξιτήριο του άνω νοσοκομείου και το από 29.06.2009 ιατρικό σημείωμα του Διευθυντή της πιο πάνω κλινικής) και από τις 04.07.2009 έως τις 07.07.2009 νοσηλεύθηκε στο "..." νοσοκομείο ... (βλ.

την από 17.02.2012 αγωγή του ΙΚΑ). Στις 15.07.2009 ο ενάγων εισήχθη στο Γενικό Νοσοκομείο Νέας Ιωνίας "ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΕΙΟ", στο οποίο, με διάγνωση "μετατραυματική στένωση τραχείας-τραχειοστομίας", παρέμεινε νοσηλευόμενος μέχρι τις 29.07.2009 (βλ. το υπ' αριθμόν .../29.07.2009 εξιτήριο του άνω νοσοκομείου και το ομόχρονο εξιτήριο του ΙΚΑ).

Τελικώς, ο ενάγων την ίδια ημέρα, ήτοι στις 29.07.2009 εισήχθη στο Θεραπευτήριο "ΙΑΤΡΙΚΟ ΑΘΗΝΩΝ-ΜΑΡΟΥΣΙ" και εκεί με διάγνωση "στένωση τραχείας μετά από παρατεταμένη διασωλήνωση" υποβλήθηκε την επομένη ημέρα υπό γενική αναισθησία σε εκτομή (πλαστική) τραχείας με τελικο-τελική αναστόμωση. Μετεγχειρητικώς, λόγω της βαρύτητας της επεμβάσεως, κρίθηκε απολύτως απαραίτητο να νοσηλευθεί στη Μονάδα Εντατικής θεραπείας και την επόμενη μετεγχειρητική ημέρα μεταφέρθηκε σε θάλαμο νοσηλείας στον οποίο παρέμεινε νοσηλευόμενος μέχρι τις 12.08.2009 οπότε έλαβε εξιτήριο με μετεγχειρητική πορεία ομαλή και με τη σύσταση για επανεξέταση σε μία εβδομάδα (βλ.

το από 12.08.2009 πιστοποιητικό νοσηλείας του άνω νοσοκομείου). Στις προαναφερθείσες βλάβες δεν αποδείχθηκε ότι συνέτρεξε και πταίσμα του ενάγοντος αφού αυτός, όπως εξ άλλου όφειλε κατά τη διάταξη του άρθρου 12 παρ. 6 του. 2696/1999 "Περί Κυρώσεως του ΚΟΚ", φορούσε προστατευτικό κράνος κατά το χρόνο του ατυχήματος, κατά τη σαφή περί τούτου αναφορά στο από 05.08.2008 "δελτίο αδικημάτων συμβάντων και συλλήψεων" του Τμήματος Τροχαίας Χίου, στο οποίο επιβεβαιώνεται ρητά ότι οι "οδηγοί φορούσαν ζώνη-κράνος αντίστοιχα".

Οι αντίθετοι περί τούτου ισχυρισμοί των δύο πρώτων εναγομένων δεν ενισχύονται από κάποιο στοιχείο της δικογραφίας ούτε επιβεβαιώνονται από την προανακριτική κατάθεση του πρώτου εναγομένου, αλλά και ούτε οι πιο πάνω εναγόμενοι, πλην της επικλήσεως του είδους των σωματικών βλαβών που υπέστη στο κεφάλι ο ενάγων, προσκόμισαν άλλες αποδείξεις προς ενίσχυση των εν λόγω ισχυρισμών τους.

Επομένως, η σχετική, εκ του άρθρου 300 του Α.Κ., νόμιμη ένσταση περί συνυπαιτιότητας του ενάγοντος στην έκταση και τη βαρύτητα του τραυματισμού του στο κεφάλι και δη κατά ποσοστό 40% για το λόγο ότι δεν έφερε προστατευτικό κράνος κατά το χρόνο του ατυχήματος, η οποία παραδεκτώς προβλήθηκε από τους δύο πρώτοι εναγομένους με προφορική δήλωση του πληρεξούσιου δικηγόρου τους στο ακροατήριο του Πρωτοβάθμιου Δικαστηρίου και καταχώρηση της στα πρακτικά του Δικαστηρίου εκείνου και επαναφέρεται νόμιμα ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου με αντίστοιχο λόγο εφέσεως, πρέπει να απορριφθεί ως κατ' ουσίαν αβάσιμη.

Το Πρωτοβάθμιο Δικαστήριο, το οποίο με την εκκαλουμένη απόφαση του δέχθηκε τα ίδια και έστω με συνοπτική αιτιολογία η οποία συμπληρώνεται με την προαναφερθείσα απέρριψε την ένσταση περί συνυπαιτιότητας του ενάγοντος στην έκταση του τραυματισμού του για το λόγο ότι δεν φορούσε προστατευτικό κράνος κατά το χρόνο του ατυχήματος ως κατ' ουσίαν αβάσιμη, δεν έσφαλε περί την ερμηνεία και την εφαρμογή του νόμου και ορθώς εκτίμησε τις αποδείξεις και ο συναφής δεύτερος λόγος της εφέσεως των δύο πρώτων εναγομένων, με τον οποίο αποδίδεται στην εκκαλουμένη η πλημμέλεια αυτή, πρέπει να απορριφθεί ως κατ' ουσίαν αβάσιμος.

Ακολούθως, αποδείχθηκε ότι και μετά την έξοδο του από το πιο πάνω Θεραπευτήριο ("ΙΑΤΡΙΚΟ ΑΘΗΝΩΝ") ο ενάγων, ο οποίος επέστρεψε στην οικία του στη …, εξακολούθησε να παρακολουθείται από τους θεράποντες ιατρούς του, να υποβάλλεται κατόπιν συστάσεως τους σε ιατρικές εξετάσεις και να ακολουθεί τις οδηγίες τους, καθώς η κατάσταση της υγείας του εμφάνισε και επιπλοκές.

Ειδικότερα, όταν εξετάσθηκε στις 08.12.2010 από τον ψυχίατρο του Νοσοκομείου ... Ε. Β. βρέθηκε να πάσχει από διαταραχή μετατραυματικού stress η οποία εκδηλώνεται με εφιάλτες, αϋπνία, αγχώδεις και καταθλιπτικές εκδηλώσεις, ενώ, κατά την επανεξέταση του στις 12.09.2011 από την ίδια ψυχίατρο βρέθηκε να πάσχει από μετατραυματικό stress και καταθλιπτική συνδρομή, προς αντιμετώπιση των οποίων, όπως εκτίμησε η ίδια ψυχίατρος, έχει ανάγκη θεραπείας με αντικαταθλιπτικά και ηρεμιστικά φάρμακα.

Όταν τέλος, ο ενάγων εξετάσθηκε στις 25.10.2011 από τον ορθοπεδικό χειρουργό Β. Β., ο οποίος διορίσθηκε πραγματογνώμονας με την υπ' αριθμόν 3000/2011 μη οριστική απόφαση του Πρωτοβάθμιου Δικαστηρίου, με την παρουσία του τεχνικού συμβούλου των δύο πρώτων εναγομένων Κ. Κ., χειρουργού-Επιμελητή Α του ΕΣΥ και του τεχνικού συμβούλου της τρίτης εναγομένης ασφαλιστικής εταιρείας Μ.

Λ., χειρουργού ορθοπεδικού, διαπιστώθηκε, όπως καταγράφεται στην υπ' αριθμόν …/13.12.2011 έκθεση δικαστικής πραγματογνωμοσύνης, ότι ο ενάγων βαδίζει χωλαίνοντας από το δεξιό κάτω άκρο, εμφανίζει μόνιμη έξω στροφή και μόνιμη απαγωγή του δεξιού ισχίου, καθώς και σύγκαμψη του ισχίου, η μυϊκή ισχύς των μυών του δεξιού άνω και κάτω άκρου είναι μειωμένη, ο ίδιος αιτιάται αιμωδίες του δεξιού ημίσεως του προσώπου και αιμωδίες της δεξιάς χειρός, υφίσταται μετεγχειρητική ουλή εγκάρσια στο ύψος κάτωθεν του θυροειδούς αδένα και εμφανίζει έντονα συγκινησιακή συμπεριφορά με εξάρσεις επιθετικότητας κατά τη λήψη του ιστορικού και την ιατρική εξέταση.

Από το ιατρικό ιστορικό του, όπως επιβεβαίωσε ο πραγματογνώμονας, δεν αναφέρεται νευρολογική βλάβη πλην της υπερτάσεως για την οποία ελάμβανε αντιυπερτασικά φάρμακα κατά περιόδους και μικρής εκτάσεως αλλοιώσεις του τύπου της μικροαγγειακής λευκοεγκεφαλοπάθειας πιθανώς χρόνιας ισχαιμικής αιτιολογίας, οι οποίες δεν μπορούν να προκαλέσουν ημιπάρεση και αποτελούν αλλοιώσεις της γήρανσης του οργανισμού, εκτιμώντας για τους πιο πάνω λόγους ότι η υγεία του ενάγοντος πριν το ατύχημα ήταν καλή και δεν επηρέασε την εξέλιξη της διαδικασίας αποκαταστάσεως που ακολουθήθηκε.

Επιπλέον, ο πραγματογνώμονας επιβεβαίωσε την κρανιοεγκεφαλική κάκωση με θλάση εγκεφάλου και το κάταγμα του Α7 σπονδύλου του αυχένα, καθώς και το συντριπτικό υποτροχαντήριο κάταγμα του δεξιού μηριαίου που υπέστη ο ενάγων και τις πολλές σοβαρές επιπλοκές και επεμβάσεις κατά την αντιμετώπιση των κακώσεων αυτών στα νοσοκομεία της Αθήνας, διαπιστώνοντας ήδη κατά την εξέταση του ότι η επιπλοκή που εμφανίσθηκε λόγω του υποτροχαντήριου κατάγματος του δεξιού μηριαίου, της κρανιοεγκεφαλικής κακώσεως και της πολυήμερης διασωληνώσεως στη ΜΕΘ, δηλαδή η έκτοπη οστεοποίηση των μυών του δεξιού ισχίου κυρίως αλλά και του δεξιού γόνατος είναι και θα είναι σοβαρή καθώς έχει προκαλέσει βαριά δυσκαμψία του δεξιού ισχίου με συνέπεια χωλότητα και δυσχέρεια κατά τη βάδιση και την ορθοστάτηση και εκτιμώντας ότι η έκτοπη οστεοποίηση μπορεί να βελτιωθεί σε ορισμένες περιπτώσεις με χειρουργική επέμβαση αλλά θα είναι άκρως επικίνδυνη στην προκειμένη περίπτωση λόγω της μεγάλης εκτάσεως της στα μαλακά μόρια (μύες, θύλακος, αγγεία και νεύρα) και με αποτελέσματα όχι ενθαρρυντικά και συνεπώς δεν προβλέπεται βελτίωση της καταστάσεως του δεξιού ισχίου, ότι η μυϊκή αδυναμία του δεξιού άνω και δεξιού κάτω άκρου (ημιπάρεση δεξιά) θεωρείται μόνιμη, μη επιδεχόμενη περαιτέρω βελτιώσεως, καθώς έχουν παρέλθει πάνω από τρία χρόνια από το ένδικο ατύχημα, ενώ εκτίμησε ότι η ψυχική υγεία του ενάγοντος φαίνεται να είναι άσχημη τόσο από τη συμπεριφορά και τις αντιδράσεις του κατά την ιατρική εξέταση όσο και από τη γνωμάτευση της ψυχιάτρου Ε.

Β. που διαπίστωσε στις 08.12.2010 μετατραυματικό stress, καταθλιπτική συνδρομή και συνέστησε αντικαταθλιπτικά και ηρεμιστικά φάρμακα, κατά τα προαναφερθέντα. Επιπλέον, διαπίστωσε ότι ο ενάγων ήταν πλήρως ανίκανος προς εργασία από την ημέρα του ατυχήματος μέχρι τον Ιανουάριο του 2010, οπότε επανήλθε στην εργασία του (ΟΑΕΕ) εργαζόμενος με σκοπό να ολοκληρώσει το συνταξιοδοτικό του χρόνο, ότι έλαβε σύνταξη γήρατος και εξακολουθεί να είναι συνταξιούχος γήρατος του ΙΚΑ.

Εξ άλλου, και οι διορισθέντες τεχνικοί σύμβουλοι των εναγομένων, Μ. Λ. και Κ. Κ. αντίστοιχα, αφού έλαβαν γνώση του ιστορικού του ενάγοντος και των ιατρικών εγγράφων που ο ίδιος τους προσκόμισε και τον εξέτασαν μαζί με τον διορισθέντα πραγματογνώμονα, επιβεβαίωσαν, όπως καταγράφεται στην από 25.10.2011 "ιατρική έκθεση" και την από 30.01.2012 "έκθεση τεχνικού συμβούλου" αντίστοιχα, τις σωματικές βλάβες τις οποίες υπέστη ο ενάγων κατά το ένδικο ατύχημα, ήτοι κρανιοεγκεφαλική κάκωση με μικρή υπαραχνοειδή αιμορραγία και αιμορραγικές εγκεφαλικές θλάσεις, κάταγμα απόφυσης Α7 σπονδύλου και διαυποτροχαντήριο κάταγμα δεξιού μηριαίου, το οποίο αντιμετωπίσθηκε χειρουργικά και επιπλέον, ο πρώτος από αυτούς ότι ο ενάγων προσήλθε για εξέταση βαδίζοντας με χωλότητα, κρατώντας μια βακτηρία αντιβραχίου και ότι παρουσίαζε συναισθηματικές εκρήξεις με εκνευρισμό και απώλεια της ψυχραιμίας του, διαπιστώνοντας ήδη κατά την κλινική εξέταση του ότι παρουσιάζει δυσκαμψία στην άρθρωση του δεξιού ισχίου που περιλαμβάνει σύγκαμψη, μόνιμη έξω στροφή και μόνιμη απαγωγή εξ αιτίας της ευμεγέθους έκτοπης οστεοποίησης που έχει αναπτυχθεί, η οποία περιορίζει την κίνηση αλλά και οδηγεί και σε φαινομενική βράχυνση του δεξιού σκέλους και εκτιμώντας ότι σήμερα τα προβλήματα του ενάγοντος οφείλονται σχεδόν αποκλειστικά στη δυσλειτουργία του ισχίου και γενικότερα του δεξιού κάτω άκρου με την παρατήρηση ότι υφίσταται ελάχιστη συμμετοχή από την περιορισμένη νευρολογική σημειολογία των δεξιού άνω και δεξιού κάτω άκρων.

Επίσης ο ίδιος τεχνικός σύμβουλος εκτίμησε ότι ένα μεγάλο μέρος της νοσηλείας του ενάγοντος σε διάφορα νοσοκομεία αφορούσε τα προβλήματα που προέκυψαν από την τραχειοστομία και τη σύγκλειση της, τα οποία επιβράδυναν την αποθεραπεία του και πολλές φορές εμπόδιζαν την αποκατάσταση της, ότι συνολικά ο χρόνος ολικής ανικανότητας διήρκησε μέχρι την 1η.01.2010, οπότε ο ενάγων επέστρεψε στην εργασία του, ενώ αν και διαπίστωσε ότι το υποτροχαντήριο κάταγμα έχει πωρωθεί πλήρως και δεν δημιουργεί προβλήματα, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι είναι σαφές ότι ο ενάγων έχει σημαντικά κινητικά προβλήματα λόγω της εκτεταμένης έκτοπης οστεοποίησης στο δεξιό ισχίο και ότι η ανικανότητα που προκύπτει λόγω της δυσκινησίας του ισχίου δεν αναμένεται να αποκατασταθεί στο μέλλον και συνεπώς η ανικανότητα είναι μόνιμη και μη αναστρέψιμη.

Ο τεχνικός σύμβουλος των δύο πρώτων εναγομένων "επιβεβαίωσε, κατά την κλινική εξέταση του, ότι ο ενάγων βαδίζει χωλαίνοντας ελαφρά από το δεξιό κάτω άκρο, αιτιάται αιμωδίες δεξιά και ότι υφίσταται μετεγχειρητική ουλή εγκάρσια στην εμπρόσθια τραχηλική χώρα, ενώ σε σχέση με την κατάσταση της υγείας του εκτίμησε ότι προ του ατυχήματος, όπως προέκυπτε από το βιβλιάριο υγείας του ενάγοντος, ο τελευταίος ελάμβανε αντιυπερτασική αγωγή λόγω αρτηριακής υπέρτασης καταλήγοντας ότι "τα υπόλοιπα πνευμονολογικά αναπνευστικά προβλήματα που παρουσιάσθηκαν πολύ αργότερα του ατυχήματος σύμφωνα με τα προσκομισθέντα ιατρικά πιστοποιητικά και της αρχικής νοσηλείας, δεν συνδέονται άμεσα με το ατύχημα, και τα οποία επηρέασαν και καθυστέρησαν την αποκατάσταση της υγείας του ασθενούς" με την τελική παρατήρηση ότι ο ενάγων μετά την ολοκλήρωση της αποθεραπείας του επέστρεψε πλήρως στην εργασία μετά από 17 μήνες περίπου, ήτοι τον Ιανουάριο του 2010 από όπου συνταξιοδοτήθηκε με σύνταξη γήρατος, χωρίς να αναφέρονται στο μεταγενέστερο χρονικό διάστημα των 18 μηνών (Ιανουάριο του έτους 2010 μέχρι την 15.07.2011 οπότε και συνταξιοδοτήθηκε) επιπλοκές στην υγεία του που θα μπορούσαν να επιβάλλουν άλλους είδους σύνταξη, καθώς μέχρι σήμερα λαμβάνει μόνο σύνταξη γήρατος.......".

Από την προαναφερθείσα εις βάρος του αδικοπραξία του πρώτου εναγομένου ο ενάγων υπέστη πράγματι ηθική βλάβη λόγω του τραυματισμού του, για την αποκατάσταση της οποίας δικαιούται εύλογης χρηματικής ικανοποιήσεως. Η έκταση αυτής, αφού ληφθούν υπόψιν οι συνθήκες υπό τις οποίες έλαβε χώρα η ένδικη σύγκρουση, η αποκλειστική υπαιτιότητα του πρώτου εναγομένου στην επέλευση της, η φύση και η βαρύτητα του τραυματισμού του εξαιτίας του οποίου υποβλήθηκε στις πιο πάνω χειρουργικές επεμβάσεις, οι πόνοι που δοκίμασε, η σωματική και ψυχική ταλαιπωρία του, η βλάβη που επήλθε και η έκταση της, η διάρκεια που νοσηλεύτηκε στα διάφορα νοσοκομεία, στο Ίδρυμα Αποκατάστασης Αναπήρων και την Εντατική Μονάδα Θεραπείας έχοντας την ανάγκη καθημερινής παρουσίας και συνεχούς φροντίδας τρίτου προσώπου στο πλευρό του επί 24ώρου βάσεως, οι επιπλοκές που εμφάνισε η κατάσταση της υγείας του, το χρονικό διάστημα που απαιτήθηκε στη συνέχεια για την ανάρρωση του, οι συνέπειες του τραυματισμού του στην προσωπική, οικογενειακή και κοινωνική του ζωή, ενόψει και της ηλικίας του κατά το χρόνο του ατυχήματος, και η κοινωνική και οικονομική κατάσταση των διαδίκων φυσικών προσώπων (χωρίς ιδιαίτερα εισοδήματα ή περιουσία, αφού δεν γίνεται επίκληση από τους διαδίκους), ενώ η ευθύνη της τρίτης εναγομένης ασφαλιστικής εταιρείας είναι μόνον εγγυητική, πρέπει να καθορισθεί, πέραν του ποσού των 44 ευρώ για το οποίο ο ίδιος επιφυλάχθηκε να ασκήσει την αξίωση του παριστάμενος ως πολιτικώς ενάγων ενώπιον των ποινικών Δικαστηρίων, στο ποσό των 30.000 ευρώ, το οποίο κρίνεται εύλογο, κατ' άρθρον 932 του Α.Κ., σταθμίζοντας το είδος της προσβολής και της βλάβης που επήλθε και εκτιμώντας τα προαναφερθέντα στοιχεία κατά τα διδάγματα της κοινής πείρας, τον ορθό λόγο και τους κανόνες της λογικής)"......Κρίνοντας έτσι το Εφετείο, δηλαδή με το να καθορίσει τη χρηματική ικανοποίηση του αναιρεσείοντα λόγω ηθικής βλάβης στο ποσό των 30000 ευρώ δεν παραβίασε ευθέως ή εκ πλαγίου την Αρχή της Αναλογικότητας, ούτε υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας , δεδομένου ότι το ποσό αυτό κατά την κοινή πείρα , τη δικαστηριακή πρακτική και τη συνείδηση για το δίκαιο, δεν μειονεκτεί και μάλιστα καταφανώς εκείνου που συνήθως επιδικάζεται σε παρόμοιες περιπτώσεις χρηματικής ικανοποίησης.

Επομένως είναι αβάσιμος ο 4ος από τους αριθμούς 1 και 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ λόγος της αναίρεσης με τον οποίο ο αναιρεσείων με την επίκληση των διατάξεων των άρθρων 2 παρ. 1, 25 παρ.1 εδ. δ' του Συντάγματος και 932 του ΑΚ, αποδίδει στην πληττόμενη απόφαση την αιτίαση ότι κατά παράβαση της αρχής της αναλογικότητας και καθ' υπέρβαση των ακραίων ορίων της διακριτικής του ευχέρειας το Εφετείο κατά την εφαρμογή των διατάξεων αυτών του ουσιαστικού δικαίου επιδίκασε στον παθόντα αναιρεσείοντα, ως εύλογη χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης το προαναφερόμενο ποσό ,το οποίο όμως είναι κατά τον αναιρεσείοντα δυσαναλόγως μικρό σε σχέση με το ποσό που επιδικάζεται σε ανάλογες περιπτώσεις και προκύπτει από τις συνθήκες της αδικοπραξίας του τροχαίου ατυχήματος.

Κατόπιν τούτου ο 4ος αναιρετικός λόγος για ευθεία και εκ πλαγίου παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας κατά τα ανωτέρω πρέπει να απορριφθεί ως ουσιαστικά αβάσιμος.

Το άρθρο 559 αρ. 9 ΚΠολΔ ορίζει ότι αναίρεση επιτρέπεται " αν το δικαστήριο επιδίκασε κάτι που δεν ζητήθηκε ή επιδίκασε περισσότερα από όσα ζητήθηκαν ή άφησε αίτηση αδίκαστη".

Ως αίτηση κατά την έννοια της διάταξης αυτής, θεωρείται η αίτηση που αποτελεί ιδιαίτερο κεφάλαιο της δίκης και προκαλεί εκκρεμοδικία, τέτοια δε αίτηση είναι ιδίως η της αγωγής, της ανταγωγής, της κύριας παρέμβασης, της αυτοτελούς πρόσθετης παρέμβασης, κάθε ενδίκου μέσου, της ανακοπής, της τριτανακοπής, όχι όμως και εκείνη της ένστασης, της αντένστασης και γενικά κάθε απόφασης σε κάθε άλλου είδους "πράγματα" υπό την έννοια του άρθρου 559 αρ. 8 Κ.Πολ.Δ., αφετέρου δε και κάθε μη αυτοτελής αίτηση των διαδίκων στη διαδρομή του δικαστικού αγώνα, εφόσον προκαλεί την ενέργεια του δικαστηρίου και έτσι συντελεί στην εξέλιξη της διαδικασίας για το σκοπό έκδοσης οριστικής απόφασης και εφόσον αποτελεί ιδιαίτερο κεφάλαιο της δίκης (ΑΠ 224/2015, ΑΠ1004/2015,ΑΠ 96/2010).

Εξάλλου, ο λόγος αναίρεσης εκ του άρθρου 559 αρ.8 ΚΠολΔ δεν στοιχειοθετείται όταν το δικαστήριο έλαβε υπόψη προταθέντα ισχυρισμό (πράγμα) και τον απέρριψε ευθέως για οποιοδήποτε λόγο τυπικό ή ουσιαστικό (Ολ. ΑΠ 12/1997), αλλά και όταν το δικαστήριο αντιμετωπίζει και απορρίπτει στην ουσία εκ των πραγμάτων προβληθέντα ισχυρισμό, με την παραδοχή ως αποδειχθέντων γεγονότων αντίθετων προς αυτά που τον συγκροτούν (Ολ. ΑΠ 11/1996, ΑΠ 1004/2015).

Με τον 5° λόγο της αίτησης αναίρεσης, κατ' ορθή εκτίμηση εκ του αριθμού 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔ (αντί εκ του αριθμού 9, όπως εσφαλμένα υπολαμβάνει ο αναιρεσείων) αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια ότι παρά το νόμο έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν νόμιμα με την αιτίαση ότι το Εφετείο περιόρισε κατά το ποσό των 20ρ00 ευρώ που οικειοθελώς είχαν καταβάλει οι αναιρεσίβλητοι, το κονδύλιο που του επιδικάσθηκε ως δαπάνη για την αμοιβή αποκλειστικής νοσοκόμας, ύψους 23,129 ευρώ, αν και οι αναιρεσίβλητοι είχαν καταβάλει το ανωτέρω ποσό (δηλ.20000 ευρώ) ως μέρος της χρηματικής ικανοποίησης λόγω της ηθικής βλάβης που αυτός είχε υποστεί εξαιτίας του τραυματισμού του.

Στην προκειμένη περίπτωση το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφαση δέχθηκε ανελέγκτως για το ανωτέρω ζήτημα τα εξής:..... "οι δύο πρώτοι εναγόμενοι για πρώτη φορά με τις έγγραφες προτάσεις τους κατά την πρώτη συζήτηση της αγωγής ενώπιον του Πρωτοβάθμιου Δικαστηρίου στις 14.10.2010 προέβαλαν, ως αποδεικνυόμενο εγγράφως, τον ισχυρισμό ότι κατά το χρονικό διάστημα από τις 11.08.2008 έως τις 28.11.2008 κατέβαλαν οικειοθελώς στον ενάγοντα το συνολικό ποσό των 20.000 ευρώ προκειμένου ο τελευταίος να καλύψει τα έξοδα της νοσηλείας του και τις δαπάνες των αποκλειστικών νοσοκόμων, για το οποίο, σε περίπτωση παραδοχής κατ' ουσίαν της κατ' αυτών αγωγής του τελευταίου, πρότειναν ένσταση μερικής καταβολής έναντι των επίδικων αξιώσεων του ενάγοντος, ζητώντας να αφαιρεθεί το ποσό αυτό από τα αντίστοιχα πιο πάνω κονδύλια, κατά τα αναφερόμενα αναλυτικώς στις προτάσεις τους.

Η ένσταση τους αυτή απορρίφθηκε ορθώς από το Πρωτοβάθμιο Δικαστήριο ως απαράδεκτη διότι κρίθηκε ότι δεν προτάθηκε παραδεκτά κατά τη συζήτηση στο ακροατήριο του Πρωτοβάθμιου Δικαστηρίου, ήτοι με προφορική δήλωση και ανάπτυξη του εν λόγω ισχυρισμού στο ακροατήριο και καταχώρηση του στα οικεία πρακτικά και για τούτο το πιο πάνω ποσό δεν αφαιρέθηκε από το ποσό που υποχρεώθηκαν να καταβάλουν οι εναγόμενοι στον ενάγοντα ως αποζημίωση με την εκκαλουμένη.

Το ίδιο αίτημα- ισχυρισμό για οικειοθελή μερική καταβολή και για το ίδιο πιο πάνω χρηματικό ποσό έναντι των επίδικων αξιώσεων του' ενάγοντος επαναφέρουν οι δύο πρώτοι εναγόμενοι και ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου τόσο με τις έγγραφες προτάσεις τους προς αντίκρουση της εφέσεως του ενάγοντος όσο και με το σχετικό δέκατο λόγο της δικής τους εφέσεως, ζητώντας να αφαιρεθεί το ποσό αυτό από το επιδικασθέν στον ενάγοντα ποσό για νοσηλεία εν γένει και δαπάνες αποκλειστικής νοσοκόμας.

Ο ισχυρισμός αυτός, ως ένσταση οικειοθελούς μερικής καταβολής (άρθρο 416 του ΑΚ), παραδεκτώς προβάλλεται ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου, ως αποδεικνυόμενος, κατά τα εκτιθέμενα, εγγράφως, αλλά και με δικαστική ομολογία του ενάγοντος (άρθρα 527 παρ. 3 και 269 παρ. 2 εδ. γ του ΚΠολΔ) αφού για το παραδεκτό της βραδείας προβολής του αρκεί η επίκληση του γεγονότος ότι ο προβληθείς-ισχυρισμός- ένσταση αποδεικνύεται από τα αναφερόμενα έγγραφα κατά τη διάταξη του άρθρου 269 του ΚΠολΔ.

Είναι ορισμένος και νόμιμος στηριζόμενος στη διάταξη του άρθρου 416 του ΑΚ, αποδεικνύεται δε παραχρήμα και άμεσα και ως κατ' ουσίαν βάσιμος, καθώς από τα 11.08.2008, 25.08.2008, 04.09.2008, 25.09.2008, 15.10.2008, 24.10.2008 και 28.11.2008 αντίγραφα εισπράξεως της Εμπορικής Τράπεζας της Ελλάδος, τα οποία προσκομίζουν μετ' επικλήσεως οι εναγόμενοι, αποδεικνύεται ότι οι τελευταίοι κατέθεσαν στην πιο πάνω Τράπεζα για λογαριασμό του ενάγοντος:

α) το ποσό των 3.000 ευρώ στις 11.08.2008, β) το ποσό των 1.500 ευρώ στις 25.08.2008, γ) το ποσό των 3.000 ευρώ στις 04.09.2008, δ) το ποσό των 3.000 ευρώ στις 25.09.2008, ε) το ποσό των 2.500 ευρώ στις 15.10.2008, στ) το ποσό των 5.000 ευρώ στις 24.10.2008 και ζ) το ποσό των 2.000 ευρώ στις 28.11.2008, ήτοι συνολικώς το ποσό των 20.000 ευρώ. Επιπλέον ωφελεί και την τρίτη εναγομένη, η οποία είναι συνυπόχρεη εις ολόκληρον στην καταβολή της αποζημιώσεως με τους δύο πρώτους εναγομένους και συνεπώς κάθε ευνοϊκή παραδοχή για τους συνεναγομένους της αφορά και αυτήν.

Εξ άλλου, το γεγονός της καταβολής του πιο πάνω συνολικού ποσού των 20.000 ευρώ το αποδέχθηκε ρητώς ενώπιον του Πρωτοβάθμιου Δικαστηρίου ο ενάγων με την προσθήκη- αντίκρουση του επί των προτάσεων των πιο πάνω εναγομένων, αλλά και ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου κατά τη συζήτηση των εφέσεων, αναφέροντας ότι "όπως παραδέχθηκε και η μάρτυρας μας στην ακροαματική διαδικασία έχει πράγματι καταβληθεί το ποσό των 20.000 ευρώ από την οικογένεια Τ.

σε εμένα ως μερική αποζημίωση ηθικής βλάβης λόγω του "κακού που μου έκαναν" όπως έλεγαν", ζήτησε δε με τη προσθήκη-αντίκρουσή του "το εν λόγω ποσό να αφαιρεθεί από το Δικαστήριο από το επιδικαζόμενο κονδύλιο ηθικής βλάβης". Έτσι, ενόψει και του ότι η οικειοθελώς από τον οφειλέτη γενόμενη εκπλήρωση της οφειλόμενης παροχής συνιστά καταβολή κατά την έννοια του άρθρου 416 του ΑΚ, πρέπει να γίνει δεκτός ο δέκατος λόγος της εφέσεως των δύο πρώτων εναγομένων, ώστε το πιο πάνω συνολικό ποσό των 20.000 ευρώ να αφαιρεθεί από το ποσό των 23/129 ευρώ από τις αμοιβές αποκλειστικών νοσοκόμων και υποκατάστατης δύναμης, που αντιστοιχεί στις δαπάνες νοσηλείας του και ως εκ τούτου θα επιδικασθεί στον ενάγοντα για τις αιτίες αυτές το υπόλοιπο ποσό των 3.129 ευρώ.

Ο ισχυρισμός του ενάγοντος, κατά τον οποίο κατά τη σύνταξη της αγωγής του και τον υπολογισμό του αιτούμενου από αυτόν κονδυλίου ηθικής βλάβης έλαβε υπόψη του και το καταβληθέν από τους εναγομένους ποσό των 20.000 ευρώ και εξ αρχής περιόρισε.....το αίτημα του αυτό δεν αποδείχθηκε κατ' ουσίαν και πρέπει να απορριφθεί"..........

Σύμφωνα με τις ανωτέρω παραδοχές δεν ιδρύεται η αναιρετική πλημμέλεια της διάταξης του άρθρου 559 αρ.8 ΚΠολΔ διότι το Εφετείο ,αφού ερεύνησε τον ισχυρισμό - πράγμα, δέχθηκε ως ουσιαστικά βάσιμη την ένσταση μερικής καταβολής του άρθρου 416 ΑΚ, που είχαν προτείνει ο 1ος και ο 2ος των αναιρεσιβλήτων ως εφεσίβλητοι, παραδεκτά με τις από 14-10-2013 κατ' έφεση προτάσεις τους προς αντίκρουση της έφεσης του αναιρεσείοντα, αλλά και με τον 10° λόγο της έφεσης τους (που επιτρεπτά επίσης επισκοπούνται για τις ανάγκες του παρόντος αναιρετικού λόγου). Ο ισχυρισμός αυτός - ένσταση συνιστούσε πράγμα και αφορούσε τον αυτοτελή ισχυρισμό των ως άνω αναιρεσιβλήτων που στήριζε το δικονομικό τους δικαίωμα της ένστασης μερικής εξόφλησης της οφειλής τους προς τον παθόντα-αναιρεσείοντα (ΑΠ 150/2015) και απέρρεε από <νοσήλεια εν γένει και έξοδα αποκλειστικής νοσοκόμας" (βλ. σελ. 29 της έφεσης των 1ου και 2ου αναιρεσίβλητου).

Επομένως ο 5ος αναιρετικός λόγος πρέπει να απορριφθεί ως ουσιαστικά αβάσιμος.

Κατόπιν όλων αυτών και μη υπάρχοντος άλλου αναιρετικού λόγου προς έρευνα, πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναίρεσης στο σύνολο της. Επίσης, πρέπει να διαταχθεί η εισαγωγή του παραβόλου που έχει καταθέσει ο αναιρεσείων, για την άσκηση της αίτησης αναίρεσης, στο Δημόσιο Ταμείο (αρ. 495 παρ.4 εδ. ε ΚΠολΔ, όπως ίσχυε τότε). Τέλος, πρέπει να καταδικαστεί ο αναιρεσείων λόγω της ήττας του (αρ. 176,183 ΚΠολΔ) στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων, για κάθε διάδικο μέρος, που παραστάθηκε με ξεχωριστό δικηγόρο και κατέθεσε προτάσεις, κατά το νόμιμο αίτημα αυτών, όπως ειδικότερα ορίζεται στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 4-5-2015 (αρ.κατ..../2015) αίτηση αναίρεσης της υπ' αρ. 2821/2014 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών, που εκδόθηκε με την ειδική διαδικασία των αυτοκινητικών διαφορών (αρ. 681Α ΚΠολΔ),όπως έχει διορθωθεί με την υπ' αρ. 4640/2014 απόφαση του ίδιου ως άνω Δικαστηρίου.

Διατάσσει να εισαχθεί στο Δημόσιο Ταμείο το παράβολο που έχει κατατεθεί για την άσκηση της αίτησης αναίρεσης. ΚΑΙ

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων, που καθορίζει σε χίλια οκτακόσια (1800) ευρώ για καθένα διάδικο μέρος τούτων, που παραστάθηκε με χωριστό δικηγόρο.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 19 Ιουνίου 2017.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 8 Σεπτεμβρίου 2017.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ