Supreme Court dismisses appeal against appellate court's free evaluation of expert reports and procedural arguments.

Απόφαση 1526 / 2008 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1526/2008

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Καλαμίδα, Αντιπρόεδρο, Ρένα Ασημακοπούλου, Ιωάννη Ιωαννίδη, Χαράλαμπο Ζώη και Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 26 Μαϊου 2008, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Πατριαρχείο Ιεροσολύμων, αλλοδαπού νομικού προσώπου, το οποίο εδρεύει στα Ιεροσόλυμα Ισραήλ, και εκπροσωπείται νόμιμα από τον Πατριάρχη Ιεροσολύμων ..... και στην Ελλάδα από τον Αρχιεπίσκοπο Γερασίων και Έξαρχο του Παναγίου Τάφου ..... . Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Δημήτριο Σιώτο, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ..

Του αναιρεσιβλήτου: Ψ, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Ολυμπία Παναγιωτοπούλου, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 15-11-1995 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 673/1998 μη οριστική, 4748/2002 του ίδιου Δικαστηρίου, 3469/2003 μη οριστική και 5980/2006 οριστική του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά το αναιρεσείον με την από 21-2-2007 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Ρένα Ασημακοπούλου ανέγνωσε την από 15-5-2008 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

-Όπως προκύπτει από την επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης το Εφετείο κατέληξε στο αποδεικτικό του πόρισμα αφού έλαβε υπόψη και συνεκτίμησε με τις άλλες αποδείξεις και τα έγγραφα που επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι. Ειδικότερα, το Εφετείο μεταξύ άλλων αποδεικτικών μέσων που έλαβε υπόψη και συνεκτίμησε με τις άλλες αποδείξεις κάνει ειδική αναφορά στην μεν προσβαλλόμενη οριστική απόφαση του της από Απριλίου 2005 έκθεσης πραγματογνωμοσύνης του πολιτικού μηχανικού ΕΜΠ ....., που διορίσθηκε πραγματογνώμονας με την υπ' αριθ. 3469/2003 συμπροσβαλλόμενη παρεμπίπτουσα απόφασή του, στην δε τελευταία αυτή απόφασή του, της από .....

έκθεσης πραγματογνωμοσύνης που διενεργήθηκε από το ΤΕΕ, στην οποία, συμπροσβαλλόμενη παρεμπίπτουσα απόφασή του, αναφέρονται και οι λόγοι για τους οποίους το Εφετείο δεν θεώρησε αρκετή τη τελευταία αυτή (από .....) έκθεση πραγματογνωμοσύνης του ΤΕΕ και διέταξε τη διενέργεια της τεχνικής πραγματογνωμοσύνης από τον ως άνω πολιτικό μηχανικό ..... .

Επομένως η προβαλλόμενη με το δεύτερο λόγο αναίρεσης από το άρθρο 559 αριθ. 11 Κ. Πολ. Δικ. αιτίαση, ότι το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη την από 17-10-1996 πραγματογνωμοσύνη του ΤΕΕ πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμη. -Σύμφωνα με το άρθρο 387 ΚΠολΔικ το δικαστήριο εκτιμά ελεύθερα τη γνωμοδότηση των πραγματογνωμόνων. Από τη διάταξη αυτή σε συνδυασμό και με τις λοιπές περί πραγματογνωμοσύνης διατάξεις του ΚΠολΔικ συνάγεται ότι η πραγματογνωμοσύνη εκτιμάται ελεύθερα από το δικαστήριο, ακόμη και όταν διατάχθηκε υποχρεωτικά κατ' άρθρο 386 ΚΠολΔικ, εναπόκειται δε στο δικαστήριο να της προσδώσει την προσήκουσα αποδεικτική βαρύτητα, χωρίς να υποχρεούται να αιτιολογήσει ειδικά την κρίση του γι' αυτή του την εκτίμηση.

Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης, το Εφετείο εκτίμησε ελεύθερα τις προαναφερόμενες πραγματογνωμοσύνες, σε συνδυασμό με τα άλλα αποδεικτικά μέσα που προσκομίστηκαν με επίκληση, για το σχηματισμό του αποδεικτικού του πορίσματος. Επομένως οι προβαλλόμενες με τον τρίτο λόγο αναίρεσης από το άρθρο 559 αριθ. 12 Κ.

Πολ. Δικ. αιτιάσεις ότι το Εφετείο δεν προσέδωσε στην προαναφερόμενη έκθεση πραγματογνωμοσύνης του ΤΕΕ την αποδεικτική δύναμη που έχει κατά νόμο και από το άρθρο 559 αριθ. 19 Κ. Πολ. Δικ., ότι το Εφετείο δεν δικαιολογεί επαρκώς τη μη αποδοχή των πορισμάτων της έκθεσης αυτής πραγματογνωμοσύνης, πρέπει να απορριφθούν ως απαράδεκτες.

-Κατά το άρθρο 559 αριθ. 8 του Κ. Πολ. Δικ. αναίρεση επιτρέπεται και αν το δικαστήριο της ουσίας παρά το νόμο έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Ως πράγματα κατά την έννοια της διατάξεως αυτής θεωρούνται οι ισχυρισμοί που έχουν αυτοτελή ύπαρξη και τείνουν σε θεμελίωση ή κατάργηση ουσιαστικού ή δικονομικού δικαιώματος, το οποίο ασκήθηκε είτε ως επιθετικό, είτε ως αμυντικό μέσο, όχι δε και οι αρνητικοί της αγωγής ή της ενστάσεως ισχυρισμοί, που αποκρούονται με την παραδοχή ως βασίμων των θεμελιωτικών της αγωγής ή της ενστάσεως γεγονότων, ούτε οι ισχυρισμοί που συνιστούν επιχειρήματα ή συμπεράσματα των διαδίκων ή του δικαστηρίου από την εκτίμηση των αποδείξεων.

Στην προκειμένη περίπτωση, με τον πρώτο λόγο αναίρεσης προβάλλεται η από άρθρο 559 αριθ. 8 Κ. Πολ. Δικ. αιτίαση ότι το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη τους περιεχόμενους στον πέμπτο λόγο έφεσης του αναιρεσείοντα ισχυρισμούς του, ότι δεν παραδόθηκε στο αναιρεσείον το έργο, η κατασκευή του οποίου ανατέθηκε στον αναιρεσίβλητο, ότι δεν είχαν αποπερατωθεί οι εργασίες που απαιτούνταν για την ολοκλήρωση του, ότι εμφάνιζε κατά τον χρόνο της εγκατάλειψης του από τον αναιρεσίβλητο, σοβαρές κακοτεχνίες και ότι δεν λειτουργούσαν η κεντρική θέρμανση, η αυτονομία αυτής, οι ηλιακοί θερμοσίφωνες, το τηλεφωνικό κέντρο, η πυρανίχνευση, ο εξωτερικός φωτισμός και οι αντλίες ομβρίων υδάτων, με συνέπεια να είναι προβληματική έως αδύνατη η χρήση του έργου.

Ο λόγος αυτός πρέπει να απορριφθεί πρωταρχικά ως απαράδεκτος, γιατί δεν αναφέρεται στο αναιρετήριο ότι οι ισχυρισμοί αυτοί προτάθηκαν στον πρώτο βαθμό ή ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις του άρθρου 527 Κ. Πολ. Δικ. προβολής τους, για πρώτη φορά με την έφεση, αλλά και γιατί, όπως διατυπώνονται, δεν συνιστούν πράγματα κατά την έννοια του άρθρου 559 αριθ. 8 Κ.

Πολ. Δικ., δηλαδή αυτοτελείς πραγματικούς ισχυρισμούς που τείνουν στην κατάλυση ή παρακώληση του ασκουμένου με την αγωγή δικαιώματος, αλλά αιτιολογημένη άρνηση του αγωγικού ισχυρισμού του αναιρεσίβλητου ότι εκτέλεσε και παρέδωσε το έργο και επιχειρήματα και συμπεράσματα από την εκτίμηση των αποδείξεων (Ολ ΑΠ 469/1984).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 21-2-2007 αίτηση του Πατριαρχείου Ιεροσολύμων, αλλοδαπού νομικού προσώπου, το οποίο εδρεύει στα Ιεροσόλυμα Ισραήλ για αναίρεση της υπ' αριθ. 5980/2006 απόφασης του Εφετείου Αθηνών.

Καταδικάζει το αναιρεσείον στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει σε χίλια οκτακόσια (1.800) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 24 Ιουνίου 2008. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 3 Ιουλίου 2008.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ