Legislator Case Law & Legislation
1487/2014 AI generated

Appeal partially allowed; appeal against insurance company dismissed; appeal against absent defendant inadmissible.

Case Number 1487/2014
Court / Authority
Jurisdiction Greece (EL)
Outcome Partially Allowed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court declared the appeal inadmissible regarding the absent insurance company but allowed the appeal against the other defendant. The court found the lower court violated Article 931 of the Civil Code by rejecting compensation for moral damages without sufficient reasoning. Consequently, the case was remitted for retrial with a new panel of judges.

Legislator headnote

AI generated

Articles 576 § 2 and § 3 of the Code of Civil Procedure; Article 931 of the Civil Code: The court must examine ex officio the legality of summons for absent parties; an appeal is inadmissible if a party fails to appear, but valid if the opposing party is present and the lower court's rejection of moral damages lacks adequate justification.

Keywords

AI generated
inadmissible appeal moral damages Civil Code Article 931 ex officio examination remittal for retrial

Cited Legislation

AI generated
Article 576 § 2 of the Code of Civil Procedure
Article 576 § 3 of the Code of Civil Procedure
Article 559 § 19 of the Code of Civil Procedure
Article 931 of the Civil Code
Article 580 § 3 of the Code of Civil Procedure
Article 106 of the Code of Civil Procedure
Article 178 § 1 of the Code of Civil Procedure
Article 183 of the Code of Civil Procedure

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Απόφαση 1487 / 2014 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1487/2014

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Νικόλαο Λεοντή, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Βασιλική Θάνου-Χριστοφίλου, Δημητρούλα Υφαντή, Ιωάννα Πετροπούλου και Π. ΧατζηΠ., Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 7 Φεβρουαρίου 2014, με την παρουσία και της Γραμματέως Ελένης Τσιουρή, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Ε. Σ. του Χ., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Αθανάσιο Βγενόπουλο, που ανακάλεσε την δήλωση του κατ' άρθρο 242 παρ.2 ΚΠολΔ και δεν κατέθεσε προτάσεις.

Των αναιρεσιβλήτων: 1. Κ. Σ. του Π., κατοίκου ..., ο οποίος δεν παραστάθηκε και δεν εκπροσωπήθηκε από πληρεξούσιο δικηγόρο και 2. του ν.π.ι.δ. με την επωνυμία ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα ως εκ του νόμου ειδικού διαδόχου της ανώνυμης ασφαλιστικής εταιρίας με την επωνυμία "ΓΕΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ (GENERAL UNION) Α.Ε.Ε.Γ.Α," η άδεια λειτουργίας της οποίας ανακλήθηκε, το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Γεώργιο Μανουσάκη και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 24-5-2007 αγωγή των: ήδη αναιρεσείοντος και 2ου των ήδη αναιρεσιβλήτων, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Κορίνθου. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις:166/2008 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 280/2010 του Εφετείου Ναυπλίου. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 4-8-2011 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης, Π.ς ΧατζηΠ.ς ανέγνωσε την από 26-11-2012 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε : α) τη απόρριψη του πρώτου λόγου της από 4-8-2011 και με αρ.καταθ. 32/2011 αίτησης για αναίρεση της υπ' αριθ. 280/2010 απόφασης του Εφετείου Ναυπλίου καθόσον αφορά το κονδύλιο της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης και την αποδοχή αυτού κατά τα λοιπά και β) την αποδοχή του δεύτερου λόγου αυτής.

Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος του 2ου αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι.- Ο Κ.Πολ.Δ. ορίζει στο άρθρο 576 § 2 ότι αν ο αντίδικος εκείνου που επέσπευσε τη συζήτηση δεν εμφανιστεί ή εμφανιστεί αλλά δεν λάβει μέρος σ' αυτήν με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, ο Άρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως αν κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα και αν η κλήση δεν επιδόθηκε καθόλου ή δεν επιδόθηκε νόμιμα ή εμπρόθεσμα, ο Άρειος Πάγος κηρύσσει απαράδεκτη τη συζήτηση και η υπόθεση επαναφέρεται με νέα κλήτευση, ενώ στην αντίθετη περίπτωση προχωρεί στη συζήτηση παρά την απουσία εκείνου που έχει κλητευθεί.

Περαιτέρω, στην § 3 του ίδιου πιο πάνω άρθρου, όπως αυτή ισχύει μετά την τροποποίησή της με το άρθρο 62 του Ν. 4139/2013 (ΦΕΚ 74 τ. Α'/20.3.2013) και καταλαμβάνει και την προκειμένη υπόθεση, ως εκ του χρόνου συζήτησής της ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου (άρθρ. 98 § 1 και 104 του ως άνω νόμου), ορίζεται ότι σε περίπτωση απλής ομοδικίας, αν κάποιος δεν εκπροσωπηθεί από πληρεξούσιο δικηγόρο, η υπόθεση χωρίζεται και η συζήτηση της αίτησης αναίρεσης χωρεί νομίμως ως προς όσους εκπροσωπούνται από πληρεξούσιο δικηγόρο ή έχουν κλητευθεί νομίμως και κηρύσσεται απαράδεκτη ως προς τους λοιπούς.

Εξάλλου, όπως προκύπτει από τις συνδυασμένες διατάξεις των παραγράφων 1, 2 και 4 του άρθρου 568 του Κ.Πολ.Δ. για να είναι νόμιμη η από τον επισπεύδοντα αναιρεσείοντα κλήτευση του αναιρεσίβλητου για την ορισθείσα από τον πρόεδρο του αρμόδιου τμήματος του Αρείου Πάγου δικάσιμο, είναι αναγκαία η προς τον αναιρεσίβλητο επίδοση, νόμιμα και εμπρόθεσμα, και αντιγράφου του δικογράφου της αίτησης αναίρεσης που κατατέθηκε.

Η κατά τα άνω δε επίδοση και αντιγράφου του δικογράφου της αίτησης αναίρεσης επιβάλλεται και από την διάταξη του άρθρου 111 § 2 εδ. α' του Κ.Πολ.Δ., με την οποία θεσπίζεται το θεμελιώδες δικονομικό αξίωμα της τήρησης προδικασίας και από την οποία προκύπτει ότι δεν είναι επιτρεπτή, εκτός από εξαιρετικές περιπτώσεις που καθορίζονται στο νόμο, η συζήτηση οποιασδήποτε αίτησης από το δικαστήριο αν δεν έχει επιδοθεί το οικείο έγγραφο στον αντίδικο του αιτούντος, εκτός αν εκείνος παρίσταται και δεν αντιλέγει.

Από τον συνδυασμό όλων των παραπάνω δικονομικών διατάξεων προκύπτει ότι σε περίπτωση κατά την οποία έχει ασκηθεί αίτηση αναίρεσης στρεφομένη κατά περισσοτέρων του ενός αναιρεσιβλήτων, οι οποίοι τελούν μεταξύ τους σε σχέση απλής ομοδικίας, εάν κατά τη συζήτηση αυτής, την οποία επισπεύδει ο αναιρεσείων, δεν εμφανιστεί κάποιος εκ των περισσοτέρων ομοδίκων αντιδίκων του ή εμφανιστεί αλλά δεν λάβει μέρος με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, ο Άρειος Πάγος ερευνά αυτεπαγγέλτως αν ο απολιπόμενος αναιρεσίβλητος κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα και σε καταφατική περίπτωση προχωρεί στη συζήτηση παρά την απουσία του, ενώ στην αντίθετη περίπτωση (αποφατική) η συζήτηση δεν κηρύσσεται απαράδεκτη για όλους, αλλά η υπόθεση χωρίζεται και η συζήτηση της αίτησης αναίρεσης χωρεί νομίμως ως προς όσους έχουν κλητευθεί.- Στην προκειμένη περίπτωση με την από 2.10.2013 κλήση του αναιρεσείοντος Ε.

Σ. φέρεται προς συζήτηση η από 4.8.2011 και με αριθμό κατάθεσης 32/2011 αίτηση αυτού κατά των αναιρεσιβλήτων, για αναίρεση της υπ' αριθμ. 280/2010 απόφασης του Εφετείου Ναυπλίου, η οποία εκδόθηκε κατά την ειδική διαδικασία των διαφορών για ζημίες από αυτοκίνητο (άρθρ. 681 Α Κ.Πολ.Δ.). Περαιτέρω, όπως προκύπτει από τα πρακτικά συνεδρίασης του Δικαστηρίου τούτου, κατά την εκφώνηση της υπόθεσης από τη σειρά του πινακίου δεν εμφανίστηκε, ούτε εκπροσωπήθηκε από πληρεξούσιο δικηγόρο, ο πρώτος των αναιρεσιβλήτων Κ.

Σ., ο δε κατά τα άνω επισπεύδων τη συζήτηση της υπόθεσης αναιρεσείων, προκειμένου να αποδείξει την κλήτευση του ως άνω απολιπόμενου αναιρεσίβλητου, προσκομίζει την υπ' αριθμ. 3024 Δ'/3.12.2013 έκθεση επίδοσης του δικαστικού επιμελητή του Πρωτοδικείου Κορίνθου Σ. Γ. Κ., από την οποία προκύπτει ότι επιδόθηκε σ' αυτόν μόνο αντίγραφο της ως άνω κλήσης για συζήτηση της αναίρεσης κατά την δικάσιμο που αναφέρεται στην αρχή της παρούσας, η οποία ορίσθηκε προς τούτο μετά από διαδοχικές ματαιώσεις της συζήτησης κατά τις δικασίμους της 6.5.2012 και 20.9.2013.

Δεν προσκομίζει, όμως, ούτε επικαλείται αποδεικτικό επίδοσης σ' αυτόν και της αίτησης αναίρεσης, με συνέπεια η κλήτευση του απόντος πρώτου των αναιρεσιβλήτων, ο οποίος τελεί σε σχέση απλής ομοδικίας με το δεύτερο εξ αυτών, να μην είναι νόμιμη. Σύμφωνα λοιπόν με τα προαναφερόμενα και τα εκτιθέμενα στην προηγηθείσα μείζονα σκέψη, πρέπει να κηρυχθεί απαράδεκτη η συζήτηση της υπόθεσης ως προς τον απολιπόμενο πρώτο των αναιρεσιβλήτων, ενώ πρέπει να χωρισθεί η υπόθεση και να προχωρήσει η συζήτηση της αίτησης αναίρεσης ως προς το νομίμως παριστάμενο δεύτερο των αναιρεσιβλήτων Επικουρικό Κεφάλαιο.

Συνεπώς, η ένδικη υπόθεση ερευνάται μόνον ως προς το ως άνω νομίμως παριστάμενο δεύτερο των αναιρεσιβλήτων Ν.Π.Ι.Δ. με την επωνυμία "Επικουρικό Κεφάλαιο Ασφάλισης Ευθύνης Από Ατυχήματα Αυτοκινήτων" (του λοιπού Επικουρικό Κεφάλαιο), το οποίο, λόγω ανάκλησης της άδειας λειτουργίας της αρχικώς εναγόμενης ασφαλιστικής εταιρίας με την επωνυμία "ΓΕΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ (GENERAL UNION) ΑΕΕΓΑ", με την υπ' αριθμ. 152/2009 απόφαση της Επιτροπής Εποπτείας Ιδιωτικής Ασφάλισης, υπεισήλθε αυτοδικαίως στη δικονομική θέση αυτής (άρθρ. 25 § 4 Ν. 489/1976).-

ΙΙ.- Από την κατ' άρθρο 561 § 2 του Κ.Πολ.Δ. παραδεκτή επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων της δίκης προκύπτει, ότι, η με την υπό κρίση αίτηση αναίρεσης προσβαλλόμενη υπ' αριθμ. 280/2010 απόφαση του Εφετείου Ναυπλίου, η οποία εκδόθηκε κατά την ειδική διαδικασία των διαφορών για ζημίες από αυτοκίνητο, αποτελεί κατάληξη της ακόλουθης διαδικαστικής διαδρομής :

Ο ήδη αναιρεσείων Ε. Σ. και η μη μετέχουσα της παρούσας κατ' αναίρεση δίκης ομόρρυθμη εταιρία με την επωνυμία "Χ. Σ. και ΣΙΑ Ο.Ε.", η οποία εδρεύει στο Ξυλόκαστρο Κορινθίας, είχαν ασκήσει ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Κορίνθου την από 24.5.2007 αγωγή, με την οποία επικαλούμενος ο ενδιαφέρων εν προκειμένω πρώτος των εναγόντων - νυν αναιρεσείων ότι συνεπεία του περιγραφόμενου σ' αυτή αυτοκινητικού ατυχήματος, που έλαβε χώρα στις 15.9.2006, είχε υποστεί θετική και αποθετική ζημία και βλάβη της υγείας του, ζήτησε όπως υποχρεωθούν οι εναγόμενοι και ειδικότερα ο ήδη πρώτος των αναιρεσιβλήτων Κ.

Σ. και η εδρεύουσα στην Αθήνα ανώνυμη ασφαλιστική εταιρία με την επωνυμία "ΓΕΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ Α.Ε.Ε.Γ.Α.", της οποίας, όπως προαναφέρθηκε, η άδεια λειτουργίας ανακλήθηκε οριστικά και στης οποίας τη δικονομική θέση υπεισήλθε ένεκα τούτου το ήδη δεύτερο των αναιρεσιβλήτων Επικουρικό Κεφάλαιο, να του καταβάλουν, έκαστος εις ολόκληρον, το συνολικό ποσό των 139.147,40 ευρώ, το οποίο αναλύεται ειδικότερα ως ακολούθως :

α) ποσό 1.807,40 ευρώ για έξοδα νοσηλείας και ιατρικών εξετάσεων, β) ποσό 590 ευρώ ως έξοδα μετακινήσεων από το Ξυλόκαστρο όπου κατοικεί στα διάφορα νοσηλευτικά ιδρύματα της Κορίνθου και του Ρίο, γ) ποσό 6.750 ευρώ, υπό μορφή απώλειας εισοδημάτων του χρονικού διαστήματος από του τραυματισμού του (15.9.2006) και μέχρι 25.12.2006, δ) ποσό 50.000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης και ε) ποσό 80.000 ευρώ, ως αποζημίωση εκ του άρθρου 931 ΑΚ.

Επί της αγωγής αυτής, η οποία συζητήθηκε κατ' αντιμωλία των διαδίκων, εκδόθηκε από το Μονομελές Πρωτοδικείο Κορίνθου, το οποίο δίκασε κατά την ειδική διαδικασία των διαφορών για ζημίες από αυτοκίνητο, η υπ' αριθμ. 166/2008 οριστική απόφαση, με την οποία έγινε εν μέρει δεκτή για το συνολικό ποσό των 12.997,40 ευρώ και ειδικότερα επιδικάσθηκαν στον ενάγοντα α) εκ του υπό στοιχείο α' κονδυλίου, ποσό 1.407,40 ευρώ, β) ολόκληρο το υπό στοιχείο β' κονδύλιο, ποσού 590 ευρώ, γ) εκ του υπό στοιχείο γ' κονδυλίου, ποσό 3.000 ευρώ, δ) εκ του υπό στοιχείο δ' κονδυλίου, ποσό 8.000 ευρώ και ε) απορρίφθηκε καθ' ολοκληρία το υπό στοιχείο ε' κονδύλιο.

Κατά της απόφασης αυτής άσκησαν έφεση αμφότερα τα διάδικα μέρη και ειδικότερα οι μεν ενάγοντες την από 4.3.2009, με την οποία ο ενδιαφέρων εν προκειμένω αναιρεσείων μεμφόταν την εκκαλουμένη για όλα τα εν μέρει δεκτά γενόμενα κονδύλια, πλην του ως άνω υπό στοιχείο β', και για το εξ ολοκλήρου απορριφθέν κονδύλιο των 80.000 ευρώ εκ του άρθρου 931, και οι εναγόμενοι την από 31.3.2009 τοιαύτη.

Επί των εφέσεων αυτών, οι οποίες συνεκδικάσθηκαν κατ' αντιμωλία των διαδίκων, εκδόθηκε από το Εφετείο Ναυπλίου, το οποίο δίκασε ομοίως κατά την προαναφερόμενη ειδική διαδικασία, η υπ' αριθμ. 280/2010 απόφαση με την οποία απορρίφθηκαν αυτές ως αβάσιμες κατ' ουσία. Κατά της απόφασης αυτής εναντιώνεται ο ενάγων - εκκαλών και ήδη αναιρεσείων με την ένδικη αίτηση αναίρεσης και με τους διατυπούμενους δι' αυτής λόγους, οι οποίοι και ερευνώνται στη συνέχεια κατά τα παρακάτω για ένα έκαστο τούτων ειδικότερον εκτιθέμενα.-

ΙΙΙ.- Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 299, 914 και 932 ΑΚ, συνάγεται ότι η χρηματική ικανοποίηση για την ηθική βλάβη, που υπέστη ο παθών από αδικοπραξία, επιδικάζεται σ' αυτόν μετά από ελεύθερη εκτίμηση του δικαστηρίου της ουσίας με βάση τα υποβαλλόμενα υπό την κρίση του περιστατικά, σύμφωνα με τα διδάγματα της κοινής πείρας και τους κανόνες της λογικής, χωρίς να υποχρεούται να διατάξει αποδείξεις ως προς την επέλευση ή μη της ηθικής βλάβης, καθώς και ως προς το ύψος του ποσού της χρηματικής ικανοποίησης.

Μεταξύ των κριτηρίων που λαμβάνει υπόψη το δικαστήριο για τον καθορισμό του ποσού της χρηματικής ικανοποίησης είναι, εκτός των άλλων, οι συνθήκες τέλεσης της αδικοπραξίας, η βαρύτητα του πταίσματος του δράστη, το είδος και οι συνέπειες της γενόμενης προσβολής (τραυματισμός), η κοινωνική και οικονομική κατάσταση των μερών και το τυχόν συντρέχον πταίσμα του παθόντος, με βάση το οποίο το δικαστήριο, ύστερα από σχετική ένσταση του υπόχρεου, μπορεί ανάλογα με την βαρύτητα που αποδίδει σ' αυτό να επιδικάσει ή μη χρηματική ικανοποίηση ή να μειώσει το ποσό αυτής (ΑΠ 1480/2004).

Περαιτέρω, κατά τη διάταξη του άρθρου 931 Α.Κ. "η αναπηρία ή η παραμόρφωση που προξενήθηκε στον παθόντα λαμβάνεται υπόψη κατά την επιδίκαση της αποζημίωσης αν επιδρά στο μέλλον του". Ως "αναπηρία" θεωρείται κάποια έλλειψη της σωματικής, νοητικής ή ψυχικής ακεραιότητάς του προσώπου, ενώ ως "παραμόρφωση", νοείται κάθε ουσιώδης αλλοίωση της εξωτερικής εμφάνισης του προσώπου, η οποία καθορίζεται όχι αναγκαίως κατά τις απόψεις της ιατρικής, αλλά κατά τις αντιλήψεις της ζωής, και ως "μέλλον" νοείται η επαγγελματική, οικονομική και κοινωνική εξέλιξη του προσώπου.

Δεν απαιτείται βεβαιότητα δυσμενούς επιρροής της αναπηρίας ή παραμόρφωσης στο μέλλον του προσώπου. Αρκεί και απλή δυνατότητα κατά τη συνήθη πορεία των πραγμάτων. Στον επαγγελματικό - οικονομικό τομέα η αναπηρία ή παραμόρφωση του ανθρώπου, κατά τα διδάγματα της κοινής πείρας, αποτελεί αρνητικό στοιχείο στα πλαίσια του ανταγωνισμού και της οικονομικής εξέλιξης και προαγωγής του.

Οι δυσμενείς συνέπειες είναι περισσότερο έντονες σε περιόδους οικονομικών δυσχερειών και στενότητας στην αγορά εργασίας. Οι βαρυνόμενοι με αναπηρία ή παραμόρφωση μειονεκτούν και κινδυνεύουν να βρεθούν εκτός εργασίας έναντι των υγιών συναδέλφων τους: Η ΑΚ 931 προβλέπει επιδίκαση από το δικαστήριο χρηματικής παροχής στον παθόντα αναπηρία ή παραμόρφωση, εφόσον συνεπεία αυτών επηρεάζεται το μέλλον του.

Η χρηματική αυτή παρoχή δεν αποτελεί αποζημίωση, εφόσον η τελευταία, εννοιολογικώς συνδέεται με την επίκληση και απόδειξη ζημίας περιουσιακής, δηλαδή διαφοράς μεταξύ της περιουσιακής κατάστασης μετά το ζημιογόνο γεγονός και εκείνης που θα υπήρχε χωρίς αυτό. Εξάλλου, η συνεπεία της αναπηρίας ή παραμόρφωσης ανικανότητα προς εργασία, εφόσον προκαλεί στον παθόντα περιουσιακή ζημία αποτελεί βάση αξίωσης προς αποζημίωση, που στηρίζεται στην ΑΚ 929 (αξίωση διαφυγόντων εισοδημάτων).

Όμως η αναπηρία ή παραμόρφωση, ως τοιαύτη δεν σημαίνει κατ' ανάγκη πρόκληση στον παθόντα .περιουσιακής ζημίας. Δεν μπορεί να γίνει πρόβλεψη, ότι η αναπηρία ή παραμόρφωση θα προκαλέσει στον παθόντα συγκεκριμένη περιουσιακή ζημία. Είναι όμως βέβαιο, ότι η αναπηρία, ή παραμόρφωση ανάλογα με το βαθμό της και τις λοιπές συντρέχουσες περιστάσεις (ηλικία, φύλο, κλίσεις και επιθυμίες του παθόντος) οπωσδήποτε θα έχει δυσμενή επίδραση στην κοιvωνική - οικονομική εξέλιξη τούτου, κατά τρόπο όμως που δεν δύναται επακριβώς να προσδιορισθεί.

Η δυσμενής αυτή επίδραση είναι δεδομένη και επoμένως δεν δικαιολογεί εμμoνή στην ανάγκη προσδιορισμού του ειδικoύ τρόπου της επίδρασης αυτής και των συνεπειών της στο κοινωνικό, οικονομικό μέλλον του παθόντος. Έτσι, ορθότερη κρίνεται η ερμηνεία της ΑΚ 931, που την καθιστά εφαρμόσιμη, σύμφωνα με την οποία προβλέπεται από τη διάταξη η επιδίκαση στον παθόντα αναπηρία ή παραμόρφωση ενός εύλογου χρηματικού ποσού ακριβώς λόγω της αναπηρίας ή παραμόρφωσης, χωρίς σύνδεση με συγκεκριμένη περιουσιακή ζημία, η οποία άλλωστε και δεν δύναται να προσδιορισθεί.

Το ποσό του επιδικαζομένου κατά την ΑΚ 931 εύλογου χρηματικού ποσού εξευρίσκεται κατ' αρχήν με βάση το είδος και τις συνέπειες της αναπηρίας ή παραμόρφωσης αφενός και την ηλικία του παθόντος αφετέρου. Είναι πρόδηλο, ότι η κατά την ΑΚ 931 αξίωση είναι διαφορετική α) από την κατά την ΑΚ 929 αξίωση για διαφυγόντα εισοδήματα του παθόντος, που κατ' ανάγκη συνδέεται με επίκληση και απόδειξη συγκεκριμένης περιουσιακής ζημίας, λόγω της ανικανότητας του παθόντος προς εργασία και β) από την κατά την ΑΚ 932 χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης.

Είναι αυτονόητο ότι όλες οι παραπάνω αξιώσεις δύνανται να ασκηθούν είτε σωρευτικώς, είτε μεμονωμένως, αφού πρόκειται για αυτοτελείς αξιώσεις και η θεμελίωση καθεμιάς από αυτές δεν προϋποθέτει αναγκαίως την ύπαρξη μιας των λοιπών (ΑΠ 2067/2006, ΑΠ 1645/2006). Τέλος, κατά την έννοια του άρθρου 559 αριθμ.19 ΚΠολΔ, λόγος αναίρεσης για έλλειψη νόμιμης βάσης της απόφασης, ιδρύεται όταν από τις αιτιολογίες της δεν προκύπτουν σαφώς τα περιστατικά, που είναι αναγκαία, για να κριθεί αν στη συγκεκριμένη περίπτωση συντρέχουν οι νόμιμοι όροι της διάταξης του ουσιαστικού δικαίου που εφαρμόστηκε ή δεν συντρέχουν, ώστε να αποκλείεται η εφαρμογή της, καθώς και όταν η απόφαση δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες ελλιπείς ή αντιφατικές ως προς το νομικό χαρακτηρισμό των πραγματικών περιστατικών, τα οποία έγιναν δεκτά και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης.

Αντιθέτως, δεν υπάρχει έλλειψη νόμιμης βάσης, όταν πρόκειται για ελλείψεις που ανάγονται στην εκτίμηση των αποδείξεων και μάλιστα στην ανάλυση, στάθμιση και αιτιολόγηση του εξαγόμενου από αυτές πορίσματος, εφόσον το τελευταίο διατυπώνεται στην απόφαση σαφώς (ΑΠ 1702/2011, ΑΠ 399/2004).- Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση, το Εφετείο δέχθηκε, κατά την ανέλεγκτη αναιρετικά περί πραγμάτων κρίση του και σχετικά με τα μνημονευόμενα στην υπ' αριθμ.

δύο λατινικό (

ΙΙ) σκέψη της παρούσας κονδύλια υπό τα αλφαβητικά στοιχεία α' έως και γ' τα ακόλουθα : "Περαιτέρω, αποδείχθηκε ότι, λόγω του ενδίκου τροχαίου ατυχήματος ο πρώτος ενάγων δαπάνησε για τη διενέργεια ιατρικών εξετάσεων και για την ιατροφαρμακευτική του περίθαλψη το συνολικό ποσό των 1.407,4 ευρώ. Για τις μετακινήσεις του σε διαγνωστικά κέντρα και νοσηλευτικά ιδρύματα, αναφορικά με την παρακολούθηση της πορείας της υγείας του, δαπάνησε συνολικά το ποσό των 590 ευρώ.

Απώλεσε δε λόγω του τροχαίου ατυχήματος, εισοδήματα που κατά την συνήθη πορεία των πραγμάτων θα αποκέρδαινε από την εργασία του σε οικογενειακή επιχείρηση εμπορίας ειδών SUPER MARKET στο Ξυλόκαστρο, ύψους 50 ευρώ ημερησίως, για χρονικό διάστημα 60 εργασίμων ημερών, δηλαδή συνολικά ποσό 3.000 ευρώ". Με βάση δε τις παραδοχές του αυτές το Εφετείο επικύρωσε κατά τούτο την ομοίως αποφανθείσα πρωτόδικη απόφαση και απέρριψε τους συναφείς πρώτο και δεύτερο λόγους της έφεσης του ήδη αναιρεσείοντος με τους οποίους πληττόταν η εν λόγω απόφαση για εσφαλμένη εκτίμηση των αποδείξεων αναφορικά με το ύψος των προαναφερομένων κονδυλίων που επιδικάσθηκαν σ' αυτόν.

Έτσι που έκρινε το Εφετείο δεν παραβίασε εκ πλαγίου με ελλιπή ή ασαφή ή αντιφατική αιτιολογία τις εφαρμοσθείσες από αυτό διατάξεις ουσιαστικού δικαίου των άρθρων 914, 297 και 298 ΑΚ και ο τα αντίθετα υποστηρίζων πρώτος κατά σειρά λόγος της αναίρεσης, κατά το πρώτο μέρος του, από το άρθρο 559 αριθμ. 19 Κ.Πολ.Δ. (όχι δε και από τον αριθμό 1), με τον οποίο και υπό το πρόσχημα της έλλειψης νόμιμης βάσης πλήττεται πράγματι η περί των κονδυλίων τούτων ανέλεγκτη αναιρετικώς κρίση του δικαστηρίου της ουσίας, είναι απορριπτέος προεχόντως ως απαράδεκτος.

Περαιτέρω, με την προσβαλλόμενη απόφαση επιδικάσθηκε στον ήδη αναιρεσείοντα ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης το ποσό των 8.000 ευρώ. Για τον προσδιορισμό δε του επιδικασθέντος ποσού το Εφετείο έλαβε υπόψη "τις συνθήκες που έγινε το τροχαίο ατύχημα, τη θλίψη και την ταλαιπωρία που υπέστη ο πρώτος ενάγων λόγω του τραυματισμού του σε σχετικά νεαρή ηλικία, το βαθμό του πταίσματος του οδηγού που τον ζημίωσε, την κοινωνική και οικονομική κατάσταση των μερών (πλην αυτής της δεύτερης εναγόμενης ασφαλιστικής εταιρίας)".

Δηλαδή λήφθηκαν υπόψη τα προαναφερόμενα κριτήρια για τον προσδιορισμό του επιδικασθέντος ποσού της χρηματικής ικανοποίησης και κατά συνέπεια ο προαναφερόμενος πρώτος λόγος της αναίρεσης, κατά το δεύτερο μέρος του, από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ., με τον οποίο υποστηρίζονται τα αντίθετα, είναι αβάσιμος και απορριπτέος.

Πρέπει να σημειωθεί εδώ ότι, με βάση όσα προεκτέθηκαν, δεν ελέγχεται το ύψος της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης που επιδικάσθηκε, ο προσδιορισμός του οποίου ανήκει στην κυριαρχική εξουσία του δικαστηρίου της ουσίας, η οποία δεν υπόκειται στον έλεγχο του Αρείου Πάγου, αλλά μόνο το αν λήφθηκαν υπόψη ή όχι τα καθοριστικά για τον προσδιορισμό του ύψους της χρηματικής ικανοποίησης στοιχεία.

Στη συνέχεια ασχολούμενο το Εφετείο με το επί του άρθρου 931 ΑΚ θεμελιούμενο κονδύλι της αποζημίωσης των 80.000 ευρώ, δέχθηκε ότι "δεν αποδείχθηκε ωστόσο η ουσιαστική βασιμότητα του αιτουμένου κονδυλίου κατ' άρθρο 931 ΑΚ, το οποίο τυγχάνει απορριπτέο". Έτσι όμως που έκρινε το Εφετείο διέλαβε παντελώς ανεπαρκή αιτιολογία αναφορικά με την ουσιαστική ή μη βασιμότητα του ως άνω κονδυλίου αποζημίωσης εκ του άρθρου 931 ΑΚ και τούτο (ανεπάρκεια αιτιολογίας) ενόψει ιδίως των παραδοχών του που περιέχονται στην έκτη σελίδα της απόφασης, κατά τις οποίες "λόγω της ισχυρής σύγκρουσης ο πρώτος ενάγων τραυματίστηκε και μεταφέρθηκε στο Νοσοκομείο Κορίνθου, όπου διαπιστώθηκε ότι είχε υποστεί κάκωση κεφαλής, βαρεία θλάση με αιμάτωμα πτερυγίου αριστερού ωτός, κάκωση ΑΜΣΣ με ραβόκρανο και ωμοβραχιόνιο σύνδρομο, ενώ το αυτοκίνητο.." και των πρωτοδίκως και κατ' έφεση προβληθέντων ισχυρισμών του ήδη αναιρεσείοντος περί προϊούσας ελάττωσης της ακοής του από το αριστερό αυτί και συνοδών της βαρηκοΐας εμβοών, που εμφανίζονται ως συνέπειες του τραυματισμού του από το ένδικο αυτοκινητικό ατύχημα και ασκούν επιρροή στην μελλοντική ατομική, οικογενειακή και κοινωνική του ζωή.

Η τοιαύτη δε ανεπαρκής αιτιολογία καθιστά ανέφικτο τον αναιρετικό έλεγχο της ορθότητας ή μη της απόρριψης του εν λόγω κονδυλίου, το οποίο τείνει να θεμελιωθεί επί της ουσιαστικού δικαίου διάταξης του άρθρου 931 ΑΚ, την οποία το Εφετείο εκ πλαγίου παραβίασε. Κατά συνέπεια ο κατ' εκτίμηση του όλου περιεχομένου του ταύτα προβάλλων πρώτος λόγος της αναίρεσης, κατά το τρίτο μέρος του, από το άρθρο 559 αριθμ. 19 Κ.Πολ.Δ.

είναι βάσιμος και πρέπει να γίνει δεκτός. Η παραδοχή δε του αναιρετικού αυτού λόγου κατά το ως άνω τρίτο μέρος του καθιστά αλυσιτελή την εξέταση του διατυπούμενου με την αναίρεση δεύτερου και τελευταίου λόγου αυτής, από τον αριθμό 11 γ' του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ. (μη λήψη υπόψη από το Εφετείο προσκομισθέντων και επικληθέντων από τον αναιρεσείοντα εγγράφων), ο οποίος κατατείνει στο ίδιο αποτέλεσμα, ήτοι στην αναίρεση της προσβαλλόμενης απόφασης αναφορικά με την απόρριψη του κονδυλίου αποζημίωσης εκ του άρθρου 931 ΑΚ.- IV.- Συνοψίζοντας λοιπόν πάντα τα προαναφερθέντα πρέπει α) να κηρυχθεί απαράδεκτη η συζήτηση της υπό κρίση αίτησης αναίρεσης ως προς τον πρώτο των αναιρεσιβλήτων Κ.

Σ., β) να διαταχθεί ο χωρισμός της υπόθεσης ως προς το νομίμως παριστάμενο δεύτερο των αναιρεσιβλήτων Επικουρικό Κεφάλαιο, ως προς το οποίο και μόνο χωρεί η συζήτηση της αίτησης αναίρεσης, γ) να γίνει δεκτή η αναίρεση κατά το μέρος με το οποίο πλήττεται η προσβαλλόμενη απόφαση αναφορικά με την απόρριψη του κονδυλίου της αποζημίωσης από το άρθρο 931 ΑΚ, δ) να παραπεμφθεί η υπόθεση κατά το αναιρούμενο μέρος της για παραπέρα εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση, του οποίου είναι δυνατή η σύνθεση με άλλους δικαστές, πλην εκείνων που δίκασαν προηγουμένως (άρθρ. 580 § 3 Κ.Πολ.Δ.) και ε) να καταδικασθεί το αναιρεσίβλητο Επικουρικό Κεφάλαιο στην πληρωμή μέρους των δικαστικών εξόδων του μη έχοντος καταθέσει προτάσεις αναιρεσείοντος (άρθρ. 106, 178 § 1, 183 Κ.Πολ.Δ.), όπως ορίζεται ειδικότερα στο διατακτικό.-

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Κηρύσσει απαράδεκτη τη συζήτηση της από 4.8.2011 και με αριθμό κατάθεσης 32/2011 αίτησης αναίρεσης της εκδοθείσας κατά την ειδική διαδικασία των διαφορών για ζημίες από αυτοκίνητο υπ' αριθμ. 280/2010 απόφασης του Εφετείου Ναυπλίου, ως προς τον πρώτο των αναιρεσιβλήτων Κ. Σ. του Π..-

Χωρίζει την υπόθεση ως προς το δεύτερο των αναιρεσιβλήτων Ν.Π.Ι.Δ. με την επωνυμία "Επικουρικό Κεφάλαιο Ασφάλισης Ευθύνης από Ατυχήματα Αυτοκινήτων".-

Αναιρεί την προαναφερόμενη υπ' αριθμ. 280/2010 απόφαση του Εφετείου Ναυπλίου κατά το κεφάλαιό της με το οποίο απορρίφθηκε το αγωγικό κονδύλι της αποζημίωσης, ποσού 80.000 ευρώ, από το άρθρο 931 ΑΚ.-

Παραπέμπει κατά τούτο την υπόθεση για παραπέρα εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, το οποίο θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που είχαν δικάσει προηγουμένως.- Και

Καταδικάζει το δεύτερο των αναιρεσιβλήτων Επικουρικό Κεφάλαιο στην πληρωμή μέρους των δικαστικών εξόδων του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει στο ποσό των χιλίων (1.000) ευρώ.-

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, την 12η Ιουνίου 2014.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, την 26η Ιουνίου 2014.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ