Supreme Court allows appeal against insurance court ruling due to contradictory reasoning and lack of legal basis.

Απόφαση 1473 / 2025 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1473/2025

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Αλεξάνδρα Αποστολάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Σωκράτη Πλαστήρα, Σταύρο Μάλαινο, Αντιγόνη Τζελέπη και Αθανάσιο Νικολόπουλο, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 7 Μαρτίου 2025, με την παρουσία και του Γραμματέα Α. Λ., για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Α. Μ. του Π., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ευάγγελο Γολεγό με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.

Της αναιρεσίβλητης: Ανώνυμης ασφαλιστικής εταιρείας με την επωνυμία "HD INSURANCE LTD" και ήδη "HD INSURANCE PLC", που εδρεύει στην Κύπρο και εκπροσωπείται νόμιμα, διατηρεί δε υποκατάστημα στην Ελλάδα, εδρεύει στο Μαρούσι Αττικής και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ιωάννη Κωλέττη, που δήλωσε στο ακροατήριο και με τις κατατεθείσες προτάσεις του την ως άνω μεταβολή της επωνυμίας της αναιρεσίβλητης εταιρείας.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 31-5-2019 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 1396/2020 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 4685/2021 τελεσίδικη του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 6-7-2023 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, με Εισηγητή τον Αρεοπαγίτη Αθανάσιο Νικολόπουλο, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος της αναιρεσίβλητης ζήτησε την απόρριψη της αίτησης αναίρεσης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Με την υπό κρίση, από 06-07-2023 (αριθ. έκθ. κατάθ: 5636/ 570/06-07-2023) αίτηση αναίρεσης, προσβάλλεται η, αντιμωλία των διαδίκων, εκδοθείσα κατά την ειδική διαδικασία των περιουσιακών διαφορών, για ζημιές από αυτοκίνητα και από την σύμβαση ασφάλισής τους (άρθρο 614 αριθμ.6 του ΚΠολΔ), με αριθμό 4685/2021 τελεσίδικη απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Αυτή είναι παραδεκτή (άρθρα 577 παρ. 1 του ΚΠολΔ), διότι ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα, εντός της διετούς καταχρηστικής προθεσμίας του άρθρου 564 παρ. 3 του ΚΠολΔ, όπως ισχύει μετά την αντικατάστασή του από το άρθρο τρίτο του άρθρου 1 του Ν. 4335/2015, εφόσον από τα προσκομιζόμενα έγγραφα δεν προκύπτει, ούτε οι διάδικοι επικαλούνται επίδοση της προσβαλλόμενης απόφασης (άρθρα 552, 553, 556, 558, 564 αρ.3 του ΚΠολΔ). Επομένως πρέπει να ερευνηθεί ως προς την νομική και ουσιαστική βασιμότητα των λόγων αυτής (άρθρο 577 παρ.3 ΚΠολΔ).

Από την προσβαλλόμενη με αριθμό 4685/2021 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών και τα λοιπά διαδικαστικά έγγραφα της δίκης, που επιτρεπτά επισκοπούνται (άρθρο 561 αρ.2 ΚΠολΔ), προκύπτουν τα ακόλουθα, αναφορικά με την διαδικαστική πορεία της υπόθεσης: Ο ήδη αναιρεσείων άσκησε ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, κατά της αναιρεσίβλητης ασφαλιστικής εταιρείας δικάζοντος κατά την ειδική διαδικασία του άρθρου 614 αριθμ. 6 ΚΠολΔ, την από 31/5/2019 (ΓΑΚ 53510/2019) αγωγή αποζημιώσεως από αυτοκινητιστικό ατύχημα, με την οποία ισχυριζόταν ότι στις 8/3/2018 στο Ζεφύρι Αττική, ο Α.

Μ. οδηγώντας το με αριθμό κυκλοφορίας ... ΕΙΧ αυτοκίνητο, το οποίο ήταν ασφαλισμένο ως προς την έναντι τρίτων αστική ευθύνη στην αναιρεσίβλητη ασφαλιστική εταιρεία, προκάλεσε από αποκλειστική υπαιτιότητά του τον τραυματισμό του. Με βάση αυτά, ζήτησε, κατόπιν μετατροπής του αιτήματός του από καταψηφιστικό εξ ολοκλήρου σε αναγνωριστικό (άρθρο 223 σε συνδυασμό με το άρθρο 591 παρ. 1 ΚΠολΔ) να αναγνωρισθεί η υποχρέωση της εναγομένης να του καταβάλει ως αποζημίωση α) το ποσό των 239.799,56 ευρώ για περιουσιακή ζημία του β]το ποσό των 150.000 ευρώ για την χρηματική του ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης και γ) το ποσόν των 100.000 ευρώ ως αποζημίωση κατ' άρθρο 931ΑΚ και συνολικά το ποσόν των 489.799,56 ευρώ με το νόμιμο τόκο από την επίδοση της αγωγής του μέχρις εξοφλήσεως και να καταδικασθεί η εναγομένη στη δικαστική δαπάνη του.

H ως άνω αγωγή συζητήθηκε στο ως άνω Δικαστήριο στην συνεδρίασή του της 31/10/2019 και εκδόθηκε η υπ'αριθμόν 1396/2020 οριστική απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, με την οποία αφού κρίθηκε ότι το ένδικο ατύχημα οφείλεται σε αποκλειστική υπαιτιότητα του Α. Μ.-οδηγού του ασφαλισμένου από την αναιρεσίβλητο ασφαλιστική εταιρεία οχήματος, έγινε εν μέρει δεκτή η αγωγή του και αναγνωρίσθηκε η υποχρέωση της ως άνω ασφαλιστικής εταιρείας να του καταβάλει το συνολικά ποσόν των 79.829,77 ευρώ με το νόμιμο τόκο υπερημερίας από την επίδοση της αγωγής του ενώ καταδικάσθηκε στην δικαστική δαπάνη του.

Κατά της ανωτέρω υπ' αριθμόν 1396/2020 οριστικής αποφάσεως του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών ασκήθηκαν ενώπιον του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών, α) η από 14/12/2020 και με αριθμό καταθέσεως 38801/2021 έφεσή του αναιρεσείοντος, β) η από 5/10/2020 και με αριθμό καταθέσεως 79100/2020 έφεση της αναιρεσίβλητης ασφαλιστικής εταιρείας και γ) η από 26/7/2021 και με αριθμό καταθέσεως 6324/2021 αντέφεση του αναιρεσείοντος κατά της αναιρεσίβλητης ασφαλιστικής εταιρείας.

Οι ως άνω εφέσεις και αντέφεση συζητήθηκαν στο Μονομελές Εφετείο Αθηνών, στην συνεδρίασή του της 23/9/2021, εκδόθηκε, δε, επ' αυτών η υπ' αριθμόν 4685/2021 απόφαση του Δικαστηρίου αυτού, με την οποία κρίθηκε και στον δεύτερο βαθμό ότι, α) το ένδικο ατύχημα οφείλεται σε αποκλειστική υπαιτιότητα του Α. Μ.-οδηγού του ασφαλισμένου στην αναιρεσίβλητη ασφαλιστική εταιρεία οχήματος, β) έγινε δεκτή τυπικά και απορρίφθηκε κατ' ουσία η από 26/7/2021 αντέφεση του αναιρεσείοντος, γ) έγινε δεκτή τυπικά και απορρίφθηκε κατ' ουσία η από 14/12/2020 έφεση του αναιρεσείοντος, δ) έγινε δεκτή τυπικά και κατ' ουσία η από 5/10/2020 έφεση της αναιρεσίβλητης, ε) εξαφανίσθηκε η εκκαλουμένη απόφαση κατά τις διατάξεις της που αφορούσαν τα αναφερόμενα χρηματικά κονδύλια της από 31/5/2019 αγωγής του αναιρεσείοντος και στ) έγινε δεκτή εν μέρει η αγωγή του αναιρεσείοντος και αναγνωρίσθηκε η υποχρέωση της αναιρεσιβαλλόμενης να του καταβάλει ως αποζημίωση κατ' άρθρο 931 ΑΚ και ως χρηματική του ικανοποίηση το συνολικό ποσό των 25.920 ευρώ με το νόμιμο τόκο υπερημερίας από την επομένη της επιδόσεως της αγωγής.

Σύμφωνα με το άρθρο 932 του ΑΚ, "Σε περίπτωση αδικοπραξίας, ανεξάρτητα από την αποζημίωση για την περιουσιακή ζημία, το δικαστήριο μπορεί να επιδικάσει εύλογη, κατά την κρίση του, χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης. Αυτό ισχύει ιδίως για εκείνον που έπαθε προσβολή της υγείας, της τιμής ή της αγνείας του ή στερήθηκε την ελευθερία του.

Σε περίπτωση θανάτωσης προσώπου η χρηματική ικανοποίηση μπορεί να επιδικαστεί στην οικογένεια του θύματος λόγω ψυχικής οδύνης". Κατά την έννοια του άρθρου αυτού, το δικαστήριο της ουσίας, αφού δεχθεί, ότι συνεπεία αδικοπραξίας προκλήθηκε σε κάποιο πρόσωπο ηθική βλάβη ή ψυχική οδύνη, καθορίζει στη συνέχεια το ύψος της οφειλόμενης γι' αυτήν χρηματικής ικανοποίησης, με βάση τους κανόνες της κοινής πείρας και της λογικής, λαμβάνοντας ιδίως υπόψη, ως κριτήρια, το είδος της προσβολής, την έκταση της βλάβης, τις συνθήκες τέλεσης της αδικοπραξίας, τη βαρύτητα του πταίσματος του υπόχρεου, το τυχόν συντρέχον πταίσμα του δικαιούχου και την οικονομική και κοινωνική κατάσταση των διαδίκων μερών.

Ο προσδιορισμός του ποσού της εύλογης χρηματικής ικανοποίησης αφέθηκε στην ελεύθερη εκτίμηση του δικαστηρίου, η σχετική κρίση του οποίου δεν υπόκειται, κατ' αρχήν, σε αναιρετικό έλεγχο, αφού σχηματίζεται από την εκτίμηση των πραγματικών γεγονότων (άρθρο 561 παρ. 1 ΚΠολΔ), χωρίς υπαγωγή του πορίσματος σε νομική έννοια, ώστε να μπορεί να κριθεί εσφαλμένη εφαρμογή του νόμου, είτε ευθέως, είτε εκ πλαγίου, για έλλειψη νόμιμης βάσης.

Επιβάλλεται, όμως, σε κάθε περίπτωση, να τηρείται, κατά τον καθορισμό του ποσού που επιδικάζεται, η αρχή της αναλογικότητας, ως γενική νομική αρχή και μάλιστα αυξημένης τυπικής ισχύος, υπό την έννοια ότι η σχετική κρίση του δικαστηρίου δεν πρέπει να υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας, πράγμα που, αν συμβαίνει, ελέγχεται ως παραβίαση της πιο πάνω γενικής νομικής αρχής, ήτοι ως πλημμέλειες του άρθρου 559 αριθμ. 1 και 19 ΚΠολΔ (ΟλΑΠ 9/2015, ΑΠ 548/2021, ΑΠ 525/2021).

Στην ερευνώμενη περίπτωση, το Εφετείο, με την αναιρεσιβαλλόμενη απόφασή του, σχετικά με το κεφάλαιο χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης κατ' άρθρο 932 του ΑΚ, που επιδικάσθηκε στον αναιρεσείοντα αφού δέχθηκε ως αποκλειστικά υπαίτιο του ένδικου ατυχήματος και των εξ αυτού απορρεουσών συνεπειών τον ασφαλισμένο στην αναιρεσίβλητη ασφαλιστική εταιρεία για τις προς τρίτους ζημίες, Α.

Μ., δέχθηκε τα εξής: ".....Μετά το ατύχημα αποδείχθηκε ότι ο ενάγων οδηγός της μοτοσυκλέτας, διακομίσθηκε με ασθενοφόρο του ΕΚΑΒ στο Γενικό Νοσοκομείο Αθηνών "Γ. ΓΕΝΝΗΜΑΤΑΣ", όπου διαγνώσθηκε ότι είχε υποστεί κάταγμα φαλάγγων άκρου (ΑΡ) ποδός και αφού του παρασχέθηκαν οι πρώτες βοήθειες, υποβλήθηκε χειρουργικά σε τοποθέτηση βελόνων KΙRSCHENER.

Στο συγκεκριμένο Νοσοκομείο παρέμεινε νοσηλευόμενος από 8-3-2018 μέχρι 13-3-2018, οπότε και εξήλθε με οδηγίες για λήψη αντιπηκτικής αγωγής, βάδιση με περπατήρα τύπου "Ω" ή βακτηρίες μασχάλης, χρήση αντιθρομβωτικών καλτσών, του χορηγήθηκε αναρρωτική άδεια 30 ημερών και επανεξέταση την 2η και 4η εβδομάδα από την ημέρα της επέμβασης, σύμφωνα με τα μετ' επικλήσεως προσκομιζόμενα έγγραφα του εξιτηρίου και της λήψης αναρρωτικής άδειας του ως άνω Νοσοκομείου.

Στις 24-3-2018, περίπου 2 εβδομάδες μετά το ατύχημα, ο ιατρός Κ. Κ., χειρουργός ορθοπεδικός, ενεργώντας κατ'εντολή και για λογαριασμό της εναγόμενης ασφαλιστικής εταιρείας, εξέτασε τον ενάγοντα στο χώρο της οικίας του, οπότε και διαπίστωσε εκτεταμένο αιμάτωμα του άκρου ποδός με επαπειλούμενα νεκρωτικά στοιχεία επιδερμίδας και δέρματος στο περιφερειακό 1/3 του άκρου ποδός ιδίως των δακτύλων, επισημαίνοντας τον κίνδυνο για άμεση αντιμετώπιση των νεκρωτικών στοιχείων, προσδιόρισε ότι ο εκτιμώμενος χρόνος προσωρινής ανικανότητας από εργασία είναι τέσσερεις έως έξι εβδομάδες (2 1/2 μήνες), και ότι θα χρειαζόταν βοήθεια κατ' οίκον από συνοδό πρόσωπο για χρονικό διάστημα τεσσάρων (4) εβδομάδων, όπως όλα τα παραπάνω με λεπτομέρεια βεβαιώνονται στις από 24-3-2018 και 29-10-2019 Ιατρικές Εκθέσεις του προαναφερόμενου ιατρού.

Τελικά, στις 31-5-2018 ο ενάγων εισήχθη εκ νέου στο Γενικό Νοσοκομείο Αθηνών "Γ.ΓΕΝΝΗΜΑΤΑΣ", όπου υποβλήθηκε σε ακρωτηριασμό του 1ου και 2ου δακτύλου (ΑΡ) άκρου ποδός και παρέμεινε νοσηλευόμενος μέχρι την 2-6-2018, οπότε και εξήλθε με την διάγνωση ότι αναμένεται μόνιμη αναπηρία, ανικανότητα βάδισης επί μακρό χρόνο και τοπικό άλγος, χωρίς επιπλέον ειδικότερες αναφορές για χρονικό διάστημα αποθεραπείας και λοιπές ιατρικές οδηγίες, σύμφωνα με την από 31-7-2018 Ιατρική Βεβαίωση-Γνωμάτευση του χειρουργού ορθοπεδικού, Κ.

Γ., του ως άνω Νοσοκομείου. Στις 7-6-2018, τρεις ημέρες μετά την έξοδο από το Νοσοκομείο, ο ιατρός, Κ. Κ., χειρουργός ορθοπεδικός, ενεργώντας κατ' εντολή και για λογαριασμό της εναγόμενης ασφαλιστικής εταιρείας, εξέτασε εκ νέου τον ενάγοντα στο χώρο της οικίας του, οπότε και διαπίστωσε τον ακρωτηριασμό του 1ου και 2ου δακτύλου με τραύμα ήρεμο και πιθανότατα διάσωση της εγγύς φάλαγγας του 2ου δακτύλου, προσδιόρισε ότι ο εκτιμώμενος χρόνος προσωρινής ανικανότητας από εργασία είναι δύο (2) μήνες από την ημέρα εξέτασης, ότι θα χρειαζόταν βοήθεια κατ' οίκον από συνοδό πρόσωπο για χρονικό διάστημα δύο (2) μηνών, και ότι η συγκεκριμένη σωματική βλάβη με τον ακρωτηριασμό συνιστά μόνιμη αναπηρία προσδιορίζοντας το ποσοστό αναπηρίας σε 15% (Ενιαίος Πίνακας Προσδιορισμού Ποσοστού Αναπηρίας ΦΕΚ 4591/27-12-2017 σελ. 23436, όπως προσδιορίζει η εκκαλούσα ασφαλιστική εταιρεία), όπως όλα τα παραπάνω με λεπτομέρεια βεβαιώνονται στην από 7-6-2018 ιατρική Έκθεση του.

Στην από 29-10-2018 μεταγενέστερη Ιατρική Έκθεση, ο ίδιος ιατρός, προσδιόρισε ότι η ολοκλήρωση της κλινικής πορείας αποκατάστασης του αριστερού ποδιού του ενάγοντος θα επέλθει τον Δεκέμβριο του έτους 2018, (εννέα μήνες από τον χρόνο του ατυχήματος 8-3-2018), ότι έχει παγιωθεί μόνιμος περιορισμός λειτουργικότητας λόγω ακρωτηριασμού των δακτύλων τον αριστερού κάτω άκρου ποδός, που αντιστοιχεί στο παραπάνω ποσοστό αναπηρίας, επεξηγώντας ότι το συγκεκριμένο ποσοστό είναι χαμηλό και δεν επάγει την απονομή σύνταξης αναπηρίας, ότι αναλόγως παθόντεςαναμένονται να επιστρέφουν στην αγορά εργασίας, έστω με δυσχέρεια για ασχολίες που έχουν πολύωρη ορθοστασία ή πολύωρη βάδιση, και ότι ο ενάγων για πρακτικούς λόγους επί 4-8 εβδομάδες μετά την αρχική νοσηλεία και επί 2-3 μήνες μετά τον ακρωτηριασμό, είχε ανάγκη βοήθειας τρίτου προσώπου κατ' οίκον επί 3-4 ώρες ημερησίως για την εξυπηρέτηση τον στην ατομική υγιεινή και καθαριότητα.

Στις 12-6-2018 ο ενάγων εξετάσθηκε στα εξωτερικά ιατρεία του Νοσοκομείου "Γ.ΓΕΝΝΗΜΑΤΑΣ", οπότε και επιβεβαιώθηκε ο ακρωτηριασμός με πρόβλεψη για τροποποίηση της φυσιολογικής βάδισης με άλγος στην υπερκείμενη άρθρωση, (ποδοκνημική και γόνατο), και επιστροφή του ενάγοντος στην κανονικότητα τουλάχιστον μετά από διετία.

Στις 9-11-2018 και στις 1-11-2019, ο ενάγων επισκέφθηκε τον ιδιώτη ιατρό, Ι. Α., χειρουργό ορθοπεδικό, ο οποίος αφού επιβεβαίωσε την εξέλιξη του τραυματισμού του ενάγοντος με την χειρουργική επέμβαση οστεοσύνθεσης και στην συνέχεια με τον ακρωτηριασμό των δύο δακτύλων του αριστερού ποδιού, όπως προπεριγράφηκε, στην συνέχεια διαπίστωσε ότε ο ενάγων έφερε εκτεταμένη ουλή μετά τον ακρωτηριασμό του μεγάλου και του δεύτερου δακτύλου, όπως και σημεία με μικρές νεκρωτικές εσχάρες και εκροή οροαιματικού υγρού και υπολειπόμενα εξιδρωματικά στοιχεία, όμως κατά την εξέταση της 1-11-2019, ο ίδιος ιατρός διαπίστωσε ότι υπάρχει επούλωση των τραυμάτων και ότι έχουν αποδράμει τα στοιχεία της φλεγμονής, ότι συνεχίζεται το έντονο άλγος ισχαιμικού αλλά κυρίως νευροπαθητικού τύπου, ότι δεν μπορεί να πατήσει το πόδι ή να φορέσει οποιουδήποτε είδους υπόδημα παρά την προσπάθεια κατασκευής ειδικού υποδήματος, και ότι η πιθανότητα περαιτέρω επέμβασης έως και μερικού επιπλέον ακρωτηριασμού δακτύλων με δεδομένες τις τελευταίες εξελίξεις είναι αρκετά ισχυρή, όπως όλα τα παραπάνω βεβαιώνονται στις από 9-11-2018 και 1-11-2019 Ιατρικές Γνωματεύσεις του προαναφερόμενου ιατρού.

Τέλος, με την από 17-9-2021 εξέταση στατικού και δυναμικού πελματογραφήματος, της Π. Ε. (τρεισήμισυ έτη μετά το ατύχημα), την οποία ενήργησε ο ενάγων, εντοπίσθηκε ο ακρωτηριασμός στο αριστερό 1ο και 2ο δάκτυλο του ποδιού, (όχι περαιτέρω ακρωτηριασμός-δακτύλων), που δημιουργεί βλαισότητα και έξω στροφή του αριστερού άκρου ποδός κατά την όρθια στάση και τη βάδιση, λόγω της έλλειψης φάσης ώθησης, οπότε και συνεστήθη στον ενάγοντα ειδικό ορθοπεδικό πέλμα με ειδικό διαμορφωτήριο για την έσω υποστήριξη της μεσοταρσικής άρθρωσης της ποδικής καμάρας άμφω, και την ρύθμιση των αξόνων για διόρθωση της βάδισης και την μείωση των συμπτωμάτων, με ετήσιο επανέλεγχο της βάδισης και επανακατασκευής των πελμάτων εφόσον αυτό θεωρηθεί αναγκαίο λόγω μόνιμης βλάβης...

Από την εκτίμηση του ίδιου αποδεικτικού υλικού, αποδείχθηκε ότι ο τραυματισθείς ενάγων, υπέστη ηθική βλάβη, λόγω της στεναχώριας, της ταλαιπωρίας, του πόνου που υπέστη από τον ένδικο τραυματισμό του, (δύο χειρουργικές επεμβάσεις, μόνιμος μερικός περιορισμός λειτουργικότητας λόγω ακρωτηριασμού των δύο πρώτων δακτύλων του αριστερού κάτω άκρον ποδός), που τον εμπόδισε επί έξι (6) μήνες να αυτοεξυπηρετείται.

Εκτιμώντας τις συνθήκες τέλεσης του ατυχήματος, την αποκλειστική υπαιτιότητα του οδηγού του ασφαλιζόμενου στην εναγόμενη ασφαλιστική εταιρεία αυτοκινήτου, στην πρόκληση αυτού και στις επελθούσες ζημίες, την βαρύτητα του τραυματισμού του ενάγοντος, την ταλαιπωρία που υπέστη, την χρονική διάρκεια της νοσηλείας του στο Νοσοκομείο και κατ' οίκον και την χρονική διάρκεια της ανικανότητας προς αυτοεξυπηρέτηση, το ποσοστό μόνιμης μερικής ανικανότητας εξαιτίας του ένδικου τραυματισμού του, την κοινωνική και οικονομική κατάσταση του, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη η περιουσιακή κατάσταση της εναγομένης ασφαλιστικής εταιρίας, της οποίας η ευθύνη είναι εγγυητική (.....), το Δικαστήριο κρίνει ότι ο ενάγων υπέστη ηθική βλάβη λόγω της στεναχώριας που δοκίμασε και της ταλαιπωρίας στην οποία υποβλήθηκε, και συνεπώς προσήκει ως εύλογη χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης, η καταβολή του ποσού των δώδεκα χιλιάδων (12.000) ευρώ, ποσό κατώτερο του αιτηθέντος μείζονος χρηματικού ποσού, το οποίο δεν ενέχει παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας μεταξύ του χρησιμοποιηθέντος μέτρου και τον επιδιωκόμενου σκοπού, που απορρέει από την συνταγματική αρχή του Κράτους Δικαίου, που ήδη ρητώς καθιερώθηκε στο αναθεωρηθέν άρθρο 25 παρ.1 του Συντάγματος, υιοθετείται δε σταθερά από τη νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, ούτε υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου της ουσίας, λαμβάνοντας υπόψη ότι το Δικαστήριο της ουσίας δεν πρέπει μεν να υποβαθμίζει την απαξία της πράξης επιδικάζοντας χαμηλό ποσό χρηματικής ικανοποίησης, όμως συγχρόνως δεν πρέπει με ακραίες εκτιμήσεις να καταλήγει σε εξουθένωση του ενός μέρους και αντίστοιχο υπέρμετρο πλουτισμό του άλλου, διότι τούτο υπερακοντίζει το σκοπό που επιδίωξε ο νομοθέτης, ήτοι την αποκατάσταση της κοινωνικής ειρήνης.

H παραβίαση δε αυτής της υπερνομοθετικής αρχής, ιδρύει τους αναιρετικούς λόγους του άρθρου 559 αρ.1 και 19 ΚΠολΔ".

Με τις ανωτέρω παραδοχές του το Εφετείο, για να καταλήξει στο αποδεικτικό του πόρισμα και να καθορίσει ως εύλογη χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης το ποσό των 12.000 ευρώ, το Εφετείο παραβίασε ευθέως και εκ πλαγίου την αρχή της αναλογικότητας και υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας που επιτάσσουν οι ουσιαστικού κανόνα διατάξεις των άρθρων 2 παρ.1 και 25 παρ. 1 Συντάγματος, άρθρου 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ σε συνδυασμό με τις διατάξεις του άρθρου 932 του ΑΚ, τις οποίες ερμήνευσε και εφάρμοσε με εσφαλμένη υπαγωγή στο πραγματικό τους των αποδειχθέντων πραγματικών περιστατικών, ενώ δεν διέλαβε στην απόφασή του επαρκείς, σαφείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες που να καθιστούν εφικτό τον αναιρετικό έλεγχο για το αν οι διατάξεις αυτές εφαρμόστηκαν ορθά ή όχι και, ως εκ τούτου, στέρησε την απόφασή του από νόμιμη βάση, δεδομένου ότι το ποσό που το Εφετείο επιδίκασε, ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης υπολείπεται και μάλιστα, καταφανώς, εκείνων, που συνήθως επιδικάζονται σε παρόμοιες περιπτώσεις, κατά την κοινή πείρα, τη δικαστηριακή πρακτική και τη συνείδηση για το δίκαιο, και προσβάλλουν το ενοχικό περιουσιακό δικαίωμα του αναιρεσείοντος, που προστατεύεται με την ανωτέρω υπερνομοθετικής ισχύος διάταξη της ΕΣΔΑ, αφού υπάρχει μια μη ανεκτή σχέση αναλογικότητας μεταξύ του θεμελιακού αυτού δικαιώματος της περιουσίας και του επιδικασθέντος ως άνω ποσού.

Επομένως, ο πρώτος λόγος αναίρεσης από τους αριθμούς 1 και 19 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ πρέπει να γίνει δεκτός ως βάσιμος.

Κατά τη διάταξη του άρθρου 931 του ΑΚ "η αναπηρία ή η παραμόρφωση, που προξενήθηκε στον παθόντα, λαμβάνεται υπόψη κατά την επιδίκαση της αποζημίωσης, αν επιδρά στο μέλλον του". Ως αναπηρία θεωρείται κάποια έλλειψη της σωματικής, νοητικής ή ψυχικής ακεραιότητας του προσώπου, ενώ ως παραμόρφωση, νοείται κάθε ουσιώδης αλλοίωση της εξωτερικής εμφάνισης του προσώπου, η οποία καθορίζεται όχι αναγκαίως κατά τις απόψεις της ιατρικής επιστήμης αλλά κατά τις αντιλήψεις της ζωής.

Περαιτέρω, ως μέλλον νοείται η επαγγελματική, οικονομική και κοινωνική εξέλιξη του προσώπου. Δεν απαιτείται βεβαιότητα δυσμενούς επιρροής της αναπηρίας ή παραμόρφωσης στο μέλλον του προσώπου. Αρκεί και απλή δυνατότητα κατά τη συνηθισμένη πορεία των πραγμάτων. Η ΑΚ 931 προβλέπει επιδίκαση από το δικαστήριο χρηματικής παροχής στον παθόντα αναπηρία ή παραμόρφωση, εφόσον συνεπεία αυτών επηρεάζεται το μέλλον του. Η χρηματική αυτή παροχή δεν αποτελεί αποζημίωση, εφόσον η τελευταία εννοιολογικά συνδέεται με την επίκληση και απόδειξη ζημίας περιουσιακής, δηλαδή διαφοράς μεταξύ της περιουσιακής κατάστασης μετά το ζημιογόνο γεγονός και εκείνης που θα υπήρχε χωρίς αυτό.

Εξάλλου, η συνεπεία της αναπηρίας ή παραμόρφωσης ανικανότητα προς εργασία, εφόσον προκαλεί στον παθόντα περιουσιακή ζημία, αποτελεί βάση αξίωσης προς αποζημίωση, που στηρίζεται στη διάταξη του άρθρου 929 του ΑΚ (αξίωση διαφυγόντων εισοδημάτων). Όμως, η αναπηρία ή παραμόρφωση ως τέτοια δεν σημαίνει κατ' ανάγκην πρόκληση στον παθόντα περιουσιακής ζημίας.

Προέχον και κρίσιμο είναι το γεγονός της αναπηρίας ή παραμόρφωσης ως βλάβης του σώματος ή της υγείας του προσώπου, ως ενός αυτοτελούς έννομου αγαθού, που απολαύει και συνταγματικής προστασίας, σύμφωνα με τις παρ. 3 και 6 του άρθρου 21 του Συντάγματος, όχι μόνο στις σχέσεις των πολιτών προς το Κράτος αλλά και στις μεταξύ τους σχέσεις, χωρίς αναγκαίως η προστασία αυτή να συνδέεται με αδυναμία πορισμού οικονομικών ωφελημάτων ή πλεονεκτημάτων.

Έτσι, κατά την ορθή ερμηνεία της ίδιας διάταξης, με αυτή προβλέπεται η επιδίκαση στον παθόντα αναπηρία ή παραμόρφωση ενός εύλογου χρηματικού ποσού ακριβώς λόγω της αναπηρίας ή παραμόρφωσης, χωρίς σύνδεση με συγκεκριμένη περιουσιακή ζημία, η οποία άλλωστε και δεν μπορεί να προσδιοριστεί, το ύψος δε του επιδικαζόμενου εύλογου χρηματικού ποσού καθορίζεται με βάση το είδος και τις συνέπειες της αναπηρίας ή παραμόρφωσης, την ηλικία του παθόντος, καθώς και με τη συνεκτίμηση του ποσοστού τυχόν συνυπαιτιότητας του τελευταίου στην πρόκληση της αναπηρίας ή της παραμόρφωσης, όπως συμβαίνει και στην περίπτωση της κατά τη διάταξη του άρθρου 932 του ΑΚ αξίωσης για επιδίκαση χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης ή ψυχικής οδύνης.

Συνεπώς, και στην περίπτωση αυτή, όπως και στην περίπτωση της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης ή ψυχικής οδύνης, ο προσδιορισμός του επιδικαζόμενου εύλογου κατά την κρίση του Δικαστηρίου χρηματικού ποσού της προβλεπόμενης από το άρθρο 931 του ΑΚ χρηματικής παροχής εναπόκειται στην ελεύθερη εκτίμηση του δικαστηρίου της ουσίας και η περί αυτού κρίση του τελευταίου δεν υπόκειται στον έλεγχο του Αρείου Πάγου, αφού σχηματίζεται από την εκτίμηση πραγματικών γεγονότων και χωρίς υπαγωγή του πορίσματος σε νομική έννοια, ώστε να μπορεί να νοηθεί εσφαλμένη εφαρμογή του νόμου είτε ευθέως είτε εκ πλαγίου. Επιβάλλεται όμως να τηρείται, κατά τον καθορισμό του ποσού που επιδικάζεται, η αρχή της αναλογικότητας, ως γενική νομική αρχή και μάλιστα αυξημένης τυπικής ισχύος, υπό την έννοια ότι η σχετική κρίση του δικαστηρίου δεν πρέπει να υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας, πράγμα που αν συμβαίνει, ελέγχεται ως παραβίαση της πιο πάνω γενικής νομικής αρχής, ήτοι ως πλημμέλεια του άρθρου 559 αριθμ. 1 και 19 του ΚΠολΔ (ΑΠ 187/2021, ΑΠ 548/2020, ΑΠ 142/2019, ΑΠ 1430/2018).

Στην προκείμενη περίπτωση, ο αναιρεσείων, με το δεύτερο λόγο της αίτησης αναίρεσης, αποδίδει στην αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια από τον αριθμό 1 και 19 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ με την αιτίαση ότι, κατά παράβαση της αρχής της αναλογικότητας και καθ' υπέρβαση των ακραίων ορίων της διακριτικής του ευχέρειας, το Εφετείο, κατά την εφαρμογή των διατάξεων ουσιαστικού δικαίου των άρθρων 931 του ΑΚ,2 παρ. 1 και 25 παρ.1 του Συντάγματος και άρθρου 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ, επιδίκασε σ' αυτόν, ως εύλογη χρηματική παροχή από τον τραυματισμό του, το ποσό των 10.000 ευρώ, το οποίο είναι δυσανάλογα μικρό σε σχέση με αυτά που επιδικάζονται σε ανάλογες περιπτώσεις και προκύπτουν από τις συνθήκες της αδικοπραξίας (του τροχαίου ατυχήματος), με βάση τα αναφερόμενα στην απόφαση προσδιοριστικά κριτήρια για τον καθορισμό αυτού.

Ως προς το κεφάλαιο αυτό, όπως προκύπτει από την παραδεκτή, κατ' άρθρ. 561 παρ. 2 ΚΠολΔ, επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης, το Εφετείο δέχθηκε τα εξής: "Από την εκτίμηση του αποδεικτικού υλικού, αποδείχθηκε ότι ο ενάγων, ηλικίας 44 ετών κατά το χρόνο του ατυχήματος, λόγω του τραυματισμού του στο τροχαίο ατύχημα, υπέστη, όπως προεκτέθηκε, μόνιμη μερική αναπηρία, που ανέρχεται σε ποσοστό 15% διότι έχει παγιωθεί μόνιμος περιορισμός λειτουργικότητας λόγω ακρωτηριασμού των δύο πρώτων δακτύλων του αριστερού κάτω άκρου ποδός, Ο ιατρός, Κ.

Κ., ορθοπεδικός χειρουργός, προσδιόρισε ότι παρά την ανωτέρω περιγραφόμενη μερική αναπηρία, ο ενάγων δύναται να επανέλθει στην προ του ατυχήματος θέση εργασίας του, έστω με κάποιο βαθμό δυσκολίας σε περίπτωση μακροχρόνιας ορθοστασίας, (θα χρειάζονται περισσότερα διαλλείματα για ανάπαυση), και γενικά ότι ο παθών ενάγων είναι ικανός για κάθε εργασία γραφείου, καθώς και για τις περισσότερες χειρωνακτικές εργασίες ήπιου και μέτριου κόπου, με τον περιορισμό της ευκολότερης κόπωσης σε πολύωρη ορθοστασία ή βάδιση.

Η ως άνω μερική και μόνιμη αναπηρία που υπέστη ο ενάγων στο ένδικο τροχαίο ατύχημα, έχει ως αποτέλεσμα να υπάρχουν οι ως άνω εν μέρει δυσμενείς επιπτώσεις στην καθημερινότητά του, που τον καθιστούν γενικά άτομο που, λόγω της καταστάσεως τον υγείας του, μειονεκτεί μερικώς βέβαια έναντι των άλλων ατόμων της ηλικίας του σε σχέση με επιλογές εργασιακής απασχόλησης, ενώ έχει επανέλθει στην κοινωνική ζωή αφού αποδείχθηκε ότι έθεσε υποψηφιότητα στις Δημοτικές Εκλογές της 26η Μαΐου 2019 με τον συνδυασμό ΝΕΑ ΕΠΟΧΗ ...

στο Δήμο Φυλής και συμμετείχε ενεργά στην προεκλογική καμπάνια. Συνακόλουθα, λόγω της μερικής μόνιμης αναπηρίας του ενάγοντος και των ως άνω περιορισμένων συνεπειών της στο πρόσωπό του ενάγοντος, συντρέχει νόμιμη περίπτωση επιδικάσεως σ' αυτόν της προβλεπόμενης από το άρθρο 931 του AK ιδιαίτερης εύλογης παροχής, η οποία, βάσει των συνθηκών του ατυχήματος, της ηλικίας του, τον ποσοστού της μερικής αναπηρίας του, της ελλείψεως ποσοστού συνυπαιτιόπητάς του στο ένδικο τροχαίο ατύχημα, πρέπει να καθορισθεί στο ποσό των 10.000 ευρώ, ποσό που μετά στάθμιση των κατά νόμο στοιχείων, κρίνεται εύλογο, ποσό κατώτερο του αιτηθέντος μείζονος χρηματικού ποσού, και το οποίο δεν ενέχει παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας μεταξύ του χρησιμοποιηθέντος μέτρον και του επιδιωκόμενου σκοπού, η παραβίαση της οποίας ελέγχεται, όπως και στο άρθρο 932 ΛΚ, ως πλημμέλεια του άρθρου 559 αρ.1 και 19 ΚΠολΔ".

Κρίνοντας έτσι το Εφετείο, κατά τον καθορισμό του ύψους της χρηματικής αυτής παροχής, παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας και υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας, καθόσον το προαναφερόμενο ποσό, κατά την κοινή πείρα, τη δικαστηριακή πρακτική και τη συνείδηση για το δίκαιο, είναι κατώτερο και μάλιστα καταφανώς εκείνων που συνήθως επιδικάζονται σε παρόμοιες περιπτώσεις, ενόψει και των ανέλεγκτων αναιρετικά παραδοχών της προσβαλλόμενης απόφασής του, ότι η ως άνω μόνιμη αναπηρία του και μάλιστα στην ηλικία των 44 ετών κατά το χρόνο του ενδίκου τροχαίου ατυχήματος, κατά ποσοστό 15%, στο μέλλον θα επιδράσει δυσμενώς στην επαγγελματική, οικογενειακή του εξέλιξη και τον κοινωνικό του βίο.

Συνεπώς το Εφετείο παραβίασε τόσο ευθέως με εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή, όσο και εκ πλαγίου τις παραπάνω ουσιαστικού δικαίου διατάξεις αφού δεν διέλαβε στην απόφασή του επαρκείς, σαφείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες που να καθιστούν εφικτό τον αναιρετικό έλεγχο για το αν οι διατάξεις αυτές εφαρμόστηκαν ορθά ή όχι και, ως εκ τούτου, στέρησε την απόφασή του από νόμιμη βάση. Κατά συνέπεια, ο ως άνω δεύτερος λόγος αναίρεσης πρέπει να γίνει δεκτός ως βάσιμος.

Σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 929 ΑΚ, ο παθών σε περίπτωση βλάβης σώματος ή της υγείας του δικαιούται να απαιτήσει αποζημίωση και για μέλλουσα ζημία, δηλαδή εκείνη που επέρχεται σε χρόνο μεταγενέστερο από το χρόνο επελεύσεως του ζημιογόνου γεγονότος. Η μελλοντική περιουσιακή ζημία μπορεί να είναι και μελλοντική θετική ζημία, την επιδίκαση της οποίας μπορεί ο παθών να απαιτήσει και πριν από την πραγματοποίησή της ήδη αμέσως μετά την προσβολή του σώματος ή της υγείας του, αρκεί αυτή να είναι δυνατόν να προσδιορισθεί εκ των προτέρων και να είναι βεβαία [ΑΠ 929/2020].

Με τον τρίτο λόγο της αναίρεσης του εκ των άρθρων 559 αρ 1 και 19 ΚΠολΔ, ο αναιρεσείων διατείνεται ότι το Εφετείο παραβίασε ευθέως με εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή και εκ πλαγίου, με ανεπαρκείς, ασαφείς και αντιφατικές αιτιολογίες, στερώντας την απόφαση από νόμιμη βάση, τις ουσιαστικές διατάξεις των άρθρων 298 εδ α, 914 και 929 εδ α του ΑΚ, απορρίπτοντας το κεφάλαιο της αποζημίωσής του για την αγορά ειδικών υποδημάτων για την αντιμετώπιση των συνεπειών του τραυματισμού του και του συνεπεία αυτού ακρωτηριασμού δύο δακτύλων του αριστερού του ποδιού, ως ουσιαστικά αβάσιμο.

Ως προς το κεφάλαιο αυτό, όπως προκύπτει από την παραδεκτή, κατ' άρθρ. 561 παρ. 2 ΚΠολΔ, επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης, το Εφετείο δέχθηκε τα εξής: "Στις 9-11-2018 και στις 1-11-2019, ο ενάγων επισκέφθηκε τον ιδιώτη ιατρό, Ι. Α., χειρουργό ορθοπεδικό, ο οποίος αφού επιβεβαίωσε την εξέλιξη του τραυματισμού του ενάγοντος με την χειρουργική επέμβαση οστεοσύνθεσης και στην συνέχεια με τον ακρωτηριασμό των δύο δακτύλων του αριστερού ποδιού, όπως προπεριγράφηκε, στην συνέχεια διαπίστωσε ότι ο ενάγων έφερε εκτεταμένη ουλή μετά τον ακρωτηριασμό του μεγάλου και του δεύτερου δακτύλου, όπως και σημεία με μικρές νεκρωτικές εσχάρες και εκροή οροαιματικού υγρού και υπολειπόμενα εξιδρωματικά στοιχεία, όμως κατά την εξέταση της 1-11-2019, ο ίδιος ιατρός διαπίστωσε ότι υπάρχει επούλωση των τραυμάτων και ότι έχουν αποδράμει τα στοιχεία της φλεγμονής, ότι συνεχίζεται το έντονο άλγος ισχαιμικού αλλά κυρίως νευροπαθητικού τύπου, ότι δεν μπορεί να πατήσει το πόδι ή να φορέσει οποιουδήποτε είδους υπόδημα παρά την προσπάθεια κατασκευής ειδικού υποδήματος, και ότι η πιθανότητα περαιτέρω επέμβασης έως και μερικού επιπλέον ακρωτηριασμού δακτύλων με δεδομένες τις τελευταίες εξελίξεις είναι αρκετά ισχυρή, όπως όλα τα παραπάνω βεβαιώνονται στις από 9-11-2018 και 1-11-2019 Ιατρικές Γνωματεύσεις τον προαναφερόμενου ιατρού.

Τέλος, με την από 17-9-2021 εξέταση στατικού και δυναμικού πελματογραφήματος, της Π. Έ. (τρεισήμισυ έτη μετά το ατύχημα), την οποία ενήργησε ο ενάγων, εντοπίσθηκε ο ακρωτηριασμός στο αριστερό 1ο και 2ο δάκτυλο του ποδιού, (όχι περαιτέρω ακρωτηριασμός-δακτύλων), που δημιουργεί βλαισότητα και έξω στροφή του αριστερού άκρου ποδός κατά την όρθια στάση και τη βάδιση, λόγω της έλλειψης φάσης ώθησης, οπότε και συνεστήθη στον ενάγοντα ειδικό ορθοπεδικό πέλμα με ειδικό διαμορφωτήριο για την έσω υποστήριξη της μεσοταρσικής άρθρωσης της ποδικής καμάρας άμφω, και την ρύθμιση των αξόνων για διόρθωση της βάδισης και την μείωση των συμπτωμάτων, με ετήσιο επανέλεγχο της βάδισης και επανακατασκευής των πελμάτων εφόσον αυτό θεωρηθεί αναγκαίο λόγω μόνιμης βλάβης ...

Όπως αποδείχθηκε ο ενάγων δεν έχει προβεί στην αγορά των συγκεκριμένων ειδικών υποδημάτων συνολικής αξίας 5.200 ευρώ παρότι έχει παρέλθει χρονικό διάστημα περίπου 3 1/2 ετών από την ημερομηνία του ένδικου τραυματισμού του, ούτε προσκόμισε μετ'επικλήσεως σχετική απόδειξη αγοράς αυτών των ειδικών υποδημάτων από την προαναφερόμενη πωλήτρια εταιρεία.

Επομένως το πρωτοβάθμιο δικαστήριο που με την εκκαλουμένη απόφαση επιδίκασε το ως άνω συνολικό ποσό των 5.200 ευρώ, για την παραπάνω αιτία, έσφαλε ως προς την εκτίμηση των αποδείξεων καθότι όφειλε να το απορρίψει ως ουσιαστικά αβάσιμο...".

'Ετσι που έκρινε το Εφετείο εσφαλμένα ερμήνευσε και εφάρμοσε την διάταξη του άρθρου 929 εδ α ΑΚ, δεχόμενο ότι για την εφαρμογή της σε περίπτωση βλάβης σώματος ή υγείας του ο παθών δικαιούται να απαιτήσει αποζημίωση και για μέλλουσα ζημία, δηλαδή εκείνη που επέρχεται σε χρόνο μεταγενέστερο από το χρόνο επελεύσεως του ζημιογόνου γεγονότος, μόνο εφόσον έχει ήδη διενεργήσει τη σχετική δαπάνη, ενώ η μελλοντική περιουσιακή ζημία μπορεί να αφορά και μελλοντική θετική ζημία, την επιδίκαση της οποίας μπορεί ο παθών να απαιτήσει και πριν από την πραγματοποίησή της, ήδη αμέσως μετά την προσβολή του σώματος ή της υγείας του, αρκεί να είναι εφικτός ο προσδιορισμός της εκ των προτέρων και να είναι βεβαία, οπότε θεωρείται ήδη υπάρχουσα η ζημία αυτή.

Περαιτέρω το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφασή του, αν και δέχεται ότι, εντοπίσθηκε ο ακρωτηριασμός στο αριστερό 1° και 2ο δάκτυλο του ποδιού, που δημιουργεί βλαισότητα και έξω στροφή του αριστερού άκρου ποδός κατά την όρθια στάση και τη βάδιση, λόγω της έλλειψης φάσης ώθησης, οπότε και συνεστήθη στον ενάγοντα ειδικό ορθοπεδικό πέλμα με ειδικό διαμορφωτήριο για την έσω υποστήριξη της μεσοταρσικής άρθρωσης της ποδικής καμάρας άμφω, και την ρύθμιση των αξόνων για διόρθωση της βάδισης και την μείωση των συμπτωμάτων, με ετήσιο επανέλεγχο της βάδισης και επανακατασκευής των πελμάτων, εφόσον αυτό θεωρηθεί αναγκαίο λόγω μόνιμης βλάβης, εν τούτοις στη συνέχεια αντιφατικά απέρριψε το αιτούμενο αυτό κονδύλιο, ως αβάσιμο, με ανεπαρκείς, ασαφείς και αντιφατικές αιτιολογίες, ως προς το ως άνω ζήτημα και έτσι στέρησε την απόφασή του νόμιμης βάσης.

Ειδικότερα, ενώ αναφέρει ότι οι ως άνω ιατροί, στις ιατρικές τους γνωματεύσεις, οι οποίες έχουν μεταξύ τους χρονική απόσταση τουλάχιστον 3 έτη, συνιστούν την κατασκευή ειδικού ορθοπεδικού πέλματος με ειδικό διαμορφωτήριο για την έσω υποστήριξη της μεταταρσικής, εν τούτοις, αντιφατικά και με ανεπαρκή αιτιολογία, καταλήγει σε αντίθετο αποδεικτικό πόρισμα, απορρίπτει ως ουσιαστικά αβάσιμη τη σχετική δαπάνη, με την αιτιολογία ότι δεν αποδεικνύεται η αγορά των συγκεκριμένων ειδικών υποδημάτων, ενώ το αιτούμενο κονδύλιο αφορά μελλοντική θετική ζημία, χωρίς συνάμα να παραθέτει άλλα περιστατικά, από τα οποία κατέληξε στο εν λόγω πόρισμα, ει μη μόνον ότι δεν προσκομίσθηκε απόδειξη αγοράς, ενώ δεν παραθέτει πραγματικά περιστατικά, από τα οποία να προκύπτει απόφαση του αναιρεσείοντος για την μη πραγματοποίηση της εν λόγω δαπάνης στο μέλλον, η οποία θα είναι ανά δύο έτη κατά τις παραδοχές και συνεπώς μόνο το διαπιστούμενο γεγονός ότι από τον τραυματισμό του παθόντος μέχρι τη δημοσίευση της προσβαλλόμενης απόφασης δεν προκύπτει ότι αυτή η δαπάνη έγινε, δεν αποκλείει την ύπαρξη πρόθεσης πραγματοποίησης της δαπάνης αυτής στο μέλλον από τον αναιρεσείοντα.

Συνεπώς, το Εφετείο παραβίασε τόσο ευθέως με εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή, όσο και εκ πλαγίου την παραπάνω ουσιαστικού δικαίου διάταξη αφού δεν διέλαβε στην απόφασή του επαρκείς, σαφείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες που να καθιστούν εφικτό τον αναιρετικό έλεγχο για το αν η διάταξη εφαρμόστηκε ορθά ή όχι και, ως εκ τούτου, στέρησε την απόφασή του από νόμιμη βάση. Κατά συνέπεια, ο ως άνω τρίτος λόγος αναίρεσης πρέπει να γίνει δεκτός ως βάσιμος.

Μετά απ' αυτά πρέπει να γίνει δεκτή η αίτηση αναίρεσης, κατά παραδοχή, ως βάσιμων των λόγων της, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση κατά τα ανωτέρω κεφάλαια και να παραπεμφθεί η υπόθεση για νέα εκδίκαση ενώπιον του ιδίου δικαστηρίου, συγκροτούμενου από άλλο δικαστή, εκτός από εκείνον που δίκασε προηγουμένως (ΚΠολΔ 580 παρ.3). Πρέπει επίσης να διαταχθεί η επιστροφή του παραβόλου που έχει κατατεθεί για την άσκηση της αναίρεσης στον αναιρεσείοντα (άρθρο 495 παρ. 3 του ΚΠολΔ) και να καταδικαστεί η αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος, ο οποίος παραστάθηκε και κατέθεσε προτάσεις, κατά το νόμιμο και βάσιμο αίτημά του (άρθρα 176, 183, 189 παρ. 1 και 191 παρ. 2 του ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την με αριθμό 4685/2021 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών κατά τα ως άνω κεφάλαια.

Παραπέμπει την υπόθεση στο ίδιο δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλο δικαστή, προς περαιτέρω εκδίκαση.

Διατάσσει την επιστροφή του παραβόλου στον αναιρεσείοντα.

Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στην πληρωμή τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ, για τα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 4 Απριλίου 2025.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 8 Σεπτεμβρίου 2025.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ