Supreme Court dismisses appeal as inadmissible because appellant knew the defendant company had been absorbed by a successor entity.

Απόφαση 1472 / 2022 (Β2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1472/2022

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Β2 Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Νικόλαο Πιπιλίγκα, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Μαρία Σιμιτσή - Βετούλα, Αριστείδη Βαγγελάτο, Κωνσταντίνα Νάκου και Νικόλαο Πουλάκη - Εισηγητή, Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο Κατάστημά του, στις 22 Μαρτίου 2022, με την παρουσία και της Γραμματέως Αγγελικής Ανυφαντή, για να δικάσει την εξής υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Ε. Ζ. του Δ., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Αικατερίνη Νταή, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ, η οποία κατέθεσε προτάσεις. Της αναιρεσίβλητης: εταιρείας με την επωνυμία "...", που εδρεύει στο ... και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ανδρέα Γιαννίτση, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ, στην οποία δήλωσε ότι η εταιρεία με την επωνυμία "..." και τον διακριτικό τίτλο "...", αποτελεί την καθολική διάδοχο της αναιρεσίβλητης. Ο ως άνω δικηγόρος κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 21-12-2007 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 2845/2009, 3224/2013 και 1264/2015 μη οριστικές, 802/2020 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 2878/2021 οριστική του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά ο αναιρεσείων με την από 26-7-2021 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

1.-Με την από 26.7.2021 και με αριθμό κατ. 6238/800/29.7.2021 αίτηση αναίρεσης προσβάλλεται η υπ' αριθ. 2878/15.6.2021 τελεσίδικη απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών, με την οποία, αφού συνεκδικάσθηκαν οι δυο αντίθετες εφέσεις των διαδίκων, κατά της υπ' αριθ. 802/2020 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, έγιναν τυπικά δεκτές αμφότερες, απορρίφθηκε κατ' ουσίαν η έφεση του ενάγοντος - εκκαλούντος και ήδη αναιρεσείοντος, ενώ έγινε δεκτή ως ουσιαστικά βάσιμη η έφεση της εναγομένης - εκκαλούσας - ήδη αναιρεσίβλητης.

Ακολούθως, εξαφανίσθηκε η εκκαλούμενη και το δικαστήριο, δικάζοντας επί της ουσίας, απέρριψε την από 21.12.2007 και με αριθμό κατ. 6259/21.12.2007 αγωγή του αναιρεσείοντος ως ουσιαστικά αβάσιμη κρίνοντας ότι επρόκειτο περί διευθύνοντος υπαλλήλου. Με την αγωγή αυτή ο ενάγων ζητούσε να υποχρεωθεί η εναγομένη να του καταβάλει το συνολικό ποσό των 178.756,04 ευρώ, με το νόμιμο τόκο από τότε που κάθε κονδύλιο κατέστη απαιτητό, α) ως αμοιβή ιδιόρρυθμης υπερωρίας και υπερεργασίας και ως αποζημίωση παράνομης και κατ' εξαίρεση υπερωρίας (136.455,34 ευρώ), β) ως αποζημίωση για την εργασία που παρείχε τις ημέρες του Σαββάτου (11.797,88 ευρώ), γ) ως αμοιβή για εκτός έδρας εργασία (3.785,13 ευρώ), δ) ως αμοιβή (προσαύξηση 75%) για την εργασία του τις Κυριακές και αργίες και αποζημίωση για την εργασία του τις ημέρες που έπρεπε να του χορηγηθούν για ανάπαυση λόγω εργασίας την Κυριακή (2.785,11 ευρώ), ε) ως αμοιβή για την ετοιμότητά του προς παροχή εργασίας (10.440 ευρώ), στ) ως αποδοχές για τις οφειλόμενες ημέρες αδείας κατά τα έτη 2002 και 2003, πλέον προσαύξησης 100% (6.801,48 ευρώ) και ζ) ως διαφορά μεταξύ της αποζημίωσης που έπρεπε να καταβληθεί και αυτής που του καταβλήθηκε κατά την καταγγελία της σύμβασης εργασίας του (6.691,30 ευρώ). 2.-Κατά το άρθρο 62 ΚΠολΔ ικανός να είναι διάδικος είναι αυτός που έχει την ικανότητα να είναι υποκείμενο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων.

Κατά δε το άρθρο 61 ΑΚ ένωση προσώπων μπορεί να αποκτήσει προσωπικότητα και να καταστεί νομικό πρόσωπο, αν τηρηθούν οι όροι που αναγράφει ο νόμος. Ειδικότερα, προκειμένου περί ανώνυμης εταιρίας, σύμφωνα με τα άρθρα 12 και 13 του ισχύοντος από 1.1.2019 ν. 4548/2018, σε συνδυασμό και με το άρθρο 93 παρ.1 α του Ν. 4635/2019 όπως ίσχυε πριν την κατάργηση του με το αρθ.59 περ.α'του ν.4919/2022, η εταιρία αποκτά νομική προσωπικότητα με την καταχώρηση στο ΓΕΜΗ της διοικητικής απόφασης για τη σύσταση της εταιρίας και την έγκριση του καταστατικού της, παύει δε να υπάρχει με την καθ' οιονδήποτε νόμιμο τρόπο λύση της.

Εξάλλου, κατά το άρθρο 73 ΚΠολΔ το δικαστήριο εξετάζει και αυτεπαγγέλτως, αν συντρέχει η κατά το άρθρο 62 προϋπόθεση ενόψει και του άρθρου 313 παρ.1 στ. δ' του ίδιου κώδικα κατά το οποίο δύναται να επιδιωχθεί με αγωγή ή ένσταση η αναγνώριση της ανυπαρξίας δικαστικής απόφασης, αν εκδόθηκε σε δίκη που διεξήχθη κατ' ανυπάρκτου προσώπου, κατά δε το άρθρο 558 εδ.

α' του ίδιου κώδικα, η αναίρεση απευθύνεται κατά εκείνων, οι οποίοι ήσαν διάδικοι στη δίκη, κατά την οποία εκδόθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση ή των καθολικών διαδόχων τους ή των κληροδόχων τους. Από τις διατάξεις αυτές συνάγεται ότι είναι απαράδεκτη η αναίρεση που απευθύνεται εναντίον νομικού προσώπου, στα δικαιώματα και στις υποχρεώσεις του οποίου υπεισήλθε πλέον αυτοδικαίως εκ του νόμου άλλο νομικό πρόσωπο, εκτός αν ο αναιρεσείων αγνοούσε την επελθούσα αυτή μεταβολή (Ολ ΑΠ 27/1987 ΑΠ 1773/2001, ΑΠ 335/2015), οπότε η αναίρεση είναι παραδεκτή και κηρύσσεται απαράδεκτη η συζήτηση, προκειμένου να κληθεί το νέο νομικό πρόσωπο, εκτός αν αυτό εμφανισθεί στη δίκη και δηλώσει ότι διαδέχθηκε τον αρχικό διάδικο και συνεχίζει στη θέση εκείνου τη δίκη.

Περαιτέρω, στην περίπτωση συγχώνευσης εταιριών, που επέρχεται είτε με τη σύσταση νέας εταιρίας, είτε με απορρόφηση, είτε με εξαγορά της μιας από την άλλη, ορίζει το άρθρο 6 του Ν. 4601/2019 ότι "1. Η συγχώνευση πραγματοποιείται είτε με απορρόφηση είτε με σύσταση νέας εταιρείας. 2. "Συγχώνευση με απορρόφηση" είναι η πράξη με την οποία μία ή περισσότερες εταιρείες (απορροφώμενες) μεταβιβάζουν σε μία άλλη υφιστάμενη εταιρεία (απορροφώσα), ύστερα από λύση τους, χωρίς να τεθούν σε εκκαθάριση, το σύνολο των περιουσιακών στοιχείων και των υποχρεώσεών τους, με τη διάθεση στους μετόχους ή στους εταίρους των απορροφώμενων εταιρειών εταιρικών συμμετοχών της απορροφώσας εταιρείας και ενδεχομένως με καταβολή χρηματικού ποσού, το οποίο δεν υπερβαίνει το δέκα τοις εκατό (10%) της ονομαστικής αξίας των εταιρικών συμμετοχών που διατίθενται ή, σε περίπτωση έλλειψης ονομαστικής αξίας, της λογιστικής τους αξίας. 3.

Η συγχώνευση με απορρόφηση διέπεται από τα άρθρα 7 έως 21. 4. . .". Ενώ κατά το άρθρο 18 του ίδιου νόμου (ν. 4601/2019) "1. Η συγχώνευση συντελείται με μόνη την καταχώριση, σύμφωνα με την υποπερίπτωση αα` της περίπτωσης α` της παρ. 1 του άρθρου 16 του ν. 3419/2005, της σύμβασης συγχώνευσης ως προς την απορροφώσα εταιρεία, ακόμα και πριν από τη διαγραφή από το Γ.Ε.ΜΗ.

της απορροφώμενης εταιρείας. 2. Από την ημερομηνία καταχώρισης στο Γ.Ε.ΜΗ. σύμφωνα με την παράγραφο 1, επέρχονται αυτοδίκαια και ταυτόχρονα τόσο μεταξύ της απορροφώσας και της απορροφώμενης εταιρείας όσο και έναντι τρίτων, τα εξής αποτελέσματα: α) η απορροφώσα εταιρεία υποκαθίσταται ως καθολική διάδοχος στο σύνολο της περιουσίας, δηλαδή στο σύνολο των δικαιωμάτων, των υποχρεώσεων και γενικά των έννομων σχέσεων της απορροφώμενης ή των απορροφώμενων εταιρειών, συμπεριλαμβανομένων των διοικητικών αδειών που έχουν εκδοθεί υπέρ της απορροφώμενης ή των απορροφώμενων εταιρειών, β) οι μέτοχοι ή οι εταίροι της απορροφώμενης ή των απορροφώμενων εταιρειών γίνονται μέτοχοι ή εταίροι της απορροφώσας εταιρείας, γ) η απορροφώμενη ή οι απορροφώμενες εταιρείες παύουν να υπάρχουν. 3.

Οι εκκρεμείς δίκες συνεχίζονται αυτοδίκαια και χωρίς άλλη διατύπωση από την απορροφώσα εταιρεία. 4. . .". Επομένως, εάν η αναίρεση απευθυνθεί, όχι κατά της νέας εταιρίας, αλλά κατά της πρώτης, η νομική προσωπικότητα της οποίας έπαυσε, απορρίπτεται ως απαράδεκτη, εκτός αν ο αναιρεσείων αγνοούσε την επελθούσα αυτή μεταβολή (ΑΠ 600/2021, ΑΠ 598/2021, ΑΠ 622/2016).

Στη συγκεκριμένη περίπτωση με την υπ' αριθμ. .../9.12.2020 συμβολαιογραφική πράξη συγχώνευσης εταιριών με απορρόφηση της συμβολαιογράφου Αθηνών Ρουμπίνης Ευαγγέλου Τίγκα, συγχωνεύτηκε η ανώνυμη εταιρία με την επωνυμία "...", με την αρχικώς εναγομένη εταιρία περιορισμένης ευθύνης με την επωνυμία "...", με απορρόφηση της δεύτερης εταιρίας ("...") από την πρώτη εταιρία ("..."), σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 6-21 και 30-45 του Ν. 4601/2019 και 1-5 του Ν. 2166/1993.

Η ανωτέρω πράξη συγχώνευσης δι απορροφήσεως καταχωρίστηκε στο ΓΕΜΗ στις 17.12.2020 με Κωδικό Αριθμό Καταχώρισης ..., όπως προκύπτει από την υπ' αριθμ. πρωτ. .../17.12.2020 ανακοίνωση καταχώρισης στο Γενικό Εμπορικό Μητρώο (ΓΕΜΗ) και δημοσίευσης στο διαδικτυακό τόπο του ΓΕΜΗ στοιχείων της εταιρίας. Όλα τα ανωτέρω έγγραφα προσκομίζει και επικαλείται η αναιρεσίβλητη "...", που παραστάθηκε κατά τη συζήτηση της υπόθεσης στη θέση της αρχικά εναγομένης και ήδη αναιρεσίβλητης "...", επικαλούμενη ότι απαράδεκτα η αναίρεση απευθύνεται κατά της τελευταίας, διότι με βάση τις προαναφερόμενες πράξεις έχει παύσει ήδη από 17.12.2020 να είναι υποκείμενο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων λόγω της απορροφήσεώς της από την ίδια ("..."), η οποία υπεισήλθε ως οιονεί καθολική διάδοχος στα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις της αρχικά εναγομένης ("...").

Ισχυρίζεται, επίσης, ότι ο ενάγων και ήδη αναιρεσείων γνώριζε τη μεταβολή αυτή διότι, εκτός του ότι το σύνολο των εγκριτικών πράξεων της συγχωνεύσεως δι απορροφήσεως, δημοσιεύθηκαν νομίμως στο ΓΕΜΗ και είναι αναρτημένες στο διαδίκτυο στην ιστοσελίδα του ΓΕΜΗ, η ίδια γνωστοποίησε την κατά τα ανωτέρω επελθούσα οιονεί καθολική διαδοχή με την επίδοση αντιγράφου της προσβαλλόμενης απόφασης στον αναιρεσείοντα, όπως τούτο προκύπτει από την υπ' αριθμ. 11415Β'/1.7.2021 έκθεσης επίδοσης της δικαστικής επιμελήτριας του Πρωτοδικείου Αθηνών Δ.

Χ.. Από την επισκόπηση των ανωτέρω διαδικαστικών εγγράφων, συνάγεται χωρίς καμία αμφιβολία η γνώση του αναιρεσείοντος για την προαναφερόμενη κρίσιμη μεταβολή. Συνακόλουθα, εφόσον κατά τα αναφερόμενα στη μείζονα σκέψη η εν γνώσει του αναιρεσείοντος απεύθυνση της αίτησης για αναίρεση κατά του νομικού προσώπου της αρχικά εναγομένης "...", το οποίο όμως δεν υπήρχε κατά την άσκηση της αναίρεσης (29.7.2021), διότι κατά νόμο είχε απορροφηθεί από άλλο νομικό πρόσωπο, το οποίο ως καθολικό διάδοχο νομιμοποιείται παθητικά, καθιστά απαράδεκτη την υπό κρίση αναίρεση κατά την περί τούτου βάσιμη ένσταση της παρασταθείσας διαδόχου εταιρίας, πράγμα άλλωστε που ελέγχεται και αυτεπαγγέλτως.

Το γεγονός ότι η καθολική διάδοχος εταιρία "...", παρέστη κατά τη συζήτηση της αναίρεσης και ζήτησε την απόρριψή της ως απαράδεκτης, επικουρικά δε προέβαλε τους ισχυρισμούς της κατά των λόγων αναίρεσης, δεν ασκεί επιρροή στο παραδεκτό του ενδίκου μέσου, το οποίο λαμβάνεται αυτεπαγγέλτως υπόψη. Και τούτο διότι κρίσιμο και καθοριστικό για το παραδεκτό αυτού είναι αν ο αναιρεσείων γνώριζε κατά την άσκηση της αναίρεσης την επελθούσα μεταβολή στο πρόσωπο της αναιρεσίβλητης, σε καταφατική δε περίπτωση το απαράδεκτο δεν θεραπεύεται από το γεγονός ότι η παριστάμενη στον Άρειο Πάγο νέα -διάδοχος- εταιρία ομολογεί ότι είναι καθολικός διάδοχος του αρχικού διαδίκου κατά του οποίου στρέφεται η αναίρεση και προβάλλει υπεράσπιση κατά της αναίρεσης (ΑΠ 600/2021).

Επομένως, πρέπει να απορριφθεί η υπό κρίση αίτηση αναίρεσης, ως απαράδεκτη και να καταδικασθεί ο αναιρεσείων στη δικαστική δαπάνη της παρασταθείσας διαδόχου νέας εταιρίας - αναιρεσίβλητης (η οποία κατέθεσε προτάσεις) σύμφωνα με το σχετικό αίτημα της τελευταίας (άρθρα 176, 183 και 191 παρ.2 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ την από 26.7.2021 και με αριθμό κατ. 6238/800/29.7.2021 αίτηση του Ε. Ζ., για αναίρεση της υπ' αριθμ. 2878/2021 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών.- ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης "...", τα οποία ορίζει σε χίλια οκτακόσια (1.800) ευρώ.- ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 6 Ιουλίου 2022.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 6 Σεπτεμβρίου 2022.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ