146/2008 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 146 / 2008 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 146/2008

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Φώσκολο, Αντιπρόεδρο, Ελισάβετ Μουγάκου - Μπρίλλη, Μίμη Γραμματικούδη, Λεωνίδα Ζερβομπεάκο και Χαράλαμπο Παπαηλιού, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 21 Νοεμβρίου 2007, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1. Δήμου Ξυνιάδος του Νομού Φθιώτιδος, που εκπροσωπείται νόμιμα από το Δήμαρχο Ξυνιάδος, κατοικοεδρεύοντα στην Ομβριακή και 2. Δημοτικού Διαμερίσματος Περιβολίου του Δήμου Ξυνιάδας του Νομού Φθιώτιδας, νόμιμα εκπροσωπούμενο από τον Πρόεδρο του ομόνυμου Τοπικού Συμβουλίου, κατοικοεδρεύοντα στο Περιβόλι Ξυνιάδας, οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από την πληρεξούσια δικηγόρο τους Γεωργία Τσιτσιρίγκου.

Του αναιρεσίβλητου: ..........., ως εκτελεστή της διαθήκης του Π1 ο οποίος παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Θεοφάνη Ματσιούλα.

ΚΟΙΝΟΠΟΙΟΥΜΕΝΗ Στον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, κατοικοεδρεύεοντα στην Αθήνα.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 27-5-2004 αίτηση των ήδη αναιρεσειόντων που κατατέθηκε στο Εφετείο Αθηνών.

Εκδόθηκε η απόφαση 581/2005 του ίδιου Δικαστηρίου. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 4-10-2005 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Ελισάβετ Μουγάκου-Μπρίλλη, ανέγνωσε την από 2-11-2007 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή της αίτησης αναίρεσης. Η πληρεξούσια των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος του αναιρεσίβλητου την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ο προβλεπόμενος από τον αριθμό 20 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ. λόγος αναίρεσης για παραμόρφωση εγγράφου συνίσταται στο διαγνωστικό λάθος της απόδοσης από το δικαστήριο της ουσίας σε αποδεικτικό, με την έννοια των άρθρων 339 και 432 Κ.Πολ.Δ., έγγραφο, περιεχομένου καταδήλως διαφορετικού από το αληθινό, εξαιτίας του οποίου καταλήγει σε πόρισμα επιζήμιο για τον αναιρεσείοντα.

Δεν περιλαμβάνει όμως και την περίπτωση που το δικαστήριο, από την εκτίμηση και αξιολόγηση του αληθινού περιεχομένου του εγγράφου, έστω και εσφαλμένα, καταλήγει σε συμπέρασμα αντίθετο από εκείνο που θεώρησε ως ορθό ο αναιρεσείων, γιατί τότε πρόκειται για αιτίαση σχετική με την εκτίμηση πραγμάτων, η οποία δεν ελέγχεται από τον Άρειο Πάγο.

Πρέπει δε την παραπάνω επιζήμια κρίση του για τον αναιρεσείοντα να σχημάτισε το δικαστήριο αποκλειστικά ή κατά κύριο λόγο από το έγγραφο που φέρεται ως παραμορφωμένο. Στην προκείμενη περίπτωση, με το δεύτερο λόγο της αναίρεσης προβάλλεται η αιτίαση, ότι το Εφετείο, με την προσβαλλόμενη απόφαση, παραμόρφωσε το περιεχόμενο της από ....

ιδιόγραφης διαθήκης του θανόντα στην Αθήνα, στις ...., Π1 που δημοσιεύθηκε νόμιμα και κηρύχθηκε κυρία με τα 3735/1994 πρακτικά και τη 1146/1994 απόφαση, αντίστοιχα, του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, γιατί, από εσφαλμένη ανάγνωσή της, δέχθηκε το κρίσιμο για την έκβαση της δίκης γεγονός, ότι για τη διοίκηση του κεφαλαίου αυτοτελούς διαχείρισης, που κατέλιπε με την άνω διαθήκη του ο διαθέτης, απαιτείται η σύμφωνη γνώμη του εκτελεστή της διαθήκης, ενώ στην πραγματικότητα, κατά το ρητό και αναντίρρητο περιεχόμενο της εν λόγω διαθήκης απαιτείται μόνο, για το έγκυρο της λήψης αποφάσεων, η συμμετοχή του εκτελεστή της διαθήκης, ως εποπτεύοντος την τήρηση και την πιστή εφαρμογή των διατάξεων της διαθήκης αυτής.

Όπως πράγματι προκύπτει από την προμνημονευόμενη ιδιόγραφη διαθήκη, το περιεχόμενο της οποίας παραδεκτά επισκοπείται από τον Άρειο Πάγο (άρθρο 561 παρ.1 ΚΠολΔ), σ' αυτή ρητά διαλαμβάνεται, ότι : "Ως προς την διοίκησιν του κληροδοτήματος, ορίζω να ασκείται αύτη εκ του Κοινοτικού Συμβουλίου της κληροδόχου Κοινότητος, με απαραίτητο συμμετοχήν εις αυτό, δια την νόμιμον σύνθεσίν του, ενόψει των περιπτώσεων, των σχετικών με το κληροδότημα, και του εκτελεστού της παρούσης μου ή τινός των τέκνων αυτών ...

και ....., ως αναπληρωτών του, εν οιοδήποτε κωλύμματί του, ή ως διαδόχων του, μετά τον θάνατόν του, με την υπογραφήν αυτού, του κάθε πρακτικού ως σχετικού με το κληροδότημα, άλλως, η σχετική με το θέμα του πρακτικού απόφασις, θα είναι άκυρος και δεν θα εκτελείται ως προς την σχετικήν εντολήν, υπό οιουδήποτε ..." Η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση, με την αμέσως πιο πάνω παραδοχή της, απέδωσε στην προμνημονευόμενη ιδιόγραφη διαθήκη περιεχόμενο προφανώς διαφορετικό από το αληθινό, δηλαδή, υπέπεσε σε διαγνωστικό σφάλμα ως προς το αληθινό περιεχόμενο της διαθήκης από εσφαλμένη προφανώς ανάγνωσή της, στη συνέχεια δε, μόρφωσε την επιζήμια για τους αναιρεσείοντες κρίση της, σε σχέση με την απαιτούμενη για τη διοίκηση του κεφαλαίου αυτοτελούς διαχείρισης σύμφωνη γνώμη του εκτελεστή της διαθήκης, αποκλειστικά στο με αυτόν τον τρόπο παραμορφωμένο περιεχόμενο της διαθήκης.

Ο ερευνώμενος, επομένως, αναιρετικός λόγος πρέπει να γίνει δεκτός ως βάσιμος, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση κατά την αμέσως πιο πάνω διάταξή της και να παραπεμφθεί η υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 580 παρ 3 ΚΠολΔ, κατά το αναιρούμενο μέρος της, στο ίδιο Εφετείο, εφόσον είναι δυνατή η συγκρότησή του από άλλους δικαστές εκτός από εκείνους που εξέδωσαν την προσβαλλόμενη απόφαση.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 581/2005 απόφαση του Εφετείου Αθηνών κατά το μέρος της που αναφέρεται στο σκεπτικό της παρούσας ως αναιρετέο.

Παραπέμπει την υπόθεση, κατά το αναιρούμενο μέρος της, προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο πιο πάνω Εφετείο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές εκτός από εκείνους που εξέδωσαν την προσβαλλόμενη απόφαση.

Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων των αναιρεσειόντων, τα οποία ορίζει σε εξακόσια (600) ευρώ-

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 8 Ιανουαρίου 2008. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 23 Ιανουαρίου 2008..

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ