Supreme Court overturns lower court ruling on inheritance dispute, remanding case for further trial on charitable purpose validity.

Απόφαση 1468 / 2018 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1468/2018

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ειρήνη Κιουρκτσόγλου - Πετρουλάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Ειρήνη Καλού, Σοφία Ντάντου, Χρήστο Βρυνιώτη και Γεώργιο Χοϊμέ, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 18 Μαΐου 2018, με την παρουσία και του Γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) Μ. Γ. του Α., 2) …. και 16) Δ. Μ. του Ι., κατοίκων ..., εκ των οποίων οι 1η, 3ος, 7ος, 10ος, 12η, 13ος και 16η εκπροσωπήθηκαν από την πληρεξούσια δικηγόρο τους Ε. Π..

Οι 2η, 4ος, 5η, 6η, 8η, 9η, 11η, 14ος και 15ος των αναιρεσειόντων δεν παραστάθηκαν, ούτε εκπροσωπήθηκαν στο ακροατήριο.

Των αναιρεσειόντων - καλούντων: 1) Μ. Γ. του Α., 2) Ι. Ρ. του Κ., 3) Μ. χας Α. Λ., το γένος Ι. Ρ., 4) Μ. Ρ. Δ., 5) Α. Μ. του Π., 6) Δ. χας Ι. Μ., το γένος Ι. Ρ. και 7) Μ. Λ. του Σ., κατοίκων ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από την πληρεξούσια δικηγόρο τους Ε. Π.. Των αναιρεσιβλήτων - καθ' ων η κλήση: 1) Κληροδοτήματος με την επωνυμία "Κ. Π. Μ.", που εδρεύει στο ... και εκπροσωπείται νόμιμα και 2) αυτοτελώς προσθέτως παρεμβάντος Υπουργού Οικονομικών, που ..., ως ασκούντος την εποπτεία των υπέρ του Κράτους και κοινωφελών σκοπών καταλειπομένων κληρονομιών, κληροδοσιών και δωρεών, εκ των οποίων το 1ο εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Βασιλική Αναγνωστοπούλου και ο 2ος από την Ελένη Κωστάντη, Πάρεδρο ΝΣΚ, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ, που δεν κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 10-8-1977 αίτηση του ήδη 1ου των αναιρεσιβλήτων, που κατατέθηκε στο Εφετείο Αθηνών και συνεκδικάστηκε με την αυτοτελή πρόσθετη παρέμβαση του Υπουργού Οικονομικών.

Εκδόθηκε η 7565/1977 απόφαση του ίδιου Δικαστηρίου, την οποία τριτανέκοψαν με την από 21-6-2011 τριτανακοπή τους οι ήδη αναιρεσείοντες και άλλα πρόσωπα, μη διάδικοι στην παρούσα δίκη.

Εκδόθηκε η 6576/2013 απόφαση του Εφετείου Αθηνών, την αναίρεση της οποίας ζήτησαν οι αναιρεσείοντες με την από 21-10-2014 αίτησή τους. Η συζήτηση της υπόθεσης ορίστηκε αρχικά για τη δικάσιμο της 18-9-2015, οπότε ματαιώθηκε λόγω της διενέργειας των βουλευτικών εκλογών στις 20-9-2015 και επανήλθε με την από 9-10-2015 κλήση των αναιρεσειόντων για συζήτηση στη δικάσιμο της 15-4-2016, κατά την οποία αναβλήθηκε για τη δικάσιμο της 13-1-2017, οπότε και συζητήθηκε.

Εκδόθηκε η 627/2017 απόφαση του Αρείου Πάγου, η οποία κήρυξε τη συζήτηση απαράδεκτη. Η υπόθεση επανέρχεται εκ νέου για συζήτηση με την από 12-9-2017 κλήση των καλούντων - αναιρεσειόντων.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Χρήστος Βρυνιώτης διάβασε την από 9-9-2015 έκθεση του κωλυομένου να μετάσχει στη σύνθεση του Δικαστηρίου αυτού, τότε Αρεοπαγίτη και ήδη Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Γεωργίου Σακκά, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή της από 21-10-2014 αιτήσεως για αναίρεση της 6576/2013 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών, ως προς τον πρώτο λόγο αναιρέσεως κατά το πρώτο σκέλος του. Η πληρεξούσια των καλούντων - αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, η πληρεξούσια του 1ου των αναιρεσιβλήτων την απόρριψή της, καθεμία δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από την παραδεκτή κατ' άρθρο 561 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ, επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων της υπόθεσης, προκύπτουν τα ακόλουθα: Με την 7565/1977 απόφαση του Εφετείου Αθηνών, που εκδόθηκε κατά τη διαδικασία της εκουσίας δικαιοδοσίας, έγινε δεκτή αίτηση του πρώτου αναιρεσίβλητου κληροδοτήματος καθώς και η παρέμβαση του δευτέρου τούτων, Υπουργού των Οικονομικών και βεβαιώθηκε ότι η θέληση του διαθέτη Π.

Μ., όπως ορίζεται στην από 21.4.1928 δημόσια διαθήκη του, με την οποία κατέλιπε περιουσία, για κοινωφελείς σκοπούς και ειδικότερα για την κατασκευή σχολείων αρρένων και θηλέων στην τότε κοινότητα ..., δεν μπορεί απολύτως να πραγματοποιηθεί και ικανοποιείται πληρέστερα με τον ειδικό τρόπο που αναφέρεται σ' αυτήν.

Κατά της αποφάσεως αυτής άσκησαν ενώπιον του Εφετείου Αθηνών την ένδικη, από 21.6.2011 τριτανακοπή οι ήδη αναιρεσείοντες (και άλλα πρόσωπα μη διάδικοι στην παρούσα δίκη) και ζήτησαν: 1) να ακυρωθεί η απόφαση αυτή, επικαλούμενοι ότι έχουν έννομο συμφέρον προς τούτο, καθ' όσον, ως κάτοικοι του χωριού ..., για το συμφέρον των οποίων κατέλειπε ο διαθέτης την περιουσία του, βλάπτονται από τις αιτιολογίες της και 2) να βεβαιωθεί ότι η βούληση του διαθέτη ικανοποιείται πληρέστερα με τη διάθεση των πλεοναζόντων εισοδημάτων της περιουσίας του, για την κατασκευή κοινωφελών έργων στο προαναφερόμενο χωριό τους.

Η τριτανακοπή απορρίφθηκε με την 6576/2013 απόφαση του Εφετείου Αθηνών, ως απαράδεκτη, για έλλειψη εννόμου συμφέροντος των τριτανακοπτόντων, με την αιτιολογία ότι κατά τον χρόνο έκδοσης της τριτανακοπτόμενης απόφασης (7.12.1977), οι τριτανακόπτοντες δεν είχαν αποκτήσει αυτοί σε σχέση με την καταλειφθείσα υπέρ του ως άνω κοινωφελούς σκοπού (κατασκευή σχολείου αρρένων και θηλέων στην τότε Κοινότητα ...) περιουσία, οποιοδήποτε δικαίωμα ικανό δικαστικής προστασίας με το οποίο να μπορούσαν να ασκήσουν αγωγή ή παρέμβαση στη σχετική δίκη και ως εκ τούτου, δυνάμενο να θιγεί από την τριτανακοπτόμενη απόφαση και έτσι να θεμελιώσουν έννομο συμφέρον αυτών, για την προσβολή της τριτανακοπτόμενης απόφασης.

Η προαναφερόμενη απόφαση του εφετείου προσβάλλεται με την ένδικη (από 21.10.2014 και με αυξ. αριθμό καταθ. 833/2014) αίτηση αναίρεσης. Η συζήτηση της υπό κρίση αιτήσεως αναιρέσεως, προσδιορίσθηκε αρχικά για τη δικάσιμο της 18.9/2015 οπότε και ματαιώθηκε. Ακολούθως, επανήλθε προς συζήτηση, η εν λόγω αίτηση, με την από 9.10.2015 κλήση των αναιρεσειόντων, για τη δικάσιμο της 15.4.2016, κατά την οποία αναβλήθηκε για τη δικάσιμο της 13.1.2017 οπότε και συζητήθηκε η υπόθεση και εκδόθηκε η υπ' αριθμ. 627/2017 απόφαση του Αρείου Πάγου, με την οποία κηρύχθηκε απαράδεκτη η συζήτηση της κρινόμενης, από 21.10.2014 αίτησης αναίρεσης, επειδή δεν προέκυπτε ότι επιδόθηκε το δικόγραφο αυτής στη Γενική Γραμματέα Αποκεντρωμένης Διοίκησης Αιγαίου, εντός των ορίων της οποίας εκπληρώνεται ο σκοπός της περιουσίας που κατέλειπε ο παραπάνω διαθέτης και στην αρμοδιότητα της οποίας υπάγεται η διαχείριση του ενδίκου κληροδοτήματος.

Ήδη και μετά την επίδοση της από 12.9.2017 κλήσης των αναιρεσειόντων - καλούντων προς το Τμήμα Δημόσιας Περιουσίας της Γενικής Γραμματείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης Νοτίου Αιγαίου - Διεύθυνση Κοινωφελών σκοπών (βλ. προσκομιζόμενη την υπ' αριθμ. 362δ/29.1.2018 έκθεση επιδόσεως της δικαστικής επιμελήτριας στο Εφετείο Αιγαίου Α.

Δ.), νομίμως χωρεί η συζήτηση της κρινομένης αναιρέσεως, ως προς τους άνω καλούντες και πρέπει αυτή (αναίρεση) να ερευνηθεί ως προς το παραδεκτό και βάσιμο των προβαλλομένων λόγων της.

Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 583, 586 και 773 ΚΠολΔ προκύπτει ότι αν κάποιος δεν έλαβε μέρος ή δεν προσκλήθηκε σε δίκη κατά την οποία εκδόθηκε απόφαση κατά τη διαδικασία της εκούσιας δικαιοδοσίας μπορεί να τριτανακόψει την απόφαση αυτή και να ζητήσει την ακύρωσή της αν προξενεί βλάβη σ' αυτόν ή θέτει σε κίνδυνο τα έννομα συμφέροντά του.

Η βλάβη του τρίτου μπορεί να είναι άμεση, έμμεση ή και ενδεχόμενη. Απορρέει, είτε από το διατακτικό, είτε από το αιτιολογικό της προσβαλλόμενης απόφασης. Κατά κανόνα, επομένως, η βλάβη είναι πραγματική, δηλαδή οφειλόμενη στις διαπιστώσεις ή τις κρίσεις της αποφάσεως και ανεξάρτητα από τη δεσμευτική της δύναμη.

Κρίσιμο χρονικό σημείο για την ύπαρξη του εννόμου συμφέροντος προς άσκηση τριτανακοπής, θα πρέπει να θεωρηθεί κατ' αρχήν εκείνο της ασκήσεώς της. Επειδή, όμως, μετά την άσκησή της μπορούν να μεσολαβήσουν περιστατικά που ενδέχεται να εξαλείψουν ολοσχερώς τη βλάβη του τριτανακόπτοντος, θα πρέπει ο χρόνος συνδρομής του εννόμου συμφέροντος να τοποθετείται και στο χρόνο συζητήσεως της τριτανακοπής.

Περαιτέρω, κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθμ. 1 ΚΠολΔ, ο λόγος αναίρεσης για ευθεία παράβαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου, ιδρύεται, αν αυτός δεν εφαρμόστηκε, ενώ συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις εφαρμογής του, ή, αν εφαρμόστηκε ενώ δεν έπρεπε, καθώς και αν το δικαστήριο προσέδωσε στον εφαρμοστέο κανόνα, έννοια διαφορετική από την αληθινή.

Με το λόγο αυτό ελέγχεται αν υπήρξε σφάλμα στη μείζονα πρόταση του δικανικού συλλογισμού, είτε αυτή διατυπώνεται ρητώς, είτε εξυπονοείται, ή σφάλμα στην υπαγωγή της ελάσσονος πρότασης την οποία συνιστούν οι πραγματικές παραδοχές στη μείζονα πρόταση. Το έννομο συμφέρον αποτελεί, σύμφωνα με το άρθρο 68 ΚΠολΔ, ουσιαστική προϋπόθεση, για την παροχή δικαστικής προστασίας.

Συνεπώς, η εσφαλμένη κρίση του δικαστηρίου ότι συντρέχει ή όχι η προϋπόθεση αυτή ιδρύει τον αναιρετικό λόγο του αριθμού 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ (Ολ.ΑΠ 25/2008).

Στην προκειμένη περίπτωση, το Εφετείο, δικάζοντας κατά τη διαδικασία της εκούσιας δικαιοδοσίας, επί της από 21.6.2011 τριτανακοπής - αίτησης (αριθμ. εκθ. καταθ. 545/2011), δέχθηκε με την προσβαλλόμενη απόφασή του τα ακόλουθα: "Με την κρινόμενη τριτανακοπή, κατ' εκτίμηση του δικογράφου της, εκτίθεται ότι με την …7/10.08.1977 αίτηση του κληροδοτήματος με την επωνυμία "..." ζητήθηκε από το Δικαστήριο τούτο να βεβαιωθεί ότι ο σκοπός που έταξε ο αποβιώσας Π.

Λ. Μ., με την από 21.04.1928 δημόσια διαθήκη του, η οποία συντάχθηκε ενώπιον του συμβολαιογράφου Αθηνών I. Σ. και δημοσιεύτηκε στα από 04.05.1928 πρακτικά του Πρωτοδικείου Αθηνών, περί κατασκευής Σχολείων Αρρένων και Θηλέων από τα εισοδήματα της κινητής και ακίνητης περιουσίας του, την οποία κατέλιπε με τον όρο του αναπαλλοτρίωτο, στην τότε Κοινότητα ..., και για τη διαχείριση της οποίας όρισε με τη διαθήκη του διαχειριστική επιτροπή, αποτελούμενη από τον Πρόεδρο της Κοινότητας και τον Ειρηνοδίκη, εξυπηρετείται πληρέστερα και επωφελέστερα με τη διάθεση των πλεοναζόντων εισοδημάτων της καταλειφθείσας περιουσίας (μετά την εκπλήρωση των αναγκών της εν γένει λειτουργίας και συντήρησης του κατασκευασθέντος στην Κοινότητα Σχολείου και της εν γένει διαχείρισης) και για την κατασκευή άλλων, εκτός των σχολείων, κοινωφελών έργων και μάλιστα εκτός της Κοινότητας ...

και στην ευρύτερη περιφέρεια της ... και προς προαγωγή των κατοίκων της ευρύτερης αυτής περιοχής. Ότι η αίτηση αυτή δικάστηκε με τη διαδικασία της εκουσίας δικαιοδοσίας και εκδόθηκε επ' αυτής η τριτανακοπτομένη 7565/1977 απόφαση του Δικαστηρίου τούτου, με την οποία έγινε δεκτή η αίτηση και αφού βεβαιώθηκε το γεγονός του ανέφικτου της πραγματοποίησης του ταχθέντος με τη διαθήκη σκοπού, επετράπη προς επωφελέστερη αξιοποίηση της καταλειφθείσας περιουσίας, η διάθεση των πλεοναζόντων εισοδημάτων της (μετά την εκπλήρωση των αναγκών της εν γένει λειτουργίας και συντήρησης του κατασκευασθέντος στην Κοινότητα Σχολείου και της εν γένει διαχείρισης) και για την κατασκευή άλλων, εκτός των σχολείων, κοινωφελών έργων, όπως οδικού δικτύου, πλατειών, υδραγωγείου και αποχετευτηρίων, επέκταση και μετατροπή αιθουσών διδασκαλίας του ανεγερθέντος ήδη από το 1935 διδακτηρίου προς στέγαση και άλλων σχολών, παροχή οικονομικής βοήθειας είτε με τη μορφή δανείων είτε με τη μορφή υποτροφιών σε νέους, και μάλιστα εκτός της Κοινότητας ...

και στην ευρύτερη περιφέρεια της ... και προς προαγωγή των κατοίκων της ευρύτερης αυτής περιοχής. Περαιτέρω, οι 19 τριτανακόπτοντες, κάτοικοι όλοι του χωριού ..., επικαλούνται ότι η άνω 7565/1977 απόφαση, που εκδόθηκε χωρίς αυτοί να κλητευθούν ή να παραστούν στη δίκη, εκθέτει σε κίνδυνο τα έννομα συμφέροντά τους, καθόσον με την απόφαση παραβιάζεται η βούληση του διαθέτη, που ήθελε να διατίθεται το σύνολο της περιουσίας του αποκλειστικά στην περιφέρεια του χωριού ..., που είναι η γενέτειρά του.

Ειδικότερα, επικαλούνται ότι, παρά την ύπαρξη επιτακτικών αναγκών κατασκευής κοινωφελών έργων, από εκείνα που απαριθμούνται στην τριτανακοπτομένη απόφαση, όπως οδικού δικτύου, πλατειών, υδραγωγείου, αποχετευτηρίων, κατασκευής γηπέδων αθλοπαιδιών στην περιοχή του χωριού ..., παρά την ύπαρξη αναγκών εκμάθησης ξένων γλωσσών από τους νέους του ίδιου χωριού και παρά την ύπαρξη πλεονασμάτων της περιουσίας του κληροδοτήματος, η διαχείρισή της, μετά την έκδοση της τριτανακοπτομένης απόφασης και με βάση την τελευταία, γίνεται κατά τρόπο που παραβιάζει τη βούληση του διαθέτη, αφού τα πλεονάσματα της καταλειφθείσας περιουσίας διοχετεύονται αποκλειστικά στην ευρύτερη περιφέρεια του ...

και αναλώνονται αποκλειστικά για τη βελτίωση της ζωής των κατοίκων της ευρύτερης αυτής περιοχής και παραμελούνται παντελώς οι ανάγκες του χωριού ... και των κατοίκων του, οι οποίοι δεν έχουν επωφεληθεί καθόλου με οποιονδήποτε τρόπο από τα πλεονάσματα της περιουσίας του κληροδοτήματος. Περαιτέρω, επικαλούνται ότι η πρακτική που τηρείται με βάση την τριτανακοπτομένη απόφαση, σχετικά με τη διάθεση πλεονασμάτων της περιουσίας του κληροδοτήματος για την παροχή οικονομικής βοήθειας είτε υπό τύπον υποτροφιών είτε δανείων σε νέους, είναι να παρέχεται η δυνατότητα υποβολής υποψηφιότητας για λήψη υποτροφίας από το εν λόγω κληροδότημα σε όλους τους νέους που διαμένουν ή έχουν καταγωγή από την ευρύτερη περιοχή του ..., με αποτέλεσμα να αποκλείονται ανεπίτρεπτα από τη δυνατότητα λήψης υποτροφίας νέοι που κατοικούν ή έχουν καταγωγή από το χωριό ..., κατά παράκαμψη της αληθινής βούλησης του διαθέτη.

Διώκεται δε με την τριτανακοπή να ακυρωθεί και να κηρυχθεί ανενεργός η τριτανακοπτομένη 7565/1977 απόφαση του Δικαστηρίου τούτου και μετά την ακύρωσή της, κατά παραδοχή της τριτανακοπής, ζητείται να γίνει δεκτή η σωρευόμενη αίτηση, με την οποία οι αιτούντες διώκουν να βεβαιωθεί ότι η βούληση του διαθέτη εξυπηρετείται πληρέστερα με τη διάθεση των πλεοναζόντων εισοδημάτων της καταληφθείσας περιουσίας για την κατασκευή των κοινωφελών έργων, που αναφέρονται στην αίτηση, αποκλειστικά στην περιοχή του χωριού ....

Η ένδικη τριτανακοπή, περίληψη της οποίας δημοσιεύθηκε 30 ημέρες πριν από την πιο πάνω δικάσιμο στο υπ' αριθμ. 392 του Οκτωβρίου 2012 φύλλο της μηνιαίας εφημερίδας που εκδίδεται στην ..., με τίτλο "...", όπως όρισε ο δικαστής προσδιορισμού, παραδεκτώς εισάγεται ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου που εξέδωσε με τη διαδικασία της εκουσίας δικαιοδοσίας την 7565/1977 τριτανακοπτομένη απόφαση, και είναι τοπικά και υλικά αρμόδιο να δικάσει την τριτανακοπή.

Πλην όμως, η τελευταία με το προαναφερόμενο περιεχόμενο, σύμφωνα και με τα εκτιθέμενα στη μείζονα σκέψη της παρούσας, είναι απορριπτέα ως απαράδεκτη για έλλειψη εννόμου συμφέροντος των τριτανακοπτόντων, που αποτελεί ειδική προϋπόθεση του παραδεκτού της. Και τούτο διότι, με τα δεδομένα που εκτέθηκαν δεν υπάρχει έννομο συμφέρον των τριτανακοπτόντων προς άσκηση της ένδικης τριτανακοπής, εφόσον κατά το χρόνο έκδοσης της τριτανακοπτομένης απόφασης (07.12.1977) δεν είχαν αποκτήσει αυτοί, σε σχέση με την καταλειφθείσα υπέρ του ως άνω κοινωφελούς σκοπού (κατασκευή σχολείου αρρένων και θηλέων στην τότε Κοινότητα ...) περιουσία, οποιοδήποτε δικαίωμα ικανό δικαστικής προστασίας, με το οποίο να μπορούσαν να ασκήσουν αγωγή ή παρέμβαση στη σχετική δίκη και ως εκ τούτου, δυνάμενο να θιγεί από την τριτανακοπτομένη απόφαση και έτσι να θεμελιώσουν έννομο συμφέρον αυτών για την προσβολή της τριτανακοπτομένης με την ένδικη τριτανακοπή απόφασης.

Αντίθετα, το επικαλούμενο δικαίωμα των τριτανακοπτόντων, ως προσώπων που ωφελούνται από την καταληφθείσα περιουσία του καθ' ου κληροδοτήματος, να διοχετεύονται τα πλεονάσματά της για την εκτέλεση των αιτουμένων κοινωφελών έργων, προς κάλυψη επιτακτικών αναγκών, στο χωριό ... -γενέτειρα του διαθέτη- είναι συνέπεια, η οποία επήλθε από την έκδοση της τριτανακοπτομένης απόφασης, που βεβαίωσε ότι η πραγματοποίηση του ταχθέντος με τη διαθήκη σκοπού κατέστη αδύνατη -αφού το σχολείο αρρένων και θηλέων είχε ήδη από το έτος 1935 ανεγερθεί- και ότι η βούληση του διαθέτη εξυπηρετείται καλύτερα με τη διεύρυνση του ταχθέντος σκοπού, ώστε να συμπεριλάβει την εκτέλεση και των απαριθμούμενων κοινωφελών έργων, πλέον του ότι η κτήση του επικαλούμενου αυτού δικαιώματος των τριτανακοπτόντων είναι ενδεχόμενη και μελλοντική, εξαρτώμενη από τη λήψη σχετικής απόφασης από τη διαχειριστική επιτροπή του κληροδοτήματος και συνεπώς, δεν συνιστά και για το λόγο τούτο απαιτητό δικαίωμα, ικανό δικαστικής προστασίας, έστω κατ' άρθρο 69 ΚΠολΔ, που να δικαιολογεί την άσκηση της τριτανακοπής...".

Έτσι, που έκρινε το Εφετείο παραβίασε με εσφαλμένη εφαρμογή τη διάταξη του άρθρου 68 ΚΠολΔ αφού, σύμφωνα με όσα περιστατικά επικαλούνται οι αναιρεσείοντες στο δικόγραφο της ένδικης τριτανακοπής, έχουν έννομο συμφέρον να ζητήσουν δικαστική προστασία διότι, ως κάτοικοι του χωριού ... της νήσου ...υ, βλάπτονται από τις αιτιολογίες της 7565/1977 απόφασης του Εφετείου Αθηνών, με την οποία βεβαιώθηκε το γεγονός του ανεφίκτου της πραγματοποίησης και εν μέρει του ταχθέντος με τη διαθήκη του Π.

Μ. σκοπού του ομωνύμου κληροδοτήματος, με το να δεχτεί ότι εξυπηρετείται πληρέστερα ο σκοπός αυτός με τη διάθεση των πλεοναζόντων εισοδημάτων της περιουσίας που εκείνος κατέλειπε, για την κατασκευή άλλων κοινωφελών έργων και μάλιστα στην ευρύτερη περιφέρεια της ..., δηλαδή εκτός Κοινότητας ...ς της νήσου ...υ του ..., για το συμφέρον των κατοίκων της, οποίας κατέλειπε ο ανωτέρω διαθέτης το ονομαζόμενο "...".

Επομένως ο πρώτος λόγος αναίρεσης, κατά το πρώτο σκέλος του, από το άρθρο 559 αριθμ. 1 ΚΠολΔ είναι βάσιμος. Ο ίδιος λόγος κατά το δεύτερο σκέλος του από το άρθρο 559 αριθμ. 14 είναι απορριπτέος, ως απαράδεκτος, διότι η διάταξη του άρθρου 68 ΚΠολΔ, που φέρεται ότι παραβιάσθηκε, είναι ουσιαστική. Τέλος, με το δεύτερο λόγο αναιρέσεως από το άρθρο 559 αριθμ. 9 ΚΠολΔ (και όχι από τον αριθμό 8 που αφορά ενστάσεις, αντενστάσεις κ.λπ.), πλήττεται η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση, με την αιτίαση των καλούντων - αναιρεσειόντων, ότι άφησε αδίκαστη την αίτησή τους, για μεταβολή του ταχθέντος με την ένδικη διαθήκη κοινωφελούς σκοπού με την αιτιολογία ότι δεν μπορεί να την ερευνήσει διότι ασκήθηκε επικουρικώς και υπό την αίρεση της παραδοχής της τριτανακοπής.

Ο λόγος αυτός πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος, διότι το Εφετείο επιλήφθηκε της σωρευόμενης αυτής στο ίδιο δικόγραφο αιτήσεως και την απέρριψε για τυπικό λόγο, η έρευνα της οποίας άλλωστε προϋποθέτει την παραδοχή της τριτανακοπής και την ακύρωση της 7565/1977 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών. Κατ' ακολουθία των ανωτέρω πρέπει, κατά παραδοχή ως βασίμου, του πρώτου λόγου αναιρέσεως, κατά το πρώτο σκέλος του, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη υπ' αριθμ. 6576/2013 απόφαση του Εφετείου Αθηνών ως προς τους καλούντες - αναιρεσείοντες και να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές, πλην εκείνων, που εξέδωσαν την αναιρούμενη απόφαση.

Περαιτέρω, πρέπει να διαταχθεί η επιστροφή του κατατεθέντος παραβόλου, σύμφωνα με το άρθρο 12 παρ. 2 στον καταθέσαντα και να καταδικαστεί το αναιρεσίβλητο κληροδότημα, ως ηττηθείς διάδικος (άρθρα 176 και 183 Κ.ΠολΔ), στα δικαστικά έξοδα των καλούντων - αναιρεσειόντων, που κατέθεσαν προτάσεις, κατά τα εις το διατακτικό ειδικότερον οριζόμενα.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την υπ' αριθμ. 6576/2013 τελεσίδικη απόφαση του Εφετείου Αθηνών, ως προς τους καλούντες - αναιρεσείοντες.

Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο ως άνω δικαστήριο, που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές, πλην εκείνων που εξέδωσαν την αναιρούμενη απόφαση.

Διατάσσει την επιστροφή του κατατεθέντος παραβόλου στον καταθέσαντα. Και

Καταδικάζει το αναιρεσίβλητο στα δικαστικά έξοδα των καλούντων - αναιρεσειόντων, τα οποία ορίζει στο ποσό των χιλίων τριακοσίων (1.300) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 20 Ιουνίου 2018.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 5 Οκτωβρίου 2018.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ

Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ