1464/2011 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1464 / 2011 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1464/2011

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Ελισάβετ Μουγάκου-Μπρίλλη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Χαράλαμπο Δημάδη, Σπυρίδωνα Μιτσιάλη, Δημήτριο Μαζαράκη και Χαράλαμπο Αθανασίου, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 18 Μαΐου 2011, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1. Δ. Λ. του Γ. και 2. Α. συζ. Δ. Λ., κατοίκων ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Κωνσταντίνο Γκρινιαράκη, με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 του ΚΠολΔ.

Του αναιρεσίβλητου: Α. Λ. του Γ., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Μαρία Βραχά, με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 του ΚπολΔ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 5-6-1996 αγωγή του ήδη αναιρεσίβλητου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Κερκύρας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 473/1999 του ίδιου Δικαστηρίου και 133/2001 του Εφετείου Κερκύρας. Κατά της ανωτέρω εφετειακής απόφασης ασκήθηκε αίτηση αναίρεσης και εκδόθηκε η 430/2003 απόφαση του Αρείου Πάγου η οποία αναίρεσε την απόφαση αυτή και παρέπεμψε την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο Εφετείο Κερκύρας. Το Εφετείο Κερκύρας εξέδωσε την 68/2005 απόφασή του. Κατά της ανωτέρω εφετειακής απόφασης ασκήθηκε αίτηση αναίρεσης και εκδόθηκε 1717/2006 απόφαση του Αρείου Πάγου, η οποία αναίρεσε την απόφαση αυτή και παρέπεμψε πάλι την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο Εφετείο Κερκύρας. Το Εφετείο Κερκύρας εξέδωσε την 214/2007 απόφαση, την αναίρεση της οποίας ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 11-3-2008 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Σπυρίδων Μιτσιάλης ανέγνωσε την από 28-4-2011 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Κατά την έννοια της διάταξης του άρθρου 559 αριθ.19 ΚΠολΔ., η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση όταν στο αιτιολογικό, που συνιστά την ελάσσονα πρόταση του δικανικού συλλογισμού, δεν αναφέρονται καθόλου ή αναφέρονται ανεπαρκώς ή αντιφατικώς τα πραγματικά περιστατικά, στα οποία το δικαστήριο της ουσίας στήριξε την κρίση του επί ζητήματος με ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης και, έτσι, δεν μπορεί να ελεγχθεί, αν στη συγκεκριμένη περίπτωση, συνέτρεχαν ή όχι οι όροι του κανόνα ουσιαστικού δικαίου που εφαρμόστηκε.

Αντίθετα, η απόφαση δεν στερείται νόμιμης βάσης, όταν οι πιο πάνω ελλείψεις αφορούν την εκτίμηση των αποδείξεων (άρθρο 561 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ.) και, ειδικότερα, αναφέρονται στην ανάλυση, αξιολόγηση και στάθμιση του πορίσματος που εξάγεται από αυτές, αρκεί μόνο το πόρισμα να εκτίθεται με σαφήνεια (Ολ. ΑΠ 24/1992). Τέλος, για τη θεμελίωση του πιο πάνω λόγου αναίρεσης η έλλειψη ή αντιφατικότητα των αιτιολογιών πρέπει να αφορά ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. "Ζήτημα" κατά την έννοια της διάταξης αυτής, είναι οι πραγματικοί ισχυρισμοί που έχουν αυτοτελή ύπαρξη και τείνουν στη θεμελίωση, παρακώλυση ή κατάλυση ουσιαστικού ή δικονομικού δικαιώματος, το οποίο ασκήθηκε, είτε ως επιθετικό (βάση αγωγής, ανταγωγής) είτε ως αμυντικό (ένσταση, αντένσταση) μέσο, αλλ' όχι και οι ισχυρισμοί που αποτελούν άρνηση της αγωγής, ή επιχειρήματα νομικά ή πραγματικά, τα οποία αντλούνται από την εκτίμηση των αποδείξεων, καθώς και οι ισχυρισμοί που συνιστούν επιχειρήματα για την υποστήριξη των απόψεων των διαδίκων (Ολ.ΑΠ 3/97).

Στην προκείμενη περίτπωση το Εφετείο, με την προσβαλλόμενη απόφασή του, αφού δέχθηκε ως και κατ'ουσίαν την έφεση του αναιρεσιβλήτου κατά της πρωτοβάθμιας απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Κερκύρας, με την οποία απορρίφθηκε ως και κατ'ουσίαν αβάσιμη η ένδικη περί διαταράξεως της νομής αγωγής του κατά των αναιρεσειόντων, εξαφάνισε την πιο πάνω απόφαση και δικάζοντας κατ'ουσίαν, δέχθηκε την ένδικη αγωγή και αναγνώρισε τον αναιρεσίβλητο νομέα του επιδίκου ακινήτου,, υποχρεώνοντας τους αναιρεσείοντες να παραλείπουν στο μέλλον κάθε διατάραξη της νομής του.

Με τον πρώτο λόγο αναίρεσης, από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, οι αναιρεσείοντες προβάλλουν την αιτίαση, ότι η προσβαλλόμενη απόφαση στερείται νόμιμης βάσης, επειδή περιέχει ανεπαρκείς αιτιολογίες, σε σχέση με τον ουσιώδη ισχυρισμό τους, ότι το επίδικο ακίνητο περιλαμβάνεται στο ... συμβόλαιο αγοράς του συμβολαιογράφου Αναστασίου Λύχνου, με το οποίο η μητέρα του πρώτου απ'αυτούς μεταβίβασε σ'αυτόν κατά κυριότητα, νομή και κατοχή λόγω δωρεάς ακίνητο 4.200 τ.μ.

και ο οποίος (ισχυρισμός τους) κατέτεινε στην κατάλυση του αγωγικού ισχυρισμού, ότι νομέας του επιδίκου ακινήτου κατά τον κρίσιμο χρόνο ήταν ο αναιρεσίβλητος και όχι ο πρώτος αναιρεσείων. Περαιτέρω με το δεύτερο, κατά το δεύτερο μέρος του, λόγο της αναίρεσης οι αναιρεσείοντες προβάλλουν και την αιτίαση, ότι η προσβαλλόμενη απόφαση στερείται νόμιμης βάσης, με το να δεχθεί, χωρίς καθόλου αιτιολογίες, ότι στα πλαίσια της επί του επιδίκου ακινήτου ασκουμένης νομής του ο αναιρεσίβλητος τοποθέτησε στο επίδικο την καμπίνα καϊκιού, παρόλο που αυτοί ισχυρίστηκαν, ότι η καμπίνα ανήκει σ'αυτούς.

Οι λόγοι όμως αυτοί είναι απορριπτέοι ως απαράδεκτοι, επειδή η ως άνω επικαλούμενη έλλειψη αιτιολογίας δεν αφορά πραγματικούς ισχυρισμούς, οι οποίοι αποτελούν "ζήτημα", κατά την έννοια που εκτίθεται στην προηγηθείσα σκέψη, δηλαδή ισχυρισμούς που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, αλλά αποτελούν ο πρώτος μεν άρνηση της ένδικης αγωγής, ο δεύτερος δε επιχείρημα πραγματικό, αντλούμενο από τις αποδείξεις.

ΙΙ. Ο λόγος αναίρεσης από τον αριθμό 11 περ. γ' του άρθρου 559 ΚΠολΔ, κατά τον οποίο επιτρέπεται αναίρεση αν το δικαστήριο δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα που οι διάδικοι επικαλέστηκαν και προσκόμισαν, ελέγχεται ουσιαστικά αβάσιμος, αν αποδεικνύεται από την προσβαλλόμενη απόφαση, ότι το δικαστήριο της ουσίας έλαβε υπόψη όλα τα αποδεικτικά μέσα που επικαλέστηκαν και προσκόμισαν οι διάδικοι προς απόδειξη των ισχυρισμών τους.

Προς τούτο αρκεί η γενική αναφορά του είδους του αποδεικτικού μέσου (μάρτυρες, έγγραφα κλπ), που έλαβε υπόψη του το δικαστήριο χωρίς την ανάγκη ειδικής μνείας και αξιολόγησης εκάστου και χωρίς διάκριση από ποιά αποδεικτικά μέσα προκύπτει άμεση και από ποιά έμμεση απόδειξη. Για την ίδρυση του αναιρετικού αυτού λόγου απαιτείται όχι μόνο η προσκομιδή, αλλά και η σαφής και ορισμένη επίκληση των αποδεικτικών μέσων στο δικαστήριο της ουσίας από μέρους του αναιρεσείοντα (ΟλΑΠ 14/2005), με τις προτάσεις του της συζήτησης μετά την οποία εκδόθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση (ΟλΑΠ 498/1978).

Απαιτείται, επίσης, να προσδιορίζεται στο αναιρετήριο ο ισχυρισμός, το βάσιμο του οποίου θα αποδεικνυόταν με τα εν λόγω αποδεικτικά μέσα και ο λόγος για τον οποίο ο ισχυρισμός αυτός ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Στην προκείμενη περίπτωση, με τους δεύτερο και τρίτο, κατά το πρώτο μέρος τους, λόγους της αναίρεσης προβάλλεται η από τον αριθμό 11 περίπτ.

γ' του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ πλημμέλεια, γιατί το Εφετείο, προκειμένου να καταλήξει στην κρίση του περί της ουσιαστικής βασιμότητας της ένδικης αγωγής, δεν έλαβε υπόψη και δεν συνεκτίμησε με τις λοιπές αποδείξεις α) το από 3.12.1988 ιδιωτικό συμφωνητικό και β) την 75/1999 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Κερκύρας, έγγραφα από τα οποία προκύπτει η συγκυριότητα του υιού των αναιρεσειόντων Γ.

κατά το 1/4 εξ αδιαιρέτου επί του καϊκιού "...", τα οποία επικαλέστηκαν οι αναιρεσείοντες, με τις προτάσεις τους της συζήτηση μετά την οποία εκδόθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση, προς απόδειξη του ουσιώδους ισχυρισμού τους ότι ο πρώτος εξ αυτών, στα πλαίσια των πράξεων νομής που ασκούσε στο επίδικο ακίνητο, είχε τοποθετήσει την καμπίνα του πιο πάνω καϊκιού στο επίδικο το έτος 1988 και την χρησιμοποιούσε ως αποθήκη των γεωργικών του εργαλείων και τέλος γ) την από 10.6.1996 αίτηση του αναιρεσίβλητου λήψης ασφαλιστικών μέτρων νομής στο επίδικο, από την οποία προκύπτει ότι αυτός δεν βρισκόταν στη νομή του επιδίκου ακινήτου.

Οι αναιρετικοί αυτοί λόγοι είναι απορριπτέοι, ως αβάσιμοι, αφού από την υπάρχουσα στην προσβαλλόμενη απόφαση βεβαίωση, κατά την οποία τα περιστατικά που έγιναν δεκτά από το πιο πάνω δικαστήριο ως αποδεικνυόμενα αναφορικά με τους ισχυρισμούς των διαδίκων αποδείχθηκαν, μεταξύ άλλων "και από τα έγγραφα που νόμιμα επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι....", σε συνδυασμό και με το γεγονός ότι στο αιτιολογικό της απόφασης δεν υπάρχει κανένα απολύτως στοιχείο από το οποίο να μπορεί να δημιουργηθεί αμφιβολία για το αν το Εφετείο έλαβε υπόψη του και τα παραπάνω έγγραφα, δεν καταλείπεται καμιά αμφιβολία, ότι το εν λόγω Δικαστήριο, προκειμένου να καταλήξει στο αποδεικτικό του πόρισμα, ως προς τους κρίσιμους ισχυρισμούς των διαδίκων, έλαβε υπόψη και συνεκτίμησε και τα έγγραφα αυτά, χωρίς να είναι υποχρεωμένο να κάνει ειδική μνεία ή χωριστή αξιολόγηση του καθενός.

Η κρίση του δικαστηρίου της ουσίας περί του αν συνάγεται εξώδικη ομολογία από έγγραφα που επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν οι διάδικοι ανάγεται σε πράγματα και ως εκ τούτου δεν υπόκειται στον έλεγχο του Αρείου Πάγου. Εξάλλου, ο από το άρθρο 559 αρ. 11 ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης, όταν με αυτόν προβάλλεται η πλημμέλεια της μη λήψης υπόψη εξώδικης ομολογίας, δεν θεμελιώνεται, αν, από την προσβαλλόμενη απόφαση προκύπτει, ότι το δικαστήριο της ουσίας έλαβε υπόψη έγγραφο, από το οποίο συνάγεται, κατά τον λόγο αναίρεσης, εξώδικη ομολογία.

Στην προκείμενη περίπτωση με τον τρίτο, κατά το δεύτερο μέρος του, λόγο της αναίρεσης, κατ' ορθή εκτίμησή του, από τον αριθμό 11 (και όχι από τον αριθμό 8) του άρθρου 559 ΚΠολΔ, προβάλλεται η αιτίαση, ότι το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη εξώδικη ομολογία του αναιρεσιβλήτου που περιέχεται στην από 10.6.1996 αίτησή του κατά των αναιρεσειόντων περί λήψης ασφαλιστικών μέτρων, στην οποία ειδικότερα αναφέρεται "Επειδή επείγουσα συντρέχει περίπτωση λήψεως ασφαλιστικών μέτρων, αφού βρισκόμαστε στην καλλιεργητική περίοδο, προς αποτροπή επικειμένου κινδύνου απωλείας της παραγωγής", περί του ότι ο αναιρεσίβλητος δεν βρισκόταν στη νομή του επιδίκου ακινήτου κατά τον κρίσιμο χρόνο.

Ο ερευνώμενος όμως αυτός λόγος αναίρεσης είναι απορριπτέος ως αβάσιμος, αφού, κατά τα προεκτεθέντα, το Εφετείο έλαβε υπόψη και συνεκτίμησε μαζί με τα υπόλοιπα αποδεικτικά στοιχεία και την επίμαχη από 10.6.1996 αίτηση λήψης ασφαλιστικών μέτρων στην οποία περιέχεται η ως άνω εξώδικη ομολογία.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 11.3.2008 αίτηση των Δ. Λ. και Α. συζ.Δ. Λ. για αναίρεση της 214/2007 απόφασης του Εφετείου Κερκύρας.

Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στην Αθήνα, στις 7 Ιουλίου 2011.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του στις 21 Σεπτεμβρίου 2011.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ